T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/675 Esas
KARAR NO: 2023/113 Karar
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 21/09/2022
KARAR TARİHİ: 09/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle:------ çek numaralı 12.01.2021 ve 14.01.2022 keşide tarihli, her biri 5.000,00.-TL bedelli iki adet çek ciro yoluyla yetkili hamil müvekkil -------geçmiştir. Bahsi geçen çek müvekkil elinde iken yanlışlıkla çamaşır makinesinde yıkanmış ve zayi olmuştur. Bu nedenle işbu davanın açılma zorunluluğu doğmuştur. Söz konusu çeklerin zayi sebebiyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :
DAVANIN VE ÇEKİŞMELİ KONULARIN TESPİTİ, DELİLLER, DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ NEDENLER VE SONUÇ:
1-Davanın ve çekişmeli konuların tespiti: Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
Davanın dayanağı, 6102 sayılı T.T.K.nun 818. maddesi delaletiyle aynı Kanunun 757, 762, 763, 764. maddeleridir.
Bu davalar, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardandır. Davaya konu uyuşmazlığın tespiti;------ numaralı çek ve--------numaralı çek, 12.01.2021 ve 14.01.2022 keşide tarihli, her biri 5.000,00.-TL bedelli çeklerin; kayıp olduğu iddiasıyla ve iptaline karar verilmesine ilişkindir.
2-Deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, hukuki nedenler ve sonuç: Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de, senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Somut olayda;
Dosya arasında yer alan bilgi ve belgelere göre TTK 757 maddesi uyarınca çekten doğan tüm hakları kullanabileceğinden davayı açmaya yetkili olduğu anlaşılmaktadır.Somut olayda, davacı tarafından, dava konusu çeklerin zayi olduğu ileri sürülmüş ve anılan çeklerin tarih ve numarası sunulmuştur. Esasen hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir. Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, çeklere de uygulanacak olan TTK'nin 757 ve devamı maddelerindeki zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir. Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir. Dolayısıyla mahkemeyi tereddüte sevk eden hususlar, esasen anılan davalarda tartışılacaktır.Davacı tarafından zayi edildiği bildirilen çekler ile ilgili olarak TTK 761. ve 762. madde hükümleri gereğince çekleri bulanların veya herhangi bir nedenle ellerinde bulunduranların ilk ilan tarihinden itibaren 3 aylık süre içinde mahkememize ibraz etmeleri veya bir bildirimde bulunmaları, aksi takdirde çekin iptaline karar verileceği konusunda-------birer hafta ara ile üç kez ilan yapılmış, ancak kaybolduğu iddia olunan çekler bulunamamış, Bankaya veya Mahkemeye de ibraz edilmemiştir.
Tüm bu nedenlerle, davanın kabulü ile 6102 sayılı TTK’nin 818/1-s maddesi yollamasıyla 764/1. maddesi uyarınca davaya konu çeklerin zayi nedeniyle iptaline dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Gerekçesi ayrıntılı kararda yazılacak kararda açıklanacağı üzere ,
1-Açılan davanın KABULÜNE,
2- ------- çek numaralı 12.01.2021 ve 14.01.2022 keşide tarihli, her biri 5.000,00.-TL bedelli iki adet çekin ZAYİ NEDENİ İLE İPTALİNE,
3-Karar tarihi itibari ile alınması gerekli 179,90-TL harçtan peşin olarak yatırılan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 99,20-TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, kalan gider avansının dosya kesinleştiğinde iadesine, Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde BAM nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.