T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/404
KARAR NO : 2024/837
DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 07/06/2023
KARAR TARİHİ : 10/12/2024
Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; “….28.05.2022 tarihinde saat 18:50 sıralarında MÜVEKKİLİNE AİT OLUP sürücü ---- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı motosiklet ile ---- Caddesi ----- İstikametine seyir halinde iken oto tamircisi önüne geldiği esnada fren yapmasına rağmen duramayarak karşı istikamette sol şeritte seyir halinde olan sürücü ---- sevk ve idaresindeki---- plaka sayılı aracın sol arka tekerine çarpması neticesinde maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana gelmiş olduğunu,….karşı taraf sürücünün % 100 kusurlu olduğunu,…kaza öncesinde müvekkilinin aracında çizik dahi olmadığını, ancak davalı şirket tarafından aracın rayiç değerinin 90.000,00 TL olarak belirlenerek 48.200,00 TL sovtaj uygulamış olduklarını,…ancak aracın muadil değerlerinin bu rakamdan çok daha yüksek olduğunu,…aracın --- MODEL ----olduğunu, ayrıca araç pert olduğu için kaza tarihinden itibaren kullanılamamış olması nedeni ile araç mahrumiyetinin oluştuğunu,…..bu vs. nedenler ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL pert farkı ve 200,00 TL araç mahrumiyet bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tahsili….”arz ve talep edilmiştir.
CEVAP:
Davalı ---- Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; “…… davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını,…ibraname ile ödeme yapılmış olduğundan davanın reddedilmesi gerektiğini,….ayrıca pert farkının da reddedilmesi gerektiğini,…ödemenin kusur nispetinde yapılmış olduğunu,…..bu vs. nedenler ile davanın reddedilmesi…”arz ve talep edilmiştir.
DELİLLER:
Kaza tespit tutanağı, ibraname, dava konusu araca ait tramer kayıtları, hasar dosyası, poliçe bilgileri, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.12.10.2023 tarihli ara karar ile dosyanın bir makine mühendisi bilirkişisi ile bir değer kaybı uzmanı bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 11.01.2024 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.
Bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, TRAFİK KAZASI olduğu, Meydana gelen olayda KAÇINILMAZLIK faktörünün etkisinin OLMADIĞI, önlenebilir bir kaza niteliğinde OLDUĞU, Dava konusu kaza ve hasar durumunun uyumlu olduğu, Dava konusu araçta orijinal parça kullanılması durumunda KDV hariç ve işçilik dahil 109.583,33 TL hasar meydana gelmiş olduğunu, Danıştay ----- Dairesinin 11.05.2011 tarih ve----- sayılı kararı ; …….Ekspertiz Raporlarının delil niteliğini taşıdığını belirleyen Yasa kuralı ile sigorta ekspertizlerinin sigortalayan ve sigorta ettirene karşı tarafsız ve bağımsız çalışma ilkeleri gereği tazminat yükümlülüğünü doğuran olayların nedenlerini ortaya koyan raporlarının hukuken geçerliliği belge niteliği taşıdığının kabulü zorunludur….” Söz konusu aracın Kasko değerinin ve pandeminin 2. El araç piyasalarında yaratmış olduğu olumuz etkilerin birlikte değerlendirilmesi ile dikkate alınması ile kaza tarihindeki 2. El piyasa rayiç değerinin ortalama yaklaşık olarak 90.000,00 TL civarında olduğu, Dava konusu aracın onarım maliyetinin piyasa rayiç değerinin % 50 sini geçmiş olması ve ekonomik olmaması ( MENFİ) nedeni ile aracın PERT TOTAL olarak değerlendirilmesi gerektiği,( 90.000,00 TL % 50 = 45.000,00 TL) Dava konusu aracın PERT TOTAL olması durumunda sovtaj değerinin 48.200,00 TL civarında olacağı ( En az dört firmadan alınan ortalama değerdir.) bu kapsamda eksper raporunda belirtilmiş olan sovtaj değerinin piyasa rayiçlerine uygun ve kadri marufunda bulunduğu, Dava kapsamında gerçek zararın 90.000,00 TL – 48.200,00 TL = 41.800,00 TL olduğunu ve davalı tarafından yapılmış olan ödemenin piyasa rayiçlerine uygun ve kadri marufunda bulunduğu, Dava konusu kaza kapsamında; ---- plaka sayılı araç sürücüsü ----- % 100 kusur oranı ile
