T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1080 Esas
KARAR NO: 2022/347
DAVA: Alacak (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/12/2018
KARAR TARİHİ: 17/05/2022
Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi
DAVA: Davacı vekili --- harç tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalı--- satış --- --- adlı firmaya ---------- talepte bulunulduğunu; ilgili firmanın bu talebi bölgede bulunan --- yönlendirdiğini; davalı şirket yetkilisinin, davadışı--- işyerinin devrinde aracılık etmesi için --- tarihinde sözleşme imzaladığını; davacının tavsiye üzerine bu işyerine alıcı olduğunu;---şirketin aracılığı ile de davalı şirket yetkilisi ile işbu işyerinin ve ---- devri için --- tarihinde anlaştığını ve tüm tarafların katılımı ile satış ve kaparo sözleşmesi imzalandığını; davalının sözleşmede işbu işyerini ve ----bedel ile devretmeyi taahhüt ettiğini; bu işlem için davacı tarafından dava dışı emlakçıya --- hizmet bedeli deneceğinin kararlaştırıldığını; sözleşmeye istinaden ----- hesabına ---, davalı şirket ve yetkilisi hesabına ise ----olmak üzere toplam --- ödemenin yapıldığını; davacının sözleşmede belirtilen tüm bedeli ödemesi üzerine davacı ile davalı arasında ---yapıldığını; --- markasının kullanım hakkını davacıya verdiğini ve bu hakkın kendisinde olduğunu garanti ettiğini; sözleşme imzalandıktan sonra --- tarihinde davacının işyerini fiilen işletmeye başladığını; --- tarihinde bildirdiğini; ----haberdar olmadıklarını ve devrin mümkün olmayacağını ----- tarihli noter ihtarnamesi ile taraflarına bildirdiklerini; bu durumun sözlü olarak davalı şirket yetkilisine bildirildiğini; bunun üzerine davalı şirketin çeşitli bahaneler ile kendilerine mal yollamayı kestiğini, bu durumun çalışanlarla birlikte tutanak altına alındığını; davalı şirketin, davacının sözleşmeye aykırı davrandığından bahisle ---- tarihli ihtarname gönderdiğini; davacının araştırması neticesinde ---- markasının sahibinin davalı olmadığını öğrendiğini; bu markanın sahibinin ---- iflas kaydı olduğunun görüldüğünü; marka üzerinde iflas kararının uygulandığının da öğrenildiğini; davalının gerek ----marka hakkını, gerekse restoran işletme hakkını devir yetkisi olmadığını bilmesine rağmen bu hakkı ve işyerini davacıya devrettiğine dair sözleşme imzalamasının, davalının dolandırma amacıyla hareket ettiğini ortaya çıkardığını; ---- sahibi şirketin taşınmazın tahliyesini talep ettiğini ve---yönetimine teslim edildiğini;---tarihli ihtarname ile sözleşmenin geçersiz olduğu ve bu nedenle feshedildiğinin, haksız alınan tutarların iade edilmesinin talep edildiğini; davalının davacı hakkında ---- icra takibi başlattığını, takibe itiraz edildiğini ve ---- sayılı dosası üzerinden itirazın iptali davasının derdest olduğunu; davalının haksız olarak takibe giriştiğini; personel ücreti ve --- kirasını ödemediğini bu nedenle davacı hakkında hukuki süreç başlatıldığını; ---ortak giderlerinin ödenmediğini; işyerinin elektriğinin kesilmesini -- yönetiminden davalının talep ettiğini; davalının davacıyı kandırdığına--- şahit olduğunu; davalı ---- sayılı dosyası üzerinden nitelikli dolandırıcılık suçlaması ile yargılandığını beyanla davalılara ödenen şimdilik ----- ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Dava dilekçesinin her iki davalıya da usule uygun şekilde tebliğ edildiği dava dosyasında mübrez tebligat parçalarından anlaşılmaktadır. Ancak, davalılar tarafından sunulmuş, işbu davaya ilişkin cevap veya delil listesini sunmadıkları anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava,------ sözleşmesinin feshi nedeniyle davacı tarafından davalılara ödenen bedelin iadesine ilişkindir.
Dava konusu uyuşmazlığın marka kullanım hakkına ilişkin olmaması ,alacak davası olması nedeniyle mahkememizin görevli olduğu kanaatine varılarak yargılama sevk ve idare edilmiştir..
----üzerinden celp edildiği görüldü.
--- celp edildiği görüldü.
--- üzerinden celp edildiği görüldü.
--- ile ---- dosyalarının celp edildiği görüldü.
---davacıya ait----- tarihleri arasını kapsar hesap hareketlerinin celp edildiği görüldü.
---tarihli ara karar ile dosyanın bir nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve ---- tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.
Bilirkişi kök raporunda özetle;
Yukarıda inceleme ve tespitler ile değerlendirme ve hesaplamalar bölümünde ayrıntılı bir şekilde açıklandığı üzere,
Sayın Mahkemenizce dava konusu olayda, davacı ile davalılar arasındaki sözleşmelerin geçersiz olduğu ve davacının sözleşme kapsamında ödediği tutarı geri isteyebileceği kanaatine ulaşılması halinde,
Davacı tarafından davalılara yapılan ödemeler:
S.No
Tarih
Kime
İspat Şekli
Tutar
----
-----
-
---
---
-
---
---
Dekont
---
---
Şeklinde olup, davacı tarafından davalı --- olmak üzere toplam---- ödendiğinin tespit edildiği;
---sırada yer alan ödemeye ilişkin olarak, banka tarafından --- iban nolu hesap bilgileri gönderilmediğinden, dekontların banka kayıtları ile uyumluluğunun tespit edilemediği, bu nedenle ---- bu hesaba ilişkin hareketlerin celbi konusunda takdirin mahkemenize ait olduğu;
Ödenen tutarın --- olduğu; sözleşme ile kararlaştırılan tutarın ise ---olduğu;
Davacının işbu davada şimdilik ----- ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesi talebi hakkında, hukuki nitelendirme ve takdirinin mahkemenize ait bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
İşbu raporumuzu, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 282.maddesindeki "Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir." hükmüne istinaden Sayın Mahkemenin takdirlerine arz ederiz. ---- şeklinde tespit bulunduğu görülmüştür.
Mahkememizin ---- celse tarihli duruşmasında hesap hareketlerinin celp edildiği görülmekle ek rapor alınmasına karar verildiği görüldü.
Bilirkişi ek raporunda özetle:
--- tarihli kök raporumuz sonuç bölümünde eksik olduğu belirtilen ------- iban nolu hesap bilgileri banka tarafından gönderilmiş ve yukarıda incelenmiştir.
Sayın Mahkemenizce dava konusu olayda, davacı ile davalılar arasındaki sözleşmelerin geçersiz olduğu ve davacının sözleşme kapsamında ödediği tutarları geri isteyebileceği kanaatine ulaşılması halinde,
Davacı tarafından davalılara yapılan ödemeler:
S. NO
Tarih
Kime
İspat Şekli
Tutar
----
---
---
---
----
----
Şeklinde belirlenmiş olup, davacı tarafından davalı ----- olmak üzere toplam --- ödendiği tespit edilmiştir.
Ödenen tutar toplamda----olmakla birlikte; sözleşme ile kararlaştırılan tutar ise ---
Davacının işbu davadaki talebini davalı -----ettiği anlaşılmaktadır. Davacının ödeme tarihinden itibaren avans faizi talebinin Sayın Mahkemenize ait olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır." şeklinde tespitte bulunduğu görülmüştür.
