T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/459 Esas
KARAR NO: 2023/496
DAVA: Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali
DAVA TARİHİ: 28/06/2022
KARAR TARİHİ: 21/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin, davalı kooperatife üye durumundayken, davalı kooperatifin usulsüz işlemleri neticesinde yönetim kurulu kararıyla üyelikten çıkarıldığını, müvekkilinin usulsüz işlemler neticesinde üyelikten çıkarılmasına ilişkin alınan yönetim kurulu kararının iptal edilmesi için bu davayı açtıklarını, davalı kooperatifin, müvekkilini üyelikten çıkarıldığına ilişkin olarak müvekkiline gönderilen ----- Noterliğinin 21/03/2022 tarihli ve ----- yevmiye numaralı ihtarnamesinde; müvekkilinin kooperatife olan parasal borçlarını yerine getirmemesi nedeniyle kendisine ----- Noterliğinin 09/11/2021 tarihli ------ yevmiye numaralı ve 13/12/2021 tarihli ------ yevmiye numaralı ihtarnameleri ile müvekkilinin borçlarını ödemesi, ödememesi halinde ise kooperatif üyeliğinden ihraç edileceği hususları konusunda bildirimde bulunulmak istenilse dahi, müvekkilinin kooperatife bildirdiği iddia edilen ----- Mah. ------ Cad. No: ------ ------ adresine tebligatların ulaştırılamaması nedeniyle ilanen tebliğ yoluna gidildiğini, ilanen tebliğ sonunda 18/03/2022 günlü ------sayılı yönetim kurulu kararı ile kooperatif üyeliğinden çıkarıldığını, bu durumun ------ 21/03/2022 ve ------ yevmiye numaralı ihtarnamesi ile bildirildiğini, müvekkilinin haksız ve usulsüz şekilde kooperatif üyeliğinden çıkarılmasının ardından ana sözleşmenin 14. maddesi uyarınca 30/03/2022 tarihinde tebliğ edilen ve bu dava dosyası ile iptali istenen yönetim kurulu kararına karşı 3 aylık yasal süresi içerisinde davayı açtıklarını, müvekkiline 30/03/2022 tarihinde tebliğ edilen ----- Noterliğinin 21/03/2022 tarihli ve ------ yevmiye numaralı ihtarnamesine bakıldığı zaman müvekkilinin adresi olarak ------ Mah. ----- Sokak ------- Apt. No: ------ ------gösterildiğini ve bu ihtarnamenin müvekkilinin bu adresine tebliğ edildiğini, bu ihtarnamede yer alan müvekkilinin adresinin müvekkilinin davalı kooperatife bildirmiş olduğu adresi olduğunu, her ne kadar ------ Noterliğinin 09/11/2021 tarihli ------ yevmiye numaralı ve 13/12/2021 tarihli ------ yevmiye numaralı ihtarnameleri müvekkilin bildirdiği iddia edilen ------ Mah. ------ Cad. No:----- ------ adresine gönderilmişse olsaydı, kooperatif üyeliğinden çıkarıldığına ilişkin ihtarnameninde ----- ------ Cad. No: ----- ----- adresine gönderilmesi gerektiğini, davalı kooperatifin yönetim kurulu tarafından müvekkilinin haksız ve usulsüz olarak üyelikten çıkarıldığını, müvekkilinin üyelikten çıkarılmasına yönelik alınan 18/03/2022 günlü ------ sayılı yönetim kurulu kararının iptali gerektiğini, bunun yanında davalı kooperatifin müvekkiline ve müvekkilinin sahibi olduğu ------ Şti'ne borcu bulunduğunu bu borçların bir kısmına ilişkin olarak müvekkilinin şahsına olan bir kısım borç ile ilgili olarak ------ Esas ve ------ Şti'ne olan bir kısım borç ile ilgili olarak ise ------ Esas sayılı icra takipleri ile 2015 yılında kesinleşmiş icra takipleri bulunduğunu, müvekkilinin alacağı olmasına karşın konu ihtarnamelerde müvekkiline borç yükletilmesinin hukuka aykırı olduğunu, ayrıca davalı kooperatifin müvekkiline teslim etmeyi taahhüt ettiği daireler bulunmasına karşın bu dairelerin müvekkiline teslim edilmediğini ve bu bağlamda davalı kooperatifin edimini yerine getirmediğini, söz konusu dairelerin halen tamamlanmamış halde olduğunu, daha önce içinde bulunan kapıların, mutfak dolaplarının, yer döşemelerinin şu anda dairelerde mevcut olmadığını, davalının taahhüt ve edimlerini yerine getirememişken müvekkiline borç yükletmesinin hukuka aykırı olduğunu, 2014 yılından beri diğer kooperatif ortaklarının bir çoğunun dairelerini teslim almasına rağmen müvekkilinin dairelerinin teslim edilmediğini, 1163 sayılı Kooperatif Kanunu ile Ana Sözleşmenin eşitliğe ilişkin ilgili maddelerine aykırı olduğunu, dairelerini 2014 yılından bu yana teslim alan ortakların haklarını almakla birlikte dairelerinden kira geliri vb. Menfaatler de elde edebilmişlerken müvekkilinin bu gelirlerden de mahrum kaldığını, bu durumun ------ Noterliğinin 26/01/2022 tarihli ve-----yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı kooperatife bildirildiğini, bu nedenlerle müvekkilinin kooperatifin ortaklığından çıkarılması yönünde alınan 18/03/2022 günlü ------ sayılı yönetim kurulu kararının iptaline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinde üyelik ile herhangi bir ilgisi olmayan ayrı bir tüzel kişiliğe haiz ----- Şti.'ye ilişkin dosya ve bilgiler yer aldığını, dava dilekçesinde de görüleceği üzere davacı ve kooperatif üyesi ... üyelik yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle alınmış olan ortaklıktan çıkarma kararının muhatabının davacı ... olup, ----- Şti.'nin dava ile herhangi bir irtibatı bulunmadığını, bundan ötürü, bu dava ile ilgisi olmayan davacı beyanlarını kabul etmediklerini, davalının Ana Sözleşmesi uyarınca parasal yükümlülüklerini otuz gün geciktirenlere yönetim kurulunca noter aracılığı ile yapılacak ihtarı takip eden 10 gün içinde bu yükümlülüklerini yerine getirmeyenlere yine aynı kurulca ikinci ihtarın yapıldığını, ikinci ihtarı takip eden otuz gün içinde de bu yükümlülüklerini yerine getirmeyenlerin yönetim kurulu kararı ile ortaklıktan çıkarıldığını, çıkarma kararının gerekçeli olarak yönetim kurulu karar defteri ile ortaklık defterine kaydedildiğini, kararın onaylı örneğinin, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere 10 gün içinde notere tevdi edildiğini, ortağın çıkarma kararının tebliğ tarihinden itibaren 3 ay içinde iptal davası açabileceğini veya genel kurula itiraz edebileceğini, üç aylık süre içinde genel kurula veya mahkemeye başvurmak suretiyle itiraz edilmeyen çıkarma kararlarının kesinleştiğini, davacı ... karşı da parasal yükümlülüklerini yerine getirmemesinden kaynaklı olarak Kooperatif Ana Sözleşmesi’nde belirtilen prosedürün takip edildiğini, davacıya borcunu 10 günlük sürede ödemesi için ihtarname gönderildiğini, 10 gün içerisinde ödememesi nedeniyle İhtarnamenin gönderildiğini, davacı tarafından vekili aracılığıyla bu ihtarnamelere konu borca ilişkin olarak ----- Noterliğinin 26.01.2022 tarih ve ----- yevmiye numarası ile cevap verildiğini, ----- ve ----- ihtarnamelere muttali olan ve bunlara cevap veren davacının, yapılan ve muttali olduğu ihtarnamelere rağmen halen ödeme yapmaması nedeniyle yönetim kurulu kararıyla ortaklıktan çıkarılmış ve işbu yönetim kurulu kararlarının tarafına noter kanalıyla tebliğ edildiğini, hal böyle iken davacının başvurusunda tarafına yapılan tebligatın da usule uyulmadığı yönündeki beyanlarının gerçeği yansıtmadığını, davacıya ilişkin olarak talep edilmiş olan aidatların genel kurul kararları ile alındığını, genel kurul kararlarının iptal edilmediği için tüm ortakları bağladığını, bu nedenle kooperatifin en yetkili organı