T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/871 Esas
KARAR NO: 2022/396
DAVA: Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/05/2019
KARAR TARİHİ: 02/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının ifa ettiği ayıplı hizmet nedeniyle fuardan amaçlanan faydayı sağlayamayan müvekkili şirket tarafından ödenmiş olan fuar katılım bedeli ---- HMK m.107 uyarınca tahkikat sonucunda belirlenecek ayıp oranında arttırılmak üzere şimdilik --- taraflarınca keşide edilen ihtarnamede verilen sürenin son gününü takip eden --- tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte iadesine, --- oluşan zararların tazmini için --- su akıntısı sebebiyle yaptırılan ek temizlik hizmeti için ödenen --- toplamı olan --- tarafımızca keşide edilen ihtarnamede verilen sürenin son gününü takip eden--- tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, potansiyel müşterilerine ulaşmak bir yana kendi müşterilerine bile hizmet veremeyen --- yaşadığı ticari itibar kaybının tazmini için dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte ---- manevi tazminata hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin arabuluculuk ilk oturumuna mazeretsiz olarak katılmayan davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin herhangi bir kusurun olmaması sebebiyle bir zarar oluşmasının da söz konusu olmadığını, iddia edilen zarar oluşsa dahi müvekkilinin sorumlu olmadığını, bu nedenler ile manevi zarar talebinin de reddine karar verilmesini, davacının delillerine karşı yeni delil ikame haklarını saklı tutarak davacının taleplerinin reddi ile vekalet ve yargılama ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
RAPOR: Bilirkişi raporunda özetle; "Davalı ile davacı defterlerinin, TTK. md. 85 ve HMK 222. madde uyarınca sahipleri lehine delil olarak kullanılma niteliğinde bulunduğu, Davalı--- kayıtlarına göre, dava tarihi olan ---- borçlu olduğu; Davacı tarafa ait defter ve kayıtların incelenmesine ilişkin Bilirkişi Raporuna göre, davacının dava tarihi itibariyle davalıdan herhangi bir borç ya da alacağının bulunmadığı, davacının, dava dışı--- madde numarası ile yevmiye kayıtlarına işlediği, davaya konu stant teçhizatında oluşan--- zararın tazmini için davacı yevmiye kayıtlarında dava dışı--- davacıya fatura düzenlendiğine dair ---kayda rastlanmadığı; Söz konusu raporda, davacı tarafından su akıntısı sebebiyle yaptırılan ek temizlik hizmeti için ödenen---- ilişkin her hangi bir tespit yada yorum görülmemiştir. Cari hesaplar arasındaki farka ait faturanın ödemesine ilişkin ispat yükünü davacının üzerinde taşıdığını, bu konudaki takdirin --- ait olduğu; ------ bulunan ahşap mobilya ve suntalam yer ve duvar kaplamalarının su ile temas etmiş olduğu dosya içeriğinde bulunan ---fotoğraf ve video kayıtlarında görülmektedir.-----süre temasında ve suyun malzeme içerisinde yonga kıymıklarına ulaşmasıyla hacimsel değişikliğe uğratmaktadır, yani şişmektedir. ---- olan suntalamın tekrar kullanımı mümkün değildir. --- içerisindeki videolar incelendiğinde ---- ürünler üzerinde herhangi bir deformasyon görülmemiştir. Ayrıca ------ tamamının ıslanmadığı görülmüştür. ----Davacı yan firmaya yapmış olduğu bu standın ölçülendirilmiş bir projesinin, kullanılan malzemelerin özelikleri ile miktar ve satış fiyatlarının talep edilmesi bununla birlikte fuar bitiminde standın sökülmesi ile hasar tespitinin yapıldıysa, hasara uğramış olan ürünlerin hasarlı hallerinin fotoğraf ve miktarlarının talep edilmesi bu bilgiler ile hasar tespitinin daha doğru yapılacağı ve hesaplamanın net bir şekilde gerçekleştirilebileceği kanaatindeyiz." şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.
RAPOR: Bilirkişi raporunda özetle; "Kök raporumuzda ortaya koymuş olduğumuz kanaatimizi değiştirecek yeni belge, fotoğraf ve video çekimi gibi delil oluşturabilecek dosya eklerinin dava dosyasına dâhil edilmediği, sunulan belgelerin tekrardan ibaret olduğu anlaşılmaktadır. Kök raporumuzda belirttiğimiz üzere tekraren; ----- süre temasında ve suyun malzeme içerisinde yonga kıymıklarına ulaşmasıyla hacimsel değişikliğe uğratmaktadır, yani şişmektedir. ---- olmuş olan suntalamın tekrar kullanımı mümkün değildir. Ancak ---içerisindeki videolar incelendiğinde stantta bulunan ürünler üzerinde herhangi bir deformasyon görülmemiştir. ---- sökülmesi ile hasar tespitinin yapıldıysa, hasara uğramış olan ürünlerin hasarlı hallerinin fotoğraf ve miktarları ile hasarın belgelenmiş durumlarını gösterir kanıt niteliği taşıyan dökümanlar hakkındaki talebimizi tekrar etmekteyiz. İş bu rapor tarafımızdan tanzim edilmiş ve yapılan değerlendirmelerin uzmanlık alanımız çerçevesinde teknik bir inceleme olduğunu belirtir, Tüm hukuki değerlendirmenin, takdir ve tenkisat hakları sayın mahkemeye ait olmak üzere, Yüksek mahkemenizin takdirlerine saygıyla arz olunur." şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.
