T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/245
KARAR NO : 2026/415
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 18/03/2025
KARAR TARİHİ : 22/04/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: 28.04.2024 tarihinde sürücü ---- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı Motosiklet ile seyir halinde iken müvekkili sürücü ---- sevk ve idaresindeki ---plaka sayılı araç ile kavşakta çarpışmaları neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğunu, kazada sürücü ------ asli ve tam kusurlu olduğunu, her ne kadar müvekkiline % 25 kusur atfedilmiş olsa da müvekkilin ise kusursuz olduğunu, eksper raporu kapsamında müvekkilinin aracında KDV dahil 144.000,00 TL hasar meydana geldiğini, kullanılan parçaların eşdeğer parçalar olduğunu, müvekkili aracında ağır hasar meydana gelmiş olduğunu, poliçe limitinin 200.000,00 TL olduğunu, hasar tespitinin KDV dahil ve iskontosuz tespit edilmesi gerektiğini, müvekkili aracında değer kaybı meydana geldiğini, rayiç değerinin 650.000,00 TL olduğunu, müvekkiline 30.01.2025 tarihinde 45.000,00 TL değer Kaybı ödemesi yapılmış olduğunu, ancak müvekkilinin aracında 100.000,00 TL değer kaybı meydana geldiğini, müvekkilinin aracının 4 (dört) ay onarımda kaldığını ve bu süre içerisinde müvekkilinin aracından mahrum kalmış olduğunu, bu nedenler ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL hasar, 100,00 TL bakiye değer Kaybının kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen, ayrıca 100,00 TL araç mahrumiyet bedelinin ---- kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte tahsili talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı --- vekili cevap dilekçesinde özetle;----- plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limiti kaza tarihi itibari ile araç başına 200.000,00-TL olduğunu, davacının aracını tamirhane nezdinde tamir ettirdiği, bu kapsamda müvekkili şirket tarafından 108.000,00 TL ödenme yapıldığını, davacı vekiline değer kaybı için 30/01/2025 tarihinde 45.000 TL ödendiğini, dekontların ekli olduğu, tazminata hükmedilmesi halinde ödenen tutarların poliçe limitinden tenzilinin gerektiği, davalı sigorta şirketine başvuru şartı gerçekleşmediğinden, usulden reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacının aracını kasko sigorta poliçesi kapsamında tamir ettirip ettirmediğinin araştırılması gerektiği, huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığı, müvekkili sigorta şirketi tarafından, maddi hasar bedelinin ödendiği, davacıya karşı bakiye tazminat ödeme borcunun kalmadığını, müvekkili şirket tarafından dava konusu aracın onarımı için servise 108.000 TL maddi hasar bedeli ödendiği, dava konusu kaza kapsamında zararın karşılanmış olması sebebiyle davanın reddini talep ettiklerini, Kaza tarihine göre model yılından itibaren 3 yılı geçmeyen motorlu araçlarda ise hasar gören parça, onarımının mümkün değilse öncelikle orijinali ile değiştirileceğini, orijinal parçanın bulunmaması durumunda eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçların mevzuatı kapsamındaki araçlardan elde edilen orijinal parça ile değiştirileceğini, davacının aracının kaza tarihindeki yaşı 3’ten fazla olduğu göz önüne alındığında eşdeğer parça kullanılmasını engelleyen herhangi bir durum bulunmadığını, yedek parça ve işçilik bedellerine iskonto uygulanması gerektiği, müvekkili şirket tarafından araçta oluşan değer kaybı için 30/01/2025 tarihinde 45.000 TL değer kaybı tazminatı ödenmiş olduğunu, başvuru konusu kaza kapsamında zararın karşılanmış olması sebebiyle davanın reddini talep ettiklerini, araç mahrumiyet bedeli poliçe kapsamında olmadığından müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, bu nedenlerle davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalı --- vekili cevap dilekçesinde özetle ; Davacının maliki ve kızı ---- sürücüsü olduğu ---- plakalı vasıtanın sürücüsünün asli kusurlu olarak müvekkilinin maliki ve sürücüsü bulunduğu -----plakalı motosiklete 28.04.2024 tarihinde çarpması sonucu müvekkilinin BTM ile giderilemeyecek derecede yaralanmasına ve motosikletinin ağır hasara uğramasına sebebiyet verdiğini, davacı'nın maliki bulunduğu ---- plakalı vasıta sürücüsü ---- aleyhine taksirle bir kişinin yaralanmasına neden olma suçu ile ----. Asliye Ceza Mahkemesi'nde ------ Esas sayılı dosyası ile Ceza davacı açıldığını halen derdest olduğunu, davaya konu 28.04.2024 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacı'nın maliki bulunduğu------ plakalı vasıta sürücüsü asli kusurlu olduğundan hasar tazminatı, değer kaybı, araç mahrumiyet tazminatı talep ve dava hakkının bulunmadığını, kimsenin kendi kusurundan menfaat sağlama hakkının bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek üzere davacının aracında hasar veya değer kaybının hasıl olduğu sübut bulur ise sorumluluğunun diğer davalı Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesini düzenleyen ----- olduğu, varlığı iddia edilen 4 aylık onarım süresinin kadri maruf olmadığını, aracın tamir süresinde ikame araç kullanılıp kullanılmadığının da dava dilekçesinden anlaşılamadığını, 28.04.2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle müvekkilinin uğradığı motosiklet hasarı ve değer kaybı, geçici ve sürekli iş görmezlik zararları ile bakıcı gideri, tedavi masrafları ve manevi tazminat talep ve dava haklarını saklı tuttuklarını, bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibari ile Davacıya ait ---- plakalı araçla davalı ---- Şirketi'ne ZMMS poliçesi ile sigortalı, davalı ---- işleteni ve sürücüsü olduğu ------ plakalı araç arasında meydana gelen trafik kazasında şimdilik 100,00 -TL bakiye hasar tazminatının (belirsiz alacak) 100,00 -TL değer kaybı tazminatının (belirsiz alacak) ve Şimdilik 100,00 -TL araç mahrumiyet tazminatının (belirsiz alacak ve sadece davalı ----- olmak üzere ) kaza tarihi olan 28.04.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesi talebinden ibarettir. -----ve Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi Müdürlüğüne yazılan müzekkerelere cevap verildiği, müzekkere yazı cevaplarının dosya arasına alındığı görüldü. Davada aktif ve pasif taraf husumetinin sağlandığı anlaşılmış olup taraflar arasında bu hususta çekişme yoktur.
7155 sayılı Kanun’un 20. Maddesi ile eklenen 5/A maddesi uyarınca arabuluculuk başvurusunda bulunulmuştur. arabuluculuk son tutanağında icra dosya borcunun ödenmesi hususunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin arabuluculuk son tutanağı dosya arasına alınmıştır. Dosya Makine Mühendisi Bilirkişiye tevdi edilerek aldırılan 02/01/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle ; Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, trafik kazası olduğu,meydana gelen olayda kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, Önlenebilir ve öngörülebilir bir kaza niteliğinde olduğu, dava konusu kaza ile hasar durumunun kısmen uyumlu olduğu, dosya muhteviyatına sunulmuş olan 02.07.2024 tarihli ----- Raporuna göre dava konusu araçta KDV ve işçilik dahil 144.000,00 TL hasar meydana gelmiş olduğu tespitinin yapılmış olduğunun görüldüğü, KDV DAHİL İskontosuz 250.460,016 TL hasar meydana gelmiş olduğunun görüldüğü, söz konusu araçta oluşacak Değer Kaybının da dikkate alınması ile ( Dosya muhteviyatında 45.000,00 TL Değer Kaybı ödemesi yapılmış olduğu görülmüştür.) zarar toplamının + 45.000,00 TL : 295.460,016 TL olduğunun görüldüğü, bu kapsamda dosya muhteviyatına sunulmuş olan bilgi, belge ve dokümanların incelenmesi neticesinde dava konusu araçta 28.04.2024 tarihli kazada ağır hasar meydana gelmiş olduğunun görüldüğü, dava konusu aracın onarımının kazanın oluş şekli ile doğru orantılı olarak araçta ağır hasar olması nedeni ile oluşacak değer kaybının da dikkate alınması ile ekonomik olmayacağı, dosya muhteviyatına sunulmuş olan ----- ekspertiz raporunda aracın onarımı için kullanılan parçaların eşdeğer ve iskontolu olarak hesaplanmış olduğunun görüldüğünü, hasar onarım bedelinin iskontosuz ve orijinal parça olarak hesaplanmış olması