olan genel kurul kararlarına uymayan ve ortaklık yükümlülüklerini yerine getirmeyen davacının ortaklıktan çıkarılmasında hukuka aykırılık bulunmadığını, kooperatif üyelerinin/ortaklarının en önemli yükümlülükleri kooperatif genel kurullarında alınan kararlara uymak ve kooperatife olan parasal yükümlülüklerini yerine getirmek olduğunu, davacının kooperatif genel kurullarında alınan kararlara istinaden tahakkuk etmiş olan aidat yükümlülüklerini yerine getirdiğine dair herhangi bir belge sunulmadığını, aidat alacaklarının belirtildiği üzere genel kurul kararı ile alındığını ve tüm üye/ortakları iptal edilmediği sürece bağladığını, bu nedenle genel kurul kararları ile tahakkuk etmiş olan aidat borçlarını ödemeyen davacının ortaklıktan çıkarılmasında hukuka aykırılık bulunmadığını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava; davacının, davalı kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptaline yöneliktir. ----- Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ------ sicil numarasında kayıtlı ------ Kooperatifi'nin sermayesinin 0,70 TL, ana sözleşmesinin 09.08.196, yönetim kurulu üyeleri ve yetkililerinin ------, ------ ----- ve ----- olduğu, kooperatifin son tescilini 21.06.202 tarihinde yaptırdığı görüldü. Dosya kapsamına göre, davacının, ------ Mah. ------ Cad.no:------ ------ adresine ----- Noterliğin'den gönderilen 09.11.2021 tarihli ----- yevmiye nolu ------ ihtarnamenin bila tebliğ iade olduğu, 31.10.2021 tarihi itibariyle ana para 61,154,92 TL ve gecikme faizi 15,484,77 TL olmak üzere toplam 76,639,69 TL nin ödenmesi ihtarını içerdiği, ------ Mah. ----- Cad.no: ------ ------- adresine ----- Noterliğin'den gönderilen13.12.2021 tarihli ------ yevmiye nolu ----- İhtarnamenin de bila tebliğ iade olduğu, 31.10.2021 tarihi itibariyle ana para 61,154,92 TL ve gecikme faizi 15,484,77 TL olmak üzere toplam 76,639,69 TL nin ödenmesi ihtarını içerdiği, davacının ----- Mah. ------ Sok.----- apt. No: ----- ----- adresine ------ Noterliği'nden gönderilen 21.03.2022 tarihli ----- yevmiye numaralı ihtarnamenin ise, 21.03.2022 tarihinde tebliğ edildiği, aidat borcunun ve gecikme faizlerinin ödenmemesi nedeniyle 18.03.2022 tarih ve ----- sayılı yönetim kurulu kararı ile üyelikten çıkarıldığı ihtarını içerdiği, davacıya davalı tarafından gönderilen ---- ve ---- ihtarnamelere dayanak olarak 2017-2018-2019-2020-2021 yılları genel kurul kararlarının gösterildiği, davacı tarafından da, davalı kooperatife ------ Noterliğinden gönderilen 26.01.2022 gün ve ----- yevmiye numaralı ihtarname ile kendisine gönderilen ----ve ----- ihtarnamede ki talepleri kabul etmediğini ve alacaklı olduğunu ihtar ettiği görülmüştür.Öte yandan, davalı tarafından davacıya gönderilen ------ ve ----- ihtarnamelerde aidat borcunun toplu olarak gösterildiği, aidatların hangi yıla ve aylara ait olduğu ayrı ayrı gösterilmediği, yine gecikme zammının bir bütün olarak gösterildiği, aylık borca aylık işletilen faizin ayrı ayrı gösterilmediği, oysa ihracı istenen ortağa, borcunun kaynağının ne olduğunu denetleyebileceği şekilde bir bildirim yapılması gerektiği, davacıya bu yönde bir bildirim yapılmadığı anlaşılmaktadır.1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 27. ve davalı kooperatif anasözleşmesinin 14. maddelerinde parasal yükümlülüklerini yerine getirmeyen kooperatif üyelerinin ihracı prosedürü düzenlenmiş olup, bu tür davalarda, öncelikle, aidat borcunun ödenmesi için üyeye iki ihtarın gönderilip gönderilmediği