T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/134
KARAR NO: 2024/112
DAVA: Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/06/2022
KARAR TARİHİ: 25/04/2024
Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinin yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, hükümsüzlüğü dava edilen ---- tescil numaralı ---- - markasının "Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez" emtiaları için 29/05/2017'de 30. sınıfta tescil edilmiş olduğunu, davalının Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde tescil ettirdiği dava edilen markayı kullanmamakta olduğunu, Türk Patent ve Marka Kurumu'nun kayıtlarıyla sabit olduğu üzere davacının 32. emtia sınıfında tescilli markalarıyla aktif olarak üretim yapan, Ülkemizde katma değer üreten bir şirket olduğunu, Markanın kullanmama nedeniyle iptali talep edildiğinde, markanın ciddî biçimde kullanıldığını marka sahibinin ispat etmesi gerektiğini, Markanın ciddi kullanımın, markanın fiilen kullanılmasını gerektirdiğini, tek amacı markadan kaynaklanan hakları sürdürmek olan "----" olgusunun ciddi kullanım olarak kabul edilemeyeceğini, Davacı şirketin, "---- " kelime grubundan oluşan markasını, tescil edildiği 29/05/2017'den işbu dava tarihine kadar Türkiye'de, ciddi biçimde "---- " şeklinde kullanmadığını, davanın tarafları olan şirketlerin esas faaliyet alanının "Enerji içecekleri (alkolsüz); proteinle zenginleştirilmiş sporcu içecekleri" oluşturduğunu, davalı adına tescil ettirilmiş ----- tescil numaralı markanın Sınai Mülkiyet Kanunu m.9 ve m.26 gereğince hükümsüzlüğüne; türkpatent’te tutulan resmi marka sicilinden terkin edilmesine karar verilmesi talep edilmiştir.Davalı taraf süresi içerisinde cevap dilekçesi sunmamış, bu durum Mahkememizin 27.04.2023 tarihli celsesinde ara karar ile tespit edilmiştir.
DAVALI SÜRESİNDEN SONRA BULUNDUĞU BEYANINDA: Davalı vekili 16.02.2023 tarihli beyan dilekçesinde özetle; tebligatın Usulüne Uygun Yapılmadığını, davalı Şirketin tek ortaklı Limited Şirket iken nevi değişikliği ile tek ortaklı Anonim Şirkete dönüşmüş olduğunu, davalının tek ortağı yabancı bir gerçek kişi olmakla şirket merkezinde çalışan personel henüz bulunmadığını, dava dosyasının UYAP üzerinden incelenmesinde görüldüğünce tebligatların elektronik adrese yapılmadığını, barkodların ----- Sorgulamasında da 35. maddeye göre tebligatların yapıldığının anlaşıldığını, tebligatların usulüne uygun olarak, diğer ifade ile mevzuat gereğince yapılıp yapılmadığının Sayın Mahkemece araştırılması gerektiğini, dosyanın incelenmesinde elektronik yolla tebligat yapılmadığının görüleceğini tebligatın usulüne uygun olmadığını, dava Konusu markanın 11 Kasım 2022 Tarihinde Dava Dışı ----- Noterde devredilmiş olduğunu, dava konusu markanın sahibi değiştiğinden HMK 125/1 hükmünün uygulanması gerektiğini, tarafların gerçek iradelerini ortaya koyan ----- numaralı işbu davanın konusu marka devir işleminin marka siciline işlenmesi için TÜRKPATENT'e başvuru yapıldığında TÜRKPATENT'e devir işleminin sicile marka üzerinde İhtiyati Tedbir olduğu gerekçesi