İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/359 Esas 2024/421 Karar

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/359 Esas
KARAR NO: 2024/421
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 22/05/2023
KARAR TARİHİ: 16/07/2024
Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi
DAVA:Davacı vekili 22/05/2023 harç tarihli dava dilekçesinde özetle;------ tarihinde saat 09:00 sıralarında sürücü ---- sevk ve idaresindeki ----- plaka sayılı aracı ile ------- istikametinden ----- istikametine doğru seyir halinde iken ---- Kavşağına geldiği esnada aracının sol ön yan kısımları ile karşı tarafa geçmekte olan yaya-----çarpması ve yaya -------- vefat etmesi ile sonuçlanan maddi hasarlı ve ölümlü trafik kazası meydana gelmiş olduğunu, araç sürücünün söz konusu kazada tam kusurlu olduğunu, kazanın söz konusu sürücünün karşı taraftan gelen aracın şeridinde iken meydana gelmiş olduğunu, davalıların dava konusu kazada sorumluluklarının bulunduğunu,------- sonrası ---- ----- eşini kaybederek eşinin desteğinden yokun kalmış olduğunu, diğer müvekkillerinin ise babalarını kaybetmiş olduklarını,-------- nedenler ile kazaya karışan araca maddi ve manevi tazminat toplamının toplam 750.000,00 TL. olması nedeni ile ihtiyati tedbir konulması, müvekkili ------ için 1.000,00 TL maddi tazminat ile ------150.000,00 TL , diğer müvekkilleri için ayrı ayrı 120.000,00 er TL manevi tazminatın Sigorta şirketi için başvuru tarihi, diğer davalılar açısından kaza tarihinden itibaren işletilecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili,..."arz ve talep edilmiştir.
CEVAP: ------vekili tarafından verilen cevap dilekçesinden özetle;------ davacıların iddialarına katılmadıklarını, müvekkili ------- aracı yasal sınırları içinde kullanmış olduğunu, nitekim kaza sonrası ------ arayanında müvekkili olduğunu,------- ile alınan Bilirkişi Raporunda müvekkilinin tali, maktül'ün ise asli kusurlu olduğunun belirtilmiş olduğunu------- anlamına gelmemekle birlikte kusur incelemesi yapılması gerektiği,----- müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini,-------- asli kusurlu olması nedeni ile maddi tazminat taleplerinin reddedilmesi gerektiğini,.. bu kapsamda manevi tazminatlarında reddedilmesi gerektiğini,.. bu vs. nedenler ile davanın reddedilmesi.. ."arz ve talep edilmiştir.-------- vekili davalı vekili tarafından verilen cevap dilekçesinden özetle;"...öncelikle davacıların destek zararlarının yeni genel şartlara göre hesaplanması gerektiğini,------ taleplerinin uzman bilirkişi marifetiyle ayrı ayrı pay durumu dikkate alınarak hesaplanması gerektiğini,------- kusur durumunun ---- tarafından tespit edilmesi gerektiğini, bu vs. nedenler ile davanın reddedilmesi.. ."arz ve talep edilmiştir.---------- vekili tarafından verilen cevap dilekçesinden özetle; --------öncelikle davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, dava şartı eksikliğinin bulunduğunu,.. kazada müvekkilinin işveren ilişkisinin bulunmadığını, sorumluluğun doğabilmesi için bir takım şartların sağlanmış olması gerektiğini,----- konusu olayda davacının kusuru ile nedensellik bağının kesilmiş olduğunu,------ kusurlu olduğunu,------ maddi ve manevi tazminata yönelik sorumluluğunun hukuken bulunmadığını,---- an için kabul edilmiş olsa bile Sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunduğunu,...ayrıca faiz talebinin de hukuka aykırı olduğunu...,bu vs. nedenler ile davanın reddedilmesi.. ."arz ve talep edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, trafik kazası nedeni ile uğranılan maddi ve manevi zararların tazmini istemine ilişkindir. Davalı tarafça zamanaşımı defiinde bulunulmuş ise de KTK 109/2. Maddesi uyarınca ceza kanunlarında daha uzun zamanaşımı süresi öngörülmüşse uzamış ceza zamanaşımı uygulanacağı ve uzamış zamanaşımının uygulanması için mevcut ceza dosyasının bulunmasının şart olmadığı, eylemin cezayı gerektirecek olmasının yeterli olduğu ve dosya kapsamı göz önüne alındığında taksirle öldürmeye ilişkin uzamış ceza zamanaşımının uygulanması gerektiği ve 5237 sayılı TCK nın 66/1-e maddesi uyarınca ceza zamanaşımının 22,5 sene olduğu görülmekle zamanaşımı defii talebi yerinde görülmemiştir.Davalı ------ vekili cevap dilekçesinde aracın maliki olmadığını, sürücü --- iş vereni de olmadığını belirterek husumet itirazında bulunmuştur. Söz konusu aracın------ tarafından ---------- işinde işletildiği sabittir. 2918 sayılı Karayolları trafik kanunun 85. Maddesi " Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmüne haiz olup söz konusu aracın davalı ------ tarafından esnaf moto-kurye işinde kullanıldığı sabit olduğundan bu davalı işleten sıfatı ile davacının uğradığı zarardan sorumludur. Bu nedenle davalının husumet itirazına itibar edilmemiştir.Somut olayda kazaya karışan ---- plakalı aracın trafik kaydına göre olay tarihi itibariyle davalı -----adına kayıtlı olduğu, davalı --- sürücü olduğu, davalı ---- olduğu, diğer davalı ----- yukarıda izah edildiği üzere işleten sıfatına sahip olduğu anlaşılmıştır. Davaya konu haksız fiil nedeniyle ---- sayılı dosyasında müteveffa yaya -----asli kusurlu, davalı ------ ise tali kusurlu olduğu yönünde 08.01.2023 Tarihli bilirkişi raporunun bulunduğu, rapora istinaden davalıya