T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/249 Esas
KARAR NO: 2025/197
DAVA: Tazminat (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/07/2015
KARAR TARİHİ:11/09/2025
Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinin yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin ------ filmlerinin yapımcısı ve telif hakkı sahibi olduğunu, söz konusu filmlerin müvekkilinden izin alınmaksızın FSEK'nun 52. maddesine aykırı olarak davalıya ait ------- logolu televizyon kanalında iki kez yayınlandığını, bu nedenle de müvekkilinin mali haklarına tecavüz edildiğini, söz konusu yayınlarla ilgili görüntü kayıtlarının taraflarınca tespit edildiğini ve bu kayıtların 1 adet mahkeme kasasında saklanmak üzere ve 1 adet bilirkişi incelemesi yapılması için ----- bellek ile dosyaya ibraz ettiklerini, ----- tarihinde saat 18:00’da davalıya ait------ logolu kanalda yayınlandığını, yayınlanan filmlerin emsal bedellerinin üç katını talep ettiklerini, söz konusu filmlerin her bir gösteriminin en az 5.000,00 TL olması gerektiğini, şimdilik 1.000,00 TL’nin filmlerin yayınlanma tarihinden itibaren bankaların uyguladığı en yüksek ticari faiz ile tahsiline ve tecavüzün men’ine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVAYA CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını; zira genel yetki kuralı gereğince davanın, davalı şirket merkezinin bulunduğu yerde açılması gerektiğini; müvekkilinin faaliyet -------- olduğu gerekçesiyle ----- Mahkemelerinin yetkili olduğunu; bu nedenle davanın, yetkisizlik nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini; ayrıca zamanaşımı definde bulunduklarını; davacı her ne kadar müvekkilinin televizyon kanalında, sahibi olduğunu iddia ettiği ----- adlı filmlerin birer kez yayınlanmış olduğunu ileri sürmüşse de bu iddianın ispatlanamadığını, müvekkilinin davalıya ait filmleri yayınlamadığı gibi, filmlerin yayınlanmış olmasının söz konusu da olmadığını, davacının mali haklarını ellerinde tuttuğu sinema filmlerinin rayiç bedelinin 5.000,00 TL olduğu şeklindeki iddiasının yerinde olmadığını, davacının biçtiği rayiç bedelin piyasa koşullarıyla örtüşmediğini, ayrıca davacının 3 katı bedel talebinin hakkaniyetle bağdaşmadığını ifade etmiş ve davanın reddini talep etmiştir.
TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK:Uyuşmazlığın davacının yapımcısı ve telif hakkı sahibi olduğu 2 adet sinema filminin davalıya ait televizyon kanalında 2 defa izinsiz olarak yayınlanıp yayınlanmadığı, yayınlanmış ise davacının FSEK 68. Madde gereğince tazminata hak kazanıp kazanmadığı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER:Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır.Dava; davacının yapımcısı ve telif hakkı sahibi olduğu 2 adet sinema filminin davalıya ait televizyon kanalında 2 defa izinsiz olarak yayınlandığı iddiasıyla FSEK'nun 68. madde gereğince açılan tazminat davasıdır.Her ne kadar davalı tarafça yetki ve zamanaşımı itirazında bulunulmuşsa da, davanın konusu haksız fiil olduğundan davanın davacının yerleşim yerinde de açılabileceği, davacının yerleşim yerinin mahkememiz yargı sınırları içinde olduğu, ayrıca filmlerin gösterildiği iddia edilen tarihlerden dava tarihine kadar, davada uygulanması gereken 10 yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşılmakla, zamanaşımı ve yetki itirazlarının reddine karar verilmiştir.Davaya konu olan filmlerin eser sahiplerini gösteren belgeler ---- getirtilmiş, davanın çözümü teknik bilgi gerektirdiğinden dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Dosyamız içerisine alınan 07.03.2016 tarihli bilirkişi raporunda; davanın 