T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/60 Esas
KARAR NO: 2023/94
DAVA: Ticari Şirket (Genel Kurul Kararının İptali İstemli)
DAVA TARİHİ: 28/01/2021
KARAR TARİHİ: 01/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Genel Kurul Kararının İptali İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile dava dışı çoğunluk pay sahibi ----- arasında ------ süreci sonrası fikir ayrılıkları başladığını, müvekkilinin davalı şirketin idari işlerinden sorumlu olduğunu, şirketin mali işleyişine dair bilgi alamadığını, şirketin işleyişinin müzakere edilmesini talep etmesi ve mali konulara dikkat çekmesi üzerine hakim ortak tarafından yapılan olağanüstü genel kurul toplantısında gerekçesiz olarak müdürlük görevine son verildiğini, temsil ve ilzam yetkilerinin kaldırıldığını, ----müvekkilinin ------ başlık altında ayrıntılı açıklama ve TTK'nın 420. maddesi uyarınca erteleme talep ettiğini, genel kurulun --- tarihine ertelendiğini, ----- tarihinden üç gün önce bilanço, gelir tablosu, detay mizanlar, bağımsız denetim raporları ve faaliyet raporlarının mail yoluyla iletildiğini, açıklanması talep edilen konu başlıklarına dair açıklama yapılmadığını ve genel kurulda tartışılmadığını, bu sebeplerle ------- tarihli toplantının ilgililer tarafından gerekli açıklamanın yapılması için ertelenmesinin talep edildiğini, mali bilançoların ve bağımsız denetim raporunun verildiği gerekçesi ile erteleme talebinin reddedildiğini, ihtarname gönderilerek inceleme yapılması için olanak sağlanması talebinin karşılanmadığını, TTK'nın 447. maddesi uyarınca bilgi alma, denetleme ve inceleme hakkının ortadan kaldırılması ve sınırlanmasına yönelik kararların batıl olduğunu, alınan kararların kanuna, esas sözleşmeye ve dürüstlük kurallarına da aykırı olduğunu, tespit edilen usulsüzlükler, genel kurulda aydınlığa kavuşturulmadan tasdik ve ibraya ilişkin konularda karar alınamayacağını, ----- soruşturma sayılı dosyasında hakim ortak ------ tarafından şirkette gayri resmi ----kasa tutulduğu ve muvazaalı mali işler yaptığının tespit edildiğini, -------sayılı dosyasında gayri resmi kasa hesaplarının tutulduğu bilgisayarlara el koyma kararı verildiğini, şirkette fiilen çalışması olmayan kişilerin sigortalı çalışan olarak gösterildiğini, benzer ortaklık yapısı ile ortak oldukları başka şirketlerde de ------ azınlığın haklarını bertaraf edecek usulsüz işlemler yaptığının yapılan bilirkişi incelemeleri ile tespit edildiğini, gayri resmi giderleri karşılamak için fiktif faturalar iktisap edildiğini ancak karşılığında mal alınmadığını, kağıt üzerinde stokta görünen ürünlerin fire olarak geçirilerek stokların eritildiğini, bu şekilde hakim ortağa nakit sağlandığını, fire ve stok verilerine ilişkin talep edilen açıklamanın yapılmadığını, benzer sermaye yapısı ile ortak oldukları şirketler arasındaki ilişkilerin denetim raporunda incelenmediğini ve sorularının yanıtlanmadığını, ----- tarihli protokolün usulsüz işlemlerin ve bilgi verilmemesinin kanıtı olduğunu, yapı sahibi davalı şirketin inşa ettiği taşınmaza ilişkin kat karşılığı inşaat sözleşmesinin ibrazı ve kazanca dair açıklama talebinin cevapsız bırakıldığını, bu nedenlerle ---------- alınan kararların TTK'nın 449. maddesi uyarında yürütülmesinin geri bırakılmasını, toplantının 2. kez ertelenmesi talebinin reddi ile gündem maddelerinin görüşülmesine geçilmesini, faaliyet raporu ile bilanço, gelir gider tablosu, hesaplar ve denetçi raporunun tasdikine, müdürlerin ibrasına, kârın dağıtılmasına, denetçi atanmasına ilişkin genel kurul kararlarının TTK'nın 445. maddesi gereğince iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; şirketin paylarının %37’sinin ----%16,6’sının ise davacı ------ ait olduğunu, şirkette herhangi bir kişinin tek başına hakimiyet oluşturmasının söz konusu olmadığını, şirketin -----yılından beri bağımsız denetime tabi olduğunu, davacının diğer ortakların oyları ile uzun yıllar müdürlük yaptığını, idari kurum ve