T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/735
KARAR NO : 2026/412
DAVA : Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 08/10/2024
KARAR TARİHİ : 22/04/2026
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili ----- yetkili hamili olduğu ve her biri 1.200 USD (Amerikan Doları) tutarında olan, düzenleyeninin ---, cirantasının ----- olduğu; 24.12.2020 tarihli ----numaralı 19 Adet Senedin (Bono) müvekkili tarafından ---- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ----- değişik iş dosyası ile ihtiyati hacize konu edildiğini, İhtiyati haciz kararının --- İcra Müdürlüğü'nün ---- esas sayılı dosyasıyla işleme alındığını ve senetlerin henüz icra dairesine teslim edilemeden ve dahi alacak tahsil edilemeden senetlerin kaybolduğunu, ardından açılan dava sonucu ---- Asliye Ticaret Mahkemesi ---- Esas, ----- Karar sayılı ilamı ile senetlerin zayii nedeniyle iptaline karar verildiğini ve 02/07/2024 tarihinde karar kesinleştiğini, bu nedenlerle davanın kabulüne, 22.800 $ (USD) bedelin 13/04/2023 tarihinden itibaren devlet bankaları'nca bir yıl vadeli Dolar mevduat hesabına ödenen en yüksek faiz oranınca ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Alacağa konu edilen senetlerin vadesi gösterilmemiş 2020 tarihli senetler olduğu, vadesi gösterilmemiş bononun 1 yıl içinde ibraz edilmemiş olmasının zamanaşımı müddeti dolmadıkça senet keşidecisini sorumluluktan kurtarmayacağını, ancak bu vadenin geçirilmesi nedeni ile rücu hakkı düşeceğinden cirantalara karşı müracaat hakkının düşeceğini, söz konusu senetler ile süresinde icra takibi başlatılmadığı gibi müvekkili şirkete herhangi bir protesto da çekilmediğini, bu nedenlerle birlikte davaya konu senetlerin gerçek olsa dahi müvekkile karşı ödememe protestosu ile süresinde açılmış icra takibi bulunmadığından hamilin cirantaya karşı haklarını kaybettiğinin kabulü ile davanın müvekkili yönünden reddini talep ettiklerini, davalı tarafından müvekkili şirket aleyhinde davaya konu edinen bonoların, müvekkili şirket yetkilileri tarafından ciro edilmediğini, müvekkili şirketin davalı ile arasında borç ilişkisi doğuracak tarzda ne bir senede imza attığını, senedi kendi yazısıyla doldurduğunu, dava konusu cirolardan hiçbir surette haberdar olmadığını, müvekkili şirketin davalı sözde alacaklı şirket ile arasında hiçbir hukuki veya gayrı hukuki bir ilişki bulunmadığını, müvekkil şirket yetkililerinin kim olduklarını dahi bilmediği, hiçbir ticari ve organik bağının bulunmadığı, telefonla dahi görüşme yapmamış olduğu şahıslar tarafından kimlik bilgileri kullanılarak dolandırılmaya çalışıldığını, ilgili senetlerin ihtiyati hacze konu edilmesi öncesine kadar ilgili şirket ve şirket yöneticilerinden bihaber olduklarını, taraflar arasında borç ilişkisi doğuracak bir durumdan söz etmenin mümkün olmadığını, davaya konu senet asıllarının müvekkili sigorta şirketinin karşılıklı iş yaptığı ---- tarafından müvekkile keşide edilip sonrasında müvekkili tarafından tahsil edilen senetler olduğu düşüncesinde olduklarını, ilgili asıl senetlerin muhtemelen pandemi krizi nedeniyle şirketin zor dönemlerinde şirkette çok hızlı insan/çalışan sirkülasyonun olduğu dönem kargaşa ortamında şirket uhdesindeyken 3. kişiler tarafından kopyalanıp ikizi yapılmak suretiyle müvekkilinden haksız kazanç elde edilmek istendiğini, davacı tarafın her ne kadar senet asıllarının kaybedildiğini beyan etmişse de ilgili senetlerde müvekkilinin cirosu üzerinde ıslak imza incelemesinin yapılamaması için organize bir olay örgüsü hazırlandığı kanaatinde olduklarını, davacı tarafın elinde bulundurduğu sahte senedin icrasına devam ettiği takdirde müvekkilinin maddi ve manevi zararlar göreceğini, yapılacak incelemelerde müvekkilinin beyanı ve iddiasınca; evrakın gerek yazı ve gerekse imza olarak kendisine