---- konusu mal ve/veya hizmetin sürümü ve dağıtımı olan sürekli borç ilişkisi doğuran bir sözleşme olup, bu sözleşme ile mal ve/veya hizmeti üreten ve/veya satan ------- veren; adı, sembolü, markası gibi gayri maddi mal ve değerlerini kullanarak bunların sürümünü yapma hakkını bir bedel karşılığında, belirli bir bölgede kendi ad ve hesabına çalışan bağımsız kişilere ------ vermeyi borçlanmaktadır---- veren bu sözleşme ile mal ve/veya hizmetlerin en iyi şekilde pazarlanmasını sağlamak için pazar araştırması ve tanıtım (reklam) yapmak, bu konuda kendine özgü bir anlayış geliştirerek bir ---- kurmak ve ---- alanları çalışmalarından yararlandıracak şekilde bu organizasyona dahil etmek yükümlülükleri üstlenmektedir. ------ bedeli ödeme dışında ayrıca sözleşme konusu malların sürümünü destekleme, bu konudaki tüm bilgileri ---- verene aktarma, ----- pazarlama ilkelerine ve talimatlarına uyma, eğitim programlarına katılma ve bu doğrultuda işletmeyi yürütme yükümlülüğü altına girmektedir -------
Görüldüğü üzere --- her iki tarafın da borç altına girdiği karşılıklı edimler içeren bir sözleşme olup, her bir tarafın borcu diğer tarafın borcunun karşılığını oluşturmakta ve edimler arasında değişim söz konusu olmaktadır. Başka bir deyişle ----- sözleşmesinde---- ---- verenin borçları aynı zamanda diğer tarafın ediminin karşılığını ihtiva etmektedir. --- verenin kendisine ait -------- sistemini -------- alana kullandırma ve onu ticari faaliyeti sırasında devamlı olarak destekleme yükümlülüğüne karşılık, ---- alanın ----- verenin mal veya hizmetlerin sürümünü kendi nam ve hesabına yürütme ve ----verene belli bir bedel ödeme yükümlülüğü gelmektedir. Ayrıca --- alanın, ------ verene karşı onun menfaatlerini koruma, sırlarını saklama, gerektiğinde hesap verme gibi güven ve sadakate dayanan yükümlülükleri vardır.------
---- sözleşmesi, kanunlarda düzenlenmiş isimli sözleşmelerin unsurlarını içerebileceği gibi, isimsiz sözleşmelerin unsurlarını da içerebilir. Nitekim ---sözleşmesi genellikle ------- --- gibi isimsiz sözleşmelerin unsurlarını içermektedir---sözleşmesi, isimli ve isimsiz sözleşmelerin unsurlarından oluştuğu için niteliği itibariyle kendine özgü isimsiz bir sözleşmedir ----
Eldeki davaya konu uyuşmazlık toplanan deliller ile birlikte incelendiğinde, ----------- sözleşmesine konu markanın kullanım hakkının davalı şirkete ait olmadığı görülmekle davacının sözleşmeyi feshetmesinde kusurlu olmadığı,kendisine ait olmayan marka hakkının ---sözleşmesine konu edilerek taahhüt edilmesi nedeniyle davalıların sözleşmenin feshinde tam kusurlu olduğu görülmüştür.Sözleşmenin davacı tarafça haklı olarak feshedilmiş olması nedeniyle davacının sözleşmeye güvenerek yapmış olduğu masrafları içeren zararını ve yapmış olduğu ödemeleri tazmin hakkı bulunmaktadır.Celp edilen banka kayıtları ve deliller birlikte değerlendirildiğinde,nitelikli hesap uzmanı bilirkişiden alınan raporda da tespit edildiği üzere davacı tarafından davalı şirkete ----diğer davalıya ise ---- ödeme yapmış olduğu anlaşılmakla bu bedelin davalılardan tahsil edilerek davacıya iadesini talebinin yerinde olduğu kanaatine varılmıştır.Davacı vekilinin sunmuş olduğu ıslah dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiş ve ıslah edilen miktar açısından temerrüt tarihi ıslah tarihi olacağından bu miktarlar yönünden faiz başlangıç tarihi olarak ıslah tarihi ;dava dilekçesinde kısmi olarak talep edilen bedeller açısından ise dava tarihi kabul edilmiştir.
Davalıların cevap dilekçesi sunmadığı,davalı tarafın karar celsesine katılarak ödemezlik defi ileri sürdüğü ancak cevap dilekçesi sunmayan tarafın ödeme belgesi hariç delil sunamayacağı gibi defileri de cevap dilekçesinde ileri sürmesi gerektiği görülmekle davalının karar celsesindeki beyanlarının süresinde yapılmadığı kanaatine varılmıştır.
Yukarıda belirtilen gerekçeler ışığında davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Hüküm; Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile;
A )--- ıslah tarihi olan -- tarihinden itibaren ,--- ise dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı--alınarak davacıya verilmesine
B) --- ıslah tarihi olan --- tarihinden itibaren, --- ise dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ---- alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar yasası uyarınca davanın kabul edilen--- kısım yönünden alınması gereken 14.208,48 TL harçtan peşin alınan 1.024,65 TL harcın mahsubu ile bakiye 13.183,83 TL karar harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,
3- Harçlar yasası uyarınca davacı tarafından yatırılan 1.024,65 TL peşin harç, 2.527,47 TL ıslah harcının ve 35,90 TL başvurma harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 12.500,00 TL vekalet ücretinin davalı ----alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 15.160,00 TL vekalet ücretinin davalı ----- alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan toplam 800,00 TL bilirkişi ücreti ve 372,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 1.172,50 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı vekili ve davalı asilin ve aynı zamanda davalı şirket yetkilisinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/05/2022