T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/183 Esas
KARAR NO: 2022/142
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 23/03/2021
KARAR TARİHİ: 17/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ------ ----- tarafından keşide edilen --- ----bedelli hamiline yazılı çekin, -------- ödemesi olarak tarafına verildiğini, ---- tarihinde bankaya ibraz edilmişse de o tarihte çekin karşılığının bulunmadığını, karşılıksızdır işlemi yapılarak iade edildiğini, ancak --- tarihinde mezkur çeke ------ bedel keşideci işverenin -------- --- olarak taraflarına ödendiğini, ödeme sonrası çekin iade edilmesinin gerekmeyeceği düşüncesi ile çek tarafından aynı gün imha edildiğini, imha edilen çekin bir örneği tarafından bulunmadığını, davamızın kabulü ile ------tarafından keşide ------ iptaline karar verilmesi talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada; kendisinin çeki geri aldıktan sonra imha ettiğini, imha ettiği için çekin zayi olduğunu, zayi belgesi verilmesi istemli dava açtığını beyan etmiştir.
Tarafa tebligat yapılarak taraf teşkili sağlanmıştır.
DELİLLER
*----------yazılan müzekkere cevabı
*Tüm dosya kapsamı
DAVANIN VE ÇEKİŞMELİ KONULARIN TESPİTİ, DELİLLER, DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ NEDENLER VE SONUÇ:
1-Davanın ve çekişmeli konuların tespiti: Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
Davanın dayanağı, 6102 sayılı T.T.K.nun 818. maddesi delaletiyle aynı Kanunun 757, 762, 763, 764. maddeleridir.
Bu davalar, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardandır.
Ön inceleme duruşmasında, uyuşmazlığın; " davaya konu----keşide edilen -------- çekin kayıp olmasından bahisle iptalinin talep edildiği anlaşılmaktadır." noktalarında toplandığı tespit edildi.
2-Deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, hukuki nedenler ve sonuç;
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de, senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Somut olayda;Dosya arasında yer alan bilgi ve belgelere göre davacının TTK 757 maddesi uyarınca çekten doğan tüm hakları kullanabileceğinden davayı açmaya yetkili olduğu anlaşılmaktadır.
Davacı tarafından, dava konusu çekin kaybedildiği ileri sürülmüş ve anılan çekin tarih ve numarası sunulmuştur.
Esasen hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir. Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, çeklere de uygulanacak olan TTK'nin 757 ve devamı maddelerindeki zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir. Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir. Dolayısıyla mahkemeyi tereddüte sevk eden hususlar, esasen anılan davalarda tartışılacaktır.
Davacı tarafından zayi edildiği bildirilen ---- olarak -------- tarihlerinde olmak üzere, birer hafta ara ile üç kez ilanları yaptırmıştır.
------ tarihli duruşmada davacı asile davaya konu çeki bankaya ibraz eden -------istirdat davası açmak üzere 2 hafta kesin süre verilmesine, verilen süre içerisinde dava açmadığı takdirde tedbir kararının kaldırılacağı ve davanın konusuz kalması nedeni ile karar verilmesine yer olmadığı kararı verileceğinin ihtarında bulunulduğu, davacı asilin verilen kesin süre içinde istirdat davası açmadığı anlaşılmış, bu nedenle davanın konusuz kalması nedeni ile karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın, konusuz kalması nedeni ile KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Karar tarihinde alınması gerekli 80,70 TL harcın davacı tarafça yatırılan 59,30 TL harçtan mahsubu ile kalan 21,40 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, kalan ve kullanılmayan gider avansının artan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Karar kesinleşmesinden itibaren 1 aylık süre içinde tazminat davası açılmadığı takdirde teminatın HMK 390 vd uyarınca iadesine,
5-Ödeme yasağı kararının kaldırılmasına, bu hususta bankaya müzekkere yazılmasına,
Dair, tarafların yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı