T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/206 Esas
KARAR NO: 2022/400
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 23/03/2022
KARAR TARİHİ: 02/06/2022
Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelenmesinde;
DAVA :
Davacı...dava dilekçesinde özetle; Davacı...ticari işletmesinde bulunan ticari defterleri, ve sair her türlü belge ve evrakları zayi olduğundan TKK madde 82, (7) numaralı fıkra uyarınca, ticari defter, ve sair belgelerimin zayi olduğuna dair tarafıma zayi belgesi verilmesini talep etme zarureti hasıl olduğundan belirtilen nedenlerle davanın kabulüne, TTK 82/7 hükmü gereğince kaybolan envanter defteri için zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
TTK'nın 82/1. maddesi gereğince, "Tacir, ticari defterlerini, envanterleri, ---- bilanço ve faaliyet raporlarını, aldığı mektupları (bir ticari işe ait yazışmaları), gönderdiği mektup suretlerini, kayıtlara esas olan belgeleri, sınıflandırılmış şekilde saklamakla yükümlüdür."
Saklama süresi on yıl olup sürenin başlangıcı da kanunda belirtilmiştir (TTK m.82/5-6). Defter ve belgelerin saklanması yükümü, gerçek kişi tacirlerde ticaretin terk edilmesinden sonra sürdüğü gibi, tacirin ölümü halinde mirasçılar bakımından da devam eder. Mirasın resmi tasfiyesi veya tüzel kişiliğin sona ermesi durumlarında, defter ve belgeler Sulh Hukuk Mahkemesince saklanır (TTK m.82/8).
Saklanması gereken defter ve belgeler, saklama süresi içinde, yangın, deprem, su baskını gibi bir afet veya hırsızlıktan dolayı zayi olursa, tacirin (ölmüşse mirasçılarının), durumu öğrendikten itibaren on beş gün içerisinde işletmenin olduğu yerdeki mahkemeye başvurarak zayi belgesi alması gerekir. Kanun’da “isteyebilirler” denmiş ise de bu bir zorunluluk niteliğindedir. Zayi belgesi için açılan dava, çekişmesiz yargı işidir (TTK m.82/7).Kanun da belirlenen süre hak düşürücü süre niteliğindedir.
Somut olayda; davacı...tarafından sunulan---- dilekçesinde ------ yapıldığını, ilgili devrin karar defterine işlenmesi aşamasında karar defterinin kayıp olduğunun anlaşıldığını beyan ettiği, Mahkememizin 02/06/2022 tarihli celsesinde davacının alınan beyanında; ---- kayıtlarına işletmek için başvuru yaptığımızda, davaya konu karar defterinin kaybolduğunu fark ettim, tam tarihini hatırlayamamakla birlikte devirden itibaren en geç 1 haftalık süre içerisinde ---- başvuru yaptım, başvuru yaptığımda karar defterini getirmemi söylemeleri üzerine aynı gün karar defterinin olmadığını öğrendim" şeklinde beyanda bulunduğu, davacı...tarafından sunulan --- tarihli beyan dilekçesinin ekinde yer alan pay devir sözleşmesinin tarihinin ----olduğunun görüldüğü, davacının devirden itibaren ---- geç --------- başvuru yaptığını, başvuru yaptığında----- getirmesinin kendisine söylenmesi üzerine aynı gün karar defterinin olmadığını öğrendiğinin beyan ettiği, davanın---- olduğu, bu haliyle kanunda aranan 15 günlük hak düşürücü sürenin geçirilmiş olduğu anlaşılmakla davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Açılan davanın TTK 82/7 maddesinde yer alan hak düşürücü nedeniyle REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davacı....----- yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana İADESİNE,
Dair, davacı...---------asilin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı