T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/101 Esas
KARAR NO: 2020/22
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 14/01/2020
KARAR TARİHİ: 16/01/2020
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
Davacı şirket yetkilisi adına vasi atanan ------- tarfından mahkememize ibraz ettiği dava dilekçesinde özetle;----------- adet meblağsız ve imzasız boş çek yapraklarını kaybettiğini, 6 adet meblağsız boş çek yapraklarının iptaline karar verilmesini, bu sebeple dava konusu çekin iptalini talep ettiği anlaşılmıştır.
Dava, TTK.nun 818/s atfıyla uygulanması gereken , 757- 764. madde hükümlerine göre açılmış zayii nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir.
Davacı şirket yetkilisi adına vasi atanan dava dilekçesi ile 6 adet çekin boş çek olduğunu belirtmiştir. TTK.757-764.maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme, ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK.652.m)
Keşidecinin, muhatap bankayı ödemeden men yetkisi bulunmamaktadır. Çek ibraz edildiği takdirde, hak talep eden hamile karşı İİK.72.maddesi uyarınca olumsuz tespit davası açma imkanları mevcut bulunmaktadır.Hukuki yararının bulunması HMK.114/h maddesi uyarınca dava şartıdır.Yine TTK.651/2. maddesi uyarınca iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi senede bağlı alacak hakkı olan hamildir. Somut olayda davacı, çeklerin hamili değil çeklerin bağlı olduğu hesabın sahibi olduğu gibi çekler henüz keşide dahi edilmemiş yani kambiyo vasfını haiz olmayan boş çek yaprakları olduğu açıklanmıştır. Keşideci hesap sahibinin boş çekler için iptal talebinde hukuki yararı bulunmamaktadır.
Somut olayda dava dilekçesindeki açıklamalardan, çek yapraklarının boş olduğu, kambiyo senedi vasfı kazanmadığı ( Yargıtay -----. H.D.--- -- davacının hamil olmayıp, keşideci konumunda yer aldığı anlaşılmakla davacı tarafından ikame edilen davanın ve ödemeden men taleplerinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm ittihaz olunmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, dosyada bulunan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu verilen karar tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça orunup usulen anlatıldı.