T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/804 Esas
KARAR NO: 2023/19
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/08/2018
KARAR TARİHİ: 12/01/2023
Dosyanın mahkememize-----karar sayılı görevsizlik kararı ile tevzii edildiği, mahkememizce verilen -----Karar sayılı ilamının istinaf edilmesi üzerine------Sayılı ilamıyla bozulduğu ve mahkememizin ------ esasına kaydedilip incelendi
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı yetkilisi dava dilekçesinde özetle, yetkilisi olduğu şirket hakkında alacaklı olduğu iddiası ile davalı tarafından------sayılı dosyası ile 13.570,00-TL icra takibi başlatıldığını, alacağa konu ayıplı araç onarım bedelinin aslında 4.500,00 TL olduğunu, ancak davalının aracın------ ile anlaşarak daha yüksek bedel olan 13.750,00 TL onarım bedeli çıkararak aracın değerini düşürüp kaskoyu zarara uğrattığını, asıl alacağın 4.500 TL olduğunu ve kaskodan tahsil edilmesi gerektiğini bu nedenle takibe konu 13.750,00 TL'lik alacak nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ile %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili ------ karar sayılı dosyasına vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle, müvekkilinin rutin bakım, onarım ve hasar işi ile uğraştığını, davacı şirkete ait ------ plakalı aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazası neticesinde hasar gören ------- tamir ve onarımı için davacı şirketin dava dışı sigorta şirketi olan ------ numaralı hasar dosyasının açıldığını, davacı tarafın işlerin takibi içinde müvekkiline----- 11.06.2018 tarih ve------ yevmiye sayılı vekaletname verdiğini, yapılacak hasar-onarım tamirat bedeli olarak ------ 11.500,00-TL + %18 KDV olarak belirlendiğini, müvekkilinin-----onayı ile ---- tamir ve onarımını yaptığını, yapılan iş bu onarım ve tamirat için davalı şirkete 12.06.2018 tarih ve ------ seri numaralı 13.570,00-TL bedelli fatura kesildiğini, müvekkilinin yapılan işin bedelinin tahsili için dava dışı sigorta şirketine başvurduğunu, sigorta şirketinin ise müvekkiline davacının----tamir ve bakım ücreti alabilmesine engel olmak için -----Noterliğinin 19.06.2018 tarih ve ------yevmiye numaralı ihtarı ile haksız olarak azletmiş olduğundan sigorta şirketinin müvekkiline ödeme yapılamayacağını bildirdiğini, yapılan araştırma neticesinde bakım ve onarım ücreti olan bedelin -------. bulunan hesaba ödendiğini öğrendiklerini, bunun üzerine müvekkilinin davacı şirketten dava dışı sigorta şirketi tarafından kendisine yapılan onarım ve hasar bedelinin ödenmesini talep etmiş ise de davacı şirketin sürekli müvekkilini oyalama yoluna gittiğini, bunun üzerine müvekkilinin ------- sayılı icra dosyası ile icra takibi başlattığını ve takibe itiraz edilmediğinden takibin kesinleştiğini, müvekkilinin aracı tam ve eksiksiz olarak davacı yana teslim ettiğini, davacının açmış olduğu davanın haksız ve kötü niyetli olduğunu, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER:
------ esas sayılı icra dosyası, -----tarafından gönderilen hasar dosyası sureti, -----Noterliği'nin cevabi yazısı, ------ ait ticari sicil bilgileri içeren evraklar.03/11/2022 tarihli ara karar ile Dosyanın----- bilirkişi ve ----- tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 21/12/2022 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.
