T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/467
KARAR NO:2024/371
DAVA: İTİRAZIN İPTALİ (HAKSIZ EYLEMDEN KAYNAKLANAN ZARAR NEDENİYLE)
DAVA TARİHİ:30/06/2022
KARAR TARİHİ:17/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davacı------ bünyesinde-------- bağlı ve müsteşarlık tarafından denetlenen tüzel kişiliğe sahip bir kuruluş olduğunu, --------yasada belirtilen nedenlerle yaptığı ödemeler için zarara neden olanlara (aracın işletenine, sürücüsüne ve diğer sorumlulara) rücu etme hakkı tanındığını, borçlu ------------ sayılı icra takibi ile ödeme emri gönderilmiş, ödeme emrine borçlular ---- tarafından haksız ve mesnetsiz bir şekilde itiraz edilmiş ve takip durdurulduğunu, ------ tarihinde saat 08:05 sırasmda sürücü ---- sevk ve idaresindeki ---- sayılı motosikletiyle tek yönlü üç şeritli-----istikametine yolun sağ şerit kısmından seyir halindeyken -------- komuta kontrol karşısına geldiğinde motosikletin ön kısmıyla, yine aynı istikamette önünde sağ şerit üzerinde park halinde bulunan sürücü -----sevk ve idaresindeki--------- plaka sayılı aracın arka kısımların çarpması sonucu trafik kazası meydana geldiğini, ----sevk ve idaresinde ---- plakalı aracın kaza tarihinde --------------- bulunduğunu, her ne kadar söz konusu araç kaza tarihinde önce satılmış olsa da 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu 94. Maddesi gereğince "Sigortalı aracı işletenlerin değişmesi halinde devreden kişi 15 gün içinde sigortacıya durumu belirtmek zorundadır." Dolayısı ile poliçenin geçerliliği 15 gün süre ile daha devam etmekte, Nitekim,------------- karar numaralı dosyalarında da aynı paralelde karar verilmiş, poliçeyle ilgili sözleşmenin feshi kazadan sonra 05.02.2020 tarihinde yapılmış, dolayısıyla kaza tarihinde ----- sorumluluğu devam etmekte, olay sonrası kazada malul kalan ---- tarafından davacı ----- aleyhine tazminat talebi ile ---- başvurularak--- dosya açılmış, ---------tarihli bilirkişi raporu göre 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 59, Madde 84/k ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin Madde 116, Madde 157/a-Il Madde 157/b hükümlerini ihlal ettiğinden kazanın meydana gelişinde %50 Asli Kusurlu olduğu kanaatine varılmış, ----- dosyasında verilen-----tarihli karara karşı itiraz yoluna gidilmesi akabinde --------numaralı İtiraz Hakem Heyeti Kararına istinaden davacı aleyhine tazminat istemiyle ------- sayılı icra takibi başlattığını, davacı ----- tarafından kazada malul kalan --- ekte sunmuş olduğu ----- sayılı dosyasına toplam ------ tarihinde ödendiğini, davacı tarafından karşı taraf avukatına ödenmesi gereken toplam Mahkeme/icra vekalet ücretinden vergi tevkifatı yapılarak icra dosyasına ödeme yapılmış davacı tarafından 1.145,35-TL stopaj ödemesi gerçekleştirildiğini, 21.05.2021 tarihinde yapılan 20.681,39 TL ödeme dekontu ve 1.145,35 TL stopaj vergi tahsil alındısı ile tahakkuk fişi, dava dışı------- maluliyet oranı hesaplaması, tüm hastane ve tedevi evraklarına göre yetkili doktor tarafından maluliyet raporu hazırlanarak, maluliyet oranı %63 olarak hesaplandığını, sunulan raporlar ve ifade tutanakları ile de görüleceği üzere sürücü------ olayda tam kusurlu olduğunu, davacı ---- tarafından kazada yaralanan------ adına ödenen tazminat bedelinin poliçesi bulunması dolayısıyla ---- rücu yoluyla talep edilmesi hakkı doğduğunu, davacı icra dosyasına ödeme yaptıktan sonra davalı ----- rücu yazısı göndermiş fakat davalı tarafından ret cevabı aldığından 21.826,74-TL'nin sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte borçlu ------ poliçenin feshi kazadan sonra ------ tarihinde yapıldığından kazaya sebebiyet veren ile birlikte müşereten ve müteselsilen sorumlu olduklarını, davacı Sigortacılık Kanunu' nun 14.Maddesi ve ---- gereğince hak sahibine ödeme yapmak ile yükümlü olduğunu, ----- Maddesi ile davacı ------, yasada belirtilen nedenlerle, yaptığı ödemeler için zarara neden olanlara (aracın işletenine, sürücüsüne ve diğer sorumlulara) rücu etme hakkı tanınmış, Sigortacılık Kanunu'nun 14. Maddesinde ------- hangi durumlarda tazminat talep edilebileceği belirtilmiş, 5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14. Maddesi Ve------------ rücu etme hakkı tanınmış davacı kurum ödediği tazminatın tahsili amacıyla zarar sorumlularına karşı rücu hakkı 5684 Sayılı SK m.14 f.7, G.H.Yön m.16 ve m.17 f.2' de düzenlenmiş, Rücu Hakkının Kullanılması” başlıklı G.H.Yön m.16'ya göre, “Hesaptan yapılan ödemeler nedeniyle; a)Zorunlu sigortalan yaptırmayan veya geçerli teminat tutarları üzerinden zorunlu sigortaları yaptırmayan kişilere, rücu hakkı tanıdığını,----------- sayılı dosyası ile davalılar/borçlular -------- tarafından yapılan itirazın iptaline, icra takibinin devamına, asıl alacağın davalı/borçludan tahsiline, söz konusu alacağın likit olduğu dikkate alınarak, hükmolunacak borç miktarının ve %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatının davalı/borçludan tahsiline, fazlaya dair hertürlü talep ve dava hakların saklı tutulmasına, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya/borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle: Davacı kurum tarafından davaya konu ------- plakalı aracın, 06.10.2019 tarihinde karışmış olduğu kaza ile ilgili olarak, dava dışı 3. Şahsa ödenen tazminatın, söz konusu aracın kaza tarihinde davalı şirket tarafından -------- davalı şirket tarafından tanzim edildiği gerekçesiyle rücuen başlatılan icra takibine itirazımız üzerine, itirazın iptali talebiyle huzurda görülmekte olan dava açılmış, davacının talepleri haksız ve hukuki dayanaktan yoksun alıp davanın reddine karar verilmesini, davaya konu ---- plakalı araca ilişkin kaza tarihi olan --- tarihinde yürürlükte olan ---------- mevcut olmadığından, davacı taleplerinden davalı şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmamakla davanın reddine karar verilmesi gerekmekte, davacı tarafın taleplerini kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacı taleplerine konu --------davalı şirket tarafından sigortalandığını, davaya konu aracın el değiştirmesi sebebiyle, poliçe iptal edilerek ekli 29.08.2019 tarihli zeyilname düzenlendiğini, Madde 94 -Sigortalı aracı işletenlerin değişmesi halinde, devreden kişi 15 gün içinde sigortacıya durumu bildirmek zorunda olduğunu, sigortacı sigorta sözleşmesini durumun kendisine tebliği tarihinden itibaren onbeş gün içinde feshedebileceğini, sigorta fesih tarihinden onbeş gün sonrasına kadar geçerli olduğunu, gerek sunulan fesih zeyilnamesi gerekse de davacı tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan -----plakalı araç, ---------- tarihinde iptal edilmiş ve davalı şirketin yasa gereği poliçeden kaynaklanan sorumluluğu -------- tarihinde sona erdiğini, görülmekte olan davaya dayanak talebe konu trafik kazasının 06.10.2019 tarihinde meydana geldiği sabit olmakla, davalı şirketin poliçeden kaynaklanan sorumluluğu 2918 Sayılı Kanun'un 94. Maddesi hükmü gereği 12.09.2019 tarihinde sona ermiş olmakla, huzurda görülmekte olan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Huzurdaki dava, icra takibine yapılan itirazın iptali davasıdır.