EK RAPOR: Bilirkişi ek raporunda özetle; "Kök raporumuzda ortaya koymuş olduğumuz kanaatlerimizin devamında tekraren, sade ve aleni bir biçimde kanaatimiz; ---- almış olduğu kiralama hizmeti kusurludur, ve müşterinin bu hizmetten beklediği faydayı karşılamaktan uzaktır.------ tarafından kiralamış olduğu stand malzemeleri tefriş ve dekorasyon malzemelerinin gördüğü iddia edilen zarar konusunda tatminkar delil bulunmamakla birlikte dosya kapsamı içerisindeki fotoğraf ve videolarda tahribat görülmemiş olup zarar hakkında hesaplama yapılamamaktadır. Manevi tazminat yönünden; Söz konusu tazminatın miktarı münhasıran mahkeme tarafından belirlendiği için bu hususta bilinçli olarak herhangi bir değerlendirme yapılmamıştır. Davalı fuar firmasına yapılan ödemede, hizmetin kusurlu olması sebebiyle %35 oranında -----bir indirim yapılması gerekmektedir. İş bu rapor tarafımızdan tanzim edilmiş ve yapılan değerlendirmelerin uzmanlık alanımız çerçevesinde teknik bir inceleme olduğunu belirtir, Tüm hukuki değerlendirmenin, takdir ve tenkisat hakları sayın mahkemeye ait olmak üzere. ----- mahkemenizin takdirlerine saygıyla arz olunur." şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.
BEYAN: Davacı vekilinin bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesindeki talep arttırım talebinde özetle; Bedel artırım talepleri doğrultusunda, davalının ifa ettiği hizmetin ayıplı olduğu dosyada mübrez delillerle ve ---tarihli Bilirkişi Raporu ile sabit olduğundan fuar katılım bedeli --- tarihli Bilirkişi Raporu ile hesaplanan ayıp oranı olan ---- taraflarınca keşide edilen ihtarnamede verilen sürenin son gününü takip eden ---- tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, ---oluşan zararların tazmini için --- su akıntısı sebebiyle yaptırılan ek temizlik hizmeti için ödenen -----tarafımızca keşide edilen ihtarnamede verilen sürenin son gününü takip eden ----tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, Davalı tarafından verilen hizmetin ayıplı olduğu sabit olduğundan, ayıplı hizmet ifası sebebiyle---- ulaşmak bir yana kendi müşterilerine bile hizmet veremeyen --yaşadığı ticari itibar kaybının tazmini için dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte ----manevi tazminata hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-11 maddesi uyarınca arabuluculuk ilk oturumuna mazeretsiz olarak katılmayan davalı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:
Dava, taraflar arasında kurulan fuar hizmet sözleşmesi gereğince davalının edimini yerine getirip getirmediği, ayıplı hizmette bulunup bulunmadığı, ayıplı hizmet nedeniyle davacının maddi ve manevi zararının oluşup oluşmadığı, söz konusu zararlara istinaden alacağını talep edip edemeyeceğine ilişkindir.
Davacı vekili delil olarak; taraflar arasındaki sözleşmeye, zarar gördüğü beyan edilen dava dışı ------ekipmanlarına ait kira sözleşmesi ile birlikte fatura, müvekkilinin ticari defter ve kayıtlarına, tanık beyanlarına, bilirkişi incelemesine, olaya ilişkin tutulan tutanağa, fotoğraflara, video görüntülerine, çekilen ihtarnamelere davalı vekili ise; tanık, yemin, bilirkişi keşif ve sair delillere dayanmıştır.
