T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/541
KARAR NO : 2025/449
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 30/07/2024
KARAR TARİHİ : 15/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 30/10/2023 tarihinde, müvekkiline ait ----- plakalı araç ile-----plakalı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, Tramer göre------plakalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, Tramer kayıtlarına göre müvekkilimin aracının kusursuz olmasından sonra onarılmasından dolayı; piyasa şartları gereği araçta kaza sonrası kusur oranına göre oluşan hasar farkı bedelinin, değer kaybının ve hak mahrumiyet bedelinin tazminatı talepli olduğunu, mezkur kaza dolayısıyla müvekkiline ait ----- plaka sayılı araçta hasar, değer kaybı ve hak mahrumiyeti kaybı meydana geldiğini, Hasar ve Değer kaybı için tüm davalılar yönünden hak mahrumiyeti için yalnızca kusurlu araç sahibi ve araç sürücüsü yönünden dava ama zarureti doğduğunu, kaza sonucu müvekkilin maliki olduğu araçta, hasar, değer kaybı ve hak mahrumiyeti bakımından uğradığı zarar miktarı tam olarak belirlenemediğini beyan ile, fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte HMK m 109 doğrultusunda 100,00 TL hasar farkı, HMK m 107 doğrultusunda 100,00 TL reel değer kaybının ve HMK m 107 doğrultusunda 100,00 TL hak mahrumiyetini bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyen avans faiziyle davalılardan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ----- Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karışan,----- plakalı aracın müvekkili ----tarafından 30.10.2023/2024 tarihlerini kapsayan ----- numaralı Karayolları Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalanmış olup, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun iş bu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, kazanın poliçe vadesinde gerçekleşmediğini, kaza sebebi ile hasar onarım bedeli talebi için yapılan inceleme sonucunda kaza anında----- plakalı aracın poliçesi olmadığının tespit edildiğini, kaza tarihi ile poliçe vade başlangıç tarihinin aynı olması sebebi ile gerekli incelemeler yapıldığında kazanın 30.10.2023 saat 15.00'te meydana gelmiş olduğu tutanakta beyan edildiğini, ancak poliçe tanzim tarihine bakıldığında 30.10.2023 saat 14.33'te poliçenin düzenlenmiş olduğunun tespit edildiğini, Kaza Tespit Tutanağı polis ekiplerince tanzim edilmiş olduğundan ve polis ekiplerinin kaza yerine gelmesi belirli bir zaman alacağından hayatın olağan akışı içerisinde poliçe tanzim edilir edilmez kazanın meydana gelmiş olması, akabinde hemen polis ekiplerinin gelmesi ve tutanak düzenlenmiş olması mümkün olmadığını, ayrıca belirtmek gerekir ki -----plakalı aracın SBM kayıtları incelendiğini ve dava konusu edilen poliçe tanzim edilmeden önce üç aylık poliçe boşluğu bulunduğu ve tam kazanın gerçekleşmiş olduğu gün kaza saatinden kısa süre önce ilgili poliçenin tanzim edilmesi şüpheleri arttırdığını, Kaldı ki işbu kaza için davacı tarafça -----sayılı dosyada açılan davada Tahkim Komisyonu " Huzurdaki olayda poliçe tanzim tarihinin 30.10.2023 saatinin ise 14.33 olduğu, poliçe saati ile kazaya ilişkin kolluk kuvveti tarafından tutulan kaza tespit tutanağı saati arasında yaklaşık 27 dakika olduğu, başvuruya konu trafik poliçesinin kazadan sonra tanzim edildiği yönünde ciddi şüpheler bulunduğu görülmüş, bu sebeple söz konusu ihtilafın yerinde keşif yapılmak sureti ile yahut ATK kanalı ile tespit ettirilmesi gerekirken, taraflarca iletilen kısıtlı belgeler çerçevesinde dosya üzerinden yapılan yargılama ile hakemliğimizce sağlıklı bir şekilde neticelendirilmesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır." şeklinde