T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/584
KARAR NO : 2024/665
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 23/08/2023
KARAR TARİHİ : 24/10/2024
Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; Davalı tarafından müvekkiline ait adrese gelinerek dilekçe ekinde yer alan sözleşmeye konu ürünün satışı için sözleşme imzalandığını, sözleşme davalı tarafından tablet ekranın da imzalatılmış olmakla yine ürün bedeline ilişkin sözleşmenin ekinde 3 adet senette müvekkilinin bilgisi dışına imzalatıldığını, Taraflar arasında imzalanan sözleşmede belirtilen ürünler müvekkiline teslim edilmediğini, Dolayısı ile davalının müvekkilden herhangi bir alacağı bulunmadığını, davalı tarafından sözleşmeye konu senetlerden 20.03.2023 vade tarihli olan 2390 € bedelli senet---- İcra Müdürlüğü'nün -----. Sayılı dosyası ile takibe konu edildiğini, Dava dilekçesi ekine eklenen satış sözleşmesinin 6. Maddesi " Satıcı, sözleşme konusu yazılım/yazılımların lisans numaralarını, sözleşme imzalanmasına müteakip 14 iş günü içerisinde teslim etmekle yükümlüdür" şeklindedir. Ancak satıcı sözleşmeye konu ürünleri müvekkiline teslim etmediğini, sadece taraflar arasında sözleşme imzalandığını, Yukarıda arz ve izah olunan nedenlerle; Davamızın KABULÜNE, Davalı icra takibine girişmekte kötü niyetli/ağır kusurlu olduğundan dolayı asıl alacağın % 20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının dava dilekçesinde sözleşmenin tablet ekranından imzalatıldığına yönelik iddiaları gerçek dışı olduğunu, davacının kendisinin sunduğu sözleşme incelendiğinde ıslak imzalı olarak imzalandığı, elektronik ortamda imzalanmadığı görüldüğünü, dilekçe ekindeki sözleşme incelendiğinde müvekkili ile davacı ----- kalıp firması arasında ----” hizmetinin sağlanmasıyla ilgili sözleşme akdedildiği, “3. ödeme şekli” başlığı altında 3 taksit ödemesinin senetler ile gerçekleşeceği hususunda anlaşma sağlandığını, ilgili sözleşme gereği borçlu tarafça 3 adet bono düzenlenerek müvekkiline teslim edildiğini, davacılar senetlerin bilgisi dışında imzalatıldığına yönelik iddiaları gerçek dışı olduğunu, ayrıca davacıların senedin bedelsizliğine/geçerliliğine dair bir itirazları da bulunmadığını, açıklanan ve Sayın Mahkemeniz tarafından re’sen göz önüne alınacak nedenlerle, Davanın reddini, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılara yüklenmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
DELİLLER:
----. İcra Müdürlüğü'nün ---- esas sayılı dosya sureti, Tarafların ticari defter ve belgeleri, vergi dairelerinden gelen ba/bs formları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
23.11.2023 tarihli ara karar ile dosyanın ------ Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak bir mali müşavir bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 25.03.2024 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.
Bilirkişi raporunda özetle; Senetlerin ticari defterde kayıtlı olup olmadığı: Davacının davalıya düzenlediği senetler davacının ticari defterlerinde mevcut değildir. Davacının Davalıya fatura düzenlenip düzenlemediği: Davacı davalıya 30.03.2023 tarihinde ------ seri numaralı 159.210,03TL tutarında fatura düzenlediği ve kayıtlarına 30.03.2023 tarihinde -----nolu yevmiye numarasında davalıya borç kayıt ettiği, Davalı yanca düzenlenen faturalar mevcut ise davacının defterlerine işleyip işlemediği: Davalının davacıya düzenlediği 30.03.2023 tarihli ----- seri numaralı 7.670,00EURO tutarlı fatura, davacının defterlerinde 30.03.2023 tarihinde ----- yevmiye numarasında, 7.670,00TL olarak kayıtlı olduğu, ( Döviz kurlu satış faturası davacı muhasebecisi tarafından sehven EURO para birimli fatura Türk Lirası para birimi olarak kayıt edilerek hatalı kayıt edildiği, Davacı muhasebecisi tarafından düzeltme kaydı yapılacağı beyan edildiği, Davanın Davalıya 8 günlük yasal süresi içerisinde itiraz veya iade faturası düzenlenip düzenlenmediği, Davacı davalıya 8 günlük yasal süre de iade faturası düzenlemiştir. Düzenlediği iade faturasını " 30.03.2023 tarihinde Saat 10:28, ---- mail adresine mail ile gönderdiği tespit edilmiştir. İade faturası davalıya usulüne uygun tebliğ edildiği anlaşılmıştır. Faturaların BS-BA formalarına konu edilip edilmediği : 25.01.2021 tarihinde ---- yayımlanan ----- No.lu VUK Tebliği kapsamında, elektronik olarak düzenlenen belgeler 2021 Temmuz ayından itibaren BA-BS form bildirimlerine dahil edilmeyecektir. Tebliğin yürürlük tarihi 01.07.2021'dir. Bu sebeple BA ve BS formlarında tarafların beyanı olmadığı, düzenlenen faturalar E- Arşiv Fatura olduğun E Belge olarak görüntülenmektedir.
