T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/575 Esas
KARAR NO: 2025/180
DAVA: Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi), İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/08/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi), İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:ASIL DAVA
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin sahibi olduğu ve büfe olarak kullandığı ---------- Mah. ---------- Cad. ---------- Apt. No: -------- --------- adresindeki iş yerini 09.03.2022 tarihinde mal sahibinden kiralayarak tost ekmek ve çay ile hamburger ürünlerinin satışını yapan büfe olarak işletmeye başladığını, müvekkili şirket adına açılan işletmenin daha önceki kiracıların da bu adresteki alanda büfe olarak dükkânı işlettiklerini, Günde 180 paket satışı olan dükkân elektrik aboneliğini yaptığını, aylık 5.000 TL ile 6000 TL arası elektrik faturası ödediğini, ----------- Çalışanlarının 19.06.2023 tarihinde dükkâna gelerek sayaç değişimi yapacaklarını söyleyerek belli bir süre elektrik kesileceğini söyleyerek elektrik sayacının kaçak kullanıldığını belirterek söktüklerini ve dükkânın elektriğini kapattıklarını, hiçbir tutanak tutulmadan makbuz verilerek elektriğin kesildiğini, ---------- itiraz ettiğini ancak sonuç alamadığını, 174.000 TL miktarında ceza ödeyip kurtulacaksınız” şeklinde ifadelerle bulunulduğunu, hatta daha önceki büfe sahiplerini bulup ortak ödeme tavsiyesinde dahi bulunduklarını, müvekkili şirketin her ay faturasını ödediğini, kaçak elektrik kullanmayan müvekkiline bu ceza ödetilmeye çalışılarak elektriğinin kesildiğini, müvekkilinin işyerinin binanın dışında, elektrik sayacı apartmanın içerisinde ve herkesin müdahale edebileceği bir alanda ve kilitli de olmadığını, kaçak elektrik kullanmanın haksız fiil oludğu, sonuçlarından haksız fili işleyen kişinin sorumlu olduğu, müvekkilinin haksız fiil niteliğinde olan kaçak elektrik kullanımından dolayı sorumlu olmadığını, sorumluluğun kendisine yüklenmesinin de mümkün olmadığını, elektrik sayacında yapılan tespit ile kaçak elektriğin 2 yıl öncesinden kullanıldığından ve tespit edildiğine dair beyanlarıyla müvekkili şirketin haksızlığa uğradığını ikrar ettiklerini, müvekkilinin ilgili işyerini 09/03/2022 tarihinde kiralamış olması karşısında ve daha önceki dükkan işletmelerini incelemeden bu cezanın kesilmesinin yasaya aykırı olduğunu, ayrıca kaçak elektriğin 2 sene öncesine kadar varsa neden ------------ yetkililerinin müvekkilinin abonelik sözleşmesi ve sayaç kontrollerini yaparak fatura düzenlediklerini, müvekkili şirketin tost dükkanı olarak iş yapan ve harcayacağı elektrik bedeli zaten ödediği bedelden asla fazla olamayacağını, davalı şirket tarafından tutulan davaya temel söz tutanağın tamamen gerçeğe aykırı olduğu, müvekkili şirketin kaçak elektrik kullanmadığı, iddia edildiği gibi sayaç dışı bir elektrik tüketimi olmadığı, büyük ihtimale tutanağı düzenleyen personelin prim almak için böyle gerçek dışı bir tutanak düzenlediğini, daha önce aynı işi yapan büfelerin buna sebep verdilerse bu konuda gerekli, müvekkili şirket tarafından iddia edildiği gibi kaçak ve usulsüz elektrik kullanımı söz konusu olmadığını, elektrik kablolarının 70 cm derinlikte ve 75m uzaktan gelerek sayaca bağlandığını beyanla faturanın iptali ile öncelikle ihtiyati tedbir yolu ile ödeme işlemlerinin durdurulmasına karar verilmesi gerektiğini, müvekkilinin bu kullanımı yapan daha önceki varsa büfe sahiplerinin eyleminden sorumlu olmadığını, davalının yapmış olduğu usul ve işlemlerin usulsüz olduğunu, davalı tarafından bu usul ve esaslara uyulmayarak afaki olarak soyut ve subjektif yöntemlerle işlem ve hesaplama yapıldığını, bu nedenlerle kaçak elektirik durumunun kaldırılmasına müvekkili şirket mağdur edildiğinden dava sonuna kadar elektirik kullanması konusunda telafisi mümkün