10 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı,------ Sınai Haklar Hukuk Mahkemelerinin işbu dava bakımından yetkili olduğu, dava konusu filmlerin, FSEK' nda yer alan eser kategorilerinden ----olduğu, ----------filmleri üzerindeki mali hak sahipliğinin davacıya ait olduğu, dosyada bulunan---- üzerinde yapılan incelemede, dava konusu filmlerin, ----- logolu kanalda yayınlandığının tespit edildiği, fakat yayınların hangi tarihte ve saatte gerçekleştiğinin izlenen videolardan anlaşılamadığı, davaya konu filmlerin gösteriminin rayiç veya emsal bedellerinin FSEK'nun 68. maddesi gereğince öncelikle meslek birliklerinden sorulması gerektiği, davacının FSEK'nun 68. maddesi uyarınca emsal bedelin üç katı talebinin takdirinin Mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir. Yine dosyamız içerisine alınan ---- tarihli bilirkişi ek raporunda; ------ tarafından bildirilen emsal - rayiç bedellerin alt limitlerin sektörel olarak uygun görüldüğü ve buna göre ----- için 3.000,00 TL , -------için 3.000,00 TL olmak üzere toplam 6.000,00 TL olduğu, FSEK'nun 68. maddesi uyarınca 3 kat tazminat talebinin Mahkemenin takdirinde olduğu beyan edilmiştir. Davacı vekili 12.04.2017 tarihli ıslah dilekçesi ile;"dava dilekçesinde fazlaya ait dava talep haklarını mahfuz kalmak kaydı ile şimdilik 1.000,00 TL talep ettiklerini, bilirkişi raporunda tespit edilen 2 adet filmin 1 er kez yayınlanması nedeniyle her bir film rayiç bedelinin 3.000,00 TL olmak üzere; 3.000,00 x 2 adet film x 2 kez gösterim = 12.000,00 TL olarak tespit edildiğini, bu nedenle dava dilekçesinde talep ettikleri 1.000,00 TL bedeli tespit edilen bedele göre 12.000 x 3 katı (FSEK 68) 24.000- 1.000= 23.000,00 TL daha artırılmak suretiyle, 24.000,00 TL tazminatın yayın tarihinden itibaren en yüksek ticari faizi ile hüküm altına alınması için talepte bulunduklarını beyan etmiştir.Dosyamız içerisine celbedilen 21.06.2017 tarihli bilirkişi 2.ek raporunda ise; işbu rapor hazırlanmadan hemen önce piyasada yapılan kapsamlı araştırmalarda, benzer filmlerin, benzer ölçekçe yayın yapan kanallara, 1.000,00 TL - 2.000,00 TL aralığında da satışının yapıldığının öğrenildiğini, fiyatlandırma konusunda belli bir standart bulunmadığını, takdirin Mahkemeye bırakılarak piyasadan yeni öğrenilen fiyatların ortalaması alınarak ------- olmak üzere toplam 3.000,00 TL nin FSEK m.68 uyarınca 3 katı tazminat talebinin takdirinin Mahkemeye ait olduğu ifade edilmiştir. Mahkememiz dosyası başka bir bilirkişi heyetine tevdii edilmiş ve 22.09.2017 tarihli rapor tanzim edilmiş olup, incelenen raporda ise; davaya konu filmler;------filminin başrol oyuncularının---- yönetmenin ---- olması itibariyle dolgu film tabir edilen kategoride yer aldığı, ------ filminin baş rol oyuncularının ----- ünlü oyuncuları tarafından oynanmış olması nedeniyle ----- kategorisinde yer alabileceği, davaya konu izinsiz gösterim yapan ------yayın yapan kanal olması itibariyle, ---- kategorisine girdiği, bu bağlamda rayiç bedeller dikkate alındığında, ---- = 350,00 TL,------- = 1.500,00 TL olmak üzere 350,00 + 1.500,00 = 1.850,00 TL x 3 = 5.650,00 TL tazminat tutarı olabileceği kanaatine varıldığı beyan edilmiştir. Davaya konu filmlerin davalıya ait ------kanalında gösterilip gösterilmediğinin tespiti için davacı tarafça dosyaya sunulan ve görüntülerin yer aldığı ---- üzerinde bilişim konusunda uzman bir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, ancak ---- dosyada mevcut olmadığı tespit edildiğinden davacı vekiline yeniden sunması için süre verildiği halde dosyaya sunulmaması nedeniyle bu konuda bilirkişi incelmesi yapılamamıştır.
GEREKÇE:Dava; davacının yapımcısı ve telif hakkı sahibi olduğu 2 adet sinema filminin davalıya ait televizyon kanalında 2 defa izinsiz olarak yayınlandığı iddiasıyla FSEK'nun 68. madde gereğince açılan tazminat davasıdır.Davacı taraf------- filmleri üzerindeki mali hak sahibi olduğunu, davalı tarafa ait ----- eserlerin izinsiz olarak yayınlandığını, bu haliyle eserler üzerindeki mali haklarının ihlal edildiğini beyan ve iddia ederek FSEK 68. Madde kapsamında belirlenecek tazminatın ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememizce------ bozma ilamı öncesinde yapılan yargılamada; "..Toplanan deliller, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı ile, davacının hak sahibi olduğu-------- isimli sinema eserlerinin davalıya ait ---- izinsiz gösterildiği iddiasıyla dava açıldığı, gösterimin delili olarak dosyaya sunulan ---- üzerinde yapılan ilk incelemede bilirkişiler tarafından ---- logosunun göründüğü, ancak hangi tarihte ve saatte yayınlandıklarının tespit edilemediğinin belirtildiği, davalı tarafın davacı tarafça sunulan bu delili kabul etmeyerek görüntüde yer alan ----- üzerinde teknik olarak değişiklik yapılmış olabileceğini savunduğu, bu itirazlarının teknik bilirkişi tarafından incelenmesi için karar verilmişse de, davacı tarafça görüntüler dosyaya yeniden sunulmadığından inceleme yapılamadığı, davacının ne şekilde elde ettiğini kanıtlayamadığı bu delil dışında dava konusu filmlerin davalıya ait ---- kanalında izinsiz yayınlandığını kanıtlayacak başkaca delil sunulmadığı, davacının bu yöndeki iddiasını kanıtlayamadığı anlaşılmakla, davanın reddine karar vermek gerekmiştir." şeklinde karar verilmiştir. Mahkememiz hükmü davalı vekilince istinaf edilmiştir.------ Karar numuralı kararı ile "...Davacı vekilinin dava dilekçesinde filmlerin iki kez yayınlandığını ileri sürdüğü anlaşılıyorsa da, ---------madığı anlaşılmıştır. Dosyaya sunulan ---- yargılamanın devamı sırasında dosyada bulunamadığı, yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmak üzere davacıdan kayıtların tekrar ibraz edilmesinin istenildiği ancak ibraz edilemediği, -----kaydın hangi tarihte tespit edildiği ve kayıtlar üzerinde oynama değiştirme yapılıp yapılmadığı konusunda inceleme yapılamadığı, davacı tarafça dava konusu filmlerin davalı kanalda izinsiz olarak yayınlandığı konusunda başkaca delil de sunulmadığı anlaşılmakla, mahkemece davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık görülmemiş davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir...", bu kararın davacı tarafça Temyiz edilmesi sonrasında -------Sayılı ilamı ile "Davacının dosyaya delil olarak bilirkişi incelemesine konu dvd diskleri sunduğu, Muhafaza yükümlülüğü Mahkemeye ait olan bu delillerin nerede olabileceği ve Mahkemece temin edilip edilemeyeceği araştırılmadan yazılı şekilde karar verilmesi eksik incelemeye dayalı olup bozmayı gerektirmiştir. Öncelikle ilk alınan bilirkişi raporunda incelenen dvd disklerin bilirkişilerde kalmış olabileceği ihtimali de nazara alınarak bu hususun bilirkişilerden sorulması, ayrıca Bölge Adliye ve Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdarî ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 255 inci maddesinde lüzumlu görülen belgelerin kasada saklanacağına dair düzenleme ve davacının dava dilekçesindeki bu yöndeki talebi de bulunduğu dikkate alınarak, Mahkeme yazı işleri müdürlüğündeki kasada ve muhafaza edilebilecek diğer yerlerde araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bozulması gerekmiştir" gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiş, bozma ilamı sonrasında dava Mahkememizin yukarıda belirtilen esasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur. Yargıtay bozma ilamı öncesinde açıklandığı üzere; her ne kadar davalı tarafça yetki ve zamanaşımı itirazında bulunulmuşsa da, davanın konusu haksız fiil olduğundan davanın davacının yerleşim yerinde de açılabileceği, davacının yerleşim yerinin mahkememiz yargı sınırları içinde olduğu, ayrıca filmlerin gösterildiği iddia edilen tarihlerden dava tarihine kadar, davada uygulanması gereken 10 yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşılmakla, zamanaşımı ve yetki itirazlarının reddine karar verilmiştir.Davaya konu olan filmlerin eser sahiplerini gösteren belgeler ------ getirtilmiş, davanın çözümü teknik bilgi gerektirdiğinden dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, ---- tarihli bilirkişi raporunda; davanın 10 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı, ------- işbu dava bakımından yetkili olduğu, dava konusu filmlerin, FSEK' nda yer alan eser kategorilerinden---- olduğu, ------ filmleri üzerindeki mali hak sahipliğinin davacıya ait olduğu, dosyada bulunan ----- üzerinde yapılan incelemede, dava konusu filmlerin, ------- kanalda yayınlandığının tespit edildiği, fakat yayınların hangi tarihte ve saatte gerçekleştiğinin izlenen videolardan anlaşılamadığı, davaya konu filmlerin gösteriminin rayiç veya emsal bedellerinin FSEK'nun 68. maddesi gereğince öncelikle meslek birliklerinden sorulması gerektiği, belirtilmiş, Yine dosyamız içerisine alınan ----- tarihli bilirkişi ek raporunda; -------tarafından bildirilen emsal - rayiç bedellerin alt limitlerin sektörel olarak uygun görüldüğü ve buna göre ---- için 3.000,00 TL , -------- adlı eser için 3.000,00 TL olmak üzere toplam 6.000,00 TL olduğu, FSEK'nun 68. maddesi uyarınca 3 kat tazminat talebinin Mahkemenin takdirinde olduğu beyan edilmiş, dosyamız içerisine celbedilen 21.06.2017 tarihli bilirkişi 2.ek raporunda ise; işbu rapor hazırlanmadan hemen önce piyasada yapılan kapsamlı araştırmalarda, benzer filmlerin, benzer ölçekçe yayın yapan kanallara, 1.000,00 TL - 2.000,00 TL aralığında da satışının yapıldığının öğrenildiğini, fiyatlandırma konusunda belli bir standart bulunmadığını, takdirin Mahkemeye bırakılarak piyasadan yeni öğrenilen fiyatların ortalaması alınarak----- 1.500,00 TL,--------- adlı eser için 1.500,00 TL olmak üzere toplam 3.000,00 TL nin FSEK m.68 uyarınca 3 katı tazminat talebinin takdirinin Mahkemeye ait olduğu ifade edilmiş, Mahkememiz dosyası başka bir bilirkişi heyetine tevdii edilmiş ve 22.09.2017 tarihli rapor tanzim edilmiş olup, incelenen raporda ise; davaya konu filmler;------ filminin başrol oyuncularının ----- yönetmenin ------- itibariyle dolgu film tabir edilen kategoride yer aldığı, ----- filminin baş rol oyuncularının---- dönemin ünlü oyuncuları tarafından oynanmış olması nedeniyle ----ı filmleri kategorisinde yer alabileceği, davaya konu izinsiz gösterim yapan ---- yayın yapan kanal olması itibariyle, ------ yayın kategorisine girdiği, bu bağlamda rayiç bedeller dikkate alındığında, ----- = 350,00 TL, ----- = 1.500,00 TL olmak üzere 350,00 + 1.500,00 = 1.850,00 TL x 3 = 5.650,00 TL tazminat tutarı olabileceği kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.Yine bozma ilamı öncesi yapılan yargılamada, davaya konu filmlerin davalıya ait ------kanalında gösterilip gösterilmediğinin tespiti için davacı tarafça dosyaya sunulan ve görüntülerin yer aldığı ----- üzerinde bilişim konusunda uzman bir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, ancak----- dosyada mevcut olmadığı tespit edildiğinden davacı vekiline yeniden sunması için süre verildiği halde dosyaya sunulmaması nedeniyle bu konuda bilirkişi