T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/34 Esas
KARAR NO: 2023/25
DAVA: Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin)
DAVA TARİHİ: 14/01/2022
KARAR TARİHİ: 11/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ---- sicil numarasıyla kayıtlı-----%9 oranıyla münferit imza yetkisine sahip müdürü ve ortağı olduğunu, şirketin 15.03.2012 tarihinde kurulduğunu, ----- 21.03.2012 tarih----- sayısı ile kuruluşu yayınlanan şirketin kuruluşundan itibaren ----- herhangi bir faaliyet gösteremediği gibi, genel kurul toplantılarını da yapmadığını, müvekkilinin ortağı ve %91 hisse sahibi -----, müvekkili ile 2005-2015 yılları arasında aktif faaliyet gösteren ------- ortak olduğunu, 2014 yılından itibaren başlayan sorunlar nedeniyle 2015 yılı başlarından itibaren başta ortaklığın feshi, alacak davaları olmak üzere yüze yakın davada husumet halinde olduklarını, anılan ortağın birçok sahtecilik, dolandırıcılık eylemleri sebebiyle müvekkilinin ileride kamu borçları gibi mağduriyetler yaşamaması için müdürlük ve münferit imza yetkilerinden ------ yevmiye sayılı ihtarnamesi ile istifa ettiğini, bahse konu istifa sebebiyle şirket tarafından gerekli tescil ve ilan işlemlerinin yapılmadığını, bu istifa sebebiyle taraflarınca 08.05.2020 tarihinde------başvuru yapıldığını ve istifanın ----- tescil ve ilan edilmesinin talep edildiğini, ancak bu taleplerinin ----- 21.09.2020 tarih ve ----- sayılı yazısı ile reddedildiğini, anılan kararda ilgili Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından istifanın tescil ve ilanına hükmedilen kesinleşme şerhine havi karar aslı ve onaylı suretinin başvuruda bulunması gerektiğinden bahsedildiğini, taraflarınca 07.12.2021 tarihinde------ Esas sayılı dosyası ile müvekkilinin istifasının ------tescil ve ilanın yapılması talepli hasımsız dava açıldığını, ancak mahkemece----- hasım gösterilmesi gerekirken hasımsız açılan davanın usulden reddine karar verdiğini, bu nedenle de------karşı huzurdaki davayı açtıklarını, müvekkilinin -----sicil numarasıyla------müdürlük yetkisine ilişkin istifasının ------- tescil ve ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ------cevap dilekçesinde özetle; Davacının 08.05.2020 tarihli başvurusunun tescil başvurusu niteliğinde olmadığı ve harç yatırılmadığı gibi, 21.09.2020 tarihli müvekkili müdürlüğün cevabi yazısının da, tescil talebinin reddine dair olmayıp, açıklayıcı ve bilgi mahiyetinde olduğunu, müvekkili müdürlüğün geriye etkili olacak şekilde işlem tesis etmesinin mümkün olmadığını, TTK ve Ticaret Sicili Yönetmeliğinin ilgili hükümleri kapsamında davacının, “ilgililer” arasında yer almadığından, aktif husumet ehliyeti olmadığını, davacının istifasının tescili talebinin muhatabının halihazırda ------ müdürü olan ------ olduğunu, müvekkili müdürlüğün TTK.'nun 32. ve Ticaret Sicili Yönetmeliği'nin 34. Maddesi çerçevesinde işlem yaptığını, müvekkilinin Ticaret Sicili’ne tescil konusundaki talepleri, ilgili yasanın kendisine verdiği yetki ve görev alanı içinde değerlendirdiğini ve sonuca bağladığın, yargı merci gibi hareket etmediğini, yasal şartlar oluşmuşsa yapılan işlemle ilgili tescil kararı verdiğini, aksi halde tescil talebini gerekçe göstererek reddettiğini, davacının 08.05.2020 tarihli başvurusunun mevzuat gereğince, ilgili kişi olmadığından tescil başvurusu olarak nitelendirilemeyeceği gibi, 21.09.2020 tarihli cevabi yazının da tescil talebinin reddi olmadığını, açıklayıcı ve bilgi mahiyetinde olduğunu, yenilik doğuran bir hak niteliğinde olan istifanın, iç ilişkide bu yöndeki beyanın şirkete ulaşmasıyla sonuç doğuracak olsa da, dış ilişkide istifanın ticaret siciline