olmayan zararlar doğacağından tedbiren elektirik sayacının açılmasına ve müvekkili açısından kaçak elektrik kullanımı söz konusu olmadığından haklı davanın kabulüne, müvekkile yüklenilen para cezasının dava bitene kadar tedbiren durdurulmasına ve iptaline, mahkeme harç ve masraflarıyla ücreti vekaletin davalıya yüklenmesine karar verilmesine talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu adresteki kaçak kullanım davacı tarafından yapılmış olup aynı zamanda adresteki aboneliğin davacı adına olduğunu, tesisat üzerindeki kaçak elektrik kullanımından, fili kullanıcıyla birlikte davacı/abonenin de sorumlu olacağını, davacı şirketin hem abone hem de fiili kullanıcı olduğunu, müvekkili şirketin davaya konu mahalde saha araştırması gerçekleştirdiğini, ----------- no.lu tesisatlı davacı ----------- Şirketi'ne ait mahalde 14.06.2023 tarihinde yapılan kontrolde, ölçümler neticesinde şüphe edilen sayacın değiştirilerek laboratuvara sevk edildiğini, laboratuvar testleri ve yapılan incelemede sayaca müdahalenin tespit edilerek rapor düzenlendiğini, laboratuvar sonucu doğrultusunda 19.06.2023 tarihinde ---------- no.lu kaçak tutanağı düzenlendiğini, ayrıca davacı davaya konu mahalli 09.03.2022 tarihinde kullanmaya başladıklarını ancak dava dışı üçüncü şahısların kullanımlarını kapsayacak şekilde 2 senelik kaçak kullanım bedelinden sorumlu tutulduklarını, iddia etse de 19.06.2023 tarihli tutanağın davacının kira dönemi içerisinde bulunduğu, kiralamadan 15 ay sonra kaçak tespit tutanağı düzenlendiği, davacının davaya konu etmiş olduğu işbu 19.06.2023 tarih, ----------- nolu kaçak tutanağı için tahakkuk ettirilen bedel, 04.07.2022-13.06.2022 tarih aralığını kapsadığını, yine bu tarih aralığında davacının ilgili mahalli kullandığının dava dilekçesi ile sabit olduğu, özetle, davacı adına tahakkuk ettirilen tüm bu kaçak kullanım bedelinin davacının kullanım yaptığını ikrar ettiği dönem içinde kaldığını, harici hat çekilerek / direkt bağlantı suretiyle elektrik enerjisi kullanımı ceza hukuku anlamında "suç" teşkil eden bir eylem olduğu, niteliği itibariyle bu fiilin "karşılıksız yararlanma suçu" kapsamında olduğu ve davacı tarafın ilgili tesisattan kendisinin hat çekmediği sayaca müdahale etmediği iddiasını kabul etmemekle birlikte; bir anlığına iddianın doğru olduğu kabul edilse dahi, fiilin bizzat davacı tarafından gerçekleştirilmemesi sadece ceza hukuku kapsamında dinlenebilecek savunma olduğu, müvekkili davacı şirketin kaçak tespiti hususunda mevzuatla görevlendirilmiş olduğunu, tanzim edilen tutanakların doğruluğu için başkaca bir belge ile desteklenmesine gerek olmadığını, kaçak elektrik tüketimi tespit tutanaklarının kanunen aksi ispatlanıncaya kadar geçerli belgelerden olduğunu, doğru olmadığının ispatlanması, bu hususunun aksini iddia eden tarafın sunacağı "yazılı eş delil" ile mümkün olduğunu, davacının davaya konu tesisatın abonesi olması sebebiyle tesisat üzerindeki kaçak elektrik tüketimi bedelinden sorumlu olduğunun kabulüne, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı'nın dava dışı ---------- ile karşılıklı imza ettiği perakende satış sözleşmesi bulunmakta iken, görevli tedarik şirketine karşı ödeme yükümlülüğünün yerine getirilmemesi ve sayaca müdahale edilmek suretiyle elektrik enerjisi tüketilmiş olması nedeni ile kullanım yerinin elektrik enerjisinin kesildiği ve sayacın mühürlendiğini, müvekkili şirketin ilgili ekipleri tarafından 19/06/2023 tarihinde kullanım yerinde yapılan kontrolde "labavotuar incelemesi sonucunda sayaca müdahale edildiği ve mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi “ kullanıldığı tespit edilerek davalı aleyhine ----------- seri numaralı kaçak tutanağı düzenlendiği ve faturanın icra takibine konu edildiği (Ek-1: 19/06/2023 tarihli Kaçak Elektrik Tüketimi Tespit Tutanağı, Hesap Tahakkuk Detayı ve