T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/298
KARAR NO : 2024/578
DAVA : İTİRAZIN İPTALİ (TİCARİ SATIMDAN KAYNAKLANAN)
DAVA TARİHİ : 28/04/2023
KARAR TARİHİ : 19/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının ---- plakalı araç ile 25.09.2022-26.09.2022 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, davacı tarafından işletilen köprü ve otoyollardan ihlalli geçişler gerçekleştirdiğini, geçiş ücretleri ve bu ücretlere ait yasal cezanın ödenmemesi üzerine ---- esas numaralı icra takibine girişildiğini, davalının, takipte davacıya herhangi bir borcu bulunmadığı iddiası ile alacağa ve ferileri bakımından takibe itiraz ettiğini ancak ihlalli geçiş vaktalarına itiraz etmediğini, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 30/5 Maddesi kapsamında otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde; geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulaması yapıldığını, şikayete konu borcun sebebini teşkil eden ihlalli geçişin tanımlandığını, ihlalli geçiş cezasız ödemesiz geçiş anında kesinleştiğini, ancak yasada öngörülen 15 günlük yasal süresi içinde geçiş ücretinin ödenmesi halinde geçiş cezasının yasa hükmü gereği kendiliğinden terkin olduğunu, davacı şirketin yasal bir yükümlülük bulunmamasına rağmen adına kayıtlı telefon numarası bulunan araç sahibi gerçek kişilere SMS; ceza tahakkuk ettikten sonra ise araç sahibi gerçek ve tüzel kişilerin adreslerine “ihlalli geçiş ihtarnamesi”” gönderdiğini, yapılacak yargılama neticesinde; ---- İcra Müdürlüğü'nün ---- Esas sayılı dosyasında davalının icra takibine vaki itirazın iptali ile alacağın yasal faizi ile diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamına, borçlu aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı borçludan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu edilen dönemde davalı şirket adına kayıtlı araç ihlalli geçiş yapmadığını, davacının ihlali geçiş iddiasına itiraz edildiğini, geçişin yapıldığının kabulü anlamına gelmemek kadıyla, davalı şirkete ait araçların tamamının ----- kayıt hesabında ve bağlı bulunan banka hesabında yüklü tutarda bakiye yer aldığını, bu nedenle bakiye olmadığı ve 15 günlük süre içerisinde de bakiyenin tamamlanmadığına dair iddiaya itiraz edildiğini, otoyol geçişlerinde yer alan cihazların yönü, açısı, aracın yüksekliği, güneşin konumu gibi nedenlerden dolayı eksik veyahut plakayı yanlış okuduğu görüldüğünü, buna dair medyaya yansıyan onlarca şikayet de mevcut olduğunu, bu anlamda davalı şirketin aracının ihlalin yer aldığı tarihte geçişinin olup olmadığının tespit edilmesi ve bunun yanında ise söz konusu geçişte ihlalin gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti gerektiğini, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; davacının işlettiği otoyol ve bağlantı yollarından ihlâlli geçişler sebebiyle işleten şirket tarafından geçiş ücretinin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkindir.
---- İcra Müdürlüğünün ----- Esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmıştır.6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun Madde 30/5 : “4046, 3465 ve 3996 Sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/5/2018-7144/18 md.)”Davacı şirketin, 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun” ve işbu Kanuna istinaden verilen Bakanlar Kurulu kararı kapsamında ‘---- Otoyol Projesi’nin yap-işlet-devret modeli ile işletmesini üstlendiği anlaşılmaktadır.
6001 sayılı Kanun’un 30/5 maddesi kapsamında, davacı şirketin işletmesini üstlendiği köprü, bağlantı yolu ve otoyollardan geçiş sebebiyle tahakkuk eden geçiş ücretini tahsil yetkisi olduğu görülmektedir. Ayrıca davacı işletmeci şirketin; geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı kadar ceza bedelini tahsil edeceği, 27/3/2015 tarihli 6639 sayılı Kanunun 33 üncü maddesi ile 16/5/2018 tarihli 7144 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle yapılan değişiklikler sonucunda hüküm altına alınmıştır.Hâlböyleyken, köprü, otoyol ve bağlantı yollarının işletmesini üstlenen şirketin geçiş ücretini tahsil etme yetkisi olduğu, geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden ise geçiş bedeli ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı tutarında ceza bedelini de tahsil edebileceği 6001 sayılı Kanun’un 30/5 maddesi uyarınca açıktır.---- ve --- uygulamasında, araç sahiplerinin plaka numaralarıyla birlikte ----veya ---- aboneliği aldıkları (her araç plakasına ait ayrı bir abonelik), köprü, otoyol ve bağlantı yollarından geçiş sırasında araç sahibinin ---- hesabında yeteri kadar bakiye bulundurması gerektiği, yeterli bakiye bulundurmayan aracın plakasının geçişten sonra her gün belli aralıklarla sistem tarafından kontrol edildiği (bakiye sorgulamasının belirli saat aralıklarıyla otomatik olarak yapıldığı), yeterli bakiye olduğunda geçiş bedelinin tahsil edildiği, bu sorgulamanın geçişten sonraki on beş (15) gün boyunca devam ettiği, on beş günün sonunda hâlen hesabında -yeteri kadar- geçiş ücretini karşılar bakiye bulundurmayan aracın geçişinin ‘cezalı geçiş’ statüsüne dönüştüğü bilinmektedir.Davacı, otoyol, köprü ve bağlantı yollarını özel hukuk hükümlerine göre işlettiğine, davacı ile davalı birer tacir olduğuna ve uyuşmazlık tarafların ticari işletmesinden kaynaklandığına göre; huzurdaki davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerekir.
Dosyada bulunan bilgi ve belgeler incelenmiş olup, Davalı şirketin ----- plakalı aracının davacının işlettiği otoyoldan geçiş yaptığı, ihlali geçiş anında ve takip eden 15 gün yeter bakiyenin bulunmadığı, geçiş bedelinin ödenmediği anlaşılmıştır. Açıklanan gerekçelerle davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.Yapılan tetkik neticesinde davacının alacağı olduğu, işbu alacağın likit (bilinebilir) mahiyette bulunduğu gözetilerek İcra İflas Kanunu madde 67/2 uyarınca asıl alacak üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesi kararlaştırılmış olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın KABULÜNE,
2----- İcra Dairesi'nin ----- Esas sayılı icra dosyasına yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, duran takibin 3.012,50 TL asıl alacak üzerinden takip tarihinden itibaren reeskont avans faizi ile birlikte DEVAMINA,
3-Asıl alacak olan 3.012,50 TL üzerinden hesaplanacak %20 icra inkar tazminatının davalı şirketten tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Alınması gerekli 427,60 TL harçtan yatırılan peşin harç olan 179,90-TL'nin mahsubu ile kalan 247,70-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan toplam 75,00 TL yargılama gideri, ve davacı tarafça peşin olarak yatırılan 179,90 TL peşin harç giderinin toplamı 254,90 TL'nin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 3.012,50 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) Maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 Maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenecek 3.120-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usûlen anlatıldı.