tescil ve ilan edilmesiyle sonuç doğuracağını, bu hususta yetkili ve yükümlü olan şirketin bizatihi kendisi olduğunu, şirketin sicil kayıtlarında yapılan inceleme neticesinde, dava dışı ----- sicil numarasına kayıtlı-------- münferiden şirketi temsile yetkili iki müdürünün olduğunu, bu itibarla da davacının istifasının muhatabının da diğer müdür olan ------- olduğunu, TTK'nun 28 ve Ticaret Sicili Yönetmeliğinin 22. maddesi gereğince, ------- tescil talebinde bulunabilecek olmasından dolayı davacı vekilinin ikame ettiği davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacının davasını, müvekkili ------ değil, dava dışı şirkete ve/veya hâlihazırda şirketin müdürü olan ----- karşı ikame etmesi gerektiğini, yerleşik uygulama ve içtihatların da bu yönde olduğunu, davacının 08.05.2020 tarihli başvurunun geçerli olduğu düşünülse bile, talep harca tabi olduğundan ve herhangi bir harç yatırma işlemi de bulunmadığından müvekkili müdürlüğün işlem yapmamasının hukuka ve mevzuata uygun olduğunu, bu husus müvekkili müdürlüğün 21.09.2020 tarihli cevabi yazısında da “gerekli harcın ödenmesi suretiyle tescil ve ilanı için başvuruda bulunulması gerektiği hususu bilgilerinize sunulur.” şeklinde belirtildiğini, müvekkili müdürlüğün 21.09.2020 tarihli cevabi yazısının, TTK'nun 34. ve Ticaret Sicili Yönetmeliği'nin 35. maddeleri kapsamında tescil işleminin reddi niteliğinde olmayıp, bilgilendirici mahiyette olduğun, TTK'nun 34. maddesi kapsamında ----- verilen karara karşı, bu kararın tebliğinden itibaren 8 gün içinde itiraz edilmesi mümkün olduğunu, müvekkili müdürlüğün cevap yazısının 21.09.2020 tarihli olduğunu, ancak davanın 14.01.2022 tarihinde açıldığını, davanın görülebilmesi için her husustan önce, 8 günlük dava açma süresine riayet edilip edilmediğinin re’sen değerlendirilmesi gerektiğini, bu itibarla davanın hak düşürücü süreden sonra açıldığı açık olduğundan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; davacının, ----- sicil numarasıyla kayıtlı dava dışı ------ müdürlük yetkisine ilişkin istifasının ------ tescil ve ilanına yöneliktir.Dava dışı ----- ticaret sicil kaydının incelenmesinde; sicil numarasının -----ana sözleşme tarihinin 15.03.2012, sermayesinin 150.000,00 TL, ortaklarının ve yetkililerinin ----- oldukları görülmüştür.
----- 09.12.2021 tarih ve-----karar sayılı ilamının incelenmesinde; davacının----- dava tarihinin 07.12.2021 olduğu, davanın------ karşı açılması gerekirken hasımsız açılmasından dolayı davanın usulden reddine karar verildiği görülmüştür.----- sayılı ilamı; “TTK’nın 33 ve Ticaret Sicili Tüzüğü’nün 38’nci maddelerine göre, tescil edilmiş konulardaki her türlü değişikliklerin de tescili gerekir. ------- şirketler bakımından TTK’nın 510 ncu ve Ticaret Sicili Tüzüğü’nün 31’nci maddesine göre de tescil, ilgililer veya yetkili temsilcileri ile hukuki halefleri tarafından istenir. Bu itibarla, davacının doğrudan ------- başvurarak talepte bulunması mümkün olmadığından davalı şirkete tescile icbar davası açmasında hukuki bir engel bulunmamaktadır.” şeklindedir.-----Hukuk Dairesinin 20.01.2020 tarih ve ---- esas------karar sayılı ilamı;“İlk derece mahkemesince, TTK’nın 34 ve 22. Maddeleriyle düzenlenen sınırlayıcı hükümler çerçevesinde, davacının müdürlük görevinden istifasının ticaret siciline tescil ve terkinini isteyebilecek arasında olmadığı gerekçesiyle, aktif husumet ehliyeti yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesince, davacının ------ şirketler için tescil isteminde bulunabilecek “ilgili kişi” kapsamında olmadığı, davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca esas reddine karar verilmiştir.
Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde ilk derece mahkemesince verilen bir kararda isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre-------Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.” şeklindedir.Somut olayda; davacının ------ %9 oranıyla münferit imza yetkisine sahip müdürü ve ortağı olduğu, müdürlük ve münferit imza yetkilerinden----- Noterliği'nin 17.04.2020 tarihli ve------ yevmiye sayılı ihtarnamesi ile istifa ettiği, bahse konu istifa sebebiyle şirket tarafından gerekli tescil ve ilan işlemlerinin yapılmadığı, bu istifa sebebiyle taraflarınca 08.05.2020 tarihinde------ başvuru yapıldığı ve istifanın------ tescil ve ilan edilmesinin talep edildiği, bu taleplerinin ------21.09.2020 tarih ve ------ sayılı yazısı ile reddedildiği, davacının ----- sicil numarasıyla ------ müdürlük yetkisine ilişkin istifasının ------ tescil ve ilanına karar verilmesini talep etmiş, davalı taraf davacının başvurusunun tescil niteliğinde olmadığı, başvuru için yatırması gereken harcın da yatırılmadığı, davacıya verilen cevabında red değil bilgi mahiyetinde olduğu, şirketin temsile yetkili 2 müdürü olduğu, bu nedenle istifanın muhatabının şirketin diğer müdürü olan ------olduğu ve tescil talebinin de ancak bu müdür tarafından bulunulabileceği, davacının davasının ----- değil diğer ortak ------yönlendirmesi gerektiğini savunmuş olmakla birlikte, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun "İtiraz" başlıklı 34. maddesinin "İlgililer, tescil, değişiklik veya silinme istemleri ile ilgili olarak, sicil müdürlüğünce verilecek kararlara karşı, tebliğlerinden itibaren sekiz gün içinde, sicilin bulunduğu yerde ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile itiraz edebilirler." şeklinde olduğu, burada belirlenen yetkinin kesin yetki niteliğine haiz olduğu, bu nedenlerle her ne kadar, davacı tarafça iş bu dava, mahkememizde açılmışsa da, davacının istifasının ------ tescil ve ilanına ilişkin olduğu TTK 34/1. maddesine göre ilgililerin tescil, değişiklik veya silinme istemleri ile ilgili olarak -------verilecek kararlara karşı tebliğden itibaren 8 gün içerisinde, sicilin bulunduğu yerde, ticari davalara bakmakla görevli Asliye Ticaret Mahkemesine itiraz edilebileceğinin hüküm altına alındığı,----- ilinde,------Adliyesi yetki alanında bulunduğundan mahkememizin bu davada yetkisiz olduğu anlaşılmakla HMK 114/1-ç maddesi uyarınca yetkisizlik nedeniyle, dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Her ne kadar davalı tarafça iş bu dava mahkememizde açılmışsada, davanın dava dışı şirketin müdürünün istifasının ------- ilan edilmesine yönelik olduğu TTK 34/1. Maddesine göre ilgililerin tescil, değişiklik veya silinme istemleri ile ilgili olarak ----- verilecek kararlara karşı tebliğlerinden itibaren 8 gün içerisinde, sicilin bulunduğu yerde, ticari davalara bakmakla görevli Asliye Ticaret Mahkemesine itiraz edilebileceği hüküm altına alınmış olmakla, -----Adliyesi yetki alanında bulunduğundan, HMK 114/1-ç maddesi uyarınca yetkisizlik nedeniyle, dava şartı yokluğundan davanın USULDEN REDDİNE,
2-Davaya bakmaya yetkili mahkemenin------ Nöbetçi AsliyeTicaret Mahkemesi tespitine,
3-HMK 20/1 . Maddesi uyarınca kararın kesinleştiği tarihten itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin mahkememize başvurması halinde dosyanın yetkili ve görevli----- Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine bildirilmesine, başvuru yapılmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtarına (ihtarat yapıldı)
4-Yargılama gideri hususunda yetkili mahkemece değerlendirme yapılmasına,
Dair; davacı vekilinin yüzüne , davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde -----Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.