Faturası) tespit edildiğini, işbu 174.367,40 -TL tutarındaki faturanın tahsili maksadıyla müvekkili şirketin davalı aleyhine davanın konusu ---------- İcra Dairesi'nde -----------Esas sayısına kayden ilamsız icra takibi başlattığını, davalının işbu icra takibine yönelik 25/09/2023 tarihinde itiraz ettiğini ve takibin durduğunu açıklanan nedenlerle davalı tarafça ---------- İcra Dairesi'nin ------------ Esas sayılı dosyasına yapılan haksız ve kötü niyetli itirazın iptaline, takibin kaldığı yerden devamına, takibe itirazın haksız ve kötü niyetli olması sebebiyle İİK 67/2. maddesi uyarınca hükmolunan bedelin %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın reddine ve müvekkili şirket mağdur edildiğinden davanın reddine ile davacı aleyhine davalı müvekkilimin lehine yüzde 20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine mahkeme harç ve masraflarıyla ücreti vekaletin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibari ile asıl davanın; Davacı tarafın kaçak elektrik kullandığından bahisle davalı şirkete haksız yere ödenen fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 1.000 TL bedelin davalıdan tahsili talebine ilişkindir.----------- yazılan müzekkerelere cevap verildiği, müzekkere yazı cevaplarının dosya arasına alındığı görüldü.
Birleşen dava yönünden dosyamız arasına alınan ----------- İcra Dairesinin ----------- Esas sayılı icra dosyasının yapılan incelemesinde takibin 12/09/2023 tarihinde başlatıldığı davalının süresinde 25/09/2023 tarihinde takibe itiraz ettiği ve takibin durduğu anlaşılmıştır.Davacının; borçlu tarafından yapılan itirazın davacı-alacaklıya tebliğinden itibaren İİK.nun 67.maddesinde belirtilen bir yıllık süre içerisinde mahkememize davayı açtığı anlaşıldığından, açılan davanın süresinde olduğu görülmüştür. Davada aktif ve pasif taraf husumetinin sağlandığı anlaşılmış olup taraflar arasında bu hususta çekişme yoktur.7155 sayılı Kanun’un 20. Maddesi ile eklenen 5/A maddesi uyarınca arabuluculuk başvurusunda bulunulmuştur. arabuluculuk son tutanağında icra dosya borcunun ödenmesi hususunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin arabuluculuk son tutanağı dosya arasına alınmıştır.
Davacı tanığı --------- alınan yeminli beyanında ; Davacı şirkette paket servisi yaptığını, dükkanı sabah saat:08:00 de açıp akşam saat:08:00 da kapattıklarını, elektrik faturalarının otomatik talimat ile ödendiğini bildiğini, sayacın dükkanın içinde değil, binanın içinde olduğunu, dükkanın önceki sahipleri ile ilgili bir bilgisinin olmadığını, faturaların 6 - 7 bin civarında geldiğini bildiğini, dükkanın küçük olmasına rağmen elektrik faturalarının yüksek geldiğini, dükkan içerisinde tost makinesi ve buzdolabının elektriğe bağlı olarak çalıştığını, kendilerine herhangi bir tutanak verilmeden sayacı söküp götürdüklerini, yüksek faturalardan dolayı ilgili parekende şirketine itiraz edildiğini bildiğini, bilgi ve görgüsünün bundan ibaret olduğunu beyan etmiştir. Davacı tanığı ---------- alınan yeminli beyanında ; Davacı şirkette o tarihlerde dönerci olarak çalıştığını, davalı şirket görevlilerinin gelip saati söküp gittiklerini, küçük bir işletme olduğunu, aylık 5-6 bin TL civarı fatura ödediklerini, kesinlikle kaçak elektrik kullandığını düşünmediğini, böyle bir durumla karşılaşmadığını bilgi ve görgüsünün bundan ibaret olduğunu beyan etmiştir. Davalı tanığı ---------- alınan yeminli beyanında ; Davacı hakkında tutulan tutanağın sökülen sayaç üzerinde yapılan inceleme sonucunda oluşturulduğunu, kendilerinin sayacı söktüklerini, laboratuvara götürüp üzerinde inceleme yaptırdıklarını, bu esnada yeniden bir sayaç taktıklarını, ilk incelemede yaklaşık olarak sayaca müdahale olup olmadığını anlayabildiklerini, ancak kesin sonuç için muayene raporunu beklediklerini, bilgi ve görgüsünün bundan ibaret olduğunu beyan etmiştir.
