T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/306 Esas
KARAR NO: 2023/45
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/05/2021
KARAR TARİHİ: 17/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının sahibi olduğu -----ve ------ plakalı araçları ile 03.04.2017 -05.05.2019 tarihleri arasında davacı şirket tarafından işletilen ------ ihlalli geçiş yaptığını, ihlalli geçiş tarihlerinden itibaren 15 günlük süre içerisinde de geçiş ücretlerinin ödenmediğini, bu nedenle geçiş ücreti tutarlarına dört katı oranında ceza işletildiğini, davalı aleyhinde ------ Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, davalının icra takibine itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, uyuşmazlığın çözülmesi amacıyla zorunlu arabuluculuğa başvurulduğunu ancak uzlaşma sağlanamadığını, davacı şirketin işlettiği otoyoldan ihlalli olarak geçen davalının borca itirazının haksız olduğunu, ihlalli geçiş cezasının herhangi bir bildirim veya uyarı şartına bağlanmadığını,------ serbest geçiş sistemi bulunduğunu, davacı şirketinin -------yeterli bakiye bulunup bulunmadığını kontrol ederek üzerine düşen sorumluluğunu yerine getirdiğini, her iki tarafın tacir olduğundan dolayı alacağa ticari temerrüt faizi işletilmesi gerektiğini, alacağın likit olduğundan davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ederek davanın kabulü ile takibe yapılan itirazın iptaline ve alacağın %20' den az olmamak üzere icra-inkar tazminatına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili olan davalı aleyhine başlatılan icra takibine konu alacak iddiasının asılsız olduğunu, takip dayanağının sunulmadığını, takibe konu araçların birçoğunun ihlalli geçişlerin yapıldığı tarihlerden önce satılmış olduğunun tesit edilmesi üzerine borca itiraz edilerek takibin durdurulduğunu, taraflar arasındaki borca ilişkin temerrüdü oluşturacak herhangi bir ihtarname bulunmadığını, borcu kabul etmediklerini, icra takibine konu faiz kaleminin yasal şartları oluşmadığından reddi gerektiğini savunarak, itirazın iptali davasının reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkûm edilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; Davacının işlettiği ------- ihlâlli geçişler bulunduğu iddiasına dayalı geçiş ücreti ve para cezası bedelinin tahsili istemiyle başlatılan icra takibine davalının yaptığı itirazın iptaline ilişkindir.
------ Esas sayılı icra takip dosyası celp edilerek dosya arasına alınmıştır. İcra dosyasının incelenmesinden; Davacı tarafından 1.783,50-TL asıl alacak (geçiş ücreti- para cezası) üzerinden icra takibi başlatıldığı, davalı tarafından borca, işlemiş/işleyecek faize, faiz oranlarına ve ferilerine itiraz edilerek takibin durdurulduğu, huzurdaki davanın takip çıkışı üzerinden harçlandırılarak süresi içinde açıldığı anlaşılmıştır.Araç maliklerinin tespiti için Emniyet Müdürlüğüne ve ------ kayıtlarının hesap hareketlerinin tespiti amacıyla -----Başmüdürlüğü'ne,------. Bölge Müdürlüğüne ve -----Bölge Müdürlüğüne müzekkereler yazılmış ve gelen cevabî yazılar dosya içerisine alınmıştır.6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun madde 30/5: “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/5/2018-7144/18 md.)”Davacı şirketin, 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin------Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun” ve işbu Kanuna istinaden verilen Bakanlar Kurulu kararı kapsamında -------yap-işlet-devret modeli ile işletmesini üstlendiği anlaşılmaktadır.6001 sayılı Kanun’un 30/5 maddesi kapsamında, davacı şirketin işletmesini üstlendiği tünel ve otoyollardan geçiş sebebiyle tahakkuk eden geçiş ücretini tahsil yetkisi olduğu görülmektedir. Ayrıca davacı işletmeci şirketin; geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı kadar ceza bedelini tahsil edeceği, 27/3/2015 tarihli 6639 sayılı Kanunun 33 üncü maddesi ile 16/5/2018 tarihli 7144 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle yapılan değişiklikler sonucunda hüküm altına alınmıştır.Hâlböyleyken, ------- işletmesini üstlenen davacı şirketin geçiş ücretini tahsil etme yetkisi olduğu, geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden ise geçiş bedeli ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı tutarında ceza bedelini de tahsil edebileceği 6001 sayılı Kanun’un 30/5 maddesi uyarınca açıktır.
Dosya kapsamında taraflar ticaret şirketi olup, tacir sıfatını haiz oldukları uyuşmazlık konusu değildir. Davacı, -------özel hukuk hükümlerine göre işletmekte olduğu iddiası ile alacak iddiasında bulunmakta olup, huzurdaki davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesinde usûl ve kanuna aykırı bir yön bulunmamaktadır. Bu açıdan değerlendirildiğinde Mahkememiz işbu davada görevlidir.------ uygulamasında, araç sahiplerinin plaka numaralarıyla birlikte ------- aboneliği aldıkları, tünel, köprü, otoyol ve bağlantı yollarından geçiş sırasında araç sahibinin------ hesabında yeteri kadar bakiye bulundurmayan araç plakasının geçişten sonra her gün belli aralıklarla sistem tarafından kontrol edilmesi, yeterli bakiye olduğunda geçiş bedelinin tahsil edilmesi, bu sorgulamanın geçişten sonraki on beş (15) gün boyunca devam etmesi, on beş günün sonunda hâlen hesabında -yeteri kadar- geçiş ücretini karşılar bakiye bulundurmayan araç geçişi ‘cezalı geçiş’ statüsüne dönüşmektedir.Mahkememizin 30/11/2021 tarihli celsesinde uyuşmazlık konuları hakkında rapor tanzim edilmek üzere dosya elektrik/ elektronik mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, elektrik mühendisi bilirkişi Prof. Dr. ------ tarafından tanzim edilen 09/05/2022 tarihli rapor bilirkişi raporunda özetle; ''... Sonuç olarak, Davalıya ait ------- plakalı araçların 03.04.2017 - 05.05.2019 tarihleri arasında Davacı tarafın işlettiği -------- toplam 13 ihlalli geçiş yapması ve geçiş bedelinin 15 gün içinde ödenmemesine karşılık, ihlalli geçiş bedelinin geçiş ücreti ve ceza toplamından oluşan takip tarihi itibariyle 1.700,50 TL asıl borçtan Davalı ------ sorumlu olduğu, ------ plakalı aracın 19.06.2017 tarihindeki ihlalli geçişinden, aracın 06.06.2017 tarihinde davalı tarafından noterde devir işlemi yapılması nedeniyle davalının sorumlu olmadığı kanaatine varıldığı, İcra İnkar Tazminatı hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu ...'' belirtilmiştir.
