T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/131 Esas
KARAR NO: 2025/8
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 20/02/2024
KARAR TARİHİ: 16/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili --------- Bankası ---------- Şubesi’nin keşidecisi --------- Şirketi olan --------- IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ---------- seri numaralı 300.000,00 TL tutarındaki 20.07.2024 tarihli çekin zilyedi olduğunu, müvekkilinin zilyedi olduğu işbu çek müvekkil şirket uhdesinde iken kaybolduğunu, taraflar arasında yapılan sözleşmeye istinaden ödeme olarak gönderilen çek müvekkili şirkete ulaştığında kaybolmuş bulunduğundan tahsilatı mümkün olmamakta ve bu durumda müvekkilinin mağduriyetine neden olduğunu, çeklerin cirolanmadan kaybolduğunu, beyan ederek çekin üçüncü şahısların eline geçmesi müvekkili açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, devamında da adı geçen çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava, hukuki niteliği itibariyle; TTK. 818/s. maddesi yollamasıyla aynı yasanın 757-765. maddelerine göre açılmış bir zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
TTK m.757-765 hükümlerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK m.651/2 hükmü uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir. (TTK m.652)TTK m.761 hüükmünde "Poliçeyi getirme süresinin en az üç ay olacağını hükme bağlamıştır. aynı yasa maddesinin 2.fıkrası vadesi gelmiş poliçelerde zaman aşımı 3 ayın geçmesinden önce gerçekleşirse mahkeme 3 aylık süre ile bağlı değildir, 3.fıkrası ise süre vadesi gelen poliçeler hakkında 1.ilan gününde vadesi gelmeyen poliçeler hakkında vadenin gelmesinden itibaren işlemeye başlar" hükmüne yer vermiştir, bu yasa maddeleri TTK'nın 818/s maddesi uyarınca çeklerde de uygulanacaktır ve çek hamillerinden 3 aylık ibraz süresi ibraz süresinin bitiminden sonra başlayacaktır.Talep gereği, TTK m.757 hükmü uyarınca muhatap banka çek bedelini ödemekten men edilmiş, dava konusu çek ile ilgili TTK.760-762 maddeleri uyarınca ilanlar yapılmıştır. ---------- ilan yapılmış, ilanda belirtilen 3 aylık yasal süre içerisinde çek mahkememize ibraz edilmemiştir. Muhatap banka ile yapılan yazışmaya göre dava konusu çekin sorgulama tarihinde henüz ibraz edilmediği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamına göre, dava konusu muhatabı --------- Bankası --------- Şubesi’nin keşidecisi ---------- Şirketi olan ---------- IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ---------- seri numaralı 300.000,00 TL tutarındaki 20/07/2024 tarihli çekin zayi olduğu yapılan ilana rağmen dosyamıza herhangi bir müracaat olmadığı ve çekin bankaya da ibraz edilmediği anlaşıldığından davanın kabulüne, çekin iptaline yönelik aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile muhatabı ----------Ş. ---------- Şubesi, keşidecisi ----------- Şti. olan, 20/07/2024 keşide tarihli, 300.000,00 TL bedelli,----------- numaralı çekin zayi nedeniyle iptaline,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 615,40-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 429,60-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 185,80-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
İlişkin olarak davacı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 16/01/2025