Davalı tanığı ---------- alınan yeminli beyanında; kendilerine iş emri listesi geldiklerini, bu doğrultuda kontrollerini yaptıklarını, tutanak tutulması gerekiyorsa gereğini yaptıklarını, değilse kontrolü bitirip devam ettiklerini, dosya üzerinde hatırlamadığını, fakat sayacı söküp muayene için laboratuvara gönderdiklerini, sonuca göre tutanak tuttuklarını, bu dosya da da bu şekilde olduğunu, bilgi ve görgüsünün bundan ibaret olduğunu beyan etmiştir. Dosya Elektrik Mühendisi Bilirkişiye tevdi edilerek aldırılan 31/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle : Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davacının kullanımında olduğu anlaşılan tesisatta, sayaca bir müdahale olup olmadığı ile kaçak tüketim ve tahakkuk hesaplamalarının doğru olup olmadığının tespit edilmesi noktalarında toplandığı, dava konusu 19.06.2023 tarihli kaçak elektrik kullanımı tespiti, sayaca eksik ölçüm yapılmasına sebep olunacak şekilde müdahale edildiği yönündeki laboratuvar tespitine dayanılarak düzenlendiği halde, sayaca ne tür bir müdahale ile ve nasıl eksik ölçüm yapılmasına sebep olunduğu konusunda bir açıklık olmadığı gibi, KW tüketim ekstresinden günlük ortalama tüketim miktarının kaçak kullanım tespitine doğru ve 2023 yılı içerisinde 2022 yılına göre artış ta gösterdiğinin görülmesi sebebiyle sayaca müdahale edildiğine dair bir bulguya da ulaşılamadığı için, kaçak elektrik kullanımı tespitinin dosyada bulunan belgelerden elde edilen sayısal verilerle de örtüşmediği, bu sebeple de yönetmeliğin ilgili hükmü ve 08.02.2024 tarihli BAM kararına istinaden 19.06.2023 tarihli kaçak elektrik kullanımı tespitinin şu aşamada doğru ve geçerli olarak kabul edilemeyeceği, dava konusu 19.06.2023 tarihli kaçak elektrik kullanımı tespitinin doğru ve geçerli olarak kabul edilemeyeceği yönünde görüş ve kanaate varıldığı için, davacının dava konusu 174.405,90.-TL'lik faturadan da sorumlu tutulamayacağı görüş ve kanaatine varıldığına ilişkin raporunu mahkememize sunmuştur. Dosya Elektrik mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek aldırılan 27.01.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle ; Laboratuvar raporunda, sayacın mühürlerine müdahale edildiği belirtilmişse de, faz giriş çıkış lehimlerine müdahale edilmesi, sayacın tüketim kaydını eksik tutuyor olmasına sebebiyet veremeyeceğini, Laboratuvar muayene raporu, sayacın ne oranda eksik tüketim kaydettiğinden bahsetmediğini, bu yönde bir tespit yapılmadığını, oysa sayacın eksik tüketim kaydı yapmış olması durumunda, laboratuvar muayene raporunda, sayacın tüketimi hangi oranda eksik kayıt yaptığının tespit edilmesi gerektiğini, bu durumda; laboratuvar sayacın eksik kayıt yaptığına ilişkin bir veri mevcut olmadığı ve gerek laboratuvar sonucu, gerekse sayacın kaydettiği endeks verilerinin yıllık bazda günlük ortalama tüketiminin artış göstermesi sebebiyle söz konusu mahalde kaçak elektrik tüketiminin gerçekleşmediği kanaati oluştuğunu beyan eden raporunu mahkememize sunmuştur.