değerlendirme yaparak el çekme kararı verdiğini, kazanın poliçe yokken meydana geldiği sabit olduğunu, değer kaybı ile ilgili bilirkişi raporu alınması gerektiğini, hak mahrumiyet bedeli zorunlu trafik sigortası bakımından teminat dışı olduğundan davacı taraf ZMSS kapsamında talep edemeyeceğini beyan ile, kazanın poliçe vadesinde gerçekleşmediği tespit edildiğinden tarafları bakımından ayırma kararı verilerek davanın reddini, aksi halde emniyet birimlerine müzekkere yazılarak kamera kayıtlarının istenmesini veya keşif yapılarak kazanın poliçe vadesinde meydana gelip gelmediğinin tespitini, bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi verilerek aracın onarılmış olup olmadığının tespitine, onarıldı ise gerçek zararın karşılanıp karşılanmadığının tespitini, hesaplamalarda Eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçlar mevzuatı kapsamındaki araçlardan elde edilen orijinal ve muadil parçalar da göz önüne alınarak bir hesaplama yapılmasını, Genel Şartlar B.2.2 maddesi uyarınca "araç kaza tarihi itibarı ile anlaşmalı olduğu onarım merkezinde onarılsaydı uygulanacak parça, tedarik, işçilik ve diğer hususlara göre" hesaplama yapılmasını, onarım faturası taraflarına sunulmadığından KDV'ye ilişkin hüküm kurulmamasını, Teminat limitlerinin dikkate alınmasını, 04.12.2021 tarihinde ve ---- Sayılı ----- Gazate'de Yayımlanan "Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar" uygulanmasını, değer kaybı yönünden bilirkişi incelemesi yapılması halinde dosyanın; 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları uyarınca değer kaybının tespiti için konusunda uzman ve ehil bilirkişiler kanalı ile incelenmesini, Hak Mahrumiyet bedeli talebinin reddini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin dava aleyhe sonuçlansa dahi dava açılmasına sebebiyet vermemiş olmamaları nedeniyle karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
RAPOR: Bilirkişi raporunda özetle; "KUSUR YÖNÜNDEN: Dava konusu araç sürücüsü----- plaka sayılı -----marka/tip. ------ model) davacı ----- kusursuz olduğu, Davalı sürücü ----- plaka sayılı araç sürücüsü) ----- %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, (Kusur oranı ile ilgili sadece teknik görüş bildirilmiş olup; bu husustaki hukuki değerlendirme ve nihai kararın elbette Sayın Mahkemede olduğu) HASAR YÖNÜNDEN: 30/10/2023 tarihinde meydana gelen kaza sonucu oluşan hasara ilişkin tespitlerin, ---- plakalı aracın arka kısmında meydana gelen maddi hasar ile uyumlu olduğu, Hasarın durumunun kazanın oluş şekline alınan darbelere uygun olduğu, Dava konusu -----plaka sayılı -----marka/tip, ------ model araçta meydana gelen toplam hasar tutarının KDV dahil 68.089,50TL olabileceği, sürücünün kusur oranı dikkate alındığında; [(68.089,50 TL Hasar Tutarı) x %100 kusur oranı] = 68.089,50 TL olabileceği, DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN: (Değer Kaybı Hesaplamasında; Dava konusu ----- plaka sayılı aracın modeli, yaşı, km'si, kullanılmıştık durumu, aracın hasar geçmişinin incelenmesinde dava konusu kazadan öncesine ait sisteme kayıtlı kaza kaydının bulunduğu hususu, parça-malzeme-işçilik kalemlerinin şekli-niteliği, dava konusu 30/10/2023 tarihli kazaya ait SBM-TRAMER hasar kaydı oluştuğu hususu, hasar fotoğraflarındaki hasarın şekli ve niteliği dikkate alınarak Yargıtay Kararları* doğrultusunda değerlendirilmiştir) (*Yargıtay ------ Hukuk Dairesi'nin 14/06/2017 tarih ve------ sayılı kararı) KTK.m.90'da yer alan "trafik sigortası kapsamında ödenen değer kaybı tazminatı, destekten yoksun kalma tazminatı ve sürekli sakatlık tazminatlarına ilişkin hesaplamada dikkate alınacak