T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/736 Esas
KARAR NO : 2025/510
DAVA : Sigorta (Yangın Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 21/09/2022
KARAR TARİHİ : 28/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Yangın Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ----------Ş. nin Uluslararası Kara Taşıma Hizmeti ve Antrepoculuk ( serbest/ gümrüklü) faaliyeti ile iştigal eden bir firma olduğunu, antrepo hizmetini belirtilen adresinde bulunan kapalı depolarda devam ettirdiğini, davalı sigorta şirketi müvekkilinin faaliyet adresinde bulunan emvali ve faaliyete ilişkin risklerini, ----------- nolu, 05/04/2021-05/04/2022 vadeli "kobi paket sigorta poliçesi" ile teminata aldığını, poliçe; sigorta edilen adreste ki depolara ilişkin kullanıcıya (sigortalıya) ait özel şart değişikliği eklenmek suretiyle düzenlendiğini ve Teminatlar kısmında "Kar Ağırlığı" rizikosu 8.500.000,00-TL bedel ile teminatlandırıldığını, 24/01/2022 tarihinde -------- yağan yoğun kar yağışı neticesinde müvekkiline ait deponun çatısı, biriken kar ağırlığı sebebiyle kısmen çökmüş ve yeniden inşa gerektirecek nitelikte hasarlandığını, davalı sigorta şirketine yapılan ihbar neticesinde, sigorta şirketi tarafından ---------- nolu hasar dosyası açıldığını, poliçedeki teminatlar kısmında kar ağırlığı rizikosu bulunduğunu, 24/01/2022 tarihindeki yoğun kar yağışında depo çatısının kar ağırlığı nedeniyle çöktüğünü, Eksperiz Raporu ile tazminat tutarının 1.557.754,99.-TL olduğunun belirlendiğini, ancak davalı sigorta şirketinin binanın yönetmeliğe uygun teknikle yapılmamış olmasını gerekçe göstererek herhangi bir tazminat ödemediğini beyan ederek toplam 2.123.774,99.-TL tazminat tutarının 11/04/2022 tarihinden itibaren avans faizi ile ödenmesini, yargılama giderleri ile ücret-i vekâletin ücretinin davalı tarafa bırakılmasını talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu risklerin, müvekkili şirket tarafından 05/04/2021-05/04/2022 vadeli, ----------- numaralı Kobi Paket Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu ancak, davacının müvekkili şirketçe söz konusu poliçe teminatı altına alınmış olması teminatın tamamen ve otomatik olarak ödeneceği anlamına gelmediğini, poliçe de teminatlar kısmında "Kar Ağırlığı" rizikosu 8.500.000,00-TL bedel ile teminatlandırıldığını, söz konusu talep teminat dışı olup davanın reddi gerektiğini, işbu olay nezdinde müvekkili şirket tarafından ---------nolu değişik iş dosyası ile tespit talebinde bulunulduğunu, işbu tespit tutanağında da görüleceği üzere, kar ağırlığı ile çöken çatının kondisyon eksikliği sebebiyle çöktüğü sabit olunduğunu, yeterli bakımı yapılmayan işbu çatı dolayısı ile oluşan hasar hususunda müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, yerleşik içtihat ve yargı kararlarına göre bir teminat içi durum ve bir tekminat dışı durumun oluştuğu durumlarda, ilgili hasar teminat dışı sayılır. işbu olayda çatının kar ile çöktüğü sabit olmakla birlikte, çatının yeterli dayanıklılığı olsaydı çöker miydi sorusu gündeme gelmekte olduğunu, bilirkişi raporları ile çatının kar ağırlığını taşıyacak duruma uygun yapılmadığı aşikar olduğunu, ihbar anında taraflarınca talep edilmeyen "iş durma" tazminatı talep edildiğini, bu husus talep olmadığından incelenmemiş olup, incelense dahi teminat dışı sayılacağını, hasar taraflarına bildirildiği anda hasar dosyası açılmış ve tarafımızca ekspertiz raporu alındığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla aksi karar verilse dahi kararın bilirkişi raporunda tespit edilen tutar üzerinden verilmesi gerekmekte olduğunu, müvekkili sigorta şirketin vermiş olduğu teminat sadece poliçe limitleriyle değil, ayrıca poliçenin dördüncü sayfasında yazılı olan klozlarla sınırlı olmak kaydıyla geçerli olduğunu beyan ederek davanın öncelikle usulen reddine; dosya üzerinde teminat, zarar ve kusur durumunun tespiti yönünden uzman bilirkişiler marifetiyle bilirkişi incelemesi yapılmasına, haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava; davacı ile davalı arasında düzenlendiği belirtilen ---------- nolu 05/04/2021-05/04/2022 vadeli Kobi Paket Poliçesi nedeniyle 24/01/2022 tarihli kar yağışından dolayı meydana gelen hasardan dolayı hukuksal koruma teminatı, alternatif işyeri değişikliği teminatı, iş durması teminatı, kira kaybı, enkaz kaldırma masrafı, enkaz