T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/292 Esas
KARAR NO: 2020/252
DAVA: Faydalı Model Belgesine Tecavüzün ve Haksız Rekabetin Tespiti ve Önlenmesi
DAVA TARİHİ: 12/05/2015
KARAR TARİHİ: 17/12/2020
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan açık yargılama sonucunda;
İSTEM / Davacı vekili dava dilekçesini duruşmada tekrarla; müvekkilinin sektörde 20 yıllık tecrübesi ile -------- dönüşüm sistemlerinde gerekli makine ekipman imalatı faaliyeti ile iştigal ettiğini,-----tarihinden itibaren tescil edildiğini, davalı tarafın ise müvekkiline ait--- konu ürünleri birebir -- suretiyle imal ederek satışa sunduğunu, bu durumun Mahkememizin ------ sayılı delil tespiti dosyasında yapılan bilirkişi incelemesi ile tespit edildiğini, ancak ihtiyati tedbir kararının infazı için İstanbul Anadolu---. İcra Müdürlüğü'nün ---Esas sayılı dosyası ile davalı iş yerine gidildiğinde bu makinenin bulunamadığını belirterek, bu nedenlerle davalının eylemlerinin haksız olduğunun tespitine, haksız rekabetin menine, haksız rekabetin neticesi olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını teminen---- önlenmesine, bulunduğu her yerde toplatılmasına, davalının davacıya ait faydalı medellere vaki tecavüzünün 551 saylı KHK uyarınca menine, kararın masrafı davalıdan alınmak suretiyle birer hafta arayla en az ikişer kez ------ birinde yayınlanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVAYA CEVAP / Davalı vekili cevap dilekçesini duruşmada tekrarla; davacı adına tescilli faydalı model belgesinin 551 sayılı KHK kapsamında yenilik ve ayırt edicilik vasıflarına sahip olmadığını, dava konusu makinenin aynısı veya benzerinin tescil tarihinden çok daha önce yurt içi ve yurt dışı firmaları tarafından üretildiğini, satıldığını, kataloglarında, web sitelerinde teşhir edildiğini, ithalatının veya ihracının yapıldığını, nitekim dava konusu faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü yönünde müvekkili tarafından Ankara ---.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin--- Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, bu nedenlerle hükümsüzlük davasının bekletici mesele yapılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
D E L İ L L E R V E G E R E K Ç E / Dava, davacı adına tescilli ---- numaralı faydalı modele konu ürünün davalı tarafından imal edilerek satışa sunulması nedeniyle meydana geldiği iddia edilen tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, men'i ve ref'ine ilişkindir.
Dosyaya ---- getirtilmiş olup, incelendiğinde; --- faydalı model belgesinin ---- tarihinden itibaren 10 yıl süreyle davacı adına tescil edildiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafın talebi üzerine, davalı aleyhine Mahkememizin -----sayılı dosyası ile yapılan delil tespiti sonucunda alınan 31/03/2015 tarihli raporda; davalıya ait adreste mevcut ---- ---- numaralı faydalı model belgesinin tek bağımsız isteminde istem 1'de yer alan ana unsurun mevcut olduğu, ayrıca---- --------- mevcut olduğu, kapak üzerinde --- sistemi girişlerinin de bulunduğu, --------- içerisinde ----- kalıbının mevcut olduğu belirtilmiştir.
Davalı şirket tarafından davacı şirket aleyhine -----model belgesinin hükümsüzlüğü için Ankara -------.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nde açılan dava Mahkememizce bekletici mesele yapılmış, bu davanın yapılan yargılaması sonucunda Mahekemece ------- Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, davalıya ait----- nolu istemleri yönünden hükümsüzlüğüne karar verildiği, kararın -----tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Dava tarihinde yürürlükte olan 551 sayılı KHK'nin 154. maddesi uyarınca, yeni olan ve --- uygulanabilen buluşlar ----belgesi verilerek korunur. Yine 551 sayılı KHK'nın 166. Maddesi uyarınca faydalı model belgelerine ilişkin açık bir hüküm bulunmadığı ve faydalı model belgelerinin özelliği ile çelişmediği takdirde, --- için öngörülen hükümler, faydalı model belgeleri için de uygulanır.
