T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/192 Esas
KARAR NO: 2025/308
DAVA: Tazminat (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 31/10/2016
KARAR TARİHİ: 09/12/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; --------sistem klimaları distribütörü olarak müşterilerine hizmet veren alanında tanınmış müşterilerinin haklı teveccühüne mazhar olmuş köklü bir firma olduğunu, genel ürün gamında ------ gruplarının satış ve satış sonrası hizmet operasyonlarını yıllardır ---- yürüten müvekkili şirketin, -------- marka değerini hızla yükseltmekte ve yeni buluşlar yapmak doğrultusunda araştırma e geliştirme çalışmalarına her geçen daha da önem verdiğini, müvekkili şirketin kamu yararını öncelikle olarak gözetmekte ve bu bağlamda kendisi tarafından yapılacak buluşlara, yeni tasarımlara çok önem verdiğini, nitekim son olarak -------- numarası ile faydalı model olarak tescil ettirmiş ve söz konusu buluş için faydalı model belgesini aldığını, müvekkili şirkete ait ------ gövde yapısı 12 kişilik özel, konunun uzmanı bir -----çalışması sonucu ortaya çıktığını, aynı zamanda ------ danışmanı da yer almış yapılan tüm dizayn ve gelişimlerin ----- diğer imalatçılar patent/ faydalı model temini ve benzeri ürünler ile farklılaşması için özel çalışma ve inceleme yaptığını,---- programından sonra ----- imalatçılar arasında üst düzey bir ürün olduğu anlaşılmış çok sayıda ----- ortaklık ve satın alma teklifleri geldiğini, bu kapsamda-------anlaşması yapılmış olup ilgili ürünler Tüm --------- altında satış yapılmaya başlandığını, --------teknoloji geliştirip yüksek katma değerli ürün üretme vizyonundaki ülkemiz genel ihtiyacına da bu konuda katkı sağladığını, uzun ve maliyetli bir çalışmanın sonucunda elde edilen ------- yıl süreyle mutlak hak sahibi olan müvekkili şirketin haklarının, --------[Bundan sonra “Davalı Şirket” olarak anılacaktır] tarafından aşağıda detaylandıracağımız haller ile ihlal ve tecavüz edilmiş olup bu durum tarafımızca ikame edilen ve sonuçlanan delil tespiti davası ile de sabit kılındığını, mahkemece bu davanın ikame edilmesi sureti ile söz konusu tecavüzün aşağıda detaylandıracağımız sebeplerden mütevellit derhal men’i, ref’i ve işbu tecavüzden doğan her nevi zararın tazmini talep ettiklerini, faydalı modelin hukukumuzda --------- yapılan atıf gereği sahibine inhisarı nitelikte mutlak bir koruma sağladığını, patentin, bir taraftan sahibine bir buluş üzerinde ekonomik yararlanma ve başkalarının yararlanmasını menetme yetkilerini sağlayan mutlak, diğer taraftan da bu patent hakkını kanıtlayan kamusal nitelikli bir belge olduğunu, faydalı model sahibi, patent sahibine benzer bir şekilde, faydalı model belgesiyle korunmaktadır. Şüphesiz patent gibi faydalı model de sahibine ekonomik olarak değerlendirme ve önleme yetkileri sağladığını,------------164. Maddesinin 1. Fıkrasında; “Patent sahibine tanınan koruma faydalı model belgesi sahibine de aynen tanınır” denmek suretiyle faydalı modelin, patent ile aynı korumaya sahip olduğunu, faydalı model için -------KHK’sının 154. Maddesinde, Faydalı Model’den,------ olarak bahsedilmiştir. Görüldüğü üzere --------unsurlarında ki gibi ------ olduğunu, patent ve faydalı model belgesinin verilmesi ile işbu belgelerin sahiplerine buluşu koruma ve bu korumadan mütevellit inhisarı mutlak haklar verildiğini, patentin faydalı modelin verilmesi ile birlikte, devletin bir hâkimiyet tasarrufu soncu kişilik hukuku tarafı da bulunan, özel hukuka dâhil bir malvarlığı hakkı