Taraflar arasında yapıldığı konusunda uyuşmazlık bulunmayan --- tarihli fuar katılım sözleşmesi incelendiğinde; ---- sözleşme imzalandığı ve sözleşme bedelinin ------ olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili dava dilekçesinde----ve davalı ---özen yükümlülüğünü yerine getirmemesi dolayısıyla davacı şirketin fuar katılımından gerekli faydayı elde edemediğini, davalı ------ eksikliği sebebiyle fuar organizasyonunun amacı olan potansiyel müşterilere ulaşılamadığını, fuar alanındaki yapısal problemler nedeniyle davacı şirkete tahsis edilen alana yoğun bir şekilde su akıntısı gerçekleştiğini, ayıplı hizmet nedeniyle fuardan amaçlanan faydayı sağlayamayan davacı Şirket tarafından ödenmiş olan fuar katılım bedelinin,--------oluşan zararların tazmini için --- su akıntısı sebebiyle yaptırılan ek temizlik hizmeti için ödenen -- toplamı olan --- potansiyel müşterilerine ulaşmak bir yana kendi müşterilerine bile hizmet veremeyen davacı şirket’in yaşadığı ticari itibar kaybının tazmini için ----- manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep ve dava ettiği anlaşılmıştır.
Davalı vekili cevap dilekçesinde kısa süreli bir fuarda bu kadar zararın olduğundan bahisle dava açılması davacının kötü niyetli olduğunu, davacı şirketin manevi zararının oluşmadığını, davacının soyut iddialar ile maddi tazminat talebinde bulunduğunu ileri sürerek davacının taleplerinin reddini savunmuştur.
Dava, ayıplı hizmet nedeniyle uğranılan zarar kalemlerinin tahsili istemine ilişkindir. Söz konusu zarar kalemlerinin tespiti, tarafların kusur oranlarının belirlenmesi, zarar miktarının ortaya konulması, davacı şirketin davaya konu olay nedeniyle dava dışı ---kiraladığı fuar standı teçhizatlarında ---tutarında zarar meydana gelip gelmediği, --- kiralama bedeli mi yoksa maddi hasar bedeli mi olup olmadığı yönünde davacı şirket ile dava dışı şirket arasında gerçekleşen yazışma ve fatura gibi bilgi ve belgelerin incelenmesi, zarar ile ileri süren ---- tutar arasında uygunluk olup olmadığı, söz konusu fuar hizmetinde davalının ayıplı hizmet verip vermediği, ayıplı hizmet verilmiş ise ayıp oranında ne kadar hizmet bedelinin indirilmesi gerektiği, ayıplı hizmet nedeniyle dava dışı şirketten kiralanan eşyalarda meydana gelen zararın tespiti ve davacının davalıdan tahsil hakkının bulunup bulunmadığı hususlarında bilirkişi heyetinden rapor aldırılmış olup, safahatta eksiklikleri tamamlattırılan -------- tarihli son bilirkişi heyet raporunda;-----almış olduğu kiralama hizmeti kusurludur ve müşterinin bu hizmetten beklediği faydayı karşılamaktan uzaktır---- tarafından kiralamış olduğu stand malzemeleri tefriş ve dekorasyon malzemelerinin gördüğü iddia edilen zarar konusunda tatminkar delil bulunmamakla birlikte dosya kapsamı içerisindeki fotoğraf ve videolarda tahribat görülmemiş olup zarar hakkında hesaplama yapılamamaktadır. Davalı fuar firmasına yapılan ödemede, hizmetin kusurlu olması sebebiyle %35 oranında ----- takdiri bir indirim yapılması gerekmektedir." şeklinde değerlendirmelerde bulunulduğu anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı; dava dilekçesi, cevap dilekçesi, taraflar arasında akdedilen sözleşme, taraflar arasındaki e-mail yazışmaları, konuya ilişkin düzenlenen faturalar, davacı vekilinin dosyaya sunduğu resimler ve video görüntüleri, tanık anlatımları ve son olarak bilirkişi raporları hep birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında --- tarihleri arasında ---- sözleşmesinin imzalandığı, hizmet bedelinin ---- olduğu, davacı tarafından ayıplı hizmet nedeniyle uğranılan zarar kalemlerinin tahsili talep edildiği, ------- dava harici firma olan ---------- kiralamış olduğu stand malzemeleri tefriş ve dekorasyon malzemelerinin gördüğü iddia edilen zarar konusunda ispata yarar delil bulunmamakla birlikte dosya kapsamı içerisindeki fotoğraf ve videolarda tahribatın olmadığı anlaşılmakla davacının bu husustaki iddiasını ispatlayamaması karşısında bu yöndeki talebinin reddine karar vermek gerektiği, dava dilekçesinde ileri sürüldüğü hali ile ek temizlik hizmeti için ödenen --- yönünden ise davacının ---- fatura aldığı, söz konusu faturanın temizlik işi için düzenlendiğinin fatura içeriğinden anlaşıldığı, aynı paralelde tanık --- beyanda bulunduğu hususu nazara alınarak söz konusu ayıplı hizmet nedeniyle davacının ödemek zorunda kaldığı bedelin tahsil talebinin yerinde olduğu,--- tarihli son bilirkişi heyet raporunun tespit ve değerlendirmeleri muvacehesinde ---- almış olduğu kiralama hizmetinin kusurlu olduğu, müşteri davacının bu hizmetten beklediği faydayı karşılamaktan uzak olduğu, davalı fuar firmasına yapılan ödemede, hizmetin kusurlu olması sebebiyle %35 oranında------ takdiri bir indirim yapılması gerektiği yönündeki tespit ve değerlendirmelerin mahkememiz vicdani kanaati ile uyumlu olduğu anlaşılmıştır.