ile uygulanamadığının bildirildiğini, bu sırada ----- görülen dava dosyasına da bu iradi durum ve hukuki işlemler bildirilerek markaları devir alanların HMK 125/II uyarınca davacı olarak davada yer almasının talep edildiğini, dava konusu marka ve başkaca markaların 11.11.2022 tarihinde dava dışı ----- firmasına devredilmesi işleminin kurucu işlem olduğunu, TÜRKPATENT'e bu kurucu işlemin bildirilmesi ve bunun sicile işlenmesinin ise BİLDİRİCİ işlem olduğunu, markanın devri taraflar arasında mevcut Noterde yapılan sözleşme ile sağlanmış, kurucu işlem gerçekleşmiş olduğundan bu işlemin marka siciline kaydı olan bildirici işlemin tamamlanmamış olmasının işlemin kurulmuş oldığu fiili gerçeğini ortadan kaldırmayacağını, dava konusu ---- numaralı markanın tarafların iradeleri ile davalı -----tarafından dava dışı ------ devredildiğini, her ne kadar tarafların iradelerini gösteren bu hukuki durum/belge TÜRKPATENT marka siciline işlenmemiş ise de dava konusu marka dava dışı ------ kurucu işlem ile devredilmiş olmakla, HMK 125/I hükmü uyarınca davanın bu şirkete yönlendirilmesi gerektiğini, davacının kötü niyetli olduğunu ve davacının işbu dava ile elde edeceği hukuki menfaat bulunmadığını, davalı Şirketin Türkiye’de 2015 yılında kurulmuş olduğunu, şirketin tek ortağının ----- uyruklu ----- olduğunu, ----- ailesinin soyadını taşıyan -- firması ile uzun yıllardır içecek sektöründe faaliyet göstermekte olduğunu, Holdinge bağlı Şirketlerden ----- şirketinin 1968 yılında kurulmuş olmakla; meşrubat, enerji içecekleri ve farklı aromalar içeren meyve sularının üretiminde uzmanlaşmış olduğunu, ------ markasının 11.02.2002 yılında (28.02.1423 Hicri) menşe memlekette tescil edilmiş olduğunu, ---- markası ve özel tasarım içeren markanın yer aldığı ambalajlar içinde enerji içeceği ürünlerinin ---- ülkelerinde ve diğer ülkelerde satışa arz edilmiş olduğunu, davalının serilerini de adına tescil ettirdiği --- -+şekil markasının ---- ülkeleri dışında Avrupa Topluluk ülkelerinde geçerli olacak şekilde ---- adına ----- nezdinde tescilli olduğunu, dava konusu marka tertip tarzı itibariyle son derece özgün ve orijinal olduğunu, yani tesadüfen bir kimsenin aklına gelmesi ve bu işareti marka olarak tescil ettirmesi hayatın olağan akışına aykırıdır. Diğer ifade ile bu tanıtım işareti tabir caiz ise "akşamdan sabaha" herkesin aklına gelebilecek bir işaret değildir. Yazı stili, kullanılan renkler, markanın kompozisyonu-tertibinin özgün ve özel olarak tasarlanmış olduğunu, davacının bu markayı ve markanın gücünü bilmekte olduğunu, son zamanlarda yaygın olduğu üzere, genelde ---- uyruklu vatandaşların ----- ülkelerinde yaygın, aranılan markaları takip ederek bu markaları Türkiye'de bir şekilde adlarına tescil ettirip bu marka ile ürün üretip markanın bilindiği bölgelerde satışa sunduklarını, davacı Şirket aleyhine, Davalı Şirketin gerek Türkiye'de adına tescilli markalarına ve menşe memlekette tescilli ve fiili olarak kullanılan markalarına dayanarak davacının adına her nasılsa tescil olunan------ numaralı ----- markanın ve davalı