T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/40 Esas
KARAR NO: 2022/170
DAVA: Marka (Marka Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/12/2020
KARAR TARİHİ: 06/12/2022
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davasının yapılan açık yargılama sonucunda;
İSTEM / Davacı vekili dava dilekçesini duruşmada tekrarla; davacı şirketin -----------sahibi olduğunu, ------ markası ------- ürünlerin satıcısı konumunda olup, söz konusu ürünlerin sürümünü artırmak için de büyük bir çaba sarf ettiğini, davalı şirketin ---- üzerinden davacı şirketin tescilli -------- ürünlerinin satışını gerçekleştirdiğini, bu durumun marka hakkına tecavüz teşkil ettiğini, aynı zamanda davacı şirketin ticari itibarı ve tanınmış markası üzerinden haksız kazanç elde edilmesine sebebiyet verdiğini ve -----------güvenilirliğine de zarar verdiğini, keza, davacı şirketin tescilli markasının haksız olarak bu şekilde farklı şirketler tarafından kullanılması sebebiyle bir çok kez husumetin davacı şirkete yönetildiğini, bu gibi durumlarda, davacı ----- tüketiciler karşısında son derece zor bir duruma düştüğü hadiseler ile de karşı karşıya kalındığını, davalı şirketin, davacı şirketin marka hakkına tecavüz niteliğindeki fiillerinin halihazırda devam etmekte olduğunu, söz konusu davacı şirkete ait tescilli-------markalı ürünlerin ---- satışının gerçekleştirilmesinin derhal durdurulması ve haksız rekabetin önlenmesinin önüne geçmek amacıyla işbu davayı ikame etme zorunluluğunun hasıl olduğunu belirterek, davalının, davacı şirkete ait ----------- ibareli markaları izinsiz kullanması ve satışa arz etmesi ve sair eylemlerinin marka tecavüzü ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, tespit edilecek marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet nedeniyle, herhangi bir tebligat ve duruşma yapılmaksızın, davalı aleyhine hükmün kesinleşmesine kadar izinsiz olarak davacı şirkete ait markaları taşıyan malların satılmasının engellenmesi ile dava konusu markanın yer aldığı --------- kaldırılması ve dava konusu markanın yer aldığı tabela, broşür ve diğer tanıtım evrakı ile reklamlar ya da fatura ve diğer iş evrakı üzerinden ilgili ibarelerin silinmesi veya kullanılmaması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davacı şirkete ait ------------markalı ürünlerin davalı tarafından satışa arz edilmesinin ve sair şekillerde her türlü kullanımının önlenmesine, davalının elinde bulunan,------- taşıyan her türlü materyalin toplanarak emin bir yerde muhafazasına, ivedi olarak delil tespiti kararı verilmesini ve başta satışların gerçekleştiğinin anlaşılabilmesi bakımından davalı şirket ticari defterleri olmak üzere bilirkişinin katılımı ile sair belgeler üzerinde ve şirket defterlerinin bulunduğu adreste keşif yapılmasına, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVAYA CEVAP / Davalı vekili cevap dilekçesini duruşmada tekrarla; müvekkilinin ticari faaliyetlerinin davacı şirketin marka haklarını ihlal etmediğini, müvekkili şirketin satışını yaptığı ve üzerlerinde davacıya ait markaların yer aldığı ürünlerin davacı şirkete ait ürünler olduklarını, müvekkili şirketin davacıya ait ---------- satışını gerçekleştirdiğini, bilirkişi raporunda müvekkili şirket aleyhine yapılan tespitlere itiraz edildiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
D E L İ L L E R V E G E R E K Ç E / Dava, davacının ------ ibareli markalarının davalı tarafça kullanıldığı iddiasıyla açılan davacının marka hakkına tecavüzün tespiti, durdurulması, önlenmesi davasıdır.
Dosyaya -----kayıtları getirtilmiş olup, incelendiğinde; ----davacı adına ------- tarihinde tescil edildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce ihtiyati tedbir talebinin değerlendirilmesi hususunda, -------kime ait olduğu ve davacıya ait-------markalarının bu sitede kullanılıp kullanılmadığına ilişkin bilirkişi raporu alınmış, bilişim uzmanı ---- tarihli raporunda;-------- markalı ürünün, ürün fotoğrafı incelendiğinde klima üstünde -------markalarının yer aldığı,------ibaresinin yer aldığı, -------- adının yazdığı,---- ise, ------ olduğu, adres bilgisinin------olduğu, yönetici----- olarak-----adresinin yazılmış olduğu, alan adının---- tarihinde kayıt ettirildiği ve ------ tarihine kadar kayıtlı olduğu, ----kaydının------olduğunun tespit edildiği, -------- incelemesinde; ----- yılları arasında toplam ---- tutmuş olduğu, son ---- incelenmiş ve incelenen ------ davacının markasına ait klima cihazlarının ---- yılları arasında davalının ------- yer almadığı, ------ ------ içeriklerine ulaşılmadığı, -------- başlıklı ------ ulaşıldığında ise ----------- yer aladığı,---------- arşiv kaydını tutmamış olduğuna dair görüş bildirmiştir.
---- sayılı celp edilmiş, incelendiğinde; davacı adına tescilli -------- markalarına yapıldığı iddia edilen tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, durdurulması, önlenmesi ve sonuçlarının ortadan kaldırılması davasında davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Dava konusu teknik bilgi gerektirdiğinden, davalının davacıya ait ----- internet ortamında satışa sunmasının davacının marka haklarına tecavüz olup olmadığı, davalının bu kullanımının ---- uyarınca dürüst kullanım niteliğinde olup olmadığı, marka hakkının tüketilmesinin söz konusu olup olmadığına dair bilirkişi raporu alınmış, marka uzmanı bilirkişi ------- tarihli raporunda; davalının ---- davacının --------- satışa sunduğu, markanın kullanılış biçimi ------- itibariyle, markanın yetkili satıcısı konumunda olunduğuna dair herhangi bir izlenim yaratılmadığı, dolayısıyla davalının kullanımlarının, ----------- ticari hayatın olağan akışına uygun ve dürüst bir kullanım olarak değerlendirilmesi gerektiği, davalının dava konusu --------ya da değiştirerek ticari amaçla kullandığına dair herhangi bir veri bulunmadığından, davacının tükenme ilkesi nedeniyle davalı tarafça ----------- markalı orijinal ürünlerin satışına engel olamayacağına dair görüş bildirmiştir.
Sınai Mülkiyet Kanununun 29. maddesinin yollamasıyla SMK'nun 7/2-b maddesinde tescilli bir marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsadığı mal veya hizmetleri kapsayan ve bu nedenle halk tarafından tescilli marka ile ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali bulunan herhangi bir işaretin kullanılması marka hakkına tecavüz olarak tanımlanmıştır. Yine Sınai Mülkiyet Kanununun 149. maddesinde marka hakkına tecavüz edilen marka sahibinin fiili tecavüzün olup olmadığının tespitini, muhtemel tecavüzün durdurulmasını, tecavüz fiillerinin durdurulmasını, tecavüzün kaldırılmasını, maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabileceği düzenlenmiştir.
Türk Ticaret Kanununun 55. maddesinde ise başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almanın haksız rekabet olduğu belirtilmiştir.
Yine SMK m.7/5 hükmü uyarınca, bir markanın, üçüncü kişiler tarafından dürüstçe ve ticari hayatın olağan akışı içinde,
-)Gerçek kişilerin kendi ad veya adresini belirtmesi,
-)Malların veya hizmetlerin türüne, kalitesine, miktarına, kullanım amacına, değerine, coğrafi kaynağına, üretim veya sunuluş zamanına ya da diğer niteliklerine ilişkin açıklamalarda bulunulması,
-)Özellikle aksesuar, yedek parça veya eşdeğer parça ürünlerinde, malın ya da hizmetin kullanım amacının belirtilmesinin gerekli olduğu hâllerde kullanılması engellenemez.
Bir mal veya hizmet, ilgili halk kitlesine çoğu zaman marka sahibi tarafından doğrudan sunulmaz. Mal ve hizmetler marka sahibinin kendi satış ve servis ağı ile sunulurken, bazı hallerde marka ile ilgili bu ağ dışında bir sunum da söz konusu olabilir. Bir mağazada hangi tür veya markalı ürünlerin satıldığı, bir teknik serviste hangi tür marka ve model cihazların tamir ve bakımının yapıldığı konusunda tüketicilerin bilgilendirilmesi amacıyla ilgili marka veya markalara işyeri cephesinde, iş evrakında, işletmenin reklam ve tanıtımlarında yer verilebilir. Bunun gibi, marka sahibinden bir markayı kullanmaya dair özel bir izni bulunmasa bile, markayı taşıyan malları alıp satan işyerleri ve malın tamiri ve bakımını -------- müşterileri bilgilendirmek amacıyla tanıtım araçlarında markaya yer vermesi mümkündür. Markaların kullanımının bilgilendirme amaçlı olması, dürüst kullanım kabul edilmesinin temelini oluşturur. Dürüst kullanımda, sınırların belirlenmesi önemlidir. Zira bir -------- ------ oluşturacak tedbirlere başvuramaz. Diğer bir anlatımla, kullanımın dürüst kabul edilebilmesi, bilgilendirme amaç ve sınırında kalmasını gerektirir. Dolayısıyla, marka ve logoların marka sahibinin yetkili satıcısı izlenimi verecek şekilde kullanılması marka hakkını ihlal eder. Dosyada mevcut ----------bilirkişi raporu ile yapılan tespitlere göre; davalı ---------------- davacıya ait --------- markalı ürünlerin satışını yaptığı tespit edilmiştir. Davacı tarafça yargılama süresince, davalının orijinal olmayan mallar sattığına yönelik herhangi bir iddiada bulunulmamıştır. Bu nedenle, satışı yapılan -------- markalı ürünlerin orijinal olduğu kabul edilmelidir. SMK'nun 7/5. maddesi uyarınca, marka kullanımının dürüst kullanım olarak kabul edilebilmesi için, kullanımın, dürüstçe ve ticari hayatın olağan akışı içinde kalması, özellikle markanın, marka sahibinin yetkili satıcısı izlenimi verecek şekilde kullanılmaması gerekmektedir. Davalının marka kullanımları incelendiğinde, davalı tarafça internet ortamında davacının ---------- satışa sunulduğu, markanın kullanılış biçimi ve ---------- içerikler itibariyle, markanın yetkili satıcısı konumunda olunduğuna dair herhangi bir izlenim yaratılmadığı, dolayısıyla davalının kullanımlarının SMK’nun 7/5. maddesi kapsamında ticari hayatın olağan akışına uygun ve dürüst bir kullanım olarak değerlendirilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
Ayrıca marka sahibi, kendisi tarafından veya onun izni ile bir mal üzerine marka konularak o mal piyasaya sürüldükten sonra, belli bir --------- başkaları tarafından alınıp satılmasını önleyemez. Bir başka ifadeyle, marka sahibi herhangi bir malı bir kez sattıktan sonra, belli bir ---------- müteakip satışlarına, el değiştirmesine, ikinci, üçüncü el satışlarına engel olamaz. Bu ilke, fikri mülkiyet hukukunda ----------- olarak adlandırılmaktadır. SMK’nun 152. maddesinde tükenme ilkesi "Sınai mülkiyet hakkı korumasına konu ürünlerin, hak sahibi veya onun izni ile üçüncü kişiler tarafından piyasaya sunulmasından sonra bu ürünlerle ilgili fiiller hakkın kapsamı dışında kalır. Marka sahibi, birinci fikra hükmü kapsamına giren ürünlerin üçüncü kişiler tarafından değiştirilerek veya kötüleştirilerek ticari amaçlı kullanılmasını önleme hakkına sahiptir." şeklinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre marka sahibi ancak, orijinal malların kötüleştirilerek ya da değiştirilerek ticari amaçla kullanılması halinde, marka hakkına dayanarak bu malların ticaretini önleme hakkına sahiptir. Böyle bir durum bulunmadığı sürece, orijinal malların el değiştirmesine mani olamaz. Somut olayda davacı tarafça davalının dava konusu ------------ kötüleştirerek ya da değiştirerek ticari amaçla kullandığına dair herhangi bir iddiada bulunulmadığından, buna dair bir delil dosyaya sunulmadığından, mahkememizce de bu yönde bir tespit yapılamadığından davacının tükenme ilkesi nedeniyle de davalı tarafça ------------ markalı orijinal ürünlerin satışının yapılmasına engel olamayacağı, davalının marka kullanımlarının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet oluşturmadığı anlaşılmakla, davanın reddine karar ver ek gerekmiştir.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
Davanın REDDİNE,
Alınması gereken 80,70 TL harçtan peşin alınan 54,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 26,30 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davalı vekiline marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi davası üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 15.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından yapılan 83,50 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgililere iadesine,
Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içersinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.06/12/2022