Öte yandan, davacının manevi tazminat talebiyle ilgili olarak ----- sayılı ilamında "Türk Borçlar Kanunu'nun 58. maddesine göre kişilik hakları haksız saldırıya uğrayan kimse manevi tazminat isteyebilir. Aynı Kanunun 114. maddesi delaletiyle sözleşmeye aykırılık halinde de 58. maddenin uygulanacağı tartışmasızdır. Kişinin onuru, saygınlığı gibi kişilik haklarını oluşturan değerlere ve Anayasa ile güvence altına alınan temel hak ve hürriyetlere saldırı halinde manevi bir zarar, başka bir ifade ile kişilik hak ve değerlerinde irade dışında gerçekleşen bir eksilmeden söz edilir. Anılan yasa hükmüne göre koruma altına alınan bu haklar, kişisel varlıkların korunması için bireylere tanınan hayat, sıhhat, ad, şeref, mesleki ve ticari haysiyet gibi çok önemli, kişiye sıkı sıkıya bağlı olan haklardır." ifade edildiğinden, somut olayda, bu haklar yönünden bir eksilme olmadığı manevi tazminata hükmedilemeyeceği anlaşılmakla açılan davada manevi tazminat istemi yönünden de davacının davasının reddi gerekmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
6098 sayılı TBK'nın 58. maddesinde, kişilik haklarının zedelenmesi nedeniyle zarar görenlerin, uğradığı manevi zararlarına karşılık manevi tazminat talep edebilecekleri hükmü düzenlenmiştir. Davacı ticari itibar ve şöhretinin olumsuz etkilenmesi nedeniyle manevi tazminat talebinde bulunmuştur. Davacının, hizmet sözleşmesinde üzerine düşen görevini özenli bir şekilde yerine getirmemiş olması haksız eylem olarak değerlendirilemez. Somut olayda davacının, TBK 58. maddesine göre kişinin sosyal, fiziki ve kişilik değerlerine saldırı oluşturacak nitelikte bir eylem bulunmadığından ------ davacının manevi tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 10/2. maddesinde; "Madde 10–(1) Manevi tazminat davalarında avukatlık ücreti, hüküm altına alınan miktar üzerinden Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir.
(2)Davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez.
(3)Bu davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur.
(4)Manevi tazminat davasının, maddi tazminat veya parayla değerlendirilmesi mümkün diğer taleplerle birlikte açılması durumunda; manevi tazminat açısından avukatlık ücreti ayrı bir kalem olarak hükmedilir. Manevi tazminat yönünden davanın kısmen kabulü halinde davalı lehine hükmedilecek nispi vekalet ücreti, davacı lehine hükmedilen vekalet ücretini geçemez." şeklindeki düzenleme gereğince manevi tazminat bakımından vekalet ücreti ayrı değerlendirilmiş aşağıdaki gibi hükme bağlanmıştır.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının Davasının Kısmen Kabulü ile;
1--- temerrüd tarihi olan ---- tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2----temerrüd tarihi olan --- tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin 25.923 TL hakkında talebin REDDİNE,
3-Davacının manevi tazminat talebinin REDDİNE,
4-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 2.184,52 TL harçtan, dava açılırken peşin olarak alınan 703,48 TL, 370,75 Tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 1.110,29 TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 44,40 TL başvuru harcı, 703,48 TL peşin harç ve 370,75 TL tamamlama harcı toplamı 1.118,63 TL ile 6.847,80 TL ( Bilirkişi ücreti, tebligat gideri, müzekkere gideri ve dosyadaki diğer masraflar) olmak üzere toplam 7.966,43 TL yargılama giderinden maddi tazminat davasının kabul 0,55 ve red 0,45 oranına göre hesaplanan 4.381,53 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından dava dosyasına yatırılan bir gider avansı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7- Arabuluculuk ücreti 1.320,00 TL'nin 0,55 kabul oranına göre 726,00 TL'sinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Arabuluculuk ücreti 1.320,00 TL'nin 0,45 kabul oranına göre 594,00 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
9-Taraflarca dava dosyasına yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
10-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden 5.100,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
11-Davalı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 5.100,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
12-Davalı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın Manevi Tazminat yönünden reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 5.000,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair, Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ---------- Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 02/06/2022