meydana geldiğini, patent faydalı model başvurusu ile patent faydalı modelin sahibine sağladığı korumaların; ---------- karşı korumalar olduğunu, faydalı model hakkının, buluş sahibine buluşunu açıklaması karşılığında buluş konusu ürünü üretme, pazarlama, satma ve kullandırma konusunda 10 yıl süreyle ayrıcalık verdiğini, müvekkili şirketin davaya konu ---- tescil numaralı faydalı modeli üzerinde ---- tarihinden itibaren olmak üretme, pazarlama, satma ve kullandırma konularında 10 yıl süreyle mutlak hakka sahip olduğunu, müvekkili şirketin --- nezdinde başvuru tarihi olan---- tarihinden itibaren ---------- üstünde hak sahibi olup faydalı modeli bu tarihten itibaren korunduğunu, müvekkili şirketin başvurusunun inceleme, yayın ve itiraz aşamalarından geçtikten sonra ---- tarihinde tescil edildiğini ve müvekkili şirketçe --------faydalı model belgesi alındığını, nitekim ---------- 164. Maddesinin 1. Fıkrasında; “Patent sahibine tanınan koruma faydalı model belgesi sahibine de aynen tanınır” denmesinden mütevellit ve yukarıda da aktardığımız üzere Patent sahibine tanınan korumalardan aynen yararlanacağını, anılan hüküm gereği müvekkili şirketin --------üretme, pazarlama, satma ve kullandırma konusunda ayrıcalıklı ve mutlak hakka sahip olduğunu, müvekkili şirket yetkililerinin katılmış oldukları fuarda, davaya faydalı model ile üretmiş olduğu --------- çok benzer niteliklere ve tasarıma bir ürünün davalı şirketçe kullanıldığını ve ticaret mevkine konulmak suretiyle sergilendiğini gördüklerini, patent/faydalı model sahibine bazı yararlanma ve önleme yetkileri verdiğini, yararlanma ve önleme yetkilerinin-------- 73. Maddesinde, “Patent hakkı sahibi, buluşun yeri, teknoloji alanı ve ürünlerin ithal veya yerli üretim olup olmadığı konusunda herhangi bir ayırım yapmaksızın patent hakkından yararlanır.”denmek suretiyle bu yararlanmadan bahsedildiğini ve yine işbu maddenin devamında “Patent sahibinin, üçüncü kişiler tarafından izinsiz olarak aşağıda sayılanların yapılmasını önleme hakkı vardır. a.Patent konusu ürünün üretilmesi, satılması, kullanılması veya ithal edilmesi veya bu amaçlar için kişisel ihtiyaçtan başka herhangi bir nedenle olursa olsun elde bulundurulması; b.Patent konusu olan bir usulün kullanılması; c.Kullanılmasının yasak olduğu bilinen veya bilinmesi gereken usul patentinin kullanılmasının üçüncü kişiler tarafından başkalarına teklif edilmesi, d.Patent konusu usul ile doğrudan doğruya elde edilen ürünlerin satışa sunulması veya kullanılması veya ithal edilmesi veya bu amaçlar için kişisel ihtiyaçtan başka herhangi bir nedenle olursa olsun elde bulundurulması.” denmek suretiyle bu yararlanma ve önleme yetkilerinin ortaya çıkacağı hallerin açıkça belirtildiğini, patent konusu ürünün, üretilmesi, satılması, yani geniş anlamda kiraya vermek ve herhangi bir şekilde kullandırmakta dâhil ticaret mevkine konulması, kullanılması, ithal edilmesi ve bu amaçlar için kişisel ihtiyaçtan başka herhangi bir nedenle elde bulundurulması ve hükümden açıkça anlaşılmamakla beraber patent sahibinin kendi kişisel ihtiyaçları için yani “özel maksatla sınırlı” kullanma da patent/faydalı model sahibinin kesin yetkilerinden olduğunu, bu yararlanma şekil ve yetkilerinin açıklamayı gerektirmeyecek kadar net olduğunu, patent faydalı model sahibi dolayısıyla bu yararlanma yetkilerini başkalarının kullanmasını da önleme yetkisi bulunduğunu, müvekkili şirket tarafından faydalı model hakları alınan --------- günümüzde üretilen merkezi havalandırma ve