kriterler ile maddenin uygulanmasına ilişkin SEDDK'ya düzenleme yapma yetkisi verilen hüküm" Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildiği de dikkate alınarak değer kaybı yönünden aşağıdaki yönteme göre sonuç belirlenmiş olup; Serbest Piyasa Koşullarına göre değerlendirmede; Dava konus--- plaka sayılı ---- marka/tip, ----- model araçta oluşan değer kaybı için davaya konu edilen ve davalı tarafın tazmin etmesi istenilen toplam değer kaybı tutarının Yargıtay Kararlan doğrultusunda {Aracın serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değeri ile dava konusu kazadan sonraki onarılmış haldeki 2. el piyasa rayiç değeri arasındaki fark) kaza tarihi itibariyle "ayrıntıları yukarıda açıklanan nedenlerle"; serbest piyasa koşullarında 29.000,00 TL olabileceği değerlendirilmiş olup, sürücünün kusuruna isabet eden tutar dikkate alındığında; (29.000,00 TL Değer Kaybı Tutarı x %100 Kusur oranı) 29.000,00 TL olabileceği, ARACI KULLANAMAMAKTAN DOĞAN ZARAR YÖNÜNDEN: Dava konusu aracın hasarının onarımı için gereken makul sürenin* 7 gün olabileceği, busüre zarfında davacı tarafın aracını kullanamamaktan doğan net zararının kaza tarihi olan 30/10/2023 tarihi itibariyle 3.850,00 TL olabileceği hesaplanmış olup, sürücünün kusuruna isabet eden tutarın; (*Yargıtay Kararlarında belirtildiği üzere onarım için gereken makul süre) (3.850,00 TL Zarar Tutarı x %100 Kusur oranı) 3.850,00 TL olabileceği, SİGORTA SORUMLULULUĞU YÖNÜNDEN: Bu husustaki hukuki durumun değerlendirilmesi ve delillerin taktiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere: 1.Durum:---- Valiliği Yatırım İzleme Ve Koordinasyon Başkanlığı 112 Acil Çağrı Merkezi Müdürlüğü'nün 25.12.2024 tarihli cevap yazılarına ekli ----- Vaka numaralı 30.10.2023 tarihli Sağlık Birimi Vaka Raporuna Göre: Vaka ihbar saat ve dakikasının 14:10 olarak oluşturulduğu, davaya konu ----- numaralı Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesinin ise saat: 14:33'de oluşturulduğu, buna göre davaya konu poliçenin trafik kazasının 112'ye ihbarından 23 dakika sonra oluşturulması sebebiyle, davaya konu olay sebebiyle davalı ----- sorumluluğunun bulunmadığı, 2.Durum: Davaya konu trafik kaza saatinin, ----- numaralı Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesinin oluşturulmasından sonra, saat: 14:33'den sonra meydana geldiğinin Sayın Mahkemece halinde ise buna göre, taleple bağlı kalınarak değerlendirme yapıldığı, 30.10.2023 Tarihli trafik kazasına bağlı olarak ----- plaka sayılı araçtaki hasara bağlı olarak davacı ---- -- davalı --- ve ---- talep edebileceği maddi zararları ( hasar bedeli, değer kaybı ve mahrumiyet bedeli olmak üzere) toplamı 100.939,50 TL. Olduğu, 30.10.2023 Tarihli trafik kazasına bağlı olarak ---- plaka sayılı araçtaki hasara bağlı olarak davacı -----, diğer davalılar ile birlikte davalı ------ müştereken ve müteselsilen talep edebileceği maddi zararları ( hasar bedeli, ve değer kaybı olmak üzere) toplamı 97.089,50 TL. olduğu." şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.
BEYAN: Davacı vekili tarafından sunulan dava değeri arttırım dilekçesinde özetle; Bedel artırımı neticesinde artırılan değer kaybı için toplamda 29.000,00 TL ve hak mahrumiyeti için toplamda 3.850,00 TL, hasar bedeli için 68.089,50 TL olmak üzere toplamda 100.939,50 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ------ alınıp müvekkiline ödenmesini talep etmiştir.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:
Dava; TBK'nın 49. maddesi kapsamında trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat (kazanç, hasar bedeli ve değer kaybı) talebine ilişkindir. Dava belirsiz alacak davası olarak açılmıştır.