mahkumiyet verildiği ve kararın 10/10/2023 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.22.11.2022 tarihli trafik kazasında davacıların murisi ----- vefat etmiştir. Aynı zamanda kusur oranlamasının da yapılması amacıyla 29/02/2024 tarihli ara karar ile dosyanın bir kusur ve hasar uzmanı bilirkişi ile bir aktüerya konusunda uzman bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 15.04.2024 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.Bilirkişi heyeti kök raporunda özetle; "Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, trafik kazasI olduğu,Meydana gelen olayda KAÇINILMAZLIK faktörünün etkisinin OLMADIĞI, önlenebilir bir kaza niteliğinde OLDUĞU,Dava konusu kaza kapsamında;Müteveffa Yaya------ % 75 kusur oranı ile ASLİ KUSURLU olduğu,--- plaka sayılı araç sürücüsü ------ 'nın % 25 kusur oranı ile TALİ KUSURLU olduğu,Dava konusu kaza kapsamında aracın maliki ve işleteni yönünden KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk açısından değerlendirmenin Sn. Mahkemenin nihai taktirlerine maruz olduğu, değerlendirilmiştir.Her ne kadar Sn. Mahkemenin ara kararı gereği kusur değerlendirmesi yapılmış olsa da dava konusu kusur durumunun tüm hukuki değerlendirmesi ve takdiri ile, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında ----------tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (asli kusurlu, tali kusurlu, kusur oranı) tespiti Hakim yetkisinde olduğu belirtilmiştir.Hak Sahibi Davacı Eşi ----- DestektenYoksun Kalma Sebebiyle Nihai ve Gerçek Maddi Zararı= 344.652,07 TL görüş ve kanaatine varılmıştır. " şeklinde tespitte bulunulduğu görülmüştür. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu`nun 91/1. maddesinde, "işletenlerin, bu Kanun`un 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur", aynı Yasa`nın 85/1. maddesinde, "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara olacağı", aynı Yasa`nın 85/son maddesinde ise, "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurdan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-I maddesinde de, "sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu`na göre işletene düşen hukuki sorumluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder" şeklinde ifade edilmiştir.Destekten yoksun kalma 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 53vd. Maddelerinde düzenlenmiştir. Destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir.Meydana gelen kazada davalı ------------%25 oranında kusurlu olduğu, davacılar murisinin ise %75 oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır. Kusur oranları dikkate alınarak yapılan aktüer bilirkişi hesaplamasında davacı eş ------- TL zararı bulunduğu anlaşılmıştır.Müterafik kusur açısından yapılan değerlendirmede, müteveffa yaya ---- müterafik kusur hali bulunmadığından bu itiraz yerinde görülmemiştir.Bu halde davacı ----- yönünden 344.652,00 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 22.11.2022 tarihinden itibaren davalılardan müşterek ve müteselsilen (Davalı ------- sorumluluğu faiz başlangıcı 27.12.2022 olmak ve 1.000.000 TL ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacılara ödenmesine karar verilmiştir.Davacılar vekili davacı-------- yönünden 150.000 TL diğer davacılar yönünden ise 120.000er TL manevi tazminat talebinde bulunmuştur.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi hükmüne göre hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. ---------- gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde tarafların kusur oranları tarafların sosyal ve mali durumları olay tarihindeki paranın alım gücü bir bütün olarak değerlendirilmiş davacılardaki acı ve elemin bir nebze olsun dindirilebilmesi amacı ile ----- yönünden takdiren 70.000 TL, ---- yönünden takdiren 60.000 TL -----yönünden takdiren 60.000 TL, ----- yönünden takdiren 60.000 TL,----- yönünden takdiren 60.000 TL,----yönünden takdiren 60.000 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 22/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar -----müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine dair aşağıda ki şekilde karar verilmiştir.Yukarıda belirtilen gerekçeler ışığında davanın kısmen kabul kısmen reddine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Hüküm; Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın kısmen kabul ve kısmen reddi ile;
1-Davacı ------- yönünden;
A- 344.652,00 TL maddi tazminatın olay tarihi 22.11.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, (Davalı -------- olmak ve 1.000.000 TL ile sınırlı olmak üzere)
B- Takdiren 70.000 TL manevi tazminatın olay tarihi 22.11.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ------- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
2- Davacı -------yönünden ;
A- Takdiren 60.000 TL manevi tazminatın olay tarihi 22.11.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar------ müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
3- Davacı ----- yönünden;
A-Takdiren 60.000 TL manevi tazminatın olay tarihi 22.11.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ------ müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
4- Davacı ----- yönünden;