incelmesi yapılamamıştır. Yine Yargıtay bozma ilamında belirtildiği üzere MAhkememizce Mahkememiz kaleminde ve arşivlerinde yapılan araştırmada davacı tarafça sunulan dvd diskleri bulunamamış, bozma ilamı öncesinde rapor düzenleyen bilirkişilerden dvd diskeleri araştırılmış, ancak bilirkişilerden de dvd diskleri bulunamamış, yine davacı tarafa da kesin süre verilerek disklerin içerisindeki yayın kayıtları sunması istenmiş ancak davacı tarafça kesin süre içinde dvd diskleri ya da yayın içeriğini belgeleyen kayıtlar sunulmamıştır. Bu tespitlerden sonra davacının hak sahibi olduğu ------- isimli sinema eserlerinin davalıya ait ----- gösterildiği iddiasıyla dava açıldığı, ------- göre davacı tarafın -------------isimli sinema eserleri üzerinde mali hak sahibi olduğu, alınan bilirkişi raporları ile de belirlendiği üzere ---------- isimli yapımların sinema eseri oldukları, bu haliyle davacı tarafın ihlal edilen mali hakları dolayısıyla tazminat talep hakkı bulunduğu, Davacı tarafın varsa ihlalin varlığını ve zararı ispat yükü altında bulunduğu, bu kapsamda gösterimin delili olarak dosyaya sunulan dvd disk üzerinde yapılan inceleme sonrası düzenlenen -------tarihli bilirkişi raporunda ilk incelemede bilirkişiler tarafından -----logosunun göründüğü, ancak hangi tarihte ve saatte yayınlandıklarının tespit edilemediğinin belirtildiği, davalı tarafın davacı tarafça sunulan bu delili kabul etmeyerek görüntüde yer alan --------- logosu üzerinde teknik olarak değişiklik yapılmış olabileceğini savunduğu, bu itirazlarının teknik bilirkişi tarafından incelenmesi için karar verildiği ancak dijital delilin dosyada olmadığının saptandığı, davacı tarafça görüntüler dosyaya yeniden sunulmadığından inceleme yapılamadığı, yine Mahkememiz kaleminde, arşivinde ve kasasında yapılan araştırmada dijital delillerin bulunamadığı, rapor düzenleyen bilirkişilerin araştırması ile de dijital delillere ulaşılamadığı, davacı tarafa verilen kesin sürede de davacının filmlerin yayınlandığı tarihe ilişkin kayıt ve belgeleri sunmadığı, usb bellek üzerindeki kayıtlarda davalı tarafa ait olduğu beyan edilen logonon sonradan yerleştirilip yerleştirilmediği ve yayınların hangi tarihe ait olduğu hususunun bu haliyle tespit edilemediği, davacının ne şekilde elde ettiğini kanıtlayamadığı bu delil dışında dava konusu filmlerin davalıya ait -------izinsiz yayınlandığını kanıtlayacak başkaca delil sunulmadığı, özellikle alınan 07.03.2016 tarihli raporda dvd disc içerindeki kayıtlardan filmlerin hangi tarihte yayınlandığının tespit edilemediğin saptandığı, bu haliyle Mahkememize sunulan diskler bulunsa dahi yayın tarihinin belirlenmesinin mümkün olmayacağı, bu haliyle davacı tarafın yayın tarihine ilişkin kayıtları sunarak davayı ispat yükü altında bulunmasına karşın kayıt ibraz edemediği gözetilerek davacının bu yöndeki iddiasını ispatlayamadığı anlaşılmakla, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın REDDİNE,
2-Peşin + Islah ile alınan harç toplamı karar ve ilam harcını karşıladığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
Fazla alınan 167,20 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
3- Davalı yararına karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 40.000,00 TL vekalet ücreti takdiri ile davacıdan alınarak, davalıya verilmesine,
4- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar tesisine yer olmadığına,
6-Taraflarca yatırılan gider avanslarından kullanılmayan miktarların karar kesinleştiğinde ve istek halinde taraflara iadesine,
Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 hafta içerisinde Yargıtay-Temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/09/2025