Ticari davalarda zorunlu arabuluculuk son tutanak aslı dosyaya sunulmuştur.----------dosyası celp edilmiştir.Mahkememizce işbu dosyada sigorta bilirkişisi marifeti ile inceleme yaptırılmış ve bilirkişi raporu dosya arasına alınmıştır. Sigorta bilirkişi tarafından tanzim edilen bilirkişi kök ve ek raporunda özetle; ----------- sigortalının değişmesi sigorta sözleşmesi, sözleşmeye taraf olan sigortalıyı takip ettiği, sigortalının değiştiği, her durumda mevcut sözleşme değişim tarihi itibarıyla kendiliğinden sona erer ve ilgiliye gün esasına göre prim iadesi yapıldığı, ancak mevcut sözleşme sigortalının değiştiği tarihten itibaren onbeş gün süresince herhangi bir işleme gerek kalmaksızın ve prim ödenmeksizin yeni işleten için sözleşme yapılana kadar geçerli olduğu, ------------hesabı hak sahiplerine yapılan ödemeler dolayısıyla, zarar verenlerden bu ödemeyi talep etme hakkı bulunduğunu, zorunlu sigortayı yaptırmayan ve geçerli teminat tutarları üzerinden sigorta yaptırmayan kişilere karşı sorumlunun sonradan belli olması halinde bu kişilere ve sorumlu sigortaya, sigorta şirketinin tüm branşlarda ruhsat iptalinin olması ve iflası sonrası yapılan ödemelere karşı yeşil kart sigortası kapsamında ------- sınırları içerisinde meydana gelen zararlardan ötürü ----- başvurulara karşı ödemeler nedeniyle çalınmış veya gasp edilmiş bir aracın karıştığı kazada, üçüncü kişilerin uğradığı bedeni zararların hırsız, gasp ve yardım eden diğer kişilere ---- ödediği tazminatın tahsili amacıyla KTK'nun 108. ve ------ Yönetmeliği'nin 16.maddesi uyarınca zarar veren aracın işletenine, sürücüsüne, sigortacısına veya sigortacının iflas masasına rücu ettiği, davacı ---- huzurdaki davada dava dışı malul ---------- tarihinde ödediği 20.681,39 TL ve stopaj olarak 28.06.2021 tarihinde vergi dairesine ödediği belirtilen 1.145,35 TL (dekontta toplu ödeme olup, ödeme tarihi 28.06.2021 dir) olmak üzere toplam 21.876,74 TL ödeme yapıldığı,--------------- Maddesi: Sigorta fesih tarihinden onbeş gün sonrasına kadar geçerlidir,” Maddesinde belirtildiği üzere poliçenin 15 gün süreyle yürürlükte olması sebebiyle, ------- -------yönetmeliği gereğince,-----Rücu hakkının kullanılması başlıklı 16. Maddesi b bendi gereği “b) Sorumlunun sonradan belli olması halinde bu kişilere veya yükümlü sigorta şirketine,” rücu hakkının bulunduğu, bu nedenle --------- tarihinde icra dosyasına ve stopaj olarak ödemiş olduğu toplam 21.876,74 TL tutarı ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte talep edebileceği sonucuna ulaşıldığı, sigorta şirketi tarafından yapılan 21.05.2021 tarihinde yapılan 21.876,74 TL ödemenin 30.05.2022 takip tarihi itibarıyla güncel değeri aşağıda hesaplanmıştır.-------- yönetmelik Rücü hakkının kullanılması başlıklı 16. Maddesi b bendi gereği “b) Sorumlunun sonradan belli olması halinde bu kişilere veya yükümlü sigorta şirketine,” rücu hakkının bulunduğu,------ tarihleri arasında geçerli -------- adına sigortalı olduğu, poliçe teminatının ----- kaza tarihinde araç başına maddi 36.000,00 TL sakatlık ve ölüm teminatının kişi başına 360.000,00 TL olduğu, ---- tarihleri arasında geçerli ----- tarihinde düzenlenen ek poliçe ile ------- adına poliçe ile sigortalı olduğu, ve plaka değişikliği yapıldığı, ---------- Sigorta fesih tarihinden onbeş gün sonrasına kadar geçerlidir,” Maddesinde belirtildiği üzere poliçenin 15 gün süreyle yürürlükte olması sebebiyle, Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS Genel Şartları C. Maddesi ve ---- yönetmeliği gereğince, ------ Rücu hakkının kullanılması başlıklı 16. Maddesi b bendi gereği “b) Sorumlunun sonradan belli olması halinde bu kişilere veya yükümlü sigorta şirketine,” rücu hakkının bulunduğu, bu nedenle ------- tarihinde icra dosyasına ve stopaj olarak ödemiş olduğu toplam 21.876,74 TL tutarı ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte talep edebileceği sonucuna ulaşıldığı, yapılan açıklama ve değerlendireler neticesinde davacı --------- toplam olarak ödediği 21.876,74 TL ödemeyi 30.05.2022 takip tarihi itibarıyla (20.681,39 * 1.933,71 * 1.145,35 * 96,21)- 23.856,66 TL olarak talep edebileceği, tarafların faiz, masraf, vekâlet ücreti ve benzeri diğer taleplerinin Mahkemenizin takdirleri içinde kaldığı bildirilmiştir.
