T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/86 Esas
KARAR NO: 2025/238
DAVA: Endüstriyel Tasarım (Manevi Tazminat İstemli), Endüstriyel Tasarım (Maddi Tazminat İstemli)
DAVA TARİHİ : 24/04/2024
KARAR TARİHİ : 02/10/2025
Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinin yapılan açık yargılaması sonunda;
TALEP:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin - ticaret unvanı ile numune alma, taşıma ve depolama konularında adına tescilli ürünlerde piyasada faaliyet göstermekte olduğunu, bu kapsamda dava konusu steril numune alma poşeti isimli ürününe ------- numaralı tescilin alınmış olduğunu, davalı tarafını müvekkili adına tescilli endüstriyel tasarımı müvekkilinin bilgi ve rızası olmaksızın kopyaladığını, birebir olmak üzere üretmiş olduğunu belirtmiş ve öncelikle tedbir talebinin kabulü ile dava sonuna kadar tecavüz fiilinin durdurulmasına, tecavüz eden ürünlere el konulmasına, SMK 150/3 maddesine göre zarar miktarının belirlenmesi için sınai mülkiyet hakkının kullanılması ile ilgili belgelerin, tazminat yükümlüsü davalı tarafından Sayın Mahkemeye sunulmasına, müvekkili lehine 100.000,00 TL maddi tazminat talebinin kabulüne, müvekkili lehine 100.000,00 TL manevi tazminat talebinin kabulüne, davalı aleyhine verilecek olan kararın, masrafları davalı tarafından karşılanmak üzere ilgililere tebliği ve kamuya ilana, yargılama giderleri ve vekaletin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DAVAYA CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, söz konusu talebin hukuksal gerekçelerden yoksun olduğu ve davanın reddinin gerektiğini belirterek, Somut uyuşmazlık incelendiğin de davacı tarafından müvekkiline ait olduğunu iddia ettiği bir fotoğraf görselini dosyaya sunduğunu, Dava konusu edilen her ne kadar numune alma poşeti olsa da davacının ancak grafik tasarımı ve düzen üzerin de tescil hakkı iddia edebileceğini, Numune alma poşetleri bir standartta olup; herkes tarafından üretilebilen ve anonim denilen ve kime ait olduğu belli olmayan nitelikte bir ürün olduğunu, ayrıca müvekkili tarafından böyle bir ürün üretilmediğini, satışını da yapmadığını, bilirkişi raporlarındaki aleyhlerine olan bölümlere itiraz ettiklerini, davacının arabuluculuk görüşmelerinin ihlal ettiğini bu nedenlerle davanın reddini ve yargılama ile vekalet ücretlerinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK:Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacı tarafın ------ tescil numaralı steril numune alma poşeti başlıklı tasarım hakkına davalı tarafın aynı şekilde yapmış olduğu üretim dolayısıyla tecavüzde bulunup bulunmadığı, tecavüzün varlığı halinde maddi ve manevi tazminatın gerekip gerekmediği noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER:
Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır. Ticaret sicil kaydı ile davalı şirketin ---- tarihinde tescil edildiği bildirilmiştir. Dosyaya ------- getirtilmiş olup, incelendiğinde;---- tescil numaralı steril numune alma poşeti başlıklı tasarımın 03/03/2020 tarihinde davacı adına tescil edildiği anlaşılmıştır. İhtiyati tedbir talebinin değerlendirilmesine dair rapor aldırılmış olup alınan heyet raporunda özetle; davalı tarafa ait internet sitesi ve sosyal medya hesaplarında davaya konu tescil ile karşılaştırılabilir nitelik herhangi bir ürün paylaşımına rastlanamadığı, davacı tarafın davalı tarafa ait olduğunu iddia ettiği ve dava dilekçesinin ekinde paylaştığı görselde bulunan ----- ibareli steril numune alma poşeti isimli ürünün grafik tasarımının davacı tarafa ait---- numara ile tescilli tasarımın grafik tasarımı ile bilgilenmiş kullanıcıda iltibas oluşturacak derecede benzer olduğu ve bu kapsamda davalı ürünlerinin davacı tasarım hakkına tecavüz oluşturacağına dair görüş bildirmişlerdir. Dosya teknik bilgi gerektirdiğinden tasarım hukuku uzmanı, endüstriyel tasarım uzmanından oluşan --- tarihli heyet raporunda özetle; ---- numaralı tasarımın Davacı adına ---- nezdinde tescilli olup, --- tarihinden itibaren korunduğu, davacı tarafa ait ------ numaralı tasarım tescili ile Dava dosyasına delil olarak sunulan Davalı tarafa ait ürün örneği arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları davalı tarafa ait -----adreslerinde Davacı tarafa ait --- numaralı tasarım tescili ile benzerlik gösteren bir ürün tespit edilemediğine dair görüş bildirmişlerdir.Davacı tarafın maddi tazminat talebi yönünden rapor düzenlenmiş olup --- tarihli raporda özetle; davacı vekilinin --- tarihli dilekçesi ile maddi tazminat talebinin SMK. M. 151/2-b bendi uyarınca ‘’ Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin elde ettiği net kazanç’’ yönünden hesaplanmasını talep ettiği görülmüş olup, mahkemenin ---- tarihli 1. Celsesi Ara kararında ‘’ Taraflara -----dönemi ticari defter ve kayıtlarını sunmak üzere 2 hafta kesin süre verilmesine… Dosyanın muhasip bilirkişiye tevdii olunarak davacı tarafın maddi tazminat talebi yönünden rapor düzenlenmesine …’’ delinerek dosya da tarafıma görevlendirme yapılsa da raporun yazıldığı tarihe kadar Davalı tarafından ticari defterlerin mahkemeye ibraz edilmediği görüldüğünden bir hesaplama yapılamadığına dair görüş bildirmişlerdir. Dosyaya sunulan ürün örneği üzerindeki dijital kimlik de dikkate alınarak ürünün kim tarafından meydana getirildiğinin tespiti hususunda rapor aldırılmış olup 13.07.2025 tarihli raporda özetle; davaya konu ürün üzerindeki dijital kimlik de dahil tarafımca yapılan inceleme sonucunda davaya konu ------adlı ürünün kim tarafından üretildiği tespit edilemediğini bildirmiştir.