kaldırma masrafı muhteviyatı olarak 2.123.774,99 TL tazminat talebine ilişkin olup, Uyuşmazlık; Dava konusu hasarın sigorta poliçe teminatı kapsamında kalıp kalmadığı, çöken çatının gerekli özelliklere sahip olup olmadığı, davacının dava dilekçesinde kalemler halinde açıkladığı tazminatların ayrı ayrı poliçe teminatı kapsamında olup olmadıkları, olay ile hasar arasında illiyet bağı olup olmadığı, teminat kapsamında sayılabilecek zararlar varsa tutarı, davalının temerrüt tarihinin ne olacağı noktalarında toplanmaktadır. Hasar dosyası, --------- Esas sayılı dosyası, ---------- Noterliğinin ----------- yevmiye nolu ihtarname ve -----------, Meteoroloji Genel Müdürlüğü kayıtları celp edilmiş, taraflarca sunulan diğer deliller birlikte incelenmiş, bilirkişi raporları alınarak tahkikat sonuçlandırılmıştır.Celp edilen sigorta poliçesinin incelenmesinde; 31/12/2021-2022 başlangıç ve bitiş tarihli olarak davalı sigorta şirketi tarafından -------- sayılı poliçe ile sigortalandığı; poliçede kar ağırlığı sebebiyle verilen azami sorumluluk teminatı 631.000,00 Euro olduğu görülmüştür.---------- D.İş Bilirkişi Raporunda; "Kar ve rüzgâr yüküne dayanamayan çatının kolon kiriş bağlantı bölümlerinde kopma ve yırtılmalar olduğu, makas kirişlerinde dönmeler bulunduğu, proje olmadığından proje hazırlanırken kar ve rüzgar yükünün ne kadar alındığının bilinemediği, sundurmada taşıyıcı kiriş ve kolon ölçülerinin birbirinden farklı olduğu, çatının dört ayrı taşıyıcı sisteme sahip bulunduğu, sitem açıklıkları göz önüne alındığında tekniğine uygun boyutlar ve malzeme ebatları bulunmadığı, kirişlerin perde beton bağlantı bölümünde yeteri mukavemet sağlanamadığından yırtılma ve kopmalar yaşandığı, açıklığa göre yetersiz ebat kullanılan makas kirişlerinde dönmeler olduğu, bu nedenle kar ve rüzgar yüküne dayanmayan çatıda hasar oluştuğu, taşıyıcı sistemin tekniğine uygun projelendirilmediği" görüşünün bildirildiği görülmüştür.Delil olarak ticari defter ve kayıtlara dayanılması ve belirlenen uyuşmazlık noktalarının incelenmesi teknik değerlendirme gerektirdiğinden dosya mali müşavir, inşaat mühendisi, metalurji mühendisi ve sigorta uzmanından oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 14/03/2024 tarihli raporda;"Dosyadaki raporlardan ve fotoğraflardan çatı kaplaması ve çelik taşıyıcı sistemimdeki hasarların teknik olarak büyük oranda kar yüküne/birikmesine bağlı olarak oluştuğu ve çelik çatı sistemindeki yapısal elemanların ve çatı kaplama panellerinin oluşan yükleri karşılayacak mukavemette/dayanımda olmadığı, Kar yükü altında çatının tamamen çökmemesi ve çatıdaki hasarların kısmen olmasının aynı zamanda; projelendirme hatası yanında çatının tam olarak projesine uygun yapılmamış olabileceği, sonradan çatıya sonradan müdahale edilmiş olabileceği ve/veya zamana bağlı olarak bakımsızlık, malzeme yorgunluğu ve korozyon kaynaklı sebeplerden biri veya birkaçı yüzünden olma olasılığını da bulunduğunu, Dosya kapsamında hasar gören çelik çatının projesi ve statik hesabı mevcut olmadığından statik hesaplarda kar yükünün ne alınmış olduğunun belirlenemediği, dosyada bulan raporlarda hasar tarihinde kar kalınlığının 80 cm olduğu yönündeki beyanların teknik ve metrolojik yönden herhangi bir belgesi ve /veya kanıtı bulunmadığı, bu konuda geçerli nitelikte bir tespit yapılmadığı, dava konusu çatıdaki hasarların nedeninin tam olarak belirlenebilmesi, çöken çatının gerekli özelliklere sahip olup olmadığı ve olay ile hasar arasında illiyet bağı olup olmadığı tespitinin; öncelikle çatının statik projesi ve hesaplarının, konunun uzmanı statik proje mühendislerce, hasar dönemindeki meteorolojik koşullar ile ---------- ve ilgili hesap standartlarına göre incelenip hesaplanması ve varsa proje ile uygulama arasındaki farkların belirlenmesi sonucu anlaşılabileceği, Çelik çatıda teminat kapsamında sayılabilecek zararların giderilmesi için ---------- Şirketi tarafından düzenlenmiş olan 24.02.2022 tarihli raporda tespit edilen eskime payı ve sovtaj tenzilinden sonraki toplam 1.557.754,99.-TL bedel ile enkaz kaldırma bedeli olarak dava tarihi itibarıyla talep edilen 280.000.