ASLİ VE TAM KUSURLU olduğu, Dava konusu kazada aracın maliki/ işleteni yönünden davacı açısından KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk hususunun Sn. Mahkemenin takdirlerine maruz olduğu, Söz konusu kazanın ---- plaka sayılı aracın karşı şeritte seyir halinde olan motosikletin şeridini kapatması şeklinde meydana gelmiş olduğundan ----- plaka sayılı motosiklet sürücüsü ---- KUSURSUZ olduğu, Her ne kadar Sn. Mahkemenin ara kararı gereği kusur değerlendirmesi yapılmış olsa da dava konusu kusur durumunun tüm hukuki değerlendirmesi ve takdiri ile, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (asli kusurlu, tali kusurlu, kusur oranı) tespiti Hakim yetkisinde olduğu belirtilmiştir. Dava konusu aracın onarılamayacağı için onarım süresi değil, makul araç edinme süresinin dikkate alınması gerektiği, Uygulamada; tam hasarlı olarak işlem gören araçlarda ekspertiz çalışmasının yapılması ve raporun hazırlanması, sovtaj çalışmasının yapılması, aracın pert ihalesine girmesi, ihalenin neticelenmesi, dosya revizyonunun yapılması, pert mutabakat sürecinin sürdürülmesi, ibraname ve evrak sürecinin tamamlanması, tazminat ödeme süreci olmak üzere, sigorta şirketleri ortalamaları değerlendirildiğinde 15 iş günü sürenin muadil edinmek için makul kabul edildiği, Bu kapsamda araç mahrumiyet tazminatının 15 gün x 1.000,00 TL = 15.000,00 TL civarında olacağı, ( aracın kaza tarihinde 14 yaşında olduğu dikkate alınmıştır.) Ancak söz konusu aracın pert total olarak işlem gördüğü esnada kullanılamamış olmasından kaynaklı davacının elde etmiş faydaların ,( yakıt, amortisman, bakım gideri vb.) giderlerin Yargıtay içtihatları gereği bu rakamdan tenzil edilmesi gerektiği, Söz konusu aracın günlük olarak 15 (onbeş) gün onarımda olduğu süre için amortisman Payının 50,00 TL X 15 = 750,00 TL olacağı, Bu kapsamda ikame olarak kullanılacak aracın yakıtının davacı tarafından doldurulacağı dikkate alındığında hesaplaması yapılmış olan amortisman payının tenzili ile davacının 15.000,00 TL _ 750,00 TL = 14.250,00 TL araçtan mahrum kalma tazminat alacağının bulunduğu, ----- plaka numaralı aracın onarımının ekonomik olmaması nedeni ile tam ziya (pert) olarak değerlendirilmesinin uygun bulunması dolayısı ile ve yargı usûl, esas ve kabullerine uygun olarak pert kararı verilen aracın değer kaybından bahsedilemeyeceği,( MENFİ) Mevcut teknik donanım özellikleri, hususları göz önüne alındığında, hasarsız muadillerine göre serbest piyasa koşullarında oto galeri, ikinci el araç satışına ait internet siteleri üzerinden yapılan araştırmalar sonucunda kaza tarihi itibari ile dava konusu araç için davalı tarafından yapılmış olan ödemenin serbest piyasa koşullarında yapılan incelemeye göre piyasa rayiçlerine uygun bulunduğu, görüş ve kanaatine varılmıştır.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklı pert farkı talebi ile araç mahrumiyet (ikame araç) bedeli istemine ilişkindir. Kural olarak haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında gerçek zarar ilkesi geçerlidir. Zarar gören ancak haksız fiil sebebiyle uğradığı gerçek zararını haksız fiil sorumlularından isteyebilir.Zarar bir eksilmeyi ifade eder. Haksız fiilin borç doğurmasının sebebi doğan zararı giderme yükümlülüğünden kaynaklanır. Haksız fiil faili bu fiili ile yaratmış olduğu eksilmeyi gidermek, zarar gören kişiyi fiilden önceki durumuna getirme borcu altına girmiştir. Haksız fiil failinin borcu doğan bu zararı tazmin etmeye dayanır. Buna göre haksız fiilden doğan tazminat borcunun üst sınırını doğan zarar oluşturur.---- Zarar belirlenirken, uğranılan gerçek zararın dışına taşılamaz. Zarar görenin zararla ilgisi saptanamayan giderleri zarar kapsamının dışında tutulmalıdır.
