T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/598
KARAR NO: 2023/903
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/08/2022
KARAR TARİHİ: 20/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 22.06.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında---- plakalı aracın sürücüsü----- asli ve tam kusurlu olduğunu, müteveffanın kusurunun olmadığını, müvekkillerin uğramış olduğu destekten yoksun kalma ihtiyacına ilişkin maddi zararın sigorta şirketince karşılanması gerektiği, arabuluculuk faaliyetleri neticesinde herhangi bir uzlaşmaya varılmadığını, sonuç olarak meydana gelen ölümlü trafik kazası sebebiyle müvekkiller ---- (Eş), ----(Çocuk),---- (Baba),-----Anne) destekten yoksun kalma zararlı için fazlaya dair talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla, davalı tarafından düzenlenen Zorunlu Mali Mesuliyet poliçesi kapsamında ----- için şimdilik 10,00 TL destekten yoksun kalma zararı, ----- için şimdilik 10,00 TL destekten yoksun kalma zararı, ---- için şimdilik 10,00 TL destekten yoksun kalma zararı ve ----- için şimdilik 10,00 TL destekten yoksun kalma zararı olmak üzere toplam 40,00 TL destekten yoksun kalma zararının, davalı tarafından düzenlenen Kasko poliçesi kapsamında ----için ZMMS poliçesini aşan kısımlar için şimdilik 10,00 TL destekten yoksun kalma zararı, ------ için ZMMS poliçesini aşan kısımlar için şimdilik 10,00 TL destekten yoksun kalma zararı, ----- için ZMMS poliçesini aşan kısımlar için şimdilik 10,00 TL destekten yoksun kalma zararı ve ------ için ZMMS poliçesini aşan kısımlar için şimdilik 10,00 TL destekten yoksun kalma zararı olmak üzere toplam 40,00 TL destekten yoksun kalma zararının davalının temerrüde düştüğü tarihten itibaren işlenmiş avans faiziyle birlikte davalı tarafından müşterek ve müteselsil sorumluluk çerçevesinde tazmin edilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu olay bakımından kazaya karışan ------ plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde ZMMS ve kasko poliçeleri kapsamında sigortalı olduğundan müvekkilleri adına destekten yoksun kalma tazminatı talep ettiğini, müvekkil şirketin poliçe üzerinde yazılı teminat limitleri ile sınırlı olduğunu, manevi tazminata yönelik sorumluluklarının bulunmadığını, müvekkil şirket sigortalısının kusuru oranında tazminat ödemesi yapmakla yükümlü olduğunu, destekten yoksun kalma tazminatının istenebilmesi için müteveffanın davacıların desteği olduğunun ispatlanması ve davacıların maddi ve gelir durumlarının araştırılması gerektiğini, davacı anne üvey olduğu için destekten yoksun kalma tazminatı talebinin reddinin gerektiği, hesaplamada asgari ücret verilerinin esas alınması gerektiğini, davacının kaza nedeniyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubu gerektiği, davacıların kabul anlamına gelmemek kaydıyla dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle tazminat isteyebileceklerini ve avans faizi istemesinin kanuna aykırı olduğunu, sonuç olarak tüm yasal hakların saklı kalmak kaydıyla kusur dağılımı için ----- Trafik İhtisas Dairesi'ne dosyanın tevdini, aktüeryal hesaplamanın asgari ücret verileri esas alınarak yapılması gerektiğini savunmuş, davacıya ödenen peşin sermaye değerinin var ise tenzile tabi olup olmadığının sorulmasını, dava konusu kazada birden fazla kişinin zarar görüp görmediğinin araştırılmasını ve teminatın paylaştırılmasını, tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faiz ile işletilmesini, davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava; Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, Trafik kazasından kaynaklı desteklerini yitiren davacıların talep ettiği destekten yoksun kalma tazminatının davalı şirketten hem zorunlu mali mesuliyet sigortası poliçesi hem de kasko poliçesi kapsamında tahsili hususunda uyuşmazlık içinde bulundukları görülmüştür.Mahkememiz dosyasının ön inceleme duruşmasının ---- no'lu ara kararı gereğince dosyanın aktüerya alanında uzman bir bilirkişiye tevdii ile tarafların tüm iddia ve savunmalarını karşılar varsa davacı tarafın alacak kalemlerinin tespiti ile hesaplanmasının istenilmesine karar verilmiş olup, 31/07/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...Davalı sigorta şirketince yapılan ZMSS poliçesinde “Ölüm Şahıs Başına” 430.000,00-TL teminat limiti bulunduğu, Kasko Poliçesinde ise “Kazaen Ölüm” 10.000-TL teminat limiti