-----, ---- ve ---- sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri ile bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerin 5.000 TL’yi aşan mal ve hizmet alımlarını "Mal ve Hizmet Alımlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Ba)" ile; mal ve hizmet satışlarını ise "Mal ve Hizmet Satışlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Bs)" ile bildirmeleri yükümlülüğü getirilmişti. Bu kapsamda 25 Ocak 2021 tarihli ve ----- sayılı ---- yayımlanan ---- sıra No.lu VUK Genel Tebliği ile ----- sıra No.lu Tebliğde değişiklik yapılmış ve mal ve hizmet alımlarının Form Ba ve Form Bs ile bildirilmesine ilişkin esaslarda değişiklik yapılmıştır. Bu değişiklikler aşağıdaki gibidir.1) Vergi Usul Kanunu kapsamında elektronik olarak düzenlenen belgeler, 2021 yılının Temmuz ayına ilişkin dönemden itibaren Form Ba ve Form Bs bildirimlerine dâhil edilmeyecektir. Elektronik belge düzenlemesine ilişkin usul ve esaslar, temel olarak---- sıra No.lu VUK Genel Tebliğinde yer almaktadır.2) Bir kişi veya kurumdan yapılan mal ve/veya hizmet alış tutarları ile bir kişi veya kuruma yapılan mal ve/veya hizmet satış tutarlarına ilişkin 5.000 TL tutarındaki haddin belirlenmesinde, elektronik olarak ve kâğıt ortamında düzenlenen tüm belgelerin birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu haddin aşılması halinde sadece kâğıt ortamında düzenlenen belgeler bildirimlere dâhil edilecektir. 3) Bildirim verme yükümlülüğü bulunan ancak, tüm alış ve satışları belirtilen haddin altında kalan veya elektronik belge olarak düzenlenen belgelerden oluşan mükelleflerin, Form Ba ve/veya Form Bs bildirimlerini “Ba/Bs bildiriminde beyan edilecek bilgim bulunmamaktadır.” kutucuğunu işaretlemek suretiyle vermeleri gerekmektedir.04.04.2024 tarihli ara karar ile dosyanın bir mali müşavir bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 19.05.2024 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.
Bilirkişi raporunda özetle; Davalıya ait yasal defterlerin Vergi Usul Kanunu 223-224-225 maddeleri ile TTK’nın ilgili hükümlerine uygun olarak noter açılış tasdikleri ile GIB onaylı e-beratların yasal süresi içerisinde alındığı, dolayısıyla ticari defterlerin delil niteliğine haiz olduğu, Sözleşmeye konu lisansın davacıya teslim edildiğine dair bir kısım evrakların sunulduğu ancak, ilgili belgelerde lisansın davacıya teslim edildiğini gösterir herhangi bir ibareye rastlanmadığı, Davalının 30.03.2023 tarih ve 7.670,00 Euro tutarlı olarak düzenlediği satış faturası için davacının 8 günlük süre içerisinde aynı tutarlı iade faturası düzenleyerek davalının mail adresine gönderdiği, söz konusu iade faturasını davalının mevcut haliyle benimseyerek ticari defterlerine kaydettiği, bu nedenle sözleşmeye konu davacıdan alındığı belirtilen 7.670,00 Euro tutarlı 3 adet senedin davalı ticari defterlerinde ters işlem yapılarak kapatıldığı, buna göre davalı ticari defterlerine göre senet bedellerinin karşılıksız kaldığının anlaşıldığı, 03.04.2023 takip tarihi itibariyle davalı nezdinde davacının 4.780,00 Euro alacaklı olarak göründüğü, davacı ticari defterlerinin incelendiği talimat bilirkişi raporunda takip tarihi itibariyle davacı nezdinde davalı hesap bakiyesine veya cari hesap ekstresine yer verilmediği, İşbu raporda yer verilen tespitlere göre 03.04.2023 takip tarihi itibariyle davacıdan istenebilir bir tutarın bulunmadığı, Sözleşmeye konu 3 adet senedin davacı bilgisi dışında imzalatıldığı ve sözleşmenin üzerindeki imzanın geçerliliği ile ilgili nihai değerlendirmenin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu şeklinde tespitte bulunduğu görülmüştür.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:
Dava, kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile başlatılan icra takibinden kaynaklı borçlu olmadığının tespiti, takibin iptali ve kötüniyet tazminatı talebi verilmesine ilişkindir.