Davacı/Birleşen dosya davalısı 25/01/2025 tarihli ıslah dilekçesinde : Dava konusu abonelik sözleşmesinden kaynaklı açılan Menfi Tespit davasında hakları saklı kalmak kaydıyla 1000 TL olarak açtıklarını, alınan bilirkişi 2 Raporu ile bu konuda haklı olduklarının ortaya çıkmış olduğundan 174.000 TL kesilen cezadan sorumlu olmadığımızın menfi tespit davası ile karar aşamasına geldiğinden eksik olan 173.000 TL harcı tamamlayarak 174.000 TL den borçlu olmadığına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, 31/08/2024 tarihli bilirkişi raporu, 27/01/2025 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı ile birlikte yapılan değerlendirmede davacı ile davalı arasında davacının işletmekte olduğu dükkana ilişkin abonelik sözleşmesi imzalandığı, davalının 19/06/2023 tarihinde kaçak elektrik kullanıldığından bahisle davacı aleyhine kaçak elektrik tutanağı düzenlediği, davacının tutanağın usulsüz olduğu kaçak elektrik kullanımının bulunmadığı gerekçesi ile borçlu olmadığının tespitine yönelik mahkememizde dava açtığı, öte yandan davalının davacı aleyhine tuttuğu tutanağı dayanak yaparak icra takibi başlattığı davacının itirazı üzerine ----------- Asliye Ticaret Mahkemesinin ---------- esas sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açıldığı, iş bu davanın mahkememize dosyası ile birleştirildiği, taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davacının kulanımındaki tesisatta sayaca bir müdahale olup olmadığı, kazak elektrik kullanılıp kullanılmadığı, ayrıca yapılan tüketim ve tahakkuk hesaplamalarının doğru olup olmadığı noktasında toplandığı, dava konusu 19.06.2023 tarihli kaçak elektrik kullanımı tespiti, sayaca eksik ölçüm yapılmasına sebep olunacak şekilde müdahale edildiği yönündeki laboratuvar tespitine dayanılarak düzenlendiği halde, sayaca ne tür bir müdahale ile ve nasıl eksik ölçüm yapılmasına sebep olunduğu konusunda bir açıklık olmadığı, KW tüketim ekstresinden günlük ortalama tüketim miktarının kaçak kullanım tespitinin doğru ve 2023 yılı içerisinde 2022 yılına göre artış ta gösterdiğinin görülmesi sebebiyle sayaca müdahale edildiğine dair bir bulguya da ulaşılamadığı için, kaçak elektrik kullanımı tespitinin dosyada bulunan belgelerden elde edilen sayısal verilerle de örtüşmediği anlaşıldığından asıl davada davacının menfi tespit talebinin kabulüne,Davacının dava konusu 19.06.2023 tarihli -------- seri numaralı kaçak elektrik tutanağından 174.000 TL bakımından Davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ,davalının birleşen davada sözkonusu kaçak elektrik tutanağına istinaden açmış olduğu icra takibine yapılan itirazın iptali davasının ise ortada geçerli bir kaçak elektrik tutanağı olmadığından ve davacının sorumluluğunun bulunmaması sebebiyle reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Asıl davada Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile, Davacının dava konusu 19.06.2023 tarihli ----------- seri numaralı kaçak elektrik tutanağından 174.000 TL bakımından Davacının davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE,
Şartları oluşmadığından kötüniyet tazminatı talebinin reddine
a-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 11.885,94-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 3.224,26-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 8.661,68-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
b-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c-Davacı tarafından yapılan; 269,85-TL Başvuru Harcı, 269,85-TL Peşin/nisbi Harcı, 2.954,41-TL Tamamlama Harcı, 5.300,00-TL Bilirkişi ücreti, 409,25-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 9.203,36TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ,
d-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,
e-Dava şartı olan arabuluculuk görüşmeleri neticesinde ------------ Arabulucuk Başvuru Nolu dosyada taktir olunan 3.1200,00-TL ücretin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
2-Birleşen davanın REDDİNE
a-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 1.633,42-TL'nin yatıran tarafa iadesine,
b-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
c-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
d-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,
e-Dava şartı olan arabuluculuk görüşmeleri neticesinde ------------ Arabulucuk Başvuru Nolu dosyada taktir olunan 1.600,00-TL ücretin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içinde --------- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/02/2025