bulunduğu, yapılan hesaplamalar sonucu davacılar lehine toplam destekten yoksun kalma tazminatlarının poliçe limitlerini aştığı, bu nedenle her bir hak sahibi davacı zararının, poliçe limitlerine garameten dağıtıldığı, Kasko Poliçesinden talep edilen destekten yoksun kalma tazminatı talebinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Davacı eş ----- adına ZMMS Poliçesine istinaden 205.540,00-TL, Kasko Poliçesine istinaden 4.780,00-TL destekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, Davacı baba------ adına ZMMS Poliçesine istinaden 56.330,00-TL, Kasko Poliçesine istinaden 1.310,00-TL destekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, Davacı anne----- adına ZMMS Poliçesine istinaden 119.110,00-TL, Kasko Poliçesine istinaden 2.770,00-TL destekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, Davacı çocuk -----adına ZMMS Poliçesine istinaden 49.020,00-TL, Kasko Poliçesine istinaden 1.140,00-TL destekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, Sayın Mahkemece kabul edilebilecek başvuru tarihinden 8 iş günü sonrasına denk gelen tarihte davalı sigorta şirketinin temerrüde düşeceği, kazaya karışan aracın kullanım amacının Ticari Kamyonet olması nedeniyle hükmedilecek tazminata avans faiz uygulanması gerektiği..." şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür.Mahkememiz dosyasının 03/11/2023 tarihli---- Celsesinin ----no'lu ara kararı gereği bilirkişi raporuna karşı yapılan itirazların değerlendirilerek, ihtiyari mali mesuliyet limitinin değerlendirilmesine karar verilmiş olup, 06/11/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "... Davalı sigorta şirketince yapılan ZMSS Poliçesinde “Ölüm Şahıs Başına” 430.000,00-TL teminat limiti bulunduğu, Kasko Poliçesinde “Kazaen Ölüm” 10.000-TL teminat limiti bulunduğu, İhtiyari Mali Mesuliyet klozunda limitin “SINIRSIZ” olduğu, yapılan hesaplamalar sonucu davacılar lehine toplam destekten yoksun kalma tazminatlarının ZMSS Poliçe ve Kasko Poliçe limitlerini aştığı, ancak bu limiti aşan tutarların İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası sorumluluğunda olduğu, bu sorumluluğun genişletilmiş kasko poliçe güvencesi kapsamında yer aldığı, bu nedenle her bir hak sahibi davacı zararının poliçe limitlerine garameten dağıtıldığı, Davacı eş ---- adına ZMSS Poliçesine istinaden 205.540,00-TL, Kasko poliçesine istinaden 4.780,00-TL, İhtiyari Mali Mesuliyet klozuna istinaden 3.020.426,19-TLdestekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, Davacı baba------adına ZMSS Poliçesine istinaden 56.330,00-TL, Kasko Poliçesine istinaden 1.310,00-TL, İhtiyari Mali Mesuliyet klozuna istinaden 824.472,26-TL destekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, Davacı anne------ adına ZMSS Poliçesine istinaden 119.110,00-TL, Kasko Poliçesine istinaden 2.770,00-TL, İhtiyari Mali Mesuliyet klozuna istinaden 1.751.666,32-TL destekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, Davacı çocuk ------- adına ZMSS Poliçesine istinaden 49.020,00-TL, Kasko Poliçesine istinaden 1.140,00-TL, İhtiyari Mali Mesuliyet klozuna istinaden 721.564,77- TL destekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, Sayın Mahkemece kabul edilebilecek başvuru tarihinden 8 iş günü sonrasına denk gelen tarihte davalı sigorta şirketinin temerrüde düşeceği, kazaya karışan aracın kullanım amacının Ticari Kamyonet olması nedeniyle hükmedilecek tazminata avans faiz uygulanması gerektiği..." şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür.----- plakalı------ marka ----model çekici tipi, kullanım amacı ve şekli ticari/yük nakli olan aracın ----- adına tescilli olduğu, -----plakalı aracın davalı -----tarafından 16.11.2021-16.11.2022 tarihleri arasında-----poliçe numaralı ZMSS poliçesi tanzim edildiği, mezkur poliçede “Ölüm Şahıs Başına” 430.000,00-TL teminat limiti bulunduğu, ayrıca 17.11.2021-01.08.2022 tarihleri arasında davalı ----- tarafından ----- poliçe numaralı Genişletilmiş Kasko Filo Poliçesi tanzim edildiği, mezkur poliçede “Kazaen Ölüm” 10.000 TL teminat limiti bulunduğu, davalı -----. tarafından tanzim edilen----- poliçe numaralı Genişletilmiş Kasko Filo Poliçesinin (Sınırsız IMM) klozuna sahip olduğu, kasko poliçesinin "C-TEMİNAT HAKKINDA GENEL BİLGİLER" başlığında "TEMİNATLAR" - kısmında — "SINIRSIZ IMM 999.999.999,00-TL" bedelin yazılı bulunduğu saptanmıştır.
Müteveffa ---- olay tarihi olan 22.06.2022 tarihinde herhangi bir sigortasının bulunmadığı, dosya kapsamında müteveffanın olay tarihinde ne kadar gelir elde ettiğine ilişkin herhangi bir belgeye rastlanmamıştır----Üniversitesi Rektörlüğü'nün 05.09.2022 tarih, ----sayılı Sayın Mahkeme'ye bildirmiş olduğu cevabi yazısında müteveffanın Elektrik-Elektronik Mühendisliği bölümünden 20.09.2016 tarihinde mezun olduğu, -----ve---- Birliği'nin 28.11.2022 tarih,---- sayılı cevabi yazıda 2014 yılı mühendis, mimar ve şehir planlayıcılarının asgari ücret miktarının 2.800 TL/ay brüt olduğu bildirilmekle, müteveffa desteğin olay tarihinden günümüze kadarki destek hesaplaması 2014 yılı asgari ücret ile oranlanarak (2800/ 10715= 2,61) kat elde ettiği kabul edilerek hesaplama yapılmıştır.
Davaya konu olayda müteveffa-----, yerleşik içtihatlar gereği başkalarının geçimini eylemli ve düzenli olarak sağlayan veya geçimine katkıda bulunan ya da ileride geçimini sağlaması/katkıda bulunması kuvvetle muhtemel olan kişi olarak tanımlanan destek tanımına uyduğu,Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun ----. sayılı kararında; ana ve/veya babanın çocuğunun haksız fiil ve/veya akde aykırılık sonucu ölmesi nedeniyle açtığı destekten yoksun kalma tazminatı davalarında, destek ilişkisinin varlığının ispatı için -----gelir bağlanması şartının aranmayacağı, destekten yoksun kalma tazminatı davalarında çocukların ana ve/veya babaya destek olduklarının karine olarak kabulünün gerektiği kabul edilmiştir. Bu bakımdan Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu kararı doğrultusunda, dosya kapsamında müteveffa------ annesi ve babasına ----- tarafından gelir bağlanmadığı ve TBK 50. maddesi hükmüne göre; ölen kişinin gelirinden sürekli destekte bulunduğu ileri sürülüp, TBK 55. maddesine göre maddi delillerle hesaplanabilir sürekli ve düzenli fiili bir desteğin varlığı da kanıtlanmadığından dolayı makul farazi desteğin karine olduğu kabul edilerek, TBK 50. ve 51. maddeleri uyarınca hakkaniyete uygun makul bir maddi tazminat hesaplanması için pay ayrılarak hesap yapılacaktır. (Yargıtay ----. HD. -----)
Yargıtay ----.HD------ sayılı, -------.HD----- sayılı kararlarına göre; eşini kaybeden babanın tek başına çocuklarına bakması olanaksızdır. Baba yeniden evlenmeyi yeğlemiş ve eve bir üvey anne getirmiştir. Üvey anne çocuklara bakma yükümlülüğünü üstlenerek zaman ve emek harcamak durumunda kalacaktır. Bir eşin yerini diğerinin alması durumunda, bunun karşılığının bir tazminat konusu olacağı Yargıtay'ın birçok kararlarında görülebilir. Dolayısıyla dava dilekçesinde yer alan davacı baba ---- ve davacı üvey anne ----- adına destekten yoksun kalma tazminatı hesap edilecek olup, yerleşik içtihatlar gereği halen hayatta olan müteveffanın eşi, çocuğu, annesi ve babası için destek payı ayrılarak hesaplama yapılması gerekmiştir.Dosyada mevcut ----- Cumhuriyet Başsavcılığına sunulan 30.06.2022 tarihli bilirkişi raporunda, ----plakalı araç sürücüsü----- kazada tek ve asli kusurlu olduğu, , mütevaffa----- kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığı kanaatine varılmış, yapılan incelemede raporun dosya kapsamına uygun ve hüküm kurmaya everişli olduğu görülmüş, yeniden rapor almaya gerek görülmemiş olup, dosyada müteveffa----- kusurlu olduğuna dair herhangi bir tespit bulunmadığından, hesaplanacak olan maddi tazminattan TBK 52. maddesi gereği herhangi bir kusur indirimi yapılmamıştır.