A- Takdiren 60.000 TL manevi tazminatın olay tarihi 22.11.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ------ müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
5- Davacı ------ yönünden;
A-Takdiren 60.000 TL manevi tazminatın olay tarihi 22.11.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ------- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
6- Davacı ------ yönünden;
A- Takdiren 60.000 TL manevi tazminatın olay tarihi 22.11.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar --------müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
7- Fazlaya dair tüm istemlerin reddine,
8-Davacı ------- için maddi tazminat yönünden vekalet ücreti;
a-) Kabul edilen maddi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık asgari ücret tarifesi gereği 53.697,80 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak iş bu davacıya ödenmesine,(Davalı ------1.000.000 TL ile sınırlı olmak üzere)
9-Manevi tazminat yönünden vekalet ücreti;
a- Davacı ---- yönünden;
- Kabul edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık asgari ücret tarifesi gereği 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar -------- müştereken ve müteselsilen alınarak iş bu davacılara ödenmesine,
- Red edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık Asgari ücret tarifesi gereği hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin iş bu davacılardan alınarak davalılar davalılar ------- ödenmesine,
b-Davacı -----yönünden;
- Kabul edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık asgari ücret tarifesi gereği 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ------- müştereken ve müteselsilen alınarak iş bu davacılara ödenmesine,
- Red edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık Asgari ücret tarifesinin 10/2. Madde ve fıkrası gereği hesaplanan vekalet ücretinin iş bu davacılardan alınarak davalılar ------ ödenmesine,
c-Davacı ----- yönünden;
-Kabul edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık asgari ücret tarifesi gereği 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ------- müştereken ve müteselsilen alınarak iş bu davacılara ödenmesine,
-Red edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık Asgari ücret tarifesinin 10/2. maddesi gereği hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin iş bu davacılar alınarak davalılar --------- ödenmesine,
d-Davacı ----- yönünden;
-Kabul edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık asgari ücret tarifesi gereği 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar --------- müştereken ve müteselsilen alınarak iş bu davacılara ödenmesine,
-Red edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık Asgari ücret tarifesinin 10/2. maddesi gereği hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin iş bu davacılardan alınarak davalılar------- ödenmesine,
e-Davacı ------ yönünden;
-Kabul edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık asgari ücret tarifesi gereği 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ---- müştereken ve müteselsilen alınarak iş bu davacılara ödenmesine,
-Red edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık Asgari ücret tarifesinin 10/2. maddesi gereği hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin iş bu davacılardan alınarak davalılar-------- ödenmesine,
f-Davacı ------- yönünden;
-Kabul edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık asgari ücret tarifesi gereği 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar-------- müştereken ve müteselsilen alınarak iş bu davacılara ödenmesine,
-Red edilen manevi tazminat yönünden yürürlükte olan Avukatlık Asgari ücret tarifesinin 10/2. maddesi gereği hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin iş bu davacılardan alınarak davalılar----------- ödenmesine,
10-Harç ve Yargılama Gideri;
a-Harçlar yasası uyarınca davanın kabul edilen kısım yönünden alınması gereken 48.843,15 TL harçtan peşin alınan 2.565,05 TL harç ve 1.173,74 TL tamamlama harcının toplamı olan 3.738,79‬ TL'den mahsubu ile bakiye 45.104,36‬ TL karar harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,
b- Harçlar yasası uyarınca davacı tarafından yatırılan 2.565,05 TL peşin harç ve 1.173,74 TL tamamlama harcını ile 179,90 TL başvurma harcı davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
c-Davacı tarafından yapılan 6.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 776‬,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 7.276‬,00 TL yargılama giderinden kabul-red oranına göre belirlenen 4.750,19 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine, geri kalan bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına, kalan gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine, davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
d- Kabul red oranına göre belirlenen 2.141,37 TL Arabulucu ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle hazineye irad kaydına, Yine Kabul red oranına göre belirlenen 1.138,62 TL Arabulucu ücretinin davacıdan tahsiliyle hazineye irad kaydına,
Dair kısa karar, gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekili, davalı ---- vekili ve davalılar ----------vekilinin yüzlerine karşı davalı sigorta vekilinin yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı.16/07/2024

Full & Egal Universal Law Academy