Şirket ortağı ile aynı soyadı taşıyan ---- isimli kişi adına ----- AMBALAJ DESENİ tasarımının hükümsüzlüğü talebi ile SMK 6. maddesi ana dayanağı ile-----. Asliye Hukuk Mahkemesinin----- Esas No.su tahtında 08.02.2022 tarihinde dava ikame etmiş olduğunu, ----- dava görülmekte iken, ----- numaralı markanın tescil işleminin 29.05.2017 de tamamlanması ile beş yılın dolmasından 2 gün sonra 01.06.2022 tarihinde davacının "o" davanın sonuçlarından kurtulmak ana amacı ile olsa gerek işbu davayı ikame etmiş ve lakin "her nedense" o davada yapılan savunmalarda huzurdaki davadan hiç söz etmemiş olduğunu, davacı taraf, ----- dosyasına sunduğu dilekçelerde bu davadan söz etmiş olsa idi, davadan haberdar olunabilecekken davacı tarafın bu davayı tabir caiz ise "gizlemiş" en azından bir süre yine tabir caiz ise "gizlemeyi" hedeflemiş olsa gerektiğini, davacının ----- dosyası ile açık ilgisi olan bu davadan söz etmemiş olmasının iyiniyetli bir davranış olmadığını, davacının işbu dava ile elde edeceği hukuki yarar bulunmadığı gibi davacının kötü niyetli olduğunu, davalının devrettiği ve hükümsüzlüğü talep olunan markanın tertip tarzı itibariyle özgün ve orijinal telif hakkı içerdiğini, işbu davanın MK2 hükümleri kapsamında değerlendirildiğinde dürüstlük kuralına açıkça aykırı olduğunu, davalının muhasebe kayıtlarının incelenmesiyle dava konusu markanın pandemi koşullarında etkin olarak kullanıldığını, markanın iktisadi değerinin korunması ve daha da yaygın kullanımının sağlanabilmesi bakımından devrin yapıldığını, beyan etmiştir.
TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK:
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalının ----- tescil numaralı markasının tescilli olduğu mal ve hizmetlerde tescil tarihinden buyana ciddi ve etkin bir şekilde kullanıp kullanmadığı, davacı şirketin dava açmakta hukuki yararının bulunup bulunmadığı, bu nedenle markanın iptaline karar verilip verilmeyeceği noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER:
Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır.
Dosyaya Türk Patent ve Marka Kurumu kayıtları getirtilmiş olup, incelendiğinde; ----- tescil numaralı ŞEKİL markasının 30.sınıfta 29/05/2017 tarihinde davalı şirket adına tescil edildiği bildirilmiştir.Ticaret sicil kaydı yazı cevabı ile, davalı şirketin 16/04/2015 tarihinde tescil edildiği anlaşılmıştır.-----. Asliye Hukuk Mahkemesinin ----- sayılı dosyasının: 08.02.2022 tarihinde davanın davalısı olan şirket tarafından davanın davacısı olan şirket ve yine ----- isimli gerçek kişi aleyhine açılan ----- numaralı -----” markasının ve-----tescil numaralı tasarımını hükümsüzlüğü davası olduğu anlaşılmıştır.