Mahkememizce dosyada bulunan bilgi ve belgeler, dosyada alınan rapor, ticari defter kayıtları sonucunda; davanın icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkin olduğu, takibin davacı --------hesabının dava dışı zarar görene yapmış olduğu ödemenin rücuen tahsili istemine ilişkin olduğu, Somut olayda yapılan inceleme sonucunda, -------- yönetmelik Rücü hakkının kullanılması başlıklı 16. Maddesi b bendi gereği “b) Sorumlunun sonradan belli olması halinde bu kişilere veya yükümlü sigorta şirketine,” rücu hakkının bulunduğu,---- plakalı aracın ---- nolu poliçe ile ----- adına sigortalı olduğu, poliçe teminatının 06.10.2019 kaza tarihinde araç başına maddi 36.000,00 TL sakatlık ve ölüm teminatının kişi başına 360.000,00 TL olduğu, ------ tarihleri arasında geçerli ---- tarihinde düzenlenen ek poliçe ile ----- adına poliçe ile sigortalı olduğu, ve plaka değişikliği yapıldığı, ------------sigortalının değişmesi başlıklı Maddesinde ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu 94. Maddesi: Sigorta fesih tarihinden onbeş gün sonrasına kadar geçerlidir,” Maddesinde belirtildiği üzere poliçenin 15 gün süreyle yürürlükte olması sebebiyle, Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS Genel Şartları C. Maddesi ve -------- yönetmeliği gereğince, -------- kullanılması başlıklı 16. Maddesi b bendi gereği “b) Sorumlunun sonradan belli olması halinde bu kişilere veya yükümlü sigorta şirketine,” rücu hakkının bulunduğu, bu nedenle ------- tarihinde icra dosyasına ve stopaj olarak ödemiş olduğu toplam 21.876,74 TL tutarı ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte talep edebileceği sonucuna ulaşıldığı, yapılan açıklama ve değerlendireler neticesinde davacı ------ toplam olarak ödediği 21.876,74 TL ödemeyi talep edebileceği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir. Yapılan tetkik neticesinde davacının alacağı olduğu, işbu alacağın likit (bilinebilir) mahiyette bulunduğu gözetilerek İcra İflas Kanunu Madde 67/2 uyarınca asıl alacak üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesi kararlaştırılmış olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın KABULÜne,
2------------ icra dosyasına yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, duran takibin 21.826,74 TL asıl alacak üzerinden, takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte DEVAMINA,
3-Asıl alacak olan 21.826,74 TL üzerinden hesaplanacak %20 icra inkar tazminatının davalı şirketten tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenecek 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
5-Alınması gerekli 1.490,98-TL harçtan yatırılan peşin harç olan 260,31 TL'nin mahsubu ile kalan 1230,67-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
6-Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Davacı tarafça yapılan 1.580,00 TL yargılama giderinin ve 260,31 TL peşin harç toplamı 1.840,31 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine,
9-Davalı tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
Dair,davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usûlen anlatıldı.17/05/2024