T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/989
KARAR NO: 2025/808
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 15/10/2025
KARAR TARİHİ: 31/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,Usul ekonomisi ilkesi ve dosyanın niteliği gereğince duruşma günü beklenilmeksizin dosya üzerinden aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; ------- şubesine ait, keşidecisi ... olan, 15/12/2025 keşide tarihli, 402.000,00 TL bedelli, ------ seri numaralı çekin kaybolması nedeniyle nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Mahkememizce yapılan değerlendirme ve dava dilekçesi içeriğine göre; Dava, zayi nedeniyle çekin iptali istemine ilişkindir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Dava TTK.'nun 818/s, 757,765 Madde hükümlerine göre zayi nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir.TTK 757-765 Maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre hesap sahibi ve çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniye kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651 Maddesi uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme, ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir. (TTK.652)
Somut olayda; Dava dilekçesi içeriğinden anlaşıldığı üzere iptali istenen çekin, davacının kendi keşidecisi olduğu çektir.HMK 114/h. Maddesi uyarınca davacının dava açmakta hukuki yararının bulunması dava şartıdır. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle senedin zayi edildiği durumlarda senede bağlı hakkın senetsiz de ileri sürülebilmesi için TTK 651 ve 652 Maddelerinde hamile iptal davası açma hakkı getirtilmiştir. İptal kararı alan hamil hakkını senetsiz olarak ileri sürebilecek yada borçludan yeni bir senet tanzim edilmesini isteyebilecektir. Bu davayı açma hakkı hamile aittir. İptal davası açmakta hukuki menfaati olan kişi senede bağlı alacak hakkı olan hamildir. Keşidecinin iptal kararı almakta hiç bir hukuki yararı bulunmamaktadır. Dava şartı gerçekleşmediğinden davanın reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3-Yeterince harç alındığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
4-Fazla yatırılan ve kullanılmayan gider avansının davacıya iadesine,
5-Usul ekonomisi ilkesi gereği; dosya üzerinden karar verildiğinden, kararın HMK Madde 27/1-2 uyarınca davacı tarafa tebliğine,Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ----- Bölge Adliye Mahkemesi’ne İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.