T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/203 Esas
KARAR NO: 2021/621
DAVA: Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/06/2020
KARAR TARİHİ: 09/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının müvekkili ile aralarında ---yapıldığını ve satış bedelinin ödenmediğini, müvekkilini zarara uğrattığını, davalının sebepsiz zenginleştiğini, bu nedenlerle davanın kabulü ile davalıdan dava tarihi itibariyle işleyecek %10 ticari reeskont faizi ile birlikte tahsiline davacıya ödenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafça dosyaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Dava, süresinde ibraz edilmeyen çeke dayalı alacak istemine ilişkindir.
Çekin süresinde muhatap bankaya ibraz edilmemesi halinde -----dayalı-- hakkını kaybeder. Yani süresinde ibraz edilmeyen çek nedeniyle -- yitirilmiş olur. Bu durumda çeke dayalı -----kaybeden hamil alacağına kavuşabilmesi için iki yola başvurabilir. Hamil; ya aralarındaki temel ilişkiye dayanarak çeki devraldığı kişiye başvurarak ve süresinde ibraz edilmeyen çeki yazılı delil başlangıcı olarak göstermek suretiyle, alacağını her türlü delille ispat edebilir ya da TTK'nın 732. maddesinde düzenlenen sebepsiz zenginleşme hukuksal nedenine dayanarak ve sadece keşideciden alacağını talep edebilir. Bu ikinci halde ispat külfeti keşidecide olup, keşideci sebepsiz zenginleşmediğini kanıtlamakla yükümlüdür.
Davaya konu çek ----lehtarının (davacı) ... olduğu, herhangi bir cirantanın mevcut olmadığı anlaşılmıştır.
Benzer konuya ----- karar sayılı ilamında; "Dava, 6102 sayılı TTK'nın 732. maddesine dayalı sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan alacak istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı şekilde davalı keşidecinin sebepsiz zenginleşmediğini ispat ettiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Ancak, davacı dava konusu çekin yetkili hamili olduğundan çekin halen davacının elinde bulunması çek bedelinin ödenmediğine karine teşkil eder. Bu karinenin aksi, yani ödemenin varlığı, ancak ciranta ile hamil veya keşideci ile hamil arasında düzenlenmiş yazılı bir belgeyle ispat edilebilir. Keşideci davalı ile dava dışı lehtar/ciranta ----kesinleşen dosyasında verilen karar bu davada taraf olmayan işbu dosyanın davacısını bağlamaz ve davacı aleyhine sonuç doğurmaz.---borçlu olduğu da tespit edilmiştir. Bu durumda dosya kapsamına göre, davacının çekin meşru hamili olduğu ve keşidecinin davacı aleyhine sebepsiz zenginleşmediğini ispatlayamadığı gözetilerek davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan yazılı gerekçeyle davanın reddi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir." şeklinde açıklamalara yer verildiği görülmüştür.
Somut olay bakımından, davacı yan, davalı keşideciden alacaklı olduğunu beyan etmiştir. Bu durumda, 6102 sayılı TTK'nın 732. maddesine dayalı sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan alacak istemine ilişkin olup, davalı keşidecinin sebepsiz zenginleşmediğini ispat etmesi gerektiği, davalının davada cevap dilekçesi sunmadığı gibi keşideci olarak sebepsiz zenginleşmediğine dair her hangi bir ispat aracını mahkememize sunmadığı anlaşılmıştır.
Sonuç olarak ------- karar sayılı ilamı nazara alınarak dosya kapsamına göre, davacının çekin meşru hamili olduğu ve keşidecinin davacı aleyhine sebepsiz zenginleşmediğini ispatlayamadığı gözetilerek davanın kabulüne karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şeklide hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile dava tarihinden itibaren yasal faiz ile ------- davalıdan alınarak davacıya ödenmesine
2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 20.493,00 TL karar ve ilam harcının, dava açılırken peşin olarak alınan 5.123,25 TL harçtan mahsubu ile bakiye 15.369,75 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan --- ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan --, -- masrafı, --- olan yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından dava dosyasına yatırılan gider avansı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı tarafından dava dosyasına yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra davacıya iadesine,
7------ davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair; davacının yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta yasal süre içeresinde Mahkememize verilecek bir dilekçe İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen tefhim edildi.