-----Noterliği 11.11.2022 tarih ----- Yevmiye Numaralı devir senedinden ----tescil numaralı ------ tescil numaralı -----ve ----başvuru numaralı ----- markalarının ----. unvanlı şirkete devredildiği tespit edilmiştir.Davalının ticari kayıt, defter ve tüm delilleri incelenerek, davaya konu olan markalarını tescil tarihinden dava tarihine kadar tescilli oldukları mal ve hizmetler için ciddi ve etkin bir şekilde kullanıp kullanmadıkları, kullanmamaları halinde bu kullanmamanın haklı bir nedene dayanıp dayanmadığı hususunda heyet raporu aldırılmış olup, Dava konusu ------ tescil numaralı ----- markasının 30. Sınıfta tescilli olduğu, markanın fiilen 29.05.2017 tarihinde tescil edildiği, SMK 9. Maddede öngörülen 5 yıllık sürenin 29.05.2022 tarihinde dolmuş olduğu, dava tarihinin 01.06.2022 olduğu, Dosyaya sunulan----Noterliği 11.11.2022 tarih ----- Yevmiye Numaralı devir senedinden ----- tescil numaralı ------ markasının -----. unvanlı şirkete devredildiğinin tespit edildiği, dava konusu ---- tescil numaralı ------ markasının üçüncü kişilere devrinin engellenmesi için ihtiyati tedbir kararı verildiğinden ve bu karar 10.06.2022 tarihinde TÜRKPATENT tarafından sicile şerh edildiğinden, davalı tarafça kuruma ibraz edilen tam devir talebinin işleme alınamadığı, Marka devri, davanın açıldığı tarihten sonra gerçekleşmiş olduğundan davalı tarafın dava dışı devralan -----olarak belirlenip belirlenmeyeceğinin sunulan HGK kararı ve -----. HD içtihatları muvacehesinde muhterem mahkemenin takdirinde olduğu Davacı tarafın iştigal konusu “un ve undan mamul ile gıda maddelerinin üretimi paketlenmesi ile ticaret ithalat ve ihracatını yapmayı” kapsadığı ve bu ürünler 30. Sınıfta kaldığından davacının davayı açmakta hukuki yararı olduğu, Davalı firmanın incelemeye sunmuş olduğu 2017-2022 arası yıllara ait yıllık mizanları ile 2017-2022 yılları yasal defterleri üzerinde yapılan incelemelerde; Davacının dava konusu dönemler içerisinde hiçbir satış faturası düzenlemediği, mizanları ve ibraz etmiş olduğu defterlerinde faaliyeti ile ilgili satış kaydının olmadığı, gelir tablolarında sadece Kambiyo Karları, Kambiyo Zararları ve Faaliyet gider kalemlerinin yer aldığı Davalı firmanın dava konusu markanın tescilli olduğu sınıflarda kullandığına dair herhangi bir belge ibraz etmediği, Dosyada yer alan uluslararası marka tescillerinin dava dışı bir tüzel kişiliğe ait olduğu, yine dosyaya sunulan ----- haber sitesindeki Kullanımların 32. Sınıfta yer alan enerji içeceği ile ilgili ve ---- - menşeli -----. Unvanlı şirkete ait olduğu, Sunulan deliller ve mali incelemede markanın 30. Sınıfta kullanıldığına ilişkin bir delil bulunmadığından markanın iptal şartlarının mevcut olduğuna dair görüş bildirmişlerdir.
UYUŞMAZLIK HAKKINDAKİ YASAL DÜZENLEME:
6769 sayılı yasanın 9. Maddesi ile Tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde haklı bir sebep olmadan tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından marka sahibi tarafından Türkiye’de ciddi biçimde kullanılmayan ya da kullanımına beş yıl kesintisiz ara verilen markanın iptaline karar verilir.Aşağıda belirtilen durumlar da birinci fıkra anlamında markayı kullanma kabul edilir:
a) Markanın ayırt edici karakteri değiştirilmeden farklı unsurlarla kullanılması.
b)Markanın sadece ihracat amacıyla mal veya ambalajlarında kullanılması.
Markanın, marka sahibinin izni ile kullanılması da marka sahibi tarafından kullanım
olarak kabul edilir.” hükmü düzenlenmiştir.