Davacılar vekili 21.11.2023 tarihli dilekçeyle bedel artırımı yapmıştır.
Sonuç olarak, müteveffa ----- 22.06.2022 tarihinde vefat etmesi nedeniyle davacıların ZMSS poliçesi kapsamında davacıların ayrı ayrı şimdilik 10,00 TL destekten yoksun kalma zararı olmak üzere toplam 40,00 TL destekten yoksun kalma zararının, Kasko poliçesi kapsamında davacıların ZMSS poliçesini aşan kısımlar için şimdilik 10,00 TL destekten yoksun kalma zararı olmak üzere toplam 40,00 TL destekten yoksun kalma zararının davalının temerrüde düştüğü tarihten itibaren işlenmiş AVANS faiziyle birlikte davalı tarafından müşterek ve müteselsil sorumluluk çerçevesinde tazmin edilmesi talebine ilişkin olarak; Davalı sigorta şirketince yapılan ZMSS Poliçesinde “Ölüm Şahıs Başına” 430.000,00-TL teminat limiti bulunduğu, kasko poliçesinde “Kazaen Ölüm” 10.000-TL teminat |limiti bulunduğu, İhtiyari mali mesuliyet klozunda limitin “SINIRSIZ” olduğu, yapılan hesaplamalar sonucu davacılar lehine toplam destekten yoksun kalma tazminatlarının ZMSS Poliçe ve kasko poliçe limitlerini aştığı, ancak bu limiti aşan tutarların ihtiyari mali sorumluluk sigortası sorumluluğunda olduğu, bu sorumluluğun genişletilmiş kasko poliçe güvencesi kapsamında yer aldığı, bu nedenle her bir hak sahibi davacı zararının poliçe limitlerine garameten dağıtıldığı, davacı eş ----- adına ZMSS Poliçesine istinaden 205.540,00-TL, Kasko Poliçesine istinaden 4.780,00-TL, ihtiyari mali mesuliyet klozuna istinaden 3.020.426,19-TL destekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, davacı baba ------adına ZMSS Poliçesine istinaden 56.330,00-TL, Kasko Poliçesine istinaden 1.310,00-TL, ihtiyari mali mesuliyet klozuna istinaden 824.472,26-TL destekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, davacı anne ----- adına ZMSS Poliçesine istinaden 119.110,00-TL, Kasko Poliçesine istinaden 2.770,00-TL, ihtiyari mali mesuliyet klozuna istinaden 1.751.666,32-TL destekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, davacı çocuk-----adına ZMSS Poliçesine istinaden 49.020,00-TL, Kasko Poliçesine istinaden 1.140,00-TL, ihtiyari mali mesuliyet klozuna istinaden 721.564,77-TL destekten yoksun tazminat hesabı yapıldığı, kazaya karışan aracın kullanım amacının ticari kamyonet olması nedeniyle hükmedilecek tazminata daha önce davalının temerrüte düşürüldüğü tespit edilemediğinden dava tarihinden itibaren avans faiz uygulanması gerektiği, bilirkişi raporunda yapılan bu hesaplamanın ve tespitlerin dosya kapsamına uygun ve hüküm kurmaya elverişli olduğu görülmüş, davacı vekilinin yaptığı bedel artırımımdaki taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,
-Davacı eş ----- için ZMMS kapsamında 205.540,00 TL , ihtiyari mali sigorta poliçesi kapsamında 3.020.426,00 TL olmak üzere toplam 3.225.966,00 TL
-Davacı çocuk ----- için ZMMS kapsamında 49.020,00 TL , ihtiyari mali sigorta poliçesi kapsamında 721.564,77 TL olmak üzere toplam 770.584,77 TL
-Davacı baba ----- için ZMMS kapsamında 56.330,00 TL , ihtiyari mali sigorta poliçesi kapsamında 824.472,26 TL olmak üzere toplam 880.802,26 TL
-Davacı anne----- için ZMMS kapsamında 119.110,00 TL , ihtiyari mali sigorta poliçesi kapsamında 1.751.666,32 TL olmak üzere toplam 1.870.776,32 TL'nin
-Dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 460.964,72 TL harcın peşin alınan 80,70 TL harç ve 23.047,97 TL ıslah harcının mahsubu ile kalan 437.836,05 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT'ye göre 371.481,29 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 23.047,97 TL ıslah harcı ve 1.652,00 TL dosya masrafı olmak üzere toplam 24.861,37 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davalı tarafından yargılama gideri sarf edilmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde----Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.