iklimlendirme cihazlarının yetersiz olduğundan cihetle klima santrallerine ait özel bir gövde yapısı ile geliştirildiğini, özellikle----------- gibi malzemelerin bir araya gelmesiyle elde edilen üstün yatırımlı panel yapısına sahip olan çelik ve alüminyum profile alternatif olarak kozmopolit malzemeden imal edilmiş profiller kullanılarak oluşturulan gövde yapısı ile ilgili olduğunu, buluşun en önemli özelliğinin iskeletinde kozmopolit profiller kullanılması ve iç kenarlarında temizliği kolaylaştıran ve kir birikimini önleyen yuvarlatılmış, ısı köprüsüz panel yapmaya olanak veren ----- profilleri olduğunu, müvekkili şirket yetkililerinin katılmış oldukları sektöre ilişkin fuarda davalı ------ yukarıda teknik olarak tarifini yaptıkları ------gerek nitelikler gerek tasarım ile oldukça benzer bir ürünü fuarda kendine ayrılan teşhir alanında sergilediği ve kullandığını ve hatta -------- yukarıda da izah ettiğimiz üzere öne çıkan en önemli özelliği olan “profillerin” davalı şirketçe birebir taklit edilmek suretiyle kullanıldığını ve sergilendiğini, patent ve faydalı model hukukunda tescilde öncelik ilkesi gereği müvekkil şirketin buluşu korunacağını ve müvekkili şirketin davalı şirkete buluşuyla ilgili olarak yapmış olduğu herhangi bir devir veya vermiş olduğu herhangi bir lisans, intifa hakkı vb. bulunmadığını, müvekkili şirketin -------kullanılan panel yapısını birebir taklit eden Davalı Şirket hakkında ----------D.İş dosyası ile delil tespiti talebinde bulunulduğunu, -----------150. Maddesinde; Patentle sağlanan hakları ileri sürmeye yetkili olan kişi, bu haklara tecavüz sayılabilecek olayların tesbitini mahkemeden isteyebilir.” Denmek suretiyle “Delil Tespiti Davasından” bahsedildiğini, müvekkili şirket adına ---------Değişik İş numarası ile -------- Sınai Haklar Mahkemesi’nde ikame ettiğimiz “Delil Tespiti Davası” sonucunda Müvekkil Şirket Faydalı Model’i ile tespit mahallinde görülen ürün ile mahkemece görevlendirilen Sayın Bilirkişi tarafından detaylı şekilde karşılaştırılmış ve bu hususta düzenlenen raporu mahkemeye sunulduğunu, raporda “Tespit mahallinde görülen klima santrali gövdesi incelendiğinde ----------- [Müvekkil Şirket Faydalı Modeli] faydalı modelin “Klima santralleri için kompozit profillerden oluşan gövde yapısı” başlıklı faydalı model belgesinin 1 nolu bağımsız isteminde tanımlanmış olan parçalar tespit mahallindeki klima santrali kabininin üzerinde görülmektedir. “Tespit mahallinde görülen klima santrali kabini, -----------nolu “Klima santralleri için kompozit profillerden oluşan gövde yapısı” buluş başlıklı faydalı model belgesinin 1 nolu bağımsız istemi ile aynı özelliklerdedir. “ tespit dosyasında davalı şirketin adresinde yapılan tespit sırasında görülen klima santrali kabinin müvekkili şirketi tescilli faydalı modeli olan ----- nolu--------- başlıklı buluşa dahil olan ve işbu buluş kapsamında yer alan bir klima santrali olduğu kanaatine ulaşıldığını, davalı şirketin müvekkili şirket faydalı modeline karşın kapsamlı bir tecavüzün içinde olduğunu, davalı şirketin ---- kapsamın korunan müvekkili şirket faydalı modelini, hem üretmiş hem ticari amaçla elde bulundurmuş hem de kullandığını, davalı şirket tarafından müvekkili şirketin faydalı model koruması altındaki buluşuna buluşuna tecavüz edildiğini, tecavüzün bir patentin sahibinin izni olmaksızın -------- kullanılması, yani buluş konusu ürünün kısmen veya tamamen üretme sonucu taklit edilmesi veya o patentin konusu olan malların – tecavüzün bilinmesine veya bilinmesi gerekmesine rağmen- satılması, dağıtılması veya başka bir şekilde ticaret alanına çıkarılması, stoklanması, satış için teklif edilmesi, ihracı, ithali ya da tecavüzün bilinmesine rağmen o malların neden sağlandığının bildirilmesinden kaçınılması, lisans veya zorunlu lisans verilen hakların genişletilmesi, bu fiillere iştirak, fiilleri teşvik veya icralarına yardımcı olduğunu, patent faydalı model hakkında tecavüz altı halde bulunduğunu, bunlardan ikisinde mütecaviz patent/faydalı model hakkı sahibinin izni bulunmaksızın 3. kişi buluş konusu ürünü kısmen veya tamamen üreterek taklit etmekte ve bu malları en geniş anlamda ticaret alanına çıkarmakta veya ithal ettiğini, diğer iki durumda tecavüzün varlığı bilinmesine rağmen ilgili malların ticaret mevkiine konulmakta, konulmasına yardım edilmekte ve mezkür malların nereden sağlandığı bilindiği halde bunu açıklamaktan kaçınıldığını, sahibinin izni olmaksızın buluş konusu ürünü kısmen veya tamamen üretme sonucu patenti/faydalı modeli taklit etmek patent hakkına/faydalı model hakkına, patentten/faydalı modelden doğan hakka tecavüz olduğunu, tüm bu tecavüz hususlarında mütecavizin kusurlu olup olmaması önemli olmayıp ---- de ki hususlar “doğrudan tecavüz” anlamına geldiğini, patent sahibinin uğradığı zarar sadece fiili kaybın değerini değil, ayrıca yoksun kalınan kazancı da kapsadığını,--------- “Yoksun Patent sahibinin uğradığı zarar, sadece fiili kaybın değerini değil, ayrıca patent hakkına tecavüz dolayısıyla yoksun kalınan kazancı da kapsar.”denmek suretiyle yoksun kalınan kazancın da patent sahibinin uğradığı dolayısıyla tazminat talebine dâhil bir husus olduğu açıkça ifade edildiğini, ---- devamında --------yoksun kaldığı zararının tazmini için 3 seçimlik yoldan söz edilmiştir. Madde hükmüne göre; “Yoksun kalınan kazanç, zarar gören patent sahibinin seçimine bağlı olarak aşağıdaki değerlendirme usullerinden birine göre hesap edilir: a.-------- doğan hakka tecavüz edenin rekabeti olmasaydı,patent sahibinin patenti kullanması ile elde edebileceği muhtemel gelire göre; b.------ doğan hakka tecavüz edenin, patent konusu buluşu kullanmakla elde ettiği kazanca göre; c.------- doğan hakka tecavüz edenin, buluşu bir lisans anlaşması ile hukuka uygun şekilde kullanmış olması halinde ödemesi gereken lisans bedeline göre.” denmek suretiyle bu seçimlik yollar izah edildiğini, müvekkili şirket adına yoksun kalınan kazancın ---------- doğan hakka tecavüz edenin,buluşu bir lisans anlaşması ile hukuka uygun şekilde kullanmış olması halinde ödemesi gereken lisans bedeline göre” denilmek suretiyle gösterilen ve doktrinde ----------- olarak geçen yol izlenerek hesaplanmasını talep ettiklerini, buluşun söz konusu ürün için önemi de göz önünde bulundurulduğunda söz konusu maddi tazminatın mahkemece arttırılmasını istediklerini, tüm bu tecavüzün hususlarında mütecavizin kusurlu olup olmaması önemli olmayıp ------de ki hususlar “doğrudan tecavüz” anlamına geldiğini, davalı şirketin bir tacir olduğu bundan mütevellit “basiretli bir tacir” gibi hareket etmek sorumluluğunda olduğunu, Yine ----- b hükmü doğrultusunda Müvekkil Şirket adına manevi tazminat talep ettiklerini, müvekkili şirketin -----kişilik özel, konunun uzmanı bir --------çalışması sonucu ortaya çıktığını, aynı zamanda ----- danışmanı da yer almış yapılan tüm dizayn ve gelişimlerin ------- dünyadaki diğer imalatçılar patent/ faydalı model temini ve benzeri ürünler ile farklılaşması için özel çalışma ve inceleme