Davacı tarafça ---.İcra Müdürlüğü'nün---- esas sayılı icra takibine konu senetlerden dolayı davalıya borçlu olmadığı iddiayla dava ikame edilmiştir. Menfi tespit davası, 2004 Sayılı İcra ve İflâs Kanunu’nun (İİK) 72. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre, borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında ya da icra takibinden sonra borçlu bulunmadığını ispat için menfi tespit davası açabilir. Bu dava maddi hukuk ve usul hukuku bakımından genel hükümlere dayalıdır ve normal bir hukuk davası olarak açılır.
Menfî tespit davasında ispat yükü, kural olarak davalı alacaklıya düşer; fakat takibe konu çek, kambiyo senedi vasfında olup illetten mücerret olduğu, bu durumda çek nedeni ile borçlu olunmadığına dair ispat yükümlülüğünün davacılara ait bulunduğu, senede karşı senetle ispat kuralı gereğince, davacı borçlunun, takip ve dava konusu edilen senedin bedelsiz olduğunu yazılı delille kanıtlaması gerekmekte olup, davacı yanca taraflar arasında imzalana sözleşme örneğinin sunularak, icra takibine konu yapılan senetlerin sözleşmeye konu ürün bedeline ilişkin olarak verildiği, taraflarca imzalı sözleşmede senetlerin bedellerine ve vade tarihlerine atıf yapıldığının anlaşıldığı, tarafların ticari defter ve belgelerinin bilirkişi marifetiyle incelenmesine karar verildiği, tarafların ticari defterlerin açılış ve kapanış onaylarının usulüne uygun olarak yapıldığı, davalı tarafından davacıya düzenlenen faturada ödeme şeklinin "x3 adet senet iledir" olduğu, davacı tarafından yasal süresi içeresinde iade faturası düzenlediği, davalının da iade faturasını defterlerine işlediği, davalı tarafça sözleşmeye konu lisanasın davacıya teslim ettiğini gösterir delil niteliğinde belge sunulmadığı, bu haliyle davacılar tarafından sözleşme konu ürün bedeline ilişkin verilen senetlerin ürünün teslim edilmemesinden kaynaklı olarak bedelsiz kaldığı anlaşılmakla, davanın kabulüne; davacıların ----- İcra Müdürlüğü'nün ----- esas sayılı icra takibe konu borçtan dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.Davacılar kötüniyet tazminat talebinde bulundukları anlaşılmış ise de; takibin haksız olması ve davalının kötü niyetli olması gerekmekte olup, ispat yükü; takibin kötü niyetli olduğunu iddia eden davacının üzerinde olup, davalı tarafın kötü niyetli olduğu ispat edilemediğinden davacıların kötü niyet tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE; davacıların-----İcra Müdürlüğü'nün ----- esas sayılı icra takibe konu borçtan dolayı davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE,
2-Davacıların kötüniyet tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 4.830,33 TL harçtan, peşin yatırılan 1.216,67 TL harcın düşümü ile geri kalan 3.613,66 TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAD KAYDINA,
4-Davacı tarafından yapılan 1.216,67 TL peşin harç, 269,85 TL başvuru harcı, 6.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 401,75 TL posta gideri olmak üzere toplam 8.388,27 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
7-3.200,00 TL Arabulucu ücretinin davalıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,
Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.