Tanzim edilen bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, taraf vekillerince rapora karşı beyan ve itiraz dilekçesi sunulmuştur.Davalı vekilinin rapora karşı itirazlarının olumlu olumsuz değerlendirilerek ve gerekçesi de detaylandırılarak ek rapor tanzim edilmek üzere bilirkişiye dosya tevdi edilmiş, tanzim edilen 03/08/2022 tarihli ek raporda özetle; ''...Dosyada mevcut bilgi ve belgelerin tekrar incelenmesi ve Davalı Vekilinin Kök Rapora yaptığı itirazların değerlendirilmesi sonucunda Kök Raporda ifade edilen kanaatin aynen devam ettiği...'' belirtilmiştir.
Tanzim edilen ek rapor taraf vekillerine tebliğ edilmiş, taraf vekillerince ek rapor karşı beyan ve itiraz dilekçeleri sunulmuştur.Dosyaya sunulu deliller, kurumlara yazılan müzekkerelere verilen cevaplar, mübrez bilirkişi raporları dosya kapsamı ile birlikte değerlendirildiğinde;
Davacı tarafından davalı adına kayıtlı olduğu anlaşılan ------- plakalı araçları ile 03.04.2017 - 05.05.2019 tarihleri arasında davacı şirket tarafından işletilen ------ihlalli geçiş ihlali iddiasına dayalı olarak 1.783,50-TL geçiş ücreti ve para cezası toplamı olan asıl alacak üzerinden ve asıl alacağa yıllık değişen oranlarda ticari faiz işletilmesi istemiyle icra takibi başlatıldığı, dosyaya kazandırılan müzekkere cevapları ile sunulu deliller ve yapılan bilirkişi incelemesiyle davalı tarafın 1.700,50-TL borcu bulunduğunun tespit edildiği, Mahkememizce re'sen alınan bilirkişi raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmakla Mahkememizce benimsendiği, dosya içerisinde ilgili dönemlere ilişkin geçiş ücretinin ödendiğine ya da ilgili dönemler bakımdan hesap bakiyesinin bulunduğuna dair başkaca bir delil bulunmadığı, davacının ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı, Noterler Birliği'nden celp edilen müzekkere cevabından ------ plakalı aracın 06/06/2017 tarihinde devir edildiğinden 19/06/2017 tarihinde ileri sürülen ihlalli geçiş iddiasından davalının sorumlu tutulamayacağı anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.Dava itirazın iptaline ilişkin olup, takibe konu bedel belirli (muayyen) -likid- kabul edilerek davacı lehine tespit edilen asıl alacak üzerinden %20'si tutarında icra inkar tazminatının İcra İflas Kanunu madde 67/2 uyarınca davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş, kısmen reddi karar verilen alacak yönünden kötüniyetle takip yapıldığına ilişkin dosya kapsamında delil bulunmadığından şartları oluşmayan kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-)Davanın KISMEN KABULÜNE- KISMEN REDDİNE,
2-)Davalının ------Esas sayılı takibe yaptığı itirazın kısmen İPTALİ ile takibin 1.700,50-TL asıl alacak üzerinden ve takip talebindeki diğer koşullar ile birlikte DEVAMINA,
-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
3-)Alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen alacağın %20'si tutarında olan 340,00-TL icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-)Şartları bulunmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
5-)Karar ve ilâm harcı olan 116,16-TL harçtan, peşin alınan 59,30-TL'nın mahsubu ile bakiye 56,86-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
6A-)Davayı kabul - ret oranına göre; Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ------ bütçesinden ödenen 1.320-TL arabuluculuk ücretinden 1.258,62-TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
6-)B-)Davayı kabul - ret oranına göre; Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ----- bütçesinden ödenen 1.320-TL arabuluculuk ücretinden 61,38 -TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
7-)Davanın kabul edilen miktarı yönünden; Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Genel Hükümler madde 13/1 ve A.A.Ü.T. uyarınca 1.700,50-TL vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-)Davanın reddedilen miktarı yönünden; Davalı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Genel Hükümler madde 13/1 ve A.A.Ü.T. uyarınca 83,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
9-)Davacı tarafça yatırılan 127,10-TL harç ve 1.126,55-TL bilirkişi, posta, tebligat gideri olmak üzere toplam 1.143,65-TL yargılama giderinden davayı kabul - ret oranı dikkate alınarak; toplam 1.090,47-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
10-)Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK. madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesineDair, taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK.m.341/2 uyarınca miktar itibariyle kesin olarak verilen karar açıkça okunup usûlen anlatıldı.