-TL'nin kadr-i maruf olduğu," kanaatinin bildirildiği görülmüştür.Mahkememizin 04/09/2024 tarihli duruşma ara kararı ile önceki bilirkişi heyetine statik proje mühendisinin de eklenmesi suretiyle 14/03/2024 tarihli raporda tespit edilemediği belirtilen, dava konusu çatının statik projesi ve hesaplarının, hasar dönemindeki meteorolojik koşullar ile ----------- ve ilgili hesap standartlarına göre incelenip hesaplanması ve varsa proje ile uygulama arasındaki farkların belirlenerek çatıdaki hasarların nedeninin tam olarak belirlenmesi ve çöken çatının gerekli özelliklere sahip olup olmadığı ve olay ile hasar arasında illiyet bağı olup olmadığı tespitinin yapılarak davacı vekilinin rapora karşı itirazlarını da inceler ve tartışır şekilde yeniden rapor tanzimini için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 13/01/2025 tarihli raporda; "Taşınmazda oluşan hasarların teknik olarak büyük oranda kar yüküne/birikmesine bağlı olarak oluştuğu ve çelik çatı sistemindeki yapısal elemanların ve çatı kaplama panellerinin oluşan yükleri karşılayacak mukavemette/dayanımda olmadığı, kar yükü altında çatının kısmen çökmesi ve çatıdaki hasarların olması yönünde yapılan çatı çelik konstrüksiyon imalatlarının kalfa (alaylı) kültürü ile yapıldığı anlaşıldığı, yapılan imalatın hangar ve depolama amaçlı olarak yağmur ve güneşten korunma amaçlı olduğu, kar yükü ve çatı eğiminin bu yönde düşünülmeden ve hesap edilmeden yapıldığının değerlendirildiği, dosyaya sunulan fotoğraflar incelemesi ile yapılan incelemelerde çatının makaslarla ana taşıyıcının oluşturulduğu, mahya aralıklarının gerekli sıklıkta ve ebatta olmadığı görülmekte olduğu, çatı kaplaması trapez sac evsafına göre desteklenmediği görülmekte olduğu, dosya kapsamında hasar gören çelik çatının projesi ve statik hesabı mevcut olmadığından kar yükünün ve rüzgar yükünün dikkate alınmadığı, çatının statik projesi ve hesaplarının, hasar dönemindeki meteorolojik koşullar ile --------- ve ilgili hesap standartlarına göre incelenip hesaplanması sonucunda, proje ile uygulama arasındaki farkların olduğu ve çöken çatının gerekli teknik özelliklere ve taşıyıcı sisteme sahip olmadığı ve olay ile hasar arasında illiyet bağı olduğu" kanaatinin bildirildiği görülmüştür.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davaya konu hasarın teknik olarak büyük oranda kar birikmesine bağlı olduğu, çelik çatı sistemindeki yapının oluşan yükleri taşıyacak nitelikte bulunmadığı, yapılan imalatın hangar ve depolama amaçlı olarak yağmur ve güneş korumasının sağlanması amaçladığı, kar yükü ve çatı eğimi düşünülmeden yapıldığı anlaşılmakla oluşan hasar ile olay arasında illiyet bağı bulunduğu gerek d.iş dosyası raporu gerekse ekspertiz ve bilirkişi raporlarında değerlendirilmiş ve olay sonrası alınan Sigorta Ekspertiz raporundaki tespitlerle eskime payı ve sovtaj tenzilinden sonraki toplam 1.557.754,99-TL bedel ile enkaz kaldırma bedeli olarak 280.000.-TL'nin kadr-i maruf olduğu değerlendirmesi de dosya kapsamına uygun görülmekle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve davacı tarafın davalı sigorta şirketine başvurusuna davalı tarafça 20/04/2022 tarihinde olumsuz cevap verildiği, bu tarihten itibaren TTK'nın 1427/2. madde gereğince 45 gün sonrası 06/06/2022 tarihinde temerrüd oluştuğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE,
-1.837.754,99-TL maddi tazminatın, 06/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 125.537,04-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 36.268,77-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 89.268,27-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 36.268,77-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 36.349,47TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ,
4-Davacı tarafından yapılan; 35.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 747,75-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 35.747,75-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 30.933,41-TL lik kısmanın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 262.153,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre red edilen kısım üzerinden hesaplanan 45.763,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Dava şartı olan arabuluculuk görüşmeleri neticesinde ----------- arabuluculuk başvuru numaralı dosyada takdir olunan 1.560,00 TL ücretin kısmen kabul kısmen red oranı dikkate alınarak 1.349,91 -TL lik kısmının davalıdan, 210,09 TL lik kısmının da davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
8- Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 28/05/2025