T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/403 Esas
KARAR NO: 2022/224
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/09/2020
KARAR TARİHİ: 31/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil --- sahibi olduğu -- araçlar ile Müvekkil Şirket tarafından---- arasında geçiş ücretlerini ödemeden------ yapmış; ---- süre içerisinde de geçiş ücretlerini ödemediğinden bu geçiş ücreti tutarlarına dört katı oranında ceza işletildiğini, davalıya ait, dava dilekçemiz ve delil listemiz ekinde sunulan listede belirtilen muhtelif plakalı araçlar ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla--- başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emri, davalıya tebliğ edilmiştir. Borçlu, --------- suretiyle borcun tamamına itiraz etmiştir. İtiraz konusu alacak hakkında takibin devamı amacıyla işbu dava ikame edilmektedir. Yapılan itiraz haksız ve yersiz olup itirazın iptali gerekmektedir. Şöyle ki,İhlalli geçiş, Müvekkil Şirket tarafından----- ödenmeksizin kullanılması ve tahakkuk eden ücretin geçişi takip eden--- kanuni ödeme süresi içinde de ödenmemiş olması anlamına gelmektedir. Kullanıcılar bu --- süre içerisinde sadece geçiş ücretini ödemekle yükümlüdür. ---- cezasız sürenin dolmasını müteakip ihlalli geçiş anında tahakkuk eden geçiş ücretinin 4 (dört) katı tutarında ceza muaccel hale gelmektedir. Cezanın muaccel hale gelmesiyle birlikte Müvekkil ----- ihlalli geçiş yapan ve -----günlük yasal süre içerisinde geçiş ücretlerini ödemeyerek cezaya düşen araçların sahiplik bilgileri talep edilmektedir. Bu nedenle, Müvekkil Şirket yasal olarak--------- ceza muaccel hale gelmeden erişememekte ve dolayısıyla bu süre içerisinde borçlulara herhangi bir bildirim yapamamaktadır. Zira Müvekkil Şirket -------rağmen,------ ettikten sonra fakat icra takibi başlatılmadan önce, ihlalli geçiş yapan --------maliklerinin adreslerine -------- geçiş ücreti ve ceza tutarının ödenmesini talep etmektedir. Yukarıda belirtilen sebepler ve mahkemece resen dikkate alınacak nedenlerle; Yapılacak yargılama neticesinde davalının ------- sayılı dosyasına yaptığı itirazının iptali ile alacağın yasal faizi ve diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamına ve borçlu aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderlerinin Davalı üzerinde bırakılmasına ve lehimize vekâlet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep eder.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket tarafından --------- talimatı verilmiştir. ---------- hesabından alınması davacı şirketin sorumluluğundadır. Bu doğrultuda üzerine düşen tüm sorumluluğu yerine getirmiş, ücretsiz olarak geçiş amacı bulunmayan iyiniyetli müvekkil şirketin sorumluluğuna gidilmesi hukuka aykırıdır. --- geçişlerinin ücretlerinin zamanında ödenmesi ve daha sonraki --- yaşanmaması açısından otomatik ödeme talimatı verilmiştir. Verilmiş olan otomatik ödeme talimatı müvekkil şirketin --- ücretsiz olarak geçme amacı bulunmadığını gösterir en büyük delildir. --- bu talimat nedeniyle her geçiş için banka hesabından geçiş ücreti tahsil edildiğini düşünen müvekkilin bu ücretin tahsil edilmemiş olmasında herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır. Bu husus tamamen davacı şirket ile otomatik ödeme talimatı verilmiş bankanın sorumluluğundadır. "Davalının kanuni süresi içerisinde --- hesabına yeterli yükleme yaptığı, bu nedenle söz konusu tutarı davacı tarafın hesaptan alma imkanı varken almadığı ve icra takibi başlattığı, bu nedenle icra takibi yapılmasının henüz yasal koşullarının oluşmadığı, ana geçiş ücreti dışında cezaların yasal bir şekilde tahakkuk etmediği, bu nedenle icra dosyasının iptaline karar verilmesi gerektiği ancak davalının 91,65 TL tutarındaki ana geçiş ücretini ödemek zorunda olduğu ancak icra takibi yapılmasının henüz koşulları oluşmamakla bu tutarın takip konusu edilemeyeceği, bu nedenle icra takibinin iptalinin dosya kapsamına uyumlu olduğu ve makul süre içerisinde ana geçiş ücreti olan 91,65 TL nin davalı tarafça davacıya hesabına yatırması gerektiği, somut uyuşmazlığın yargılama gerektirmesi nedeniyle kötü niyet tazminatı koşullarının oluşmadığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir."--- müvekkilimizin hesabında bakiye bulunmakla birlikte bakiye bulunmaması varsayımında dahi --- bulunmaktadır. Ek hesap olarak da bilinen --- ücreti tahsil edilebilmesi mümkündür. Dolayısıyla -- tutarı geçiş bedelinin karşılamaması gibi bir durum söz konusu olamaz. Bu doğrultuda yeterli bakiye bulunan banka hesabına otomatik ödeme talimatı vermiş iyi niyetli davalının sorumlu olmadığının kabulü ile davanın reddi gerekmektedir. Müvekkil şirket ihlalli geçişe sebebiyet verdiğinin farkında olmadan ---- kullanmaya devam etmiştir. Ancak davacı şirket tarafından ceza tahakkuk ettirilmiş ihlalli --- bir bildirimde bulunulmamıştır. --- --- tarihleri arasında yapılan bu ihlalli geçişler sebebiyle bahsi geçen tutar talep edilmiş olmakla birlikte işbu tarihler arasında müvekkil şirkete ihlalli geçiş yapıldığına dair herhangi bir bildirimde bulunulmamıştır. Bu doğrultuda yaklaşık --- bilmeden sebebiyet verilen ihlalli geçişler yönünden müvekkil şirkete herhangi bir bildirim yapılmaması davacı şirket tarafından hakkın kötüye kullanılmasına sebebiyet vermiştir. İddia edilen İhlalli geçişlerin --- boyunca davalı şirkete bildirilmeksizin biriktirilmesi ve sonrasında bir -- icra takibine geçilerek müvekkil şirketten talep edilmesi hakkın kötüye kullanılmasını oluşturur. Davacı şirket tarafından gerçekleştirilen bu davranış hukuk düzeni tarafından korunmamalı ve yapılan bu davranışın hakkın kötüye kullanılmasına sebebiyet verdiğinin kabulü gerekmektedir.
--geçişleri alışık olunan -- ve köprü geçişlerinden farklı olmakla birlikte geçiş esnasında ücretin ödenip ödenmediğine ilişkin herhangi bir ikaz bulunmamaktadır. Bu nedenle davacı şirket tarafından da bilgilendirilmeyen müvekkil şirketin ihlalli geçişlerden haberdar olması mümkün olmamaktadır.
Yukarıda açıklanan sebeplerle muaccel olmayan işbu alacak için talep edilen teminatsız ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesini ve ayrıca haksız ve mesnetsiz olarak açılmış işbu davanın reddine karar verilemesini talep ederiz.
Mahkememizce dosya bilirkişiye tevdii edilerek rapor alınmıştır. --- tarihli bilirkişi raporu özetle, --esnasında Davalı --- plakalı araçların geçiş ücretleri toplamı--- sonrasında yeterli bakiyeye erişemeyen geçişler için toplamda --- bedel ile birlikte toplamda ---plakalı araca ait 1 adet geçişin, geçiş anında yeterli bakiyeye sahip olmasından dolayı işbu geçişe dair cezai bedel ödemekle yükümlü olmadığı sonuç ve kanaatine varmıştır.
Mahkememizce dosya bilirkişiye tevdii edilerek ek rapor alınmıştır. 02/10/2021 tarihli bilirkişi raporu özetle, Dava konusu ---- plakalı araçların dava konusu geçişler esnasında davalı----İhtilafa konu kaçak geçiş tarihlerinde söz konusu plakalı araçlar hakkında --- talimatının olduğu, otomatik ödeme talimatı olmasına rağmen dava konusu geçişlere dair ücret mahsup edilemediği, davalının aynı günde çok yakın zaman aralıklarında kesinti yapıldığını iddia ettiği geçişlerin geçiş ücreti olmayıp bakiye yüklemesi olduğu, çıkış yapılmayan geçişler esnasında davalının hesap bakiyesinde yeterli bakiye bulundurma yükümlülüğünü yerine getirmediği, işbu edimini yerine getirmeyen geçişlere dair toplamda 7.013,20 TL cezai bedel hesap edildiği, davalının edimini yerine getirip hesabında yeterli bakiye bulundurmasına rağmen davacının işbu geçişlere dair ücret kesintisi yapamamasının davacının ---- davalıya yüklenemeyeceği, dava konusu ---- plakalı ------ bulunan geçişlere --- olduğu, işbu geçişlerin davalının hesabından mahsup edilmediğinden işbu ücretin davalı tarafından ödemekle yükümlü olduğu, dava konusu --- araçların geçiş görüntüleri bulunan geçişlere dair geçiş ücretleri-- yeterli bakiyeye erişemeyen geçişler için toplamda 7.013,20 TL cezai bedel ile birlikte toplamda 9.479,20 TL'yi ödemekle yükümlü olduğu, ---- bulunmayan---------olmadığından, işbu geçişlere dair hesaplama cetvelinde geçiş ücreti ve ceza bedeli hesabı yapılmadığı sonuç ve kanaatine varmıştır.