gerektiği, dosya muhteviyatına sunulmuş olan Ekspertiz Raporunda İskonto uygulandığı ve KDV siz değerlendirme yapılmış olduğundan söz konusu tespitin iskontolu ve kdv li olarak piyasa rayiçlerine uygun ve kadri marufunda bulunduğunu, dava konusu aracın onarım maliyetinin araç piyasa rayiç değerinin % 50 sine çok yakın/geçmiş olması nedeni ile pert total olarak değerlendirilmesi gerektiği, bu kapsamda dava konusu araçtaki gerçek zararın 505.000,00 TL - 254.871,42'TL= 250.128,58 TL olduğu, dava konusu aracın Yargıtay içtihatları gereği makul yeniden araç edinme süresinin ilgili servis/ onarım atölyelerinin iş yükü ile doğru orantılı olarak yaklaşık 25 (yirmibeş) iş günü olacağı, bu kapsamda aracın onarımda olduğu süre içerisinde kullanılamayacak olmasından kaynaklı kaza tarihi itibariyle makul yeniden araç edinme süresinin 25 ( yirmibeş) iş günü x 1.750 TL ( Muadil Araç kiralama bedeli günlük) (-----— 43.750,00 TL araçtan mahrum kalma / ikame araç bedeli oluşacağı, dava konusu aracın Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtlarına göre dava konusu kaza öncesinde 07.08.2013 tarihli geçmiş hasar kaydının bulunduğunun görüldüğü, ancak söz konusu kazaya yönelik Ekspertiz. Raporunun dosya muhteviyatında bulunmadığı, dava konusu araç her ne kadar Ekspertiz Raporunda iskontosuz ve eşdeğer parça ile hasar tespiti yapılmış olsa da Yargıtay İçtihatları gereği gerçek zararn KDV li orijinal parça / iskontosuz tespit edilmesi gerektiği, bu kapsamda yapılan incelemede aracın kaza tarihindeki rayiç değeri ile doğru orantılı olarak araçtaki hasar bedelinin rayiç değerin % 50 sini geçmiş olduğu görüldüğünden pert total kabul edilmesi gerektiği, bu nedenle pert total olan araçta değer kaybı oluşmasının mümkün olmadığını, Davaya konu Trafik Kazası Kapsamında;-----plaka sayılı araç sürücüsü ----- % 75 kusur oranı ile asli kusurlu olduğu, söz konusu kaza kapsamında aracın maliki/işleteni yönünden KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk yönünden değerlendirilmesinin mahkemenin takdirlerine maruz olduğu, --- plaka sayılı araç sürücüsü ------ % 25 kusur oranı ile tali kusurlu olduğu, dosya kapsamında dava konusu hasarlı araca yönelik davacının kusur oranı nispetinde gerçek hasar miktarının 250.128,58 TL x % 75 = 187.596,43 TL olduğu, dava konusu araçta Değer Kaybı oluşmadığının dikkate alınması ile ödemesi yapılmış olan 45.000,00 TL nin tenzil edilmesi durumunda 250.128,58 TL - 45.000,00 TL - 205.128,58 TL X % 75 = 153.846,43 TL olacağı, dava konusu araç her ne kadar Ekspertiz Raporunda İskontusuz ve eşdeğer parça ile hasar tespiti yapılmış olsa da Yargıtay İçtihatları gereği gerçek zararın kdv li orijinal parça iskontosuz tespit edilmesi gerektiği, bu kapsamda yapılan incelemede aracın kaza tarihindeki rayiç değeri ile orantılı olarak araçtaki hasar bedelinin rayiç değerin % 50 sini geçmiş olduğu görüldüğünden pert total kabul edilmesi gerektiği, bu nedenle pert total olan araçta değer kaybı oluşmasının mümkün olmadığını, söz konusu aracın günlük olarak 25 (yirmi beş) iş günü onarımda olduğu süre için amortisman payının 140,27 TLX 25 - 3.506,94 TL olacağı, ikame olarak kullanılacak aracın yakıtının davacı tarafından doldurulacağı dikkate alındığında hesaplaması yapılmış olan amortisman payının yargıtay içtihatları gereği tenzili ile davacının 43.750,00 TL - 3.506,94 TL - 40.243,06 TL. İkame Araç Bedeli / Araçtan Mahrum Kalma Tazminatı/ Kazanç Kaybı alacağının bulunduğu, dosya kapsamında dava konusu hasarlı araca yönelik davacının kusur oranı nispetinde talep edebileceği Araç Mahrumiyet Bedelinin 40.243,06 TL X % 75 - 30.182,29 TL olduğu görüş ve kanaatine varıldığına ilişkin raporunu mahkememize sunmuştur. Davacı vekili 07/04/2026 tarihli dava değerini arttırım talepli dilekçesi ile ; Davanın kabulü ile davalı ----- Şirketi'ne ZMMS poliçesi ile sigortalı, davalı --- ve sürücüsü olduğu --- plakalı aracın, müvekkile ait ----- plakalı araca asli kusurlu olarak çarpması neticesinde müvekkile ait aracın zarar görmesi nedeniyle; müvekkilin aracından mahrum kaldığı sürede uğramış olduğu 30.182,29 TL araç mahrumiyeti zararının, kaza tarihi olan 28.04.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ----- tahsili ile müvekkiline ödenmesine, müvekkilin aracının uğramış olduğu hasar nedeniyle müvekkilin 79.596,43 TL bakiye hasar tazminatının (davalı sigorta şirketi yönünden, kaza tarihindeki bakiye poliçe teminat limiti olan 47.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere) kaza tarihi olan 28.04.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkile ödenmesine, yargılama harç ve giderleriyle, vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamı ile birlikte yapılan değerlendirmede; Davacıya ait ----plakalı araçla davalı --- Şirketi'ne ZMMS poliçesi ile sigortalı, davalı ---- işleteni ve sürücüsü olduğu ----- plakalı araç arasında meydana gelen trafik kazasında davacının bakiye hasar tazminatı, değer kaybı tazminatı ve araç mahrumiyet tazminatı talebinde bulunduğu, mahkememizce dosyanın makine mühendisi bilirkişiye tevdi edildiği, söz konusu bilirkişi raporuna göre, davalı ------ meydana gelen kazada %75 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücüsünün ise % 25 oranında kusurlu olduğu, araçta değer kaybının meydana gelmediği, gördüğü hasar sebebiyle pert total işlemine tabi tutulduğu, davacının yeni bir araç alabilmesi için yeterli süre dikkate alınarak bilirkişi tarafından hesaplanan ikame araç bedelinin 30.182,29 TL olarak belirlendiği, araçtaki gerçek hasar bedelinin 250.128,58 TL olduğu, % 75 oranındaki kusur durumuna göre kalan hasar bedelinin 187.596,43 TL olduğu, ancak davalı sigorta şirketince dava açılmadan önce 108.000,00 TL ve 45.000,00 TL tazminat ödemesi yapıldığı, bu bedeller düşüldükten sonra bakiye hasar bedelinin 34.596,43 TL olduğu, dolayısıyla davacının bu bedelleri talep edebileceği anlaşıldığından, davanın 30.182,29 TL ikame araç bedeli ile 34.596,43 TL hasar bedeli olmak üzere toplam 64.778,72 TL üzerinden (davalı sigorta yönünden sadece 34.596,43 TL hasar bedeli bakımından sigorta limitiyle sınırlı olmak üzere ) kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın Kısmen Kabulü Kısmen Reddi ile 34.596,43 TL hasar bedeli ve 30.182,29 TL olmak üzere toplam 64.778,72 TLnin (davalı sigorta yönünden 11.07.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birilkte, sadece 34.596,43 TL hasar bedeli bakımından sigorta limitiyle sınırlı olmak üzere ) diğer davalı yönünden kaza tarihi olan 28.04.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine
2-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 4.425,03-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 2.490,40-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 1.934,63-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin 29.333,72-TL'sinin --- 15.666,28-TL'sinin -------, alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine.
4-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 14.817,71-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; 615,40-TL Başvuru Harcı, 615,40-TL Peşin/nisbi Harcı, 1.875,00-TL Tamamlama Harcı, olmak üzere toplam 3.105,80TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ,
6-Davacı tarafından yapılan; 6.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 342,50-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 6.342,50-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 5.161,78-TLlik kısmının 3.364,76-TL'sinin -----, 1.797,02-TL'sinin -----, alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacı üzerinde bırakılmasına,
7- Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,
8-Dava şartı olan arabuluculuk görüşmeleri neticesinde ----- Arabulucu Başvuru Nolu dosyada taktir olunan 4.700,00-TL ücretin kısmen kabul kısmen red oranı dikkate alınarak 3.825,05-TL lik kısmının 2.493,40-TL'sinin ------, 1.331,65-TL'sinin ----, 874,95 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, Dair, davacı vekilinin yüzüne gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.