Mahkememizce uyuşmazlığın çözümü teknik bilgi gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, 10/03/2025 tarihli bilirkişi raporu incelendiğinde, "Dava konusu araç sürücüsü ----plaka sayılı davacı ---kusursuz olduğu,
Davalı sürücü ----- plaka sayılı araç sürücüsü) ----- %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu " yönünde tespitlere yer verildiği anlaşılmıştır.
30/10/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında----- plaka sayılı aracın sürücüsü ------ trafik kazasının oluşumunda %100 asli kusurlu olduğu bilirkişi incelemesi ile tespit edildiği, mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesi ile dava konusu kaza nedeniyle-----plaka sayılı araçta 68.089,50 TL hasar masrafı, 29.000,00 TL değer kaybı ve 3.850,00 TL hak mahrumiyeti masrafı oluştuğu anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; 30/10/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ----- plaka sayılı aracın sürücüsü trafik kazasının oluşumunda %100 asli kusurlu olduğunun bilirkişi incelemesi ile tespit edildiği, mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesi ile dava konusu kaza nedeniyle haksız fiil hükümleri çerçevesinde ----- plaka sayılı araçta oluşan 68.089,50 TL hasar masrafı, 29.000,00 TL değer kaybı ve 3.850,00 TL hak mahrumiyeti bedelinden davalı işleten -----ve araç sürücüsü ------ sorumlu olduğu, bilirkişi incelemesi neticesinde oluşturulan 10/03/2025 tarihli bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı (terfik öncesi) davalı sigorta vekilinin beyan dilekçesi sunduğu, teknik bilirkişi raporunun incelenmesi neticesinde sigorta poliçesinin kazadan sonra oluşturulduğu anlaşılmakla ---- karşı açılan davanın tefriki ile mahkememiz ----- esasına kaydedildiği, 22/04/2025 tarihinde; " Davacının------Şirketine karşı açmış olduğu davanın reddine," şeklinde karar verildiği, iş bu davaya yönelik olarak davacı vekili tarafından tamamlama harcının ikmal edildiği, davacı vekilinin davalılar -----müştereken ve müteselsilen 68.089,50 TL hasar masrafı, 29.000,00 TL değer kaybı ve 3.850,00 TL hak mahrumiyeti talep ettiği, bütün taleplerin yerinde olduğu anlaşılmakla davacının tazminat talepleri bakımından kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
Dosyadan tefrik ile ayrılan ve ------ esasına kaydedilen dava üzerinden arabuluculuk ücreti hakkında hüküm verildiği anlaşılmakla iş bu dosyada arabuluculuk yönünden her hangi bir değerlendirme yapılmamıştır.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜNE,
1-Değer kaybı tazminat davasının kabulü ile 29.000,00 TL'nin kaza tarihi olan 30/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ------ müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Davacının Hasar Bedeline yönelik davasının kabulü ile 68.089,50 TL'nin kaza tarihi olan 30/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar -------müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Davacının Hak Mahrumiyeti Bedeline yönelik davasının kabulü ile 3.850,00 TL'nin kaza tarihi olan 30/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar----- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 6.895,17 TL karar ve ilam harcının, dava açılırken peşin olarak alınan 427,60 TL ve 1.724,00 TL ıslah harcından mahsubu ile eksik bakiye 4.743,57 TL karar ve ilam harcının davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harç, 1.724,00 TL ıslah harcı toplamı 2.579,20 TL ile 13.234,00 TL (bilirkişi ücreti, kep reddiyatı, posta masrafı, elektronik posta masrafı) olmak üzere toplam 15.813,20 TL olan yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalılar tarafından dava dosyasına yatırılan gider avansı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı tarafından dava dosyasına yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra talep halinde davacıya iadesine, Dair, Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.