Mahkememizce dosya bilirkişiye tevdii edilerek--- tarihli bilirkişi raporu özetle, ----- cevabında --------- bilgilerinin geç gelmesi nedeniyle --- devreye girmiş olacağı yönünde cevap verdiği, dava konusu ---plakalı araçların --- geçişlere dair geçiş ücretleri toplamı olan---- olduğu, işbu geçişlerin davalının hesabından mahsup edilmediğinden işbu ücretin davalı tarafından ödemekle yükümlü olduğu, dava konusu--- plakalı araçların geçiş görüntüleri bulunan geçişlere dair geçiş --- geçiş anı sonrasında yeterli bakiyeye erişemeyen geçişler için toplamda 10.341,60 TL cezai bedel ile birlikte toplamda 14.007,70 TL'yi ödemekle yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine varmıştır.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:
Dava, genel haciz yolu ile takipte ödeme emrine itirazın iptali ve takibin devamı istemine ilişkindir.
Davacı şirket, davalı ------- ödememesi nedeniyle geçiş ücreti ve 4 katı ceza bedelinin ödenmesi için davalı ------aleyhinde --- dosyasında genel haciz yolu ile icra takibi başlatmıştır. Davalı tarafından, borcun bulunmadığı ileri sürülerek borca, faize ve fer'ilere itiraz edilmiştir.
Davacı şirket, takipteki --- kaynaklanan ceza bedeline dayandırmaktadır. İcra dosyası incelendiğinde --- -- geçiş ücreti ve 4 katı ücret toplamı olan ---- alacak talebinde bulunulduğu anlaşılmıştır.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde müvekkili ---- bulunduğu---- ---talimatlı olduğu ileri sürüldüğünden ilgili bankaya müzekkere yazılarak söz konusu araçların ------ ödeme talimatının olup olmadığı sorulmuş, ---- durumdaki --- tanımlı vadesiz TL hesabına bağlı olarak satılmaktadır. ----- olduğu ------- plakalı---" şeklide cevap verdiği anlaşılmıştır.--- yazısında --- ürünün olduğu, -- limiti tanımlı ---- olduğu anlaşılmıştır.-- davalı şirketin davacının----etmediği, üzerine düşen edimi yerine getirerek geçişlerdeki ücretin tahsilini sağlamak amacıyla -- aldığı ve otomatik ödeme talimatı verdiği anlaşılmaktadır. Yine bununla birlikte söz konusu tanımlı hesabın kara listeye alınması gibi bir durumun olduğu tespit edilememiştir. 30/01/2022 tarihli son bilirkişi raporunda bahsedildiği gibi "davalının hesabında yeterli bakiye bulundurma edimini yerine getirdiği lakin Davacının sisteminden kaynaklı olduğu düşünülen problemden dolayı işbu bedelin mahsup edilemediği...-- olduğu...Davalının hesaplarının --- ödeme talimatının olduğu ------- altında bakiyenin kalıp kalmadığı bilgisinin----------- kaynaklı bankanın otomatik ödeme yaptığına dair cevap verdiği, -----bulunduğuna dair cevap verdiği..----- bir hesabın olmadığı..." yönünde tespitlere yer verildiği görülmüştür.
Sözleşme yapıp --------- ait ---- vadesiz TL hesabına ---- davalı şirketin üzerine düşen edimi yerine getirdiği, söz konusu ---- kullanımından kaynaklı ücretin tahsili için banka hesabını hazır hale getirdiği ancak geçiş ücretinin tahsil edilmediği, ------açık---- edildiği, -----gören davacı şirketin --- gibi davranmak --- etmesi gerekirken ----- ödeme talimatı veren ve banka bilgilerini --------- davalı ------- kullanıcısına, herhangi bir uyarı yapmadan, bilgi vermeden, aylar süren çok sayıda ihlali bir araya getirip alacağını tahsil etme talebinin, TMK 2. Maddesinde zikredilen hakkın kötüye kullanımı olduğu, bu noktada --- nedeniyle--- mağduriyetine sebebiyet verildiği, söz konusu --- geldiği, somut olayda da benzer şekilde kara listeye alınmamış ----tahsil edilmeyen geçiş ücretlerine -- uygulanmak suretiyle ortaya konulan bedel üzerinden tahsil talebinin yerinde olmayacağı anlaşılmakla --- takibin yerinde olduğu geçiş ücretlerine ------anlaşılmakla aşağıdaki şekilde davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Somut olayda davalı --- bedelini tek başına hesaplayıp asıl alacak bedelinin kendilerinden talep edilmesi durumunda borç miktarının yerinde olup olmadığının tespiti mümkün olmadığından bu haliyle alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden söz konusu alacağın likit olduğu kabul edilemeyeceğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE; davalı tarafından-----yapmış olduğu itirazın--- üzerinden İPTALİNE, Takibin bu miktar üzerinden DEVAMINA, fazlaya ilişkin 14.664,10 TL lik talebin REDDİNE,
2-Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan ---, dava açılırken peşin--ile bakiye --- karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan -- müzekkere gideri, Dosya ücreti) olmak üzere toplam---- yargılama giderinden davanın kabul----- davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından dava dosyasına yatırılan bir gider avansı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6--- göre davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7--- göre davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Taraflarca dava dosyasına yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
9-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan -- kabul edilen miktarı üzerinden -- vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
10-Davalı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan------- reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 5.100,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair, Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.