kuruluşlarla ilişkilerinde şirketi temsil ettiğini, sektörel faaliyetlerde ise ------ belirleyici olduğunu, ------ ve öncesindeki tüm olağan genel kurul toplantılarında bilanço, kâr-zarar hesabı ve müdürlerin ibrası konularında davacının da olumlu oyu ile oybirliğiyle karar alındığını, müdürlerin hiçbir zaman maaş almadıklarını, davacının ---- ayında şirketten ayrılma isteğini ortaklara bildirdiğini ve makul olmayan taleplerde bulunduğunu, haklı sebeple çıkma davasına delil oluşturabilecek davranışlar yaptığını, ---- tarihinde olağanüstü genel kurul toplantısında davacının müdürlük görevine son verildiğini, davacının genel kurul kararına karşı süresinde iptal davası açmadığını, davacının ortaklık sıfatından kaynaklanan tüm haklarını kullanmaya devam ettiğini, şirketin mali durumuna yönelik talep ettiği tüm bilgilerin verildiğini, davacının ---- tarihinde -------sayılı dosyası kapsamında şirketten ayrılma ve ortaklık payının ödenmesi talebiyle dava açtığını, mahkemede bilgi alma hakkının engellendiği kanaati oluşturmaya çalıştığını,--- tarihinde yapılan------ davacının talebi üzerine ---- tarihine ertelendiğini, davacıya talep ettiği belge ve raporlar teslim edilmek istendiğinde teslimden imtina ederek belgelerin avukatına teslim edilmesini talep ettiğini, davacı ve vekiline e-mail yoluyla ------gönderildiğini, ---- tarihinde aynı gündemle toplanan genel kurulun ikinci kez ertelenmesine ilişkin davacı talebinin bu sebeple reddedildiğini, davacının ----tarihine kadar müdür sıfatını taşıması sebebiyle ----- ilişkin alınmış kararlar bakımından hesap verme konumunda olduğunu, ileri sürülen maddi vakıalar ile iptali talep edilen genel kurul kararları arasında illiyet bağı bulunmadığını, davanın tarafının ----olmadığını, ------ soruşturma dosyasının müvekkili şirket ile bir ilgisinin bulunmadığını, söz konusu soruşturma dosyasında ----- hakkında kovuşturmaya yer olmadığı kararı verildiğini, fiili çalışması olmayanların sigortalı gözüktüğü iddialarının doğru olmadığını, müvekkili şirketin başka herhangi bir şirkette hissesi bulunmadığını, davacının sunduğu hisse devir sözleşmesinin tarafının davalı şirket değil -------soruşturma sayılı dosyasının da müvekkili şirket ile ilgili olmadığını, şirketin gayri resmi giderleri bulunmadığını, stokların eritilmesinin söz konusu olmadığını,----- tarihinde yapılan protokolün müvekkili şirket ile ilgisinin bulunmadığını, kuruluştan itibaren detaylı mizanların ortaklıktan çıkma ve ayrılma payının ödenmesi talebiyle açılan ------- esas sayılı dosyasına sunulduğunu ve şirketin mali raporlarından davacının bilgi sahibi olmadığı iddialarının doğru olmadığını, davacının 2. kez toplantının ertelenmesi talebinin reddinin talep edilen tüm bilgi ve belgelerin verilmesi ve toplantıda hazır bulunması nedeniyle yerinde olduğunu, davacının denetim raporlarının ve müdürler kurulu raporlarının tasdik edilmemesi gerektiğine ilişkin bir delil sunmadığını, davacının 2019 yılı itibariyle şirketin yönetiminde olması sebebiyle müdürlerin ibrasında oy kullanma hakkı bulunmadığını, alınan karar ile davacının da ibra edildiğini, davacının müdürlerin ibra edilmemesini gerektirir hangi işlemleri yaptığını açıklaması gerektiğini, kârın dağıtılmasına ilişkin kararın davacının da olumlu oyu ile oybirliği ile alındığını, TTK'nın 446. maddesi uyarınca davacının karın dağıtılmasına ilişkin kararının iptali için dava açamayacağını, müvekkili şirketin------- yılında beri bağımsız denetim şirketleri tarafından denetlendiğini, bunun yasal zorunluluk olduğunu, iptali talep edilen kararlardan bağımsız denetçi seçimi dışındakilerin icra edilebilir olmadığını, alınan kararların usul ve yasaya uygun olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; Davalı şirketin ----- batıl olduğunun tespitine aksi halde kararların TTK'nın 445. maddesi gereğince iptali ve tedbiren TTK'nın 449. maddesi doğrultusunda kararların yürütülmesinin geri bırakılması talebine ilişkindir.
