T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/22 Esas
KARAR NO: 2025/93
DAVA: Marka (Manevi Tazminat İstemli)
DAVA TARİHİ: 28/01/2015
KARAR TARİHİ: 10/04/2025
Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinin yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle,müvekkili şirketin dünyaca tanınmış ------ markası ile tekstil ve giyim ürünleri ürettiğini ve ülkemiz de dahil olmak üzere dünyanın her yerinde bu ürünlerin pazarlamasını yaptığını; müvekkiline ait ------ tescil numaralı ----- nezdinde korunmakta olduğunu; davalı---- tarafından müvekkiline ait markalarını taşıyan taklit ürünlerin piyasaya sürüldüğünü; --------D.iş sayılı kararı gereğince -------- tarihinde yapılan aramada tutanak ile kayıt altına alındığı üzere, davalıya ait iş yerinde, müvekkiline ait ürünlerin taklitleri olan 465 adet ürün tespit edildiğini; piyasaya sunulan bu taklit ürünlerin müvekkili şirketi hem maddi, hem de manevi büyük kayıplara uğrattığını, davalı tarafından üretilen ve satılan ürünlerin kalitesiz olmasının da müvekkilinin itibarına ve markasına zarar verdiğini; davalının ürünleri nereden ve hangi şekilde temin ettiğini bilmediklerini, müvekkilinin ürünlerinin taklidi olan ürünleri satmakta ve hemen ardından tükettiği ürünlerin yenilerini temin ederek hukuka aykırı bu eylemlerini süreklilik arz edecek biçimde tekrarlamakta olduğunu; davalının sattığı kalitesiz taklit ürünlerle müvekkiline ait markaya telafisi imkansız zararlar verildiği; davalının taklit ürünleri satmasının potansiyel tüketicilerin müvekkile ait ürünleri almasına engel olduğunu; ürünün satışında; kazancın hesaplanması sırasında sayın mahkemece uygun görülecek makul bir payın eklenmesini belirterek, davacının marka haklarına tecavüz fiillerinin tespitine ve durdurulmasına, dava konusu markaların yer aldığı davalının ürettiği mal ve ambalajların toplatılarak imhasına, başka firmalar tarafından dağıtılması, stok ve pazarlamasının ve satışının önlenmesine, işaretin mal veya ambalaj üzerine konulmasının ve işaretin davalının iş evrakı ve reklamlarında kullanılmasının yasaklanmasına, davacıda meydana gelen maddi zararın 556 sayılı KHK'nin 66. maddesi uyarınca lisans bedeli üzerinden tespitine, markanın, ekonomik kazanç açısından önemli bir etkisi bulunması sebebiyle tazminata mahkemece makul bir payın eklenmesine, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak şartıyla şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kararın masrafı davalıdan alınmak üzere kamuya yayın yoluyla duyurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVAYA CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili -------- firması ile ilgili 556 sayılı KHK'ye muhalefet nedeni ile arama yapıldığını ve imalat fazlası, iade için üretim yaptıran ------- veya temsilcisi tarafından alınmayı bekleyen bir kısım 2. kalite ve eski sezon üretimi mal bulunduğunu, konu ile ilgili şirket muhasebe müdürünün gerekli ifadeyi vermiş olduğunu; davacı firmanın --------- ile yapılan imalat anlaşmasını ibraz ettiklerini; müşteki tarafından taraflarına ürettirilen mallara el konması veya 556 sayılı KHK'ye aykırı davranılması nedeni ile dava ikamesinin söz konusu olmadığını; taklit ürünler olmadığını; ürünlerin davacı şirket adına bizzat -----yaptırılmış orijinal ve eski sezon ürünleri olduğunu; izah edilen nedenler ile davalı şirket merkezinde ele geçen ürünler sahte ve taklit ürün olmadığından, haksız olarak açılan davanın reddine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.
TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK:Uyuşmazlığın davacıya ------ ibareli markanın davalı tarafından ayırt edilemeyecek derecede benzerini kullanıp kullanmadığı, kullanıyor ise bu eyleminin tecavüz teşkil edip etmediği, tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine ve önlenmesine karar verilip verilemeyeceği, davacının maddi ve manevi tazminata hak kazanıp kazanmadığı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER:Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır. Davacıya ait marka tescil kayıtları dosya içine getirtilmiş, incelendiğinde;------ süreyle tescil edildiği, koruma sürelerinin dava açıldığına devam ettiği tespit edilmiştir.------------ karar numaralı Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar ve ekleri dosya içine getirtilmiş, incelendiğinde, şikayetçinin ----- yetkilisi ----- olduğu, İstanbul ----- Değişik İş sayılı kararı ile davalı şirketin merkezinde arama yapıldığı, toplam 465 adet ----------- markalı ürün ele geçirildiği, dört adet ürünün adli emanete alındığı, diğerlerinin yediemine teslim edildiği, ürünler üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda, ürünlerin üzerlerinde şikayetçiye ait markaların yer aldığı, ancak ürünlerin taklit olmadıkları, üretim numunesi veya ihraç fazlası 2. kalite ürünler olduklarının tespit edildiği, şüphelinin markaları taklit ederek üretim yaptığının kanıtlanmadığı gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, kararın kesinleştiği anlaşılmştır.Yine davalının talepleri doğrultusunda dava -----Şirketi'ne ihbar edilmiş, bu şirkete ait gümrük beyannameleri ve davalı tarafça sunulan fatura ve belgeler de dosya içine alınmıştır.Davanın çözümü teknik bilgi gerektirdiğinden dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan 15.12.2016 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde; -------- markasının -------- sınıflarda davacı adına tescil edilmiş olduğu; davacının, marka tescilinden doğan haklarına davalının tecavüz ettiğini iddia etmiş ve iddiasına delil olarak 19.11.2014 tarihli İş Yeri Arama Zaptetme ve Yediemin tutanaklarını ve 465 adet ürünü göstermişse de, ürünler dosyada mevcut olmadığından incelenemediği, somut olayda marka hakkına tecavüz nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebi açısından “kusur” şartının gerçekleşmiş olduğu; -------D.iş sayılı kararı gereğinde ------------- tarihli aramada tespiti yapılan 465 adet ürün değerlendirilecek olursa, % 12.50 kar marjı dikkate alındığında 465 x 13.30 (satış fiyatı) = 6.184.50 TL x 12.50 ; 100 = 773.06 TL maddi tazminata; kendilerine ibraz edilen belgelerden tespit edilen 9891 adet üründen elde edilen 131.557,04 TL'lik ciro değerlendirilecek olursa 131.557,04 X 12,50 : 100 = 16.444,63 TL maddi tazminata hükmedilebileceğine dair tespit ve görüşlerine yer verilmiştir. Davacı vekili 11.01.2017 tarihli ıslah dilekçesi ile; dava dilekçesinde yer alan 1.000,00 TL maddi tazminat taleplerinin 16.444,63 TL olarak ıslah etmiş, eksik harcı da tamamlamıştır.Davaya konu olan --------- Adli Emanetinde bulunan ürün numuneleri üzerinde yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan 30.05.2018 tarihli ek bilirkişi raporunda; ürünler üzerinde davacıya ait --------- markalarının mevcut olduğu, ayrıca üzerlerinde bulunan üretim takip etiketlerinde üretim tarihlerinin 2008 yılı olduğunun yazılı olduğu, davacı tarafça sunulan orjinal ürünlerin ise yakın sezon ürünleri olduğu, ayrıca üretim takip etiketlerinde müşteri adı olarak --------- yazdığını, ancak bu hususun tek başına kanaat oluşturmak için yeterli olmadığı, ancak bu etiketler üzerindeki artikel numarasının ve firma isminin ürün üzerindeki herhangi bir parametre ile örtüşmesi gerektiği, inceleme sonucunda ürünün iç kumaş etiketleri ile üretim takip etiketinin artikel numarası ve firma adlarının birbiri ile örtüştüğü, emanette bulunan ürünlerin iplik, kumaş, dikiş, etiket, logo, baskı ve temizlik kalitelerinin orjinal ürünlerin kalitesine yakın olduğu, değişikliklerin (iplik, kumaş kalınlığı, vs) farklı sezon ürünleri ve üretim yerlerinden kaynaklandığının söylenebileceğini, artikel numaralarının yer aldığı kumaş etiketlerin içeriklerinin orijinal ürünler gibi olduğu, bazı ürünlerin henüz bitmemiş olduğu, inceleme sonucunda bunların seri üretim öncesi numune çalışması olduğu, tüm ürünlerin davacıya ait orijinal ürünler olduğu,----- Mahkemeye sunduğu --------- sayılı yazılarında cironun %15 oranının emsal lisans bedeli olarak tespit edileceği bildirilmiş olduğu görülmekle; 131.557,40 x 15: 100= 19.733,56 TL maddi tazminat hesaplandığına dair görüş belirtilmiştir. ----yazı cevabında ------ markasının ---- markasının ----- tarihinde ---- adına tescil edildiği anlaşılmıştır. Dava dışı ------- ticari kayıtları ile davalının kayıtlarının karşılaştırılması için dosyamız içerisine alınan ---- tarihli bilirkişi raporunda ise özetle; ------tarihinden sonra davalının davaya konu ürünleri ürettiğine dair bir belge ve kayda rastlanmadığı, aramada ele geçen ürünlerin 465 adet olduğu, 465 adet ürün üzerinden hesaplama yapıldığında davalının 11.271,60 TL ciro elde ettiği, 11.271,60 TL'nin %15'i olan 1.690,74 TL maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesi gerektiği, ---------- tarihli muavin kayıtlarında yer alan üç adet faturanın davalı şirket tarafından sunulan faturalarla uyumlu olduğu belirtilmiş, yine 03.01.2019 tarihli ek raporda ise; 1.498,83 TL maddi tazminata hükmedilebileceği görüşlerine yer verilmiştir.
UYUŞMAZLIK HAKKINDAKİ YASAL DÜZENLEME:
556 sayılı KHK'nın 9 uncu, 61 inci, 62 nci, 66 ncı maddeleri.
GEREKÇE:Dava; davacıya ait ----- ibareli markanın davalı tarafından taklit ürünler üzerinde kullanıldığı iddiasıyla açılan marka haklarına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti ile maddi ve manevi tazminat davasıdır. Mahkememizce ------ Sayılı bozma kararı öncesinde yapılan yargılamada; "Toplanan deliller, bilirkişi raporları, davalının ve ihbar olunan -------- ticari kayıtları, arama ve el koyma tutanağı, davacı vekilinin duruşmadaki beyanı, dosya içine sunulan ------- sunulmuş beyannameler birlikte değerlendirildiğinde, davalıya ait depoda davacının markalarını taşıyan 465 adet ürün bulunmuşsa da, davacı şirket adına üretim yapan ---------davalı şirket arasındaki anlaşma uyarınca davacının markasını taşıyan ürünlerin üretildiği, ele geçirilen ürünlerin iç etiketleri ile uyumlu üretim takip etiketlerine göre 2008 yılında davacı şirket için üretildikleri, ------- ticari kayıtlarında yer alan faturalar ile davalının kayıtlarında yer alan faturların birbirini doğruladığı, ayrıca ---- örneklerinden de davalı şirket tarafından üretilen ----markalı ürünlerin--------- tarafından davacı şirkete gönderildiğinin belli olduğu, davacı vekilinin de 03/07/2018 tarihli duruşmada ürünlerin orijinal olduğunu kabul ettiği, ancak davalı tarafından piyasaya sürüldüğünü iddia ettiği, ürünlerin piyasaya sürüldüğüne dair hiç bir delil bulunmadığı, ürünlerin davalının deposunda bulunduğu, gerek ------- tarafından alınan bilirkişi raporunda, gerekse Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda ürünlerin orijinal ve eski sezon ürünler olduğunun tespit edildiği, bu nedenle davacının marka haklarına tecavüz edilmediği anlaşılmakla" davanın reddine karar verilmiş, -------- istinaf incelemesi sonrasında, "Dosya kapsamına göre; davalı şirkette ele geçirilen ürünlerin gerek bilirkişi incelemeleri gerekse davacı vekilinin beyanı nazara alındığında orjinal ürünler olduğu, dolayısıyla davalının taklit ürün üretmek ve ticaretini yapmak şeklinde bir fiilinin bulunmadığı, ele geçirilen ürünlerin davacı adına üretim yapan ihbar olunan şirket ile davalı şirket arasındaki anlaşma sonucu 2008 sezonunda üretilen ürünler olduğu, bu ürünlerin ihbar olunan şirket tarafından yurt dışına sevk edildiği sabittir. Bunun dışında davalının davacı şirket için üretilen orjinal ürünleri izinsiz piyasaya sürdüğüne dair iddianın ispatına yarar delil bulunmadığı, davacının iddiasını yöntemince ispatlayamadığı dikkate alındığında davalı tarafça marka hakkına tecavüz sayılan bir fiilin ve haksız rekabet teşkil edecek bir faaliyetinin bulunmadığı anlaşıldığından mahkemece bu gerekçeyle davanın reddine karar verilmiş olmasında hukuka aykırı bir husus söz konusu bulunmadığı" gerekçesi ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, bu kararın Temyiz incelemesi sonrasında --------Sayılı ilamında " davacı firmanın ----- uyruklu şirket olduğunun anlaşılması karşısında davalının savunmasında belirtilen ----- ibareli, ---- korunmaya değer markasının bulunup bulunmadığı araştırılıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir" gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiş, verilen bu karar sonrasında dosya Mahkememiz yeni esasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.Bu açıklamalardan sonra dava konusu somut uyuşmazlık incelendiğinde; Toplanan deliller, bilirkişi raporları, davalının ve ihbar olunan --------ticari kayıtları, arama ve el koyma tutanağı, davacı vekilinin duruşmadaki beyanı, dosya içine sunulan ----- sunulmuş beyannameler birlikte değerlendirildiğinde, davalıya ait depoda davacının markalarını taşıyan 465 adet ürün bulunduğu, bu ürünlerin üzerinde ayrıca ---- örneklerinden de davalı şirket tarafından üretilen ------ markasının bulunduğu, bu ürünlerin ----- tarafından davacı şirkete gönderildiğinin belli olduğu, -----ile davalı şirket arasındaki anlaşma uyarınca davacının markasını taşıyan ürünlerin üretildiği, davalı tarafça bu ürünlerin ------ unvanlı şirket için fason üretim yapan davadışı ---- siparişi üzerine üretildiğini, aramada ele geçirilen ürünlerin ise ihraç fazlası olup ithalatçı tarafından alınmak üzere depoda bekletildiğini savunduğu, ----göre davalı şirketin ileri sürdüğü ------- şirketine ait ülkemizde kayıtlı --------markasının tescilli olmadığı, bu haliyle davalı tarafın deposunda ele geçirilen ürünlerin davacının markası ile ayniyet taşıdığı ve marka hakkına tecavüz teşkil eder mahiyette olduğu, davacı tarafın ileri sürdüğü fason üretim iddialarının da dava dışı fason üretim yapıldığı iddia edilen şirketin korunan marka hakkı bulunmadığı dikkate alındığında bu durumun davalı eylemini hukuka uygun hale getirmeyeceği kabul edilmiş ve marka hakkına tecavüz taleplerinin kabulüne karar vermek gerekmiştir. Bu kabul karşısında davacı tarafın maddi tazminat talepleri de değerlendirilmiş, Davacı tarafça 556 S. KHK'nın 66/2-c maddesi gereği Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin bu hakkı bir lisans sözleşmesi ile hukuka uygun şekilde kullanmış olması hâlinde ödemesi gereken lisans bedeli üzerinde talepte bulunulduğu, incelenen davalı kayıtları ve ------- sektörel emsal lisans bedelinin cironun %15'i oranı dikkate alınarak yapılan bilirkişi incelemesine göre üç adet fatura toplanmının 246.873,35-TL olduğu bu miktarın %15'inin 37.031,00-TL olduğu ancak davacı tarafın ıslah talebi ile bağlı kalınarak 16.444,63-TL Maddi tazminat alacağının davalı taraftan alınarak davacı tarafa ödenmesine karar vermek gerekmiştir. Davacı tarafın manevi tazminat talebi de değerlendirilmiş, az yukarıda ifade edildiği üzere davalı tarafça davacı tarafın marka hakkına tecavüz fiilinin sabit olduğu, 556 S. KHK'dan kaynaklı hakları ihlal edilen davacı tarafın manevi tazminat isteme hakkı da bulunduğu kabul edilerek ihlalin derecesi, süresi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları dikkate alınarak davacı tarafın 10.000,00-TL manevi tazminat talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir. Yine davacı tarafın kararın yayınlanması talebi de değerlendirilmiş, 556 S. KHK'nın 62/1-f maddesi gereği Marka hakkına tecavüz eden kişi aleyhine verilen mahkeme kararının, masrafları tecavüz eden tarafından karşılanarak, ilgililere tebliğ edilmesi ve kamuya yayın yoluyla duyurulmasını talep hakkı bulunduğu kabul edilerek bu talebin de kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
Davanın KABULÜ İLE,
1-Davalı tarafın ------ şeklindeki markasal kullanımı dolayısıyla davacı tarafın ------ markaları yönünden marka hakkına tecavüz oluşturduğunun tespitine, tecavüzün durdurulmasına, giderilmesine,
2-Davalının -------- markası ile üretilen, ambalajlanan ve satışa sunulan ürünlerin davalı tarafça dağıtılması, stoklanması ve pazarlamasının ve satışının önlenmesine, satışa sunulan ürünlerin toplatılmasına, karar kesinleştiğinde imhasına,
3-16.444,63-TL Maddi tazminat alacağının davalı taraftan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
4-10.000,00-TL Manevi tazminat alacağının davalı taraftan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
5-Karar kesinleştiğinde masrafı davalıdan alınmak suretiyle kararın örneğinin Türkiye çapında yayın yapan tirajı en yüksek üç gazeteden birinde bir kez yayınlanmasına,
6-4-Alınması gerekli 1.806,43 TL peşin alınan 187,86 TL ve ıslah harcı olarak 263,76 TL olmak üzere toplam 451,62 TL harcın mahsubu ile 1.354,81 TL bakiye harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
7-Davacı vekiline marka hakkına tecavüz davası üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 40.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-Davacı vekiline maddi tazminat davası üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 16.444,63 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
9-Davacı vekiline manevi tazminat davası üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 10.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
10-Davacı tarafından yapılan 27,70 TL başvurma harcı, 263,76 TL ıslah harcı, 645,00 TL tebligat ve müzekkere ile 4.750,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.686,46 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
11-Davalı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
12-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgililere iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içersinde TEMYİZ yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/04/2025