Bilirkişi raporunda özetle; Şoför ------tarafından verilmiş kaza beyanındaki bilgiler ve dosya içeriğinde bulunan----- plakalı araca ait hasar bilgilerinin,------plakalı araç üzerinde oluşan hasarlı parçalar ile uyumlu olduğu,------ plakalı hasarlı araç üzerinde-----tarafından yapılmış olan İŞÇİLİK TUTARLARI (kaporta-döşeme-mekanik-şase-boya aksamında yapılmış olan işçilikler) serbest piyasa koşullarında uygun fiyat aralığında bulunduğu (işçilik bedelleri ustadan ustaya değişkenlik arz edebileceği, her ustanın el emeğinin çok farklılık gösterebileceği ile belirlenmiş olan fiyatlar dosya niteliğine ve kapsamına uygun olduğu), dolayısı ile hasarlı parçaların tamir-onarım-değişim ve harcanacak işçilik bedelleri olmak üzere 25.05.2018 kaza tarihi itibari ile TOPLAM HASAR BEDEL TUTARI (parça+ işçilik)“ 11.500,00 TL’ye” baliğ olduğu, bu tutarın serbest piyasa koşullarına ve dosya kapsamına uygun olması ile Kadr-i Maruf değer taşıdığı değerlendirilmiştir. Söz konusu 11.500-TL hasar bedeline göre dosyada mevcut takipte istenen alacak kalemlerinde değişme olmadığı, toplam alacak bedelinin davacı borçlunun son ödeme yaptığı 14.12.2020 tarihi itibariyle 18.710,55-TL olduğu ve yapılan toplam ödemenin 18.710,55-TL olması nedeniyle bakiye borç veya alacak bulunmadığı şeklinde tespitte bulundukları görülmüştür.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:
Dava; İİK 72/3 maddesine dayalı menfi tespit talebine ilişkin olup dava konusu uyuş- mazlık araç bakım/tamir sözleşmesinden kaynaklanmaktadır.Davacının aracının olay tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığı ve onarım için davalıya ait iş yerine getirildiği, hasarla ilgili olarak-----nezdinde ------ nolu hasar dosyasının oluşturulduğu, davacının onarım bedelinin sigorta şirketinden tahsili hususunda davalı tarafa vekaletname verdiği, davalı tarafça onarımın gerçekleştiği, tamir bedeli olarak 13.570,00 TL tutarında fatura düzenlendiği, ancak davacının davalı tarafı azli nedeniyle davalının onarım bedelini sigorta şirketinden tahsil edemediği,Bunun üzerine davalı tarafından davacı aleyhine------ Esas sayılı dosyası üzerinden 13.570,00 TL asıl alacak + 44,10 TL işlemiş faizden ibaret toplam 13.614,10 TL alacağın tahsili talebiyle ilamsız takibe girişildiği,takibin itirazsız kesinleştiği,
Davacının aracın mevcut hasarı nedeniyle gerçek onarım bedelinin 4.500,00 TL oldu- ğunu, davalı tarafça düzenlenen faturanın 9.070,00 TL'lık kısmının fazla olduğunu beyanla menfi tespit talebinde bulunduğu anlaşılmaktadır.Davacının hasarına ilişkin ------nolu hasar dosyası ilgili sigorta şirketinden celp edil miş, takip ve dava dayanağı fatura, araç kayıtları dosyaya sunulmuştur.Davacı taraf mevcut hasara göre onarım bedelinin daha düşük olduğunu iddia etmiş olmakla, hasar durumuna göre gerçek onarım bedelinin tespiti hususunda dosyanın hasar uzmanı -----ve icra iflas hukuku nitelikli hesaplama uzmanı ----- bilirkişiye tevdi edilerek, trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana gelen gerçek zarar miktarının belirlenmesine, hasara ilişkin gerçek zarar miktarının belirlenmesi ile icra takip tarihi itibariyle hasara ilişkin tazminat miktarı ve icra takibinden kaynaklı alacağa ilişkin ferilerin belirlenmesi, davacı tarafından ödeme yapılan miktarların mahsubu ile davacının fazla ödeme yapıp yapmadığı hususunda rapor tanzim edilmesinin istenildiği,21/12/2022 tarihli bilirkişi heyet raporunda; trafik kazasından kaynaklı olarak hasarın onarımla uyumlu olduğu, aracın piyasa rayiç değerini onarım bedelinin KDV hariç 11,5000 TL olduğu, %18 KDV ile toplam değerin 13.750,00 TL olduğu, icra takibinde kesinleşen miktarın 13.614,10 TL olduğu, icra takip dosyasında alacağın ferilere ve masrafları hesaplandığında borcun 18.710,55 TL olduğu, davacı tarafça 13/09/2018, 01/11/2018, 14/12/2020 tarihlerinde ödeme yapılarak icra dosyasında bakiye borcun kalmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.Somut olayda; davacıya ait ------- plaka sayılı ticari aracın onarımı için davalı ile anlaştıkları, aracın tamir edilerek davacı tarafa teslim edildiği, davalı tarafça yapılan işleme dair 12.06.2018 tarih ve ------ seri nolu 13.570,00 TL bedelli fatura düzenlendiği, davacının onarım bedelinin -----şirketinden tahsili amacıyla anlaşma sırasında davalıya vekalet verdiği ancak sonrasında ------ Noterliğinin 19.06.2018 tarih ve ------yevmiye sayılı ihtarı ile azlettiği, dava konusu onarım işleminin davalı tarafından yapıldığına dair taraflar arasında herhangi bir uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın gerçek onarım bedelinin ne kadar olduğu, davacı tarafından davalı tarafa yapılan iş karşılığında herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığı ve borcun sona erip ermediği noktalarında toplandığı görülmüştür.Mahkememize davanın menfi tespit davası olarak açıldığı,------Esas sayılı dosyasında 29/08/2018 tarihli kararında alacağın %15'i teminat karşılığında tedbir kararı verildiği, teminat miktarının dava dosyasına yatırılmadığı, davanın 20/08/2018 tarihinde açıldığı, dava açıldıktan sonra icra dairesinin tahsilat makbuzları incelendiğinde 14/12/2020, 07/11/2018 ve 13/09/2018 tarihinde ödemelerin yapıldığı,
İİK'nın 72/VI. Maddesi "Borçlu, menfi tesbit davası zımmında tedbir kararı almamış ve borç da ödenmiş olursa, davaya istirdat davası olarak devam edilir." şeklinde düzenlendiği, dosyada verilen tedbire ilişkin teminat yatırılmadığı görülmekle tedbir kararının uygulanmadığı, yasanın amir hükmü gereğince menfi tespit davasının istirdat davasına dönüşmesi ve davaya istirdat davası olarak devam edilmesi gerektiği,Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; trafik kazası nedeniyle davalının aracının onarım bedelinin icra takibindeki alacak miktarı ile uyumlu olduğu, davacı tarafça icra takibine konu alacak, alacağın feri ve masraflarını ödemesini yaparak borcu sona erdirdiği, davacının icra takibindeki alacak miktarı bakımından borçlu olduğu anlaşılmakla, mahkememize açılan menfi tespit davası, istirdat davası ve kötü niyet tazminatı taleplerinin ayrı ayrı reddine karar verildiği,Davalı yanın icra inkar tazminatı talebinin değerlendirilmesinde; menfi tespit davasında, yapılan yargılama sonucunda, davanın reddine dair verilen karar ile birlikte borçlu (davacı) aleyhine takdir edilecek tazminat, İİK'nın 72/4. maddesinda hükme bağlanmıştır. Buna göre; menfi tespit davasının alacaklı lehine sonuçlanması halinde tazminata hükmedilebilmesi için ihtiyati tedbir sebebi ile alacaklının alacağına kavuşmasının geciktirilmiş olması koşulunun gerçekleşmesi gerekmektedir.
Somut olayda, mahkemece, menfi tespit davası sonuçlanıncaya kadar icra dairesindeki paranın alacaklıya ödenmemesine dair tedbir kararı verildiği, tedbire ilişkin teminatın mahkememiz veznesine yatırılmadığı, kararın infaz edilemediği anlaşılmaktadır. Bu nedenle, mahkemece; davalının tazminat talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkememize açılan menfi tespit davası, istirdat davası ve kötü niyet tazminatı taleplerinin ayrı ayrı REDDİNE,
2-Davalı yanın icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Alınması gereken karar ve ilam harcı 179,90 TL olmakla baştan peşin alınan 278,21 TL harçtan mahsubu ile fazladan yatırıldığı anlaşılan 98,31 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
4-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA ,
5-Davacı tarafça peşin yatırılmış olan gider avansından artan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
6-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan ------ 7/2.maddesi uyarınca ----- avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair; 6100 Sayılı HMK'nın 341/2. Maddesi uyarınca KESİN olarak verilen karar davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.