yaptığını, ayrıca müvekkili şirketin ------- sistem klimaları distribütörü olarak faaliyet göstermekte olan bir şirket olduğunu, ürünlerinde kullandığı ve faydalı model belgesine sahip olduğu bir parçanın/metodun kendisiyle rakip durumda bulunan davalı şirketçe kullanımın müvekkil şirket adına manevi sonuçları da olacağı ticari hayatın doğal bir sonucu olduğunu, ---- manevi tazminatın bir diğer amacı da tecavüzden caydırmak -----------olduğu düşünüldüğünde Davalı Şirket’in tecavüz teşkil eden filleri karşısında, manevi tazminata ilişkin talebimizin kabulü gerektiğini, faydalı model sahibi olan müvekkili şirket adına, faydalı model hakkına tecavüz suretiyle üretilen ürünlere ve üretimde kullanılan araçlara ve faydalı modelin üretilmesinde yararlanılan her nevi araca el konulmasını talep ettiklerini beyanla davanın kabulüne, öncelikle tedbir kararı verilmek suretiyle söz konusu ürünlerin üretiminin, satışının, satış alanında teşhirinin durdurulmasına ve bu yönde ihtiyati tedbir uygulanmasına, Tecavüzün men’ine, Tecavüzün ref’ine, Yoksun kalınan kazanç da dâhil olmak üzere bilirkişi raporları ile alacak miktarımız belirlendikten sonra yapacağımız ıslah ile fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000 TL maddi zararımızın davalılardan tahsiline, 50.000 TL manevi tazminat taleplerimizin kabulüne, tecavüz sonucu oluşan taklit ürünlere ve bu taklit ürünlerin üretiminde kullanılan her nevi parça ve araca el konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVAYA CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ortaklarının uzun yıllardır sektör içerisinde olup, ------ kurduğunu, ortakların yıllardır süren çalışmaları sonrasında diğer şirketlerinin yanında -------- olarak------ fabrikasında hizmete devam ettiğini, müvekkilin ------------ departmanının çalışmaları ile imalata yön vermekte, kurmuş olduğu havalandırma ekipmanları laboratuvarı ile teknolojiyi ve yenilikleri takip ederek müşteri memnuniyeti odaklı olarak çalışmalarına devam ettiğini, müvekkili şirketin vizyonunun ısıtma, soğutma, havalandırma sektörüne mühendislik hizmeti veren bir kuruluş olarak dinamik, gelişmelere açık, kaliteli ve güvenilir ürünlerle yurt dışı ve yurt içi pazarına hakim olmaktır. Müşteri isteklerini tam olarak belirleyen, işçi sağlığı ve iş güvenliği kurallarına uygun bir çalışma ortamı sağlayan, müşterilerine yüksek kalitede ürünler sunan müvekkil şirket, söz konusu bu ilkeleri doğrultusunda alanında öncü ve rakiplerince gelişmeleri takip edilen firmalardan olduğunu, işbu dava tarihinden önce dava konusu faydalı model aleyhine hükümsüzlük davası açıldığını, faydalı modelin hukukumuzda -------- Kararname’de yapılan atıf gereği sahibine inhisarı nitelikte mutlak bir koruma sağladığını, davacının da dava dilekçesinde bu durumu beyan ettiğini, patente ilişkin hükümler kıyas yoluyla faydalı modele de uygulanabileceğini, davacının yine dava dilekçesinde faydalı modelin tescilinde aranan şartlar olan yeni olma, sanayiye uygulanabilme, buluş niteliğine sahip olma özelliklerine haiz olması gerektiğini belirttiğini, ancak------- işleyişte faydalı model tescili için yapılan başvuruların birçoğunun yenilik ve sanayiye uygulanabilirlik şartları incelemeksizin kabul edildiğini, bu kapsamda ----numaralı faydalı model tescilinin hükümsüzlüğü için-----Esas sayılı dosya numarası ile tarafımızca açılan davanın dava dilekçesi incelendiğinde -------- numarasıyla tescil edilmiş faydalı modelin yenilik unsurunu barındırmayan bir faydalı model olduğunu, ilgili tescile 3. kişilere devredememe şeklinde ihtiyati tedbir de mahkeme kararı sonucu konulduğunu, davacının fiillerinin kötüniyet teşkil ettiğini, faydalı modelin geçerli bir tescile dayanmış olması halinde, davacı -------- numaralı faydalı model tesciline dayanmak suretiyle -------- itibaren 10 yıl süreyle üretme, pazarlama, satma ve kullandırma konularında mutlak hakka sahip olacaktır. Ancak mevcut durumda dava konusu faydalı modelin geçerliliği halihazırda çekişmelidir ve bu konuda dava derdesttir. Taraflar arasında hükümsüzlük konusu çekişmeliyken yine bu tescile dayanmak suretiyle dava açılması davacının kötü niyetini göstertiğini, dava konusu faydalı model yenilik vasfını haiz değildir, tescil tarihinden daha önce üçüncü kişilerce kamuya sunulduğunu, davacı şirket yetkililerinin katılmış oldukları fuarda, davaya konu faydalı model ile üretmiş oldukları -------- çok benzer niteliklere ve tasarıma sahip bir ürünün müvekkil tarafından kullanıldığını ve ticaret mevkine konulmak suretiyle sergilendiğini iddia ettiklerini, ancak ------ olduğu iddia edilen özellikler incelendiğinde, bilirkişi raporunda da görülebileceği üzere, iç sicar sacının özelliğidir. Konusunda uzman bir kişi tarafından inceleme yapılarak görülebileceği üzere benzer olduğu iddia edilen özellikler ilgili alanda yenilik niteliği taşıyan özellikler değildir. Bu alanda faaliyet gösteren firmaların birçoğunda bulunan özelliklerdir. -------- sayılı dosya numarası ile açmış olduğumuz davanın dava dilekçesinde tüm bunlar detaylandırıldığını,---------- Esas sayılı dosyaya sunmuş oldukları dava dilekçesi incelendiğinde, --------- numaralı tescilin yenilik niteliğinden yoksun olduğu, yenilik niteliği adı altında kaydedilen özelliklerin aynı sektörde faaliyet gösteren yurtdışında ve ---------- bulunan bir çok firma tarafından çok daha eski tarihlerde kullanıldığına ilişkin örneklere ulaşılabileceğini, davacının dayanak olarak sunduğu değişik iş dosyası itirazımız üzerine kesinleşmediğini, davacının delil tespitine ilişkin ------------- dosya numaralı değişik iş davasını da ikame etmiştir. Ancak bilirkişi raporu konusunda uzman olmayan bilirkişi tarafından yazılmıştır ve hukuka uygun ve rapor yazılmasına elverişli bir inceleme yapılmadığını, bu durumun bilirkişi raporundan da açıkça anlaşıldığını, müvekkili şirketin faydalı modeli ihlal eden faaliyeti bulunmadığını, davacı tarafın iddia ettiği gibi ilgili faydalı modele tecavüz içerecek nitelikte hareket etmediğini, faydalı model tescilinin hükümsüzlüğü konusunda çekişme bulunduğunu, faydalı modelin tescili geçerli olsa dahi benzerlik iddiasında bulunulan özellikler sektörde birçok firma tarafından kullanılan ve nitelik itibariyle taklit sayılmasına neden olmayacak özellikte olduğunu, buna ilişkin değerlendirmenin ------- dosya numaralı değişik iş davasına sunulan bilirkişi raporuna yapılan itiraz dilekçesinde ve ------ sayılı dosya numarası ile açmış olduğumuz --------- numaralı faydalı model tescilinin hükümsüzlüğüne ilişkin davanın dava dilekçesinde yapıldığını, davacının ise kötü niyetli olarak değişik iş dosyası ile dahi ispat edilememiş ihlalin tarafların katıldıkları fuarda da gerçekleştiğini haksız ve kötü niyetli olarak ileri sürdüğünü, bu iddiaları kabul anlamına gelmemekle birlikte ürünler arasındaki benzerlik olduğu kabul edilse dahi bu inceleme ancak ürünlerin bileşenlerine ayrılarak anlaşılabileceğini, bu işlemin davacı tarafından fuar alanında veya değişik iş dosyası ile de yapılamadığından