Bu yasal düzenlemelere göre, başkasına ait faydalı modelin konusu olan ürünü kısmen veya tamamen üretmek faydalı modele tecavüz niteliğinde olup, faydalı model sahibi, bu durumda tecavüzün tespitini, önlenmesini ve ref'ini talep edebilir.
Davacıya ait faydalı model belgesinde istemlerin yorumlanmasında; 551 Sayılı KHK'nin 47. maddesi ve Patent KHK'nin Uygulanma Şeklini Gösterir Yönetmelik hükümleri ile birlikte aynı KHK'nin 83. maddesine göre değerlendirme yapılarak buluşun koruma kapsamının belirlenmesi gerekmektedir. Bu değerlendirme yapılırken, istem ya da istemlerin açık ve öz olarak yazılması zorunluluğu ve yine istemlerin asıl ve/veya bağımlı istemler niteliklerinin belirlenmesi gereklidir. Öte yandan, istemlerde ----- tarafından düşünülen fakat istem veya istemlerde talep edilmeyen, buna karşılık ilgili teknik alanda uzman bilirkişi tarafından tarifname ve resimlerin yorumlanması ile ortaya çıkacak özellikleri kapsayacak şekilde geniş olarak yorumlanamaz.
Ancak, şüphesiz ki, söz konusu buluşun 551 Sayılı KHK'nin 9. maddesinde düzenlenen tekniğin bilinen durumunu aşması, bir başka deyişle ------------------” vasfına sahip olması koşulu faydalı modeller bakımından tescil şartı olarak kabul edilmemiştir. Bu bakımdan, tescilli bir faydalı model belgesinin koruma sınırlarına dair istemlerin kapsamı tayin edilirken, esasen faydalı model belgesinin küçük/faydalı buluş niteliğinin de dikkate alınması ve faydalı model belgesindeki korumaya esas alınacak istemlerin açık bir şekilde belirlendikten sonra, tecavüz oluşturduğu ileri sürülen ürün ile karşılaştırılmak suretiyle faydalı modeldeki istem ya da istemlere tecavüzün mevcut olup olmadığı belirlenmelidir.
Mahkememizin ---- sayılı dosyasından alınan ve davacı tarafça itiraz edilmeyen 31/03/2015 tarihli raporda; davalının iş yerinde bulunan dava konusu ürünün davacıya ait ------ numaralı faydalı model belgesinin tek bağımsız isteminde istem 1'de yer alan ana unsurun mevcut olduğu, ayrıca faydalı model belgesinde istem---------, kapak üzerinde --- girişlerinin de bulunduğunun tespit edildiği, buna göre davalının ürünün davacıya ait faydalı modelin-----. İstemlerinin koruma kapsamında kaldığının tespit edildiği, ancak Ankara ---.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ---- Karar sayılı kararı ile Mahkememizde açılan davada davacı olan ---------- istemleri yönünden hükümsüzlüğüne karar verildiği, kararın -- tarihinde kesinleştiği, hükümsüzlük kararının tescil tarihinden itibaren sonuç doğurduğu, bu nedenle davacının bu istemler üzerinde korunmaya değer bir hakkının mevcut olmadığı, davalının bu istemlerin yer aldığı ürünün üretimini yapmasının faydalı modelden kaynaklanan haklara tecavüz ve haksız rekabet teşkil etmeyeceği anlaşılmakla, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
Davanın REDDİNE,
Alınması gereken 54,40 TL harçtan peşin alınan 27,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 26,70 TL harcın davacıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
Davalı vekiline-----gereğince takdir olunan 5.900,00 TL vekalt ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Davacı tarafından gerek iş bu dava dosyasında gerekse de Mahkememizin ----sayılı dosyasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgililere iadesine,
Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yokluklarında, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı