T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/406 Esas
KARAR NO: 2021/109
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 24/12/2018
KARAR TARİHİ: 04/02/2021
Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; müvekkiline ait --------seferini yaparken aracın altının hemzemin geçide çarpması, karter kapağının delinmesi ve yağın boşalması sonucunda araçta hasar meydana geldiğini, bu kaza ve zarara ilişkin olarak davalı şirkete ait ------ vadeli --- kapsamında başvuru yapıldığını ve ---- hasar dosyası oluşturulduğunu, davalı ------kazanın beyan edildiği şekilde gerçeklemediğine ilişkin beyanının gerçeği yansıtmadığını, teknik bir bilirkişi marifetiyle söz konusu kazanın tutanaklarda belirtildiği şekilde gerçekleşmesi halinde araçta oluşabilecek hasara ve bu hasarın ne şekilde olacağının anlaşılacağını, açıklanan nedenlerle müvekkiline ait aracın ---- kapsamında kaza yaptığı ve değer ve kazanç kaybına uğradığının sabit olduğunu ve şimdilik ------ tazminatın kaza tarihinden itibaren reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, aracın tamir ve onarımından kaynaklı hasarın karşılanmaması sebebiyle sonradan artırılmak şartıyla şimdilik ------ hasar tazminatının kaza tarihinden itibaren reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı sigortalının mülkiyetinde bulunan ---- plaka nolu aracın müvekkili şirket tarafından ------- sigorta poliçesi ile sigorta örtüsü altına alındığını, poliçenin mevcudiyeti sigorta tazminatının her halde ve otomatik olarak ödeneceği manasında gelmemekte olup müvekkili şirket nezdinde hasar dosyasının açıldığını, eksperin değerlendirmesine göre de hasarın meydana geliş şekli ile hasarın uyumsuz olduğunu, bu nedenle davacının taleplerinin teminat dışı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte yapılacak tazminat hesaplamasında bağımsız sigorta eksperi tarafından tanzim edilen ekspertiz raporunun naza alınmaması gerektiğini, yine kabul anlamında olmamakla birlikte müvekkil şirket aleyhine hasar tarihinden itibaren faiz işletilmesinin mümkün olmadığını, bu nedenlerle davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
-------- yazıları, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı.
Makine Mühendisi bilirkişileri ve sigorta bilirkişisi tarafından düzenlenen ----- tarihli bilirkişi raporunda özetle; hasarın, davacının ileri sürüdüğü yer ve zamanda, aracın arka alt kesiminin alt geçit zeminine çarpması sonucu meydana gelmiş olduğu, maliyeti yüksek motor hasarının meydana gelmesinde, çarpma olayının yanı sıra çarpma esnasında aracın alt kartelinin del inebileceğini ön görmeyip, çarpmadan hemen sonra aracı durdurarak zararın önlenmesi, azaltılması, artmasına engel olunması hakimindim gerekli kontrolleri yapmayan, gösterge panelinde yağ ikazı yanana kadar seyrim sürdüren davacı taraf sürücüsünün özensiz ve tedbirsin davranışları elken olduğundan, sürücünün kusuru bulunduğu, ilk çarpma sonucu ortaya çıkan hasarın ----- olduğu, sürücünün gerekli kontroleri yapmaması vc gösterge panelindeki ikazlara uymaması sonucu artan hasar tutarının ise ------- olduğu, isteğe bağlı sigorta türü olan -----, taraflar arasında değer kaybını teminat altına alan özel bir şart düzenlenmemiş ise oluşacak değer kaybında sigorta şirketinin bir sorumluluğundan bahsedilmeyeceği, dava konusu aracın motorunun onarımı için gereken makul onarım süresinin ----- gün olduğu, dosya içerisinde, aracın günlük sefer kazancım belgeleyecek bir veriye rastlanılmadığından kazanç kaybı talebinin değerlendirilemediği, şeklinde beyanda bulunmuşlardır.
---tarihli bilirkişi raporunda özetle; ----- tarihli kök raporda, heyetçe varılan sonuç görüşün yerinde ve geçerli olduğu görüşünü bildirir beyanda bulunmuşlardır.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:
Dava, ----------- kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
"TTK'nun 1429 maddesine göre, sigortacı aksine sözleşme yoksa sigorta ettirenin, sigortalının, lehtarın ve bunların hukuken sorumlu bulundukları kişilerin ihmallerinden kaynaklanan zararların tazmin ile yükümlüdür. Sigorta ettiren, sigortalı ve tazminat ödenmesini sağlamak amacı ile bunların hukuken fiillerinden sorumlu oldukları kişiler, rizikonun gerçekleşmesine kasten sebep oldukları takdirde, sigortacı tazminat borcundan kurtulur ve aldığı primleri geri vermez. Anılan yasanın 1448.maddesi ise sigorta ettirenin rizikonun gerçekleştiği veya gerçekleşme ihtimalinin yüksek olduğu durumlarda zararın önlenmesi ve azaltılması ve engel olunması için imkanlar dahilinde önlemler almakla yükümlüdür ve bu yükümlülüğe aykırılık sigortacı aleyhine bir durum yaratmış ise kusurun ağırlığına göre tazminattan bir indirim yapılır.