ve ayrıca buna ilişkin delil sunulamadığından, davacının müvekkil tarafından işlendiği kanıtlanmamış fiilleri için tecavüzün ref’i ile maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddi gerektiği, talep edilen tazminat tutarlarının fahiş olduğunu, davacının yoksun kılınan kazanç da dahil olmak üzere bilirkişi raporları ile belirlenecek alacak miktarını ve belirlendikten sonra yapılacak ıslah ile fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000 TL maddi, 50.000 TL manevi zararının müvekkil tarafından tahsilini istediğini, davacının bu taleplerini kabul anlamına gelmemekle birlikte, müvekkili tarafından davacıya ait hakların ihlal edilmiş olsa dahi davacı tarafından zikredilen bu miktarların faaliyet gösterdikleri alan ve faydalı modelin piyasadaki değeri göz önüne alındığında fahiş olduğunu ve kanımızca reddi gerektiğini, davacının tedbir kararı verilmesi suretiyle söz konusu ürünlerin üretiminin, satışının, satış alanında teşhirinin durdurulmasına ve bu yönde ihtiyati tedbir uygulanmasına karar verilmesini talep ettiğini, bu kapsamda mahkemece alınan ---- tarihli ara kararda tedbir talebi kabul edilmiş ve ileride muhtemel zarar ve ziyanlara karşılık olarak takdiren ---- teminat gösterilmesi gerektiğine karar verildiğini, karara itiraz edildiğini, dava konusu faydalı model aleyhine ihtiyati tedbir kararı bulunmadığını, ----------- numarası ile tescilli faydalı modelin tescilinin üçüncü kişilere devrine ilişkin ihtiyati tedbir talebimiz ---------sayılı dosyanın -------tarihli duruşmasında kabul edildiğini, aleyhine hükümsüzlük davası açıldığını ve aleyhine tedbir kararı verilmiş bir faydalı modele ilişkin herhangi bir bilirkişi incelemesi yapılmaksızın davacı lehine “üretimin durdurulmasına” yönelik tedbir kararı verilmesi haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu,----numarası ile tescilli olan faydalı modelin hükümsüzlüğüne ilişkin ve müvekkil tarafından açılan ---------- dosya ile mahkemeniz nezdindeki işbu dosyanın birleştirilmesi yeni çıkabilecek muhtelif durumların çözümlenmesi ve her iki tarafında zarara uğramaması için gerekli olduğunu, davacının -------- numaralı faydalı model tescilinden kaynaklanan tüm talepleri haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davanın kötü niyetle açıldığını beyanla davacının tüm taleplerinin reddine, ilk talepleri kabul edilmediği halde dava konusu faydalı modelin hükümsüzlüğüne ilişkin dava sonucunun beklenmesine, ikinci taleplerinin reddi halinde işbu dosyanın ----- sayılı dosya ile birleştirilmesine, davacının ihtiyati tedbire ilişkin istemlerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK:Tarafların; A)davalının, davacı adına --------- ile tescilli faydalı model belgesine konu " klima santralleri için kompozit profillerden oluşan gövde yapısı" başlıklı buluşunun koruma kapsamına giren üretimi yapıp yapmadığı, B) davacının faydalı model belgesine tecavüz varsa durdurulmasına, önlenmesine, ref'ine, maddi ve manevi tazminat taleplerini ileri sürüp süremeyceği, ürünleri ve üretimde kullanılan araç ve parçalara el konulmasını isteyip isteyemeceği konularında anlaşamadıkları tespit edildi, tahkikatın bu uyuşmazlık konusu üzerinden yürütülmesine karar verildi.
UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER:
Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır. ------ sayılı dosyası ile yapılan yazışmada verilen cevapta; dosyanın ----tarihinde karara çıktığını, istinaf incelemesi nedeniyle ------ gönderildiği bildirilmiştir.
---- Esas sayılı dosyasının kesinleştiği, kesinleşmiş karar örneğinin gönderildiği anlaşıldı. Davalının----- numarasıyla kayıtlı görüldüğü, son tescil tarihinin ---- olduğu anlaşılmıştır. -------- numarasıyla kayıtlı görüldüğü, son tescil tarihinin --- olduğu anlaşılmıştır. -----Esas sayılı dosyası fiziken dosyamıza celb edilmiştir.-------sayılı takip dosyası fiziken dosyamıza celb edilmiştir. ----- Esas sayılı dosyası fiziken dosyamıza celb edilmiştir.-------- Esas sayılı dosyasına ait gerekçeli karar dosyamıza celb edilmiştir.---- tarihli yazı cevabında; --------sayılı faydalı model belgesine ait onaylı bir örneği dosyamıza celb edilmiş, söz konusu faydalı modelde herhangi bir devir veya lisans olmadığı bildirilmiş, ayrıca 5. nesil patentli ks tasarımlı ürün ibaresiden net birşey anlaşılmadığı, başvuru numarasının bildirilmesini talep etmiştir.
Mahkememizin ------ d. İş sayılı dosyası dosyamıza celb edilmiştir.
GEREKÇE: Dava; faydalı modelin korunmasından doğan haklara tecavüzden kaynaklı tecavüzün tespiti, men'i ve ref'i ile tecavüzden kaynaklı maddi ve manevi tazminat davasıdır. Davacı taraf -------tescil numaralı ---------buluş başlıklı faydalı modelin adına tescilli olduğunu, davalı tarafın Mahkememizin-------- D. İş sayılı dosyası kapsamında tespit edilen ve kullanılan panel yapısının davacının faydalı modelden kaynaklı haklarına tecavüz oluşturduğunu beyan ve iddia ederek faydalı modelin korunmasından doğan haklara tecavüzden kaynaklı tecavüzün tespiti, men'i ve ref'i ile tecavüzden kaynaklı maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuştur.
Uyuşmazlığa konu tecavüz tarihi itibariyle 551 sayılı KHK hükümlerinin geçerli olduğu, 551 sayılı KHK'nın 166. Maddesine göre Faydalı model belgelerineilişkin açık bir hükümbulunmadığı vefaydalı model belgelerinin özelliği ileçelişmediği takdirde, patentler için öngörülen hükümler, faydalı model belgeleri için de uygulanacağının düzenlendiği, anın KHK'nın 136. Maddesinde tecavüz hallerinin belirtildiği, tecavüzün varlığı halinde hakkı tecavüze uğrayan tarafın 137. Madde kapsamında tecavüzün tespiti, men'i ve ref'i ile tecavüzden kaynaklı maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabileceği düzenlenmiştir. Yine aynı KHK'nın 131. Maddesinde hükümsüzlüğün geçmişe etkili olarak sonuç doğuracağı ve hükümsüzlük kapsamındaki hakkın doğmamış sayılacağı düzenlenmiştir. Bu açıklamalardan sonra dava konusu somut uyuşmazlıkta davacı tarafça davalı tarafın Mahkememizin ---- D. İş sayılı dosyası kapsamında tespit edilen ve kullanılan panel yapısının davacı adına tescilli -------- tescil numaralı -------- buluş başlıklı faydalı modelden kaynaklı haklara tecavüz oluşturduğunun iddia edildiği, Mahkememizce bekletici meselele yapılan ----------Sayılı dosyası ile davacı adına tescilli -------- tescil numaralı faydalı modelin hükümsüzlüğünün davalı tarafça talep ve dava edildiği, bu davada 15.11.2022 tarihli karar ile faydalı modelin hükümsüzlüğüne karar verildiği, bu kararın 20.05.2025 tarihinde kesinleştiği, kesinleşen bu karar gereği 551 sayılı KHK'nın 131. Maddesi gereği davacının faydalı modelden kaynaklı haklarının doğmamış sayılacağının sabit olduğu, bu haliyle davalı tarafın Mahkememizin -------- D. İş sayılı dosyası kapsamında tespit edilen davalı ürününün tecavüz oluşturduğundan bahsetmek mümkün olmayacağından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 615,40-TL harçtan, peşin alınan 683,10-TL'nin mahsubu ile bakiye 67,70-TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafça yapılan masrafların davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre tecavüzün tespiti, men'i ve ref'i davası yönünden 55.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre maddi tazminat davası yönünden 10.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre manevi tazminat davası yönünden 50.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Gider avansının bakiye kısmının karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içersinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/12/2025