ait olmadığının ortaya çıkacağı ve iddiasının kesinlik kazanacağını, ispat külfeti davacı tarafta olduğu, müvekkili ile borç ilişkisini açıklamak ve ispatlamakla yükümlü olduğu, davacının haksız kazanç sağlamak amacı ile müvekkili adına sahte senet düzenlediği ve evrakta sahtecilik ile dolandırıcılık suçu nedeniyle davacı şirket hakkında ----- Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, bu sebeplerle davanın öncelikle usul yönünden reddine, mahkeme aksi kanatte ise esas yönünden reddine, yargılama giderleri ve tüm mahkeme masraflarının davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibari ile Davacı tarafça --- Asliye Ticaret Mahkemesi ---- Esas, ------ Karar sayılı ilamı ile senetlerin zayii nedeniyle iptaline karar verilen davacının yetkili hamili olduğu ve her biri 1.200 USD (Amerikan Doları) tutarında olan, düzenleyeninin ----, cirantasının ----- olduğu; 24.12.2020 tarihli----- numaralı 19 adet toplam: 22.800 USD bedelli senetlerle ilgili davalılardan TTK madde 652/1 kapsamında senetsiz olarak hak talebine ilişkindir. ----- Asliye Ticaret Mahkemesi ve-----. Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan müzekkerelere cevap verildiği, müzekkere yazı cevaplarının dosya arasına alındığı görüldü.
---- İcra Müdürlüğü'nün ------ Esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden dosya arasına alınmıştır.
Davada aktif ve pasif taraf husumetinin sağlandığı anlaşılmış olup taraflar arasında bu hususta çekişme yoktur.
7155 sayılı Kanun’un 20. Maddesi ile eklenen 5/A maddesi uyarınca arabuluculuk başvurusunda bulunulmuştur. arabuluculuk son tutanağında icra dosya borcunun ödenmesi hususunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin arabuluculuk son tutanağı dosya arasına alınmıştır. Tüm dosya kapsamı ile birlikte yapılan değerlendirmede ;Davacının yetkili hamili olduğu ve her biri 1.200 USD tutarında davalı ---- keşideci olduğu ve diğer davalı ---- ciranta olduğu 24.12.2020 tarihli 19 adet senedin ----Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- sayılı dosyasından İhtiyati Haciz kararı verildiği,İhtiyati haciz kararının ---.İcra Müdürlüğünün ------ Esas sayılı dosyasından icra takibine konu edildiği, ancak senetlerin icra dairesine teslim edilmeden kaybolduğu iddiasıyla senetlerin zayiine karar verilmesi için başvuru yapıldığı,bunun üzerine, ----- Ticaret Mahkemesinin ----- Esas -----Sayılı dosyasıyla senetlerin zayii nedeniyle iptaline karar verildiği,davacının iptal kararı üzerine TTK 652/1 madde kapsamında kaybolan senetler için hak sahibi olduğu iddiasıyla hakkını senetsiz olarak ileri sürdüğü,davalı şirketin senet üzerinde bulunan imzanın sahteliği iddiasında bulunduğu, HMK 209.gereğince Adi bir senetteki imza inkar edilinceye kadar o senedin herhangi bir işleme esas alınamayacağının hüküm altına alındığı,senetler kaybolduğundan senetler üzerinde herhangi bir imza incelemesinin yapılmadığı,İspat yükü ile ilgili genel kuralı düzenleyen TMK’nın 6. maddesine göre; kanunda aksine hüküm bulunmadıkça taraflardan her biri dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü olduğu, İspat yükü kenar başlıklı HMK’nın 190. maddesine göre; İspat yükünün, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa ait olduğu,kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altında olduğu,davacının ispat yükünü yerine getiremediği şu haliyle TTK.652/1 maddesinde aranan kanuni şartların oluşmadığı anlaşıldığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 116,60-TL eksik harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 122.974,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,
6-Dava şartı olan arabuluculuk görüşmeleri neticesinde ----- Arabulucuk Başvuru Nolu dosyada taktir olunan 3.800,00-TL ücretin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.