Dosya kapsamına göre davalı ----- tarihinde yapıldığı, ortaklardan davacı ------ vekilinin TTK m. 420 uyarınca toplantının ertelenmesini talep etmesi üzerine,----- tarihinde aynı gündem maddeleri ile tekrar toplantı yapılarak, dava konusu yapılan kararların alındığı,---- göre, şirket ortaklarından ------- toplantıya katıldığı, buna göre toplantının %100 katılım ile yapıldığı görülmektedir.
Davalı ---- Tarihinde ------- göre, ortaklardan davacı ... vekilinin gündem maddelerinin görüşülmesine geçmeden önce söz alarak, toplantı tutanağında sıralanan --- maddeye ilişkin gerekli bilgi ve belgelerin verilmesini, belgeleri incelemek için TTK m. 420 uyarınca toplantının aynı gündem ile bir ay sonraya ertelenmesini talep ettiği, Genel Kurul’da, taleplerden münhasıran ---- yılı mali tablo ve bilançoların verilmesi talebi uyarınca erteleme talebinin kabulüne oybirliği ile karar verildiği, fakat bu karara rağmen davacı vekilince Genel Kurula sunulan ve----- madde şeklinde sıralanan taleplerinin gerçekte karşılanmadığı belirtilerek aynı nedenlerle ----- tarihinde yapılan genel kurulunda alınan kararların batıl olduğu ileri sürülerek bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Konu ile ilgili TTK'nın ilgili maddeleri aşağıdaki gibidir.
TTK'nın 420. Maddesi "(1) Finansal tabloların müzakeresi ve buna bağlı konular, sermayenin onda birine, halka açık şirketlerde yirmide birine sahip pay sahiplerinin istemi üzerine, genel kurulun bir karar almasına gerek olmaksızın, toplantı başkanının kararıyla bir ay sonraya bırakılır. Erteleme, 414 üncü maddenin birinci fıkrasında yazılı olduğu şekilde pay sahiplerine ilanla bildirilir ve internet sitesinde yayımlanır. İzleyen toplantı için genel kurul, kanunda öngörülen usule uyularak toplantıya çağrılır.
(2) Azlığın istemiyle bir defa ertelendikten sonra finansal tabloların müzakeresinin tekrar geri bırakılmasının istenebilmesi, finansal tabloların itiraza uğrayan ve tutanağa geçmiş bulunan noktaları hakkında, ilgililer tarafından, dürüst hesap verme ölçüsü ilkeleri uyarınca cevap verilmemiş olması şarttır.";
TTK'nın 446. Maddesi "(1) a) Toplantıda hazır bulunup da karara olumsuz oy veren ve bu muhalefetini tutanağa geçirten,
b) Toplantıda hazır bulunsun veya bulunmasın, olumsuz oy kullanmış olsun ya da olmasın; çağrının usulüne göre yapılmadığını, gündemin gereği gibi ilan edilmediğini, genel kurula katılma yetkisi bulunmayan kişilerin veya temsilcilerinin toplantıya katılıp oy kullandıklarını, genel kurula katılmasına ve oy kullanmasına haksız olarak izin verilmediğini ve yukarıda sayılan aykırılıkların genel kurul kararının alınmasında etkili olduğunu ileri süren pay sahipleri,
c) Yönetim kurulu,
d) Kararların yerine getirilmesi, kişisel sorumluluğuna sebep olacaksa yönetim kurulu üyelerinden her biri, iptal davası açabilir";
TTK'nın 447. Maddesi "Genel kurulun, özellikle;
a) Pay sahibinin, genel kurula katılma, asgari oy, dava ve kanundan kaynaklanan vazgeçilemez nitelikteki haklarını sınırlandıran veya ortadan kaldıran,
b) Pay sahibinin bilgi alma, inceleme ve denetleme haklarını, kanunen izin verilen ölçü dışında sınırlandıran,
c) Anonim şirketin temel yapısını bozan veya sermayenin korunması hükümlerine aykırı olan, kararları batıldır.";
TTK'nın 622. Maddesi "(1) Bu Kanunun anonim şirket genel kurul kararlarının butlanına ve iptaline ilişkin hükümleri, kıyas yoluyla limited şirketlere de uygulanır."
Mahkememizce yargılama sırasında bilirkişi heyetinden------ tarihli kök ve -- tarihli ek rapor alınmış, rapor denetime uygun ve hüküm kurmaya elverişli görülmüştür.
Sonuç olarak bilirkişi raporu, genel kurul tutanakları, dava ve cevap dilekçeleri, deliller ve tüm dosya kapsamına göre, Davacı tarafça ----- tarihli genel kurul toplantısında---- madde altında çok geniş yelpazede birçok bilgi ve belgenin davalı şirketten talep edildiği, TTK m. 420/2’de azınlığın toplantının ikinci kez ertelenmesini talep edebilme imkanının sınırlı olduğu, azınlığın talep ettiği her türlü bilgi ve belgenin değil, finansal tabloların itiraza uğrayan ve tutanağa geçirilmiş noktaları hakkında yeterli açıklamanın yapılmamış olması şartının arandığı, ortak tarafından talep edilmesine rağmen verilmeyen bilgi ve belgeler ile yapılmayan açıklamalardan finansal tablolar ile ilgili olmayanların, TTK m. 420/2 uyarınca genel kurul toplantısının ikinci kez ertelenmesini talep gerekçesi olamayacağı ancak TTK m. 614’de düzenlenen hukuki imkanların kullanılmasının gündeme gelebileceği, bu çerçevede, davacı tarafın---- tarihli tutanakta yer alan -----maddelik talebinin, davalı şirket tarafından davacıya verilen bilgi ve belgelere ve finansal tablolara ilişkin soruların davalı şirketçe cevaplandırılmadığı, iptali istenen ----- tutanağında davacının bu toplantının da ertelenmesine ilişkin talebinin “Toplantı erteleme talebinin; Teslimi lazım gelen evraklar ortak----- elektronik ortamda gönderildiği gibi fiziken de teslimi amacıyla davet edildiği ve teslim almaktan imtina ettiği, ayrıca teslimi fiziken mümkün olmayan blgi ve belgelerin şirket merkezde inceleme hakkının olduğu hatırlatıldı, Toplantıda Bu yıllara ait------ imzalı ve fiziken incelemeye hazır edildiği, keza talep edenin ------ yılı sonuna kadar şirketi münferit imzasıyla temsil ve ilzama yetkili olduğu dikkate alınarak talebinin reddine diğer ortakların oy birliğiyle karar verildi.” şeklinde karar verildiği, diğer kararların ise;
------ faaliyet raporu ile bilanço gelir gider tablosu hesapları ve denetçi raporu okunarak müzakere edilmiş, ---- olumlu oyla tasdik edilmiştir.
----- çalışmalarından dolayı müdürler kurulunun ibrası müzakere edilmiş,---- oyuna karşılık, şirket yönetimine katılmadığı belirtilen ortak ---- oylarıyla müdürlerin ibrasına karar verilmiştir. ----- yönetime katılmaları sebebiyle ibrada oy kullanmadıkları belirtilmiştir.
------ Kararı: Müdürler kuruluna ücret ödenip ödenmemesi müzakere edilmiş,---- ücret ödenmesi yönündeki ---- olumlu oya karşılık diğer ortakların olumsuz oylarıyla ücret ödenmesi reddedilmiştir.
----Kararı: ---- faaliyet karının dağıtılması müzakere edilmiş, daha önce kardan dağıtılanlar dikkate alındığında net dönem karının %25’ine ulaşmasını sağlayacak arta kalan tutarın dağıtılmasına oy birliği ile karar verilmiştir.
----- Kararı: --- yılı hesap ve işlemlerinin denetimi için ---- seçilmesi müzakere edilmiş, ---- olumsuz oyuna karşılık ------ olumlu oyla tasdik edilmiştir." şeklinde olduğu,
Toplantı Tutanağı’nda, alınan genel kurul kararları ile ilgili olarak muhalefet şerhi bulunmadığı, görülmüştür.
TTK m. 420 hükmüne göre, azınlığın toplantının ertelenmesi talebi üzerine görüşülmesi ertelenecek, görüşülerek karara bağlanamayacak olan gündem maddelerinin, finansal tabloların müzakeresi ve buna bağlı konular olduğu, davacı tarafça dava konusu yapılan, --- numaralı ------ faaliyet raporu ile bilanço gelir gider tablosu hesapları ve denetçi raporunun tasdiki, --- numaralı müdürler kurulunun ibrası, ---- numaralı kar dağıtımı kararlarının, finansal tabloların müzakeresi ve buna bağlı konularla ilgili olduğu, bu sebeple ------bu hususların karara bağlanmaması, finansal tabloların itiraza uğrayan noktaları ile ilgili açıklama yapılana kadar TTK m. 420 uyarınca görüşülmelerinin ertelenmesi gerektiği, - numaralı kararın ise, ---- hesap ve işlemlerinin denetimi için -------seçilmesi ise finansal tabloların müzakeresi ve buna bağlı konulardan olmadığı, bu sebeple bağımsız denetçi seçimine ilişkin gündem maddesinin TTK m. 420 uyarınca ertelenmesinin gerekmediği, TTK m. 622 uyarınca limited şirketlere de kıyasen uygulanacak olan genel kurul kararlarının butlanını düzenleyen TTK m. 447/1-b hükmüne göre, ‘pay sahibinin bilgi alma, inceleme ve denetleme haklarını, kanunen izin verilen ölçü dışında sınırlandıran,’ genel kurul kararlarının batıl sayılacağı, pay sahibinin genel kurulda müdürlere soru sorması, finansal tablolar ile ilgili itiraz ettiği hususlar ile ilgili açıklama yapılmasını talep etmesinin, bilgi alma hakkı kapsamında pay sahibine tanınan bir hak olduğu, bu sebeple, finansal tabloların itiraza uğrayan kısımları ile ilgili açıklama yapılmadan, --- tarihli genel kurul toplantısında alınan----- numaralı kararlar ile toplantının bu sebeplerle ikinci kez ertelenmesi talebinin reddine ilişkin kararın TTK m. 447/1-b uyarınca batıl olduğu, davacı ortağın ----- tarihli genel kurul toplantısına katıldığı, genel kurul tutanağına davacı ortağın ikinci kez erteleme talebi ve alınan kararlardan ------numaralı kararlara olumsuz oy kullanıldığı açıklamasından başka bir açıklama kaydedilmediği, dolayısıyla genel kurul tutanağında, bağımsız denetçi seçimine ilişkin --- numaralı genel kurul kararı ile ilgili -------olumsuz oy kullanıldığı bilgisi dışında, davacının muhalefet şerhini tutanağa geçirdiğine ilişkin açıklama yer almadığı, bu sebeple davacı ortağın, bağımsız denetçi seçimine ilişkin-----numaralı genel kurul kararına karşı iptal davası açma şartlarını taşımadığı, TTK m. 445 uyarınca bağımsız denetçi seçimine ilişkin ---- tarihli genel kurul toplantısında alınan ---- numaralı kararın kanuna, esas sözleşmeye ya da iyiniyet kurallarına aykırı olduğu yönünde bir iddiaya da rastlanamadığı anlaşılmakla davanın kısmen kabul kısmen reddine ilişkin aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ ile,
Davalı şirketin --- tarihli genel kurulunda alınan ------- kararlar ile bu kararların görüşmesine geçilmeden alınan toplantının 2. kez ertelenmesi talebinin reddine ilişkin kararın TTK'nun 622. maddesi atfı ile TTK'nun 447/1-b. maddesi uyarınca batıl olduklarının tespitine,
2-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
3-Alınması gereken 179,90 TL harcın peşin alınan 59,30 TL harçtan mahsubu ile kalan 120,60 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ye göre takdir edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 59,30 TL peşin harç, 59,30 TL başvurma harcı ve 7.695,00 TL dosya masrafı olmak üzere toplam 7.813,60 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,
Dair; davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde --------Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.01.02.2023