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder. Araçta meydana gelen hasar bedeli gibi bu hasardan kaynaklanan değer kaybı zararı da ZMSS teminatı kapsamındadır.Türk Borçlar Kanunu'nun 49.maddesi vd, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1, 85/1ile ilgili madde düzenlemeleri gözetildiğinde; davalı ---- araç sürücüsü olarak, davalı-----Şirketi'in araç maliki işleten olarak, davalı sigorta şirketinin diğer davalıya ait aracın trafik sigortacısı olup ZMSS poliçesi gereği, davacının aracında meydana gelen hasara ilişkin gerçek zarar miktarı ile sınırlı sorumludur.Somut olayda; 28.05.2022 tarihinde saat 18:50 sıralarında sürücü ---- sevk ve idaresindeki davacı adına kayıtlı----plaka sayılı motosiklet ile ---- Caddesi ---- İstikametine seyir halinde iken oto
tamircisi önüne geldiği esnada fren yapmasına rağmen duramayarak karşı istikamette sol şeritte seyir
halinde olan davalı sürücü ---- sevk ve idaresindeki ----- plaka sayılı aracın sol arka
tekerine çarpması neticesinde maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiği, davalı sürücünün kusurunun kazanın meydana gelmesinde aracının teknik özellikleri, yol, görüş ve hava
durumu vb. etkenleri birlikte değerlendirerek karşı istikamette / şeritte seyir halinde olan
araçların konumunu, yakınlık ve uzaklık durumunu dikkate alarak trafik güvenliğini
tehlikeye düşürmeyecek şekilde şerit tecavüzünde bulunmadan müteyakkız şekilde seyir halinde olması gerekirken gerekli dikkat ve özen yükümlülüğünü aykırı şekilde -----
plaka sayılı motosikletin şeridini kapatarak sebebiyet vermiş olduğu kazada %100 kusurlu olduğu, dava dışı sürücünün meydana gelen kazanın oluşumunda kusurunun bulunmadığı, bilirkişi raporunda davacının motosikletinde meydana gelen hasarın niteliği gereğince pert total işlemini yapılması gerektiği, dava kapsamında gerçek zararın 41.800,00 TL olduğunu ve
davalı tarafından yapılmış olan ödemenin piyasa rayiçlerine uygun ve kadri marufunda bulunduğu,yeni araç temin etmesi için gereken makul sürenin 15 gün olacağı, amortisman payının tenzili ile davacının 14.250,00 TL araçtan mahrum kalma tazminat alacağının bulunduğunun bildirildiği, trafik kazası sonucu davacı aracına zarar veren davalı taraf, davacının bu kaza nedeniyle oluşan gerçek zararını gidermekle yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine varılarak,pert farkı tazminat talebinin reddine, davacının araç mahrumiyet bedeli talebinin kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının pert farkı tazminat talebinin REDDİNE,
2-Davacının araç mahrumiyet bedeli talebinin KABULÜ ile, 14.250,00 TL maddi tazminatın davalılar ---- ve ----- kaza tarihi olan 28.05.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE
3-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 973,41 TL harçtan, peşin yatırılan 179,90 TL harç ile 250,00 TL ıslah harcının düşümü ile geri kalan 543,51 TL harcın davalılar -----ve ----- müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye İRAD KAYDINA,
4-Davacı tarafından yapılan 179,90 TL peşin harç, 250,00 TL ıslah harcı, 179,90 TL başvuru harcı, 5.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 272,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 6.381,80 TL yargılama giderinin davalılar ---- ve -----müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 14.250,00 TL vekalet ücretinin davalılar ---- ve ------ müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Davalılar vekili kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 100,00 avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalılara VERİLMESİNE,
7-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
8-Her ne kadar davacı yan sigorta şirketi dışındaki davalı bakımından da dava şartı arabuluculuğa başvurulmuş ise de dava konusu olay haksız fiilden kaynaklandığı ve kazaya karıyan araçların her ikisini de ticari olmadığından davalı araç maliki şirket bakımından zorunlu dava şartı geçerli olmadığı anlaşılmakla; 3.200,00 TL Arabulucu ücretinin davacıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,Dair; Araç mahrumiyet bedeli bakımından kesin olmak üzere, pert farkı tazminatı bakımından gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı ve davalılar vekilinin yüzüne karşı davalı sigorta vekilinin yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.