Mal sigortaları türünden olan kasko sigorta poliçesinin teminat kapsamını belirleyen ---- -----göre gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketle bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, müsademesi, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar ile 3.kişilerin kötü niyet ve muziplikle yaptıkları hareketler aracın yanması çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararların bu tür sigortanın teminat kapsamında olduğu anlaşılmaktadır.----------- bakımından sigorta ettirenin tedbir alma mükellefiyeti düzenlenmiştir. Buna göre sigorta ettiren zararı önlemeye ve hafifletmeye yarayacak tedbirleri almakla mükkelleftir. Tedbirin alınmaması halinde anılan maddenin son fıkrasında ----- yapılmaktadır. Bu durumda ise sigorta ettiren gerekli tedbirleri almamış ise, eğer kasıtlı olarak bu şekilde davranmışsa sigorta tazminatını isteme hakkını yitirecek, kusuru ihmal derecesinde olursa,ihmalin ağırlığına göre sigortacının ödemekle yükümlü olduğu sigorta bedelinden indirime gidilecektir. Paralel düzenleme ------- almaktadır.
Somut olayda dava dışı sürücü beyanında aracın altından bir ses duyduğunu biraz daha ilerleyince bir ses daha geldiğini biraz ileride durduğunu söylemiştir. Aracın alt kısmının tümseğe çarpması nedeniyle alt aksamda ve ayrıca motorda hasar meydana geldiği anlaşılmaktadır. Söz konusu hasarın davacının aracı hareket ettirmesinden kaynaklı olup olmadığı ya da aracın hareket ettirilmesinin hasarın artmasına sebep olup olmadığı hususunda TTK 1448 maddesine göre değerlendirme yapılarak meydana gelen ikinci hasarın teminata dahil edilip edilmeyeceği tartışılmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.----
----- belirtilen risklerin gerçekleşmesi sonucunda doğrudan oluşan maddi zararları temin eder.-----Sözleşme ile Teminat Kapsamına dahil edilebilecek zararların ne olduğu da ------ Değer kaybı zararı açıklanan bu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere ------uyarınca dolaylı zarar niteliğinde olduğundan, --- teminatı kapsamında değildir. Olabilmesi için, değer kaybı konusunda kasko sigorta policesine prim ödenmesi ve policenin bu konuda ek teminat vermesi gerekir.--------- Taraflar arasında düzenlenen poliçe değerlendirildiğinde, değer kaybı zararının policeye dahil edilmediği ve bu konuda herhangi bir prim ödemesi bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda hakem heyetince davacının değer kaybı talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik tespit edilememiştir.------
"Rizikonun gerçekleştiği tarih itibariyle yürürlükte olan 6102 sayılı TTK'nun 1420. maddesi genel kural olarak sigorta sözleşmelerinden doğan bütün taleplerin alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren 2 yılda zamanaşımına uğrayacağı hükmünü getirmiştir. Aynı Kanunun 1446. maddesinde, sigorta ettirenin, rizikonunun gerçekleştiğini öğrenince durumu gecikmeksizin sigortacıya bildirmesi gerektiği, 1427/2. bendinde, sigorta tazminatı veya bedelinin, rizikonun gerçekleşmesini müteakip ve rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra sigortacının edimine ilişkin araştırmaları bitince ve her halde 1446. maddeye göre yapılacak ihbardan ------ gün sonra muaccel olacağı düzenlenmiştir. Kısmi davada, zamanaşımı yalnızca dava açılan kısım için kesildiğinden ve geriye kalan meblağ için işlemeye devam ettiğinden, ek dava ile talep edilecek------ miktar için de zamanaşımı süresinin dolmamış olması gerekir.
Ancak rizikonun gerçekleştiği tarih itibariyle yürürlükte olan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 154/1. maddesinde (818 sayılı BK'nun 133/1. maddesi) borçlunun ödemede bulunması zamanaşımını kesen sebepler arasında sayılmıştır. Aynı Kanun'un 156. maddesinde ise (818 sayılı BK'nun 135. maddesi) zamanaşımının kesilmesi halinde, kesilmeden itibaren yeni bir sürenin işlemeye başlayacağı ve borç bir senetle ikrar edilmiş veya bir hükümle sabit olmuş ise yeni sürenin daima----- olacağı düzenlenmiştir.
Bu durumda mahkemece, davalı ---- şirketinden hasar dosyasının eksiksiz getirtilerek davacı sigortalı ile davalı ----- ödemeye konu anlaşma, ibraname vb. sözleşme düzenlenip düzenlenmediği Borçlar Kanunu kapsamında ve yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler çerçevesinde irdelenip tetkik edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi isabetli olmamıştır." ----
Somut olayda; davacı şirkete ait ---- plaka sayılı ------tarihinde aracın altının hemzemin geçide çarpması, karter kapağının delinmesi ve yağın boşalması sonucu araçta hasar meydana geldiği, davalı ---- tarihinde yapılan başvuru üzerine hasar dosyasının oluşturulduğu, --- tarihli rapor doğrultusunda ---- tarihinde hasarın beyan edildiği şekilde meydana gelmediğinden bahisle zarar tazmini talebinin reddedildiği görülmüştür.
Davalı taraf her ne kadar ---- tarihinde davacı tarafça ıslah ile talep konusunun arttırılması üzerine zamanaşımı itirazında bulunmuş ise de kazanın --- tarihinde gerçekleştiği, sigorta şirketine ---tarihinde ihbar edildiği, ihbara karşılık ----- tarihinde cevap verildiği, iş bu tarih itibariyle sigortacının araştırmalarının tamamlandığı ve sigorta alacağının muaccel olduğu anlaşılmakla ıslah ile birlikte ileri sürülen alacak talebinin zamanaşımına uğradığına yönelik davalı taraf itirazlarının yerinde olmadığı görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı, denetime elverişli görülen bilirkişi ek ve kök raporu bir arada değerlendirildiğinde; dava konusu araçta meydana gelen hasarın, aracın arka alt kesiminin alt geçit zeminine çarpması sonucu meydana gelmiş olduğu, maliyeti yüksek motor hasarının meydana gelmesinde, çarpma olayının yanı sıra çarpma esnasında aracın alt kartelinin delinebileceğini ön görmeyip, çarpmadan hemen sonra aracı durdurarak zararın önlenmesi, azaltılması, artmasına engel olunması amacıyla gerekli kontrolleri yapmayan, gösterge panelinde yağ ikazı yanana kadar seyrini sürdüren davacı tarafa ait araç sürücüsünün özensiz ve tedbirsiz davranışlarının etken olduğu, ilk çarpma sonucu ortaya çıkan hasarın ----- olduğu, sürücünün gerekli kontroleri yapmaması vc gösterge panelindeki ikazlara uymaması sonucu artan hasar tutarının ise ------ tarihli yazı ekinde yer alan görüntülerin incelenmesinde kazanın gerçekleştiği yerde trafik ışıklarının olduğu ve davacının iddia ettiği şekilde araç sürücüsünün -----metre uzunluğundaki bir mesafede durmasını engelleyecek fiziki imkansızlığın ya da trafik akışının olmadığı, bu haliyle davalı tarafın yalnızca ilk hasardan sorumlu olacağı, isteğe bağlı sigorta türü olan kasko sigortalarında, taraflar arasında değer kaybını ve kazanç kaybını teminat altına alan özel bir şart düzenlenmemiş ise oluşacak zarardan sigorta şirketinin bir sorumluluğundan bahsedilmeyeceği, buna göre değer kaybı ve aracın tamir süresince kullanılmamasından kaynaklanan kazanç kaybının ------ zarar kapsamında olmayıp, dolaylı zararlardan bulunması nedeniyle sigorta teminatı kapsamında olmadığı anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile ----- hasar tazminatı bedelinin sigorta şirketince düzenlenen araştırma raporu tarihi olan ------ tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, değer kaybı, kazanç kaybı ve fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile --- hasar tazminatı bedelinin ----- tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, değer kaybı, kazanç kaybı ve fazlaya ilişkin taleplerin REDDİNE,
2-Harçlar yasası uyarınca davanın kabul edilen ----- kısım yönünden alınması gereken 817,29 TL harçtan peşin alınan 35,90 TL harç ve 2347,29 TL ıslah harcının düşümü 1.565,90 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3- Harçlar yasası uyarınca davacı tarafından yatırılan 35,90 TL peşin harç ve 2347,29 TL ıslah harcı ile 35,90 TL başvuru harcının davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 4080,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 13/4. maddesi gereği alınması gereken 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından yapılan toplam 3899,90 TL yargılama giderinden kabul-red oranına göre belirlenen 334,36 TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE, bakiyenin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, kalan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa İADESİNE, davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine YER OLMADIĞINA,
Dair,davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde ------ Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 04/02/2021