UYUŞMAZLIK HAKKINDAKİ YASAL DÜZENLEME:
Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 151/2-b, 55, 56, 58, 81, 149,150 ve 151. Maddeleri
GEREKÇE:Dava, Tasarım hakkına tecavüzden kaynaklı maddi, manevi tazminat davasıdır. Davacı taraf ------numaralı steril poşet adlı tasarım hakkı sahibi olduğunu, dosyaya ibra edilen ve davalı tarafa ait numune alma poşetinin kendisi adına tescilli tasarım hakkına tecavüz oluşturduğunu, bu sebeple oluşan maddi ve manevi zararının tazmini ile kararın yayınlanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SMK'nun 55. maddesinde tasarım --------- olarak tanımlanmış, bu kanun uyarınca tescil edilmiş olması halinde tasarımın tescilli tasarım olarak korunacağı düzenlenmiştir. Yine SMK'nun 56. maddesinde, tasarımın yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olması şartıyla bu Kanunla sağlanan haklar kapsamında korunacağı, 58. maddesinde ise tasarım sahibinin, kendi tasarımına kıyasla ayırt edici niteliğe sahip olmayan tasarımlara karşı bu Kanundan doğan haklarını kullanabileceği düzenlenmiştir. SMK'nun 81. maddesinde de tasarım sahibinin izni olmaksızın bu Kanun hükümlerine göre koruma kapsamındaki bir tasarımın kullanıldığı veya uygulandığı ürünün aynısını veya genel izlenim itibariyle ayırt edilemeyecek kadar benzerini üretmek, piyasaya sunmak, satmak, sözleşme yapmak için önerilerde bulunmak, ticari amaçla kullanmak veya bu amaçlarla bulundurmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak tasarım hakkına tecavüz olarak tanımlanmıştır.Bu açıklamalardan sonra--- kayıtları incelendiğinde; --- tescil numaralı tasarımın --- tarihinden itibaren davacı adına tescil edildiği ve halen koruma altında bulunduğu, dosya içinde bulunan numune alma poşeti alınan ------ tarihli bilirkişi raporlarında incelendiğinde, davacı tarafa ait ---- numaralı tasarım tescili ile dava dosyasına delil olarak sunulan ürün örneği arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları tespit edilmiştir.Bu açıklamalardan sonra davacı tarafın talebinin tasarım hakkına tecavüzden kaynaklı talep olduğu, tasarım hakkına tecavüzün dosyada mübrez numune alma poşetinin kamuya sunulması ile gerçekleştiğinin iddia edildiği, bu iddia karşısında tecavüzün varlığını ispat yükünün davacı üzerinde olduğu, alınan -------- tarihli bilirkişi raporlarında dava konusu numune alma poşetinin davalı tarafından üretilip kamuya sunulduğuna dair bir bilgi ve görsele rastlanmadığı, dosyada bulunan numune alma poşeti dışında bir başka poşet ürününün bulunmadığı, davalı tarafa ait ------Davacı tarafa ait ---- numaralı tasarım tescili ile benzerlik gösteren bir ürün tespit edilemediği, dikkate alındığında dosyada mübrez delillerden dava konusu numune alma poşetinin davalı tarafça üretilip kamuya sunulduğuna dair ispatın yerine getirilemediği kabul edilmiş ve davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
Davanın REDDİNE,
1-Alınması gerekli 615,40-TL harçtan, peşin alınan 3.415,50-TL'nin mahsubu ile bakiye 2.800,10-TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
2-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen maddi tazminat davası üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 40.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen manevi tazminat davası üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 40.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden marka hakkına tecavüz ve kararın yayınlanması davası üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 40.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgililere iadesine,
Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içersinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/10/2025