GEREKÇE:
Dava ve birleşen dava hukuki niteliği itibariyle tescilli markaların SMK'nın 9. Maddesi gereği kullanılmaması dolayısıyla iptaline talebinden ibarettir.Tahkikatın bu uyuşmazlık konusu üzerinden yürütülmesine karar verildi. Tefhimle açık duruşmaya devam olundu.Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır.Yukarıda ifade edildiği üzere SMK'nın 9. Maddesine göre tescil edildiği tarihten itibaren 5 yıl içinde haklı bir sebep olmaksızın kullanılmayan markaların iptaline karar verileceği düzenlenmesi karşısında ve davacı tarafın ticaret sicil kayıtları incelendiğinde iştigal konusunun "un ve undan mamül gıda maddelerinin üretimi, paketlenmesi ile ticaret ithalat ve ihracat yapmayı" şeklinde belirtilen iştigal konusunun 30. Sınıfta kaldığı, bu haliyle ihtilaf konusu markayı aynı / benzer sınıflarda kullanma iradesinde olduğu, bu irade dikkate alındığında davacının davayı ikame etmekte hukuki menfaatinin var olduğu, markaların tescilinden sonraki dönemde fiilen kullanılması gerektiği, markayı, 14. maddedeki şartlar dairesinde kullandığını ispat yükü marka sahibi olan davalı üzerinde olduğu, marka sahibi, gerekirse ticari defter ve belgelerini ibraz ederek bir markayı kullandığını ispatlaması gerektiği, davalı tarafa ait markanın 29.05.2017 tarihinde tescil edildiği, dava tarihi olan 01/06/2022 tarihi itibariyle tescil tarihi üzerinden 5 yıl geçmekle davacının markasını tescil kapsamında ciddi ve işlevine uygun şekilde kullanma ve bunu da ispat mükellefiyetinin olduğu, her ne kadar davalı tarafça 11.11.2022 tarihinde noter sözleşmesi ile markayı dava dışı şirket olan ----- şirketine devrettiğine dair noter sözleşmesi sunulmuş ise de bu devrin Mahkememizce verilen tedbir kararı tarihi olan 01.06.2022 tarihli devrin engellenmesine dair tedbir kararının davalı tarafa tebliğ tarihi olan 05.07.2022 tarihinden sonra kötü niyetli olarak yapıldığı ve devrin tedbir dolaysıyla gerçekleşmediği dikkate alınarak davalı ... Yönünden yargılamaya devam olunmuş, 27/04/2023 tarihli ikinci ön inceleme duruşmasında davalı tarafa etkin kullanıma ilişkin delil biraz etmek üzere kesin süre verildiği, davalı tarafça sunulan 2017-2022 arası yıllara ait yıllık mizanları ile 2017-2022 yılları yasal defterleri üzerinde yapılan incelemelerde; davalının dava konusu dönemler içerisinde hiçbir satış faturası düzenlemediği, mizanları ve ibraz etmiş olduğu defterlerinde faaliyeti ile ilgili satış kaydının olmadığı, gelir tablolarında sadece Kambiyo Karları, Kambiyo Zararları ve Faaliyet gider kalemlerinin yer aldığı, davalı firmanın dava konusu markanın tescilli olduğu sınıflarda kullandığına dair herhangi bir belge ibraz etmediği, dosyada yer alan uluslararası marka tescillerinin dava dışı bir tüzel kişiliğe ait olduğu, yine dosyaya sunulan ------ haber sitesindeki Kullanımların 32. Sınıfta yer alan enerji içeceği ile ilgili ve ---- - menşeli -----Unvanlı şirkete ait olduğu, tüm bu incelemeler sonucunda yapılan tespitler ve davalı tarafça markanın tescilli olduğu sınıflarda etkin kullanıldığına dair başkaca bir delil de ibraz edilmediği dikkate alınığında davalı tarafça etkin kullanımın ispat edilemediği kabul edilmiş ve davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
Davanın KABULÜ ile,
1-Davalı adına tescilli ----- tescil numaralı "---- şekil" markasının tüm sınıflardaki mal ve hizmetler yönünden kullanılmama sebebiyle İPTALİ İLE SİCİLDEN TERKİNİNE,
2-Alınması gereken 427,60 TL karar harcından başlangıçta yatırılan 80,70 TL'nin mahsubu ile 346,90 TL bakiye harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 80,70 başvuru harcı, 80,70 TL peşin harç olmak üzere toplam 161,40 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 162,25 TL tebligat ve müzekkere gideri, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.162,25 TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili davacı tarafa verilmesine,
5-Davalı tarafça sarfedilen yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığında,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 25.500,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içersinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.