ve bu ihtarların usulüne uygun olarak tebliğ edilip edilmediği, ilk ihtarnamenin ödemesi 30 gün geciktirilmiş borcu içeri içermediği, böyle bir borcun ödenmesi için birinci ihtarda 10 gün, ikinci ihtarda 1| aylık sürenin verilip verilmediği, bu süre içerisinde ödememe halinde müeyyidenin ne olduğunun ve ödenmesi istenen borcun miktarının ve neye ilişkin olduğunun açık ve anlaşılır olarak belirtilip belirtilmediği, her iki ihtarnamede de bildirilen borç miktarının aynı olup olmadığ tespit edilmelidir. Tüm bu aşamalarda bir eksiklik bulunmaması halinde ise, ihtarlarda istenen borcun gerçek borç olup olmadığının belirlenmesi gerekmektedirBuna göre yapılan incelemede, davalı kooperatif tarafından davacıya gönderilen ---- ve ---- ihtarnamede 31,10,2021 tarihi itibariyle ana para 61,154,92 TL ve gecikme faizi 15,484,77 TL olmak üzere toplam 76,639,69 TL ödenmesinin ihtar edildiği, bilirkişi marifetiyle davalı kooperatif defterlerinde yapılan incelemede ise, 31.10.2021 tarihi itibariyle davalı kooperatifin talep edebileceği toplam alacağın, 49.150 TL asıl alacak (aidat), 31.10.2021 tarihi itibariyle birikmiş faiz 15.542,28 TL olmak üzere toplam 64.692,28 TL olarak hesaplanmıştır.Mahkememizce, 15.05.2023 tarihli bilirkişi rapor alınmış, rapor dosya kapsamına ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuştur.Dosyaya sunulan 15.05.2023 tarihli bilirkişi raporunda; Davacının ortaklıktan ihraç edilmesine dair 18.03.2022 gün ve----- sayılı yönetim kurulu kararına dayanak olan 09.11.2021 tarihli ----- yevmiye numaralı ----- ihtarnamenin ve 13,12,2021 tarihli ----- yevmiye numaralı ----- ihtarnamenin tebliğe çıkarıldığı ----- Mah. ----- Cad.no: ----- ----- adresin davalı kooperatife davacı tarafından bildirildiğine dair dosyada bilgi ve belge olmaması ve ancak ------ Mah. ----- Sok.----- apt. No: ----- ------ adresine gönderilen 21.03.2022 tarihli ------ yevmiye numaralı ortaklıktan çıkarılmaya dair kararın tebliğine dair ihtarnamenin davacıya gönderilen ----- ve ------ ihtarnamelerde davacı ortağın aidat borcu ve gecikme faizinin aylık olarak ayrı ayrı gösterilmemesinin borcun belirliliğini etkilediği, mali incelemede tespit edilen aidat borcu ve gecikme faizi miktarı ile davacıya ihtarname ile gönderilen aidat miktarı ve gecikme zammı miktarının birbirinden farklı olduğu ve bu farklılığın ihtarların geçerliliğini etkileyecek seviyede olduğu, yapılan inceleme ve tespitlerin davacının, davalı kooperatifin ortaklığından ihracına dair 18.03.2022 gün ve ------ sayılı yönetim kurulu kararının iptaline neden olacağı bildirilmiş, raporda yapılan tespitler ve varılan sonuca mahkememizce de iştirak edilerek davanın kabulüne ve davacının ortaklıktan çıkarılmasına dair, davalı kooperatifin 18.03.2022 tarih ve ------- sayılı yönetim kurulu kararının iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile,
Davacının, ortaklıktan çıkarılmasına dair davalı kooperatifin 18.03.2022 tarih ve ----- sayılı yönetim kurulu kararının iptaline,
2-Alınması gereken 179,90 TL harcın peşin olarak alınan 80,70 TL harçtan mahsubu ile kalan 99,20 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT'ye göre takdir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL peşin, 80,70 TL başvurma ve 4.556,86 TL dosya masrafı olmak üzere toplam 4.718,26 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,
Dair; davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde ------ Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.21.06.2023