T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/194 Esas
KARAR NO: 2022/570
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 18/03/2022
KARAR TARİHİ: 29/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız) davasının açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde; --- tarihinde vefat eden----- bulunduğunu, eşi vefat ettikten sonra bankaya giderek hesabını kapatmak istediğini, bankaya gittiklerinde iki adet çek yaprağının getirilmesi halinde çek hesabının kapatılacağı ifade edildiğini, ev ve iş yerinde yaptıkları aramalarda iki adet çek yaprağını bulamadıklarını, çekin kaybolduğunun fark edilmesinden ---- şikâyette bulunduklarını ve muhatap bankaya gerekli talimat verildiğini, ancak çeki eline geçiren kişinin, çek karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesi halen söz konusu olduğunu, çekin üçüncü şahısların eline geçmesi ve telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, devamında da adı geçen çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
Dava dilekçesinde ----- ait ---- numaralı çeklerin zayi olduğu iddia edilmiştir.
Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi edildiği durumlarda, senede bağlı hakkın senetsiz de ileri sürülebilmesi için TTK'nın 651.ve 652. maddelerinde hamile iptal davası açma hakkı getirilmiştir.
İptal kararı alan hamil, hakkını senetsiz olarak ileri sürebilecek ya da borçludan yeni bir senet tanzim edilmesini isteyebilecektir. Bu davayı açma hakkı hamile aittir. Somut olayda, davacı çekin yetkili hamili olmayıp, senede bağlı bir hakkı bulunmadığı dava dilekçesindeki anlatımlarla sabittir. Bu tür bir talep, ancak senede bağlı bir hakkı bulunan, ancak senedin zayi olması nedeniyle bu hakkını ileri süremeyen yetkili hamil tarafından ileri sürülebilir.-----T.K'nun 757.maddesi gereğince bu hak hamile ait bulunmaktadır.
Zayi nedeniyle açılan iptal davasında, öncelikle zayi edildiği bildirilen evrakın kıymetli evrak niteliğini taşıması, kıymetli evrakın davacının kendi iradesi dışında elinden çıkması ve zayi edilen kıymetli evrakın kimin elinde olduğunun bilinmemesi ve zayi edildiği bildirilen kıymetli evrakta hak hamili olması gerekmektedir.
Davacının --- sahibinin miraçsının olduğu, davacının murisinin zayi edildiğini bildirdiği çeklerde keşideci sıfatıyla yer alıp almadığının çeklerin örneği ibraz edilmediğinden tespit edilemediği, keşideci olduğunun kabulü halinde ise de keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkının olmadığı, kaldı ki zayi edilen belgelerin T.T.Knun 780.madde hükümlerinde belirtilen unsurları içerdiği tespit edilmediği de anlaşılmakla; -------------yönünden davayı açan keşideci olduğundan aktif husumet yokluğundan dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE,
2-Alınması gerekli 80,70 TL harçtan peşin yatırıldığından yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde artan gider avansı ve teminatın davacıya İADESİNE,
5-Davacı tarafından teminat süresinde yatırılmadığından ödeme yasağına ilişkin tedbirin kendiliğinden kalkmış sayılmasına,
Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacının yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.