T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/20 Esas
KARAR NO: 2025/766
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 13/09/2018
KARAR TARİHİ: 30/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının müvekkiline --------ettiğini, müvekkilinin çekin ödeneceği güvencesiyle ---- cirolayarak teslim ettiğini, çekin tarihinde ödenmediğini, ve alacaklı tarafından davalı ve müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin borcunu hakkaniyete aykırı olarak ödemiş olduğunu, müvekkilin davalıya rücu ettiğinden haksız şekilde ödediği miktarın tahsil edilmesi gerektiğine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacıya, müvekkili şirketin --------çek keşide ettiğini, çekin ----ciroladığını, çek bedeli tarihinde ödemediği için alacaklı tarafından aleyhine icra takip başlatıldığını, keşideci müvekkili şirkete rücu ettiğini, davacının çekin bedelinin ödenmediği iddiasının gerçek dışı olduğunu, müvekkil şirketin defterleri ve kayıtlarının incelenmesi gerektiğini, müvekkili şirketin borcu bulunmaması nedeni ile icra inkar tazminat talebinin reddi gerektiğine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava; çek hamilinin müracaat borçlularına karşı icra takibi başlatması sonucunda, çek lehdarının hamile ödediği çek bedelinin keşideciden tahsili için başlattığı icra takibine yapılan itirazı iptaline ilişkindir.Mahkememiz ------ kararı ile;"..Çekin ödenmemesinden dolayı müracaat borçluları hamile karşı müteselsilen sorumludurlar. Çekin müracaat borçluları; hamilden önce gelen cirantalar, lehdar, keşideci ve mevcut ise avalistlerdir. Bu sebeple hamil, müracaat borçlularının taahhüt altına girmelerindeki sıra ile bağlı olmadan her birine karşı ayrı ayrı veya bunlardan bazılarına ya da hepsine birden başvurabilir.Huzurdaki davada, çek hamili alacağını muhatap bankadan tahsil edememiş, bunun üzerine alacağını çeki kendisine cirolayan davacı----------davalı ----müteselsilen tahsil için icra takibi başlatmıştır. Davacı, çek bedeli ile birlikte tüm icra masrafını dava dışı çek hamiline ödemiştir. Lehdar davacı, hamile ödediği çek bedeli ve ilgili icra dosya masrafını keşideciden talep edebilir. Bu durumda davacı lehdar ---- çek keşidecisi davalı --- karşı çek bedeli ve icra dosya masraflarını icra yoluyla talep etmesinin usûl ve yasaya uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.---- dosya hesabı yapıldığı, dosya hesabının 76.932,29-TL olduğu ve bu bedelin davacı lehdar tarafından ödendiği, davacı lehdarın çekten kaynaklı ödediği işbu bedeli davalı keşideci şirketten talep edebileceği gözetilerek; davacının haklı davasının kabulüne, Davanın KABULÜNE, ------- Esas sayılı dosyası ile başlatılan takipte yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, duran takibin 76.932,29-TL üzerinden ticari faizi ile birlikte DEVAMINA, Asıl alacak olan 76.932,29-TL üzerinden hesaplanacak %20 icra inkar tazminatının davalı şirketten tahsili ile davacı şirkete ödenmesine,..." karar verilmiştir.Mahkememiz hükmü davalı tarafça istinaf edilmiştir. ------karar sayılı ilamı ile; "İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Davaya esas takip dosyasındaki alacak; çek nedeni ile hamile yapılan ödemenin keşideciye rücu edilmesine ilişkindir. Davalı savunmasında ödeme iddiasında bulunmuş, bir kısım makbuz, havale, defter kayıt örneği sunmuş, delil olarak ticari defterler dayanmıştır. Bu durumda davalının ödeme savunması üzerinde durularak tarafların ticari defterlerinin incelenmesi gerekli olduğu gibi ödeme icra dosyasına haricen yapılmış olmakla davacı tarafça ödenen miktarın da net olarak tespiti gereklidir. Açıklanan nedenle davalının istinaf isteminin kısmen kabulüne, kaldırma sebebine göre sair hususların incelenmesine yer olmadığı" gerekçesi ile mahkememizin ----- Karar sayılı kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dair karar verilerek dosya mahkememize gönderilerek ------ esasını almış ve yeniden yargılama yapılmıştır. Alınan bilirkişi rapor içeriğine göre;Davacı Firmanın 76.932,29 TL ASIL ALACAK TALEBİ üzerinden harçlandırmak suretiyle, İtirazın İptali istemli olarak Davalı Şirket aleyhine ikame etmiş olduğu işbu İTİRAZIN İPTALİ Davasında; Davacı Firmanın, Haciz Tehdidi altında takip dosyasına ödemek zorunda kaldığı ve davanın dayandığı takipte rucuen tahsilini talep ettiği ------- tutarlı” çekin keşidecisi davalı şirketçe vadesinde ödenmediği gibi vade tarihi sonrasında da ödemesinin yapılmamış olması nedeniyle işbu çekten kaynaklı olarak Davacı Firmaya Borçlu durumda bulunduğu,
İşbu Çeke dayalı Takip Alacaklısı Vekilinin Dosya borcunun haricen tahsil edildiği ve tahsil harcının dosyaya yatırıldığını beyan, dosyanın işlemden kaldırılmasını talep eden ---- Tarihli Beyan ve Talep Dilekçesi dışında, Herhangi bir ödeme belgesi sunmayan Davacı Firmanın, Rucuen Alacak talebinin Mahkemenin takdirinde olacağı " yönünde görüş bildirilmiştir.
Bilirkişi Ek raporda kök rapordaki görüşünün aynı olduğunu beyan etmiştir.
Dava konusu çekin bankaca ödenmemesi üzerine dava dışı ---- tarafından ---- Esas sayılı icra dosyası üzerinden davacı------karşı işbu çek dayanak yapılarak icra takibine geçildiği, icra takibi devam ederken alacaklı----- tarihli dilekçeyle ---- beyanda bulunduğu, dosya alacağının ----- alınarak haricen tahsil edildiğini, dosyanın haricen tahsil nedeniyle işlemden kaldırılmasına, borçlunun aracındaki ve ----haczinin kaldırılmasını icra dairesinden talep ettiği ------ Esas sayılı dosya suretinden anlaşılmaktadır.Çekin ödenmemesinden dolayı müracaat borçluları hamile karşı müteselsilen sorumludurlar. Çekin müracaat borçluları; hamilden önce gelen cirantalar, lehdar, keşideci ve mevcut ise avalistlerdir. Bu sebeple hamil, müracaat borçlularının taahhüt altına girmelerindeki sıra ile bağlı olmadan her birine karşı ayrı ayrı veya bunlardan bazılarına ya da hepsine birden başvurabilir. Huzurdaki davada, çek hamili alacağını muhatap bankadan tahsil edememiş, bunun üzerine alacağını çeki kendisine cirolayan davacı--------müteselsilen tahsil için icra takibi başlatmıştır. Davacı, çek bedeli ile birlikte tüm icra masrafını dava dışı çek hamiline ödemiştir. Lehdar davacı, hamile ödediği çek bedeli ve ilgili icra dosya masrafını keşideciden talep edebilir. Bu durumda davacı lehdar ----- çek keşidecisi davalı ---- karşı çek bedeli ve icra dosya masraflarını icra yoluyla talep etmesinin usûl ve yasaya uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.Kaldırma kararı sonrasında istinaf ilamı doğrultusunda bilirkişi raporu alınmıştır.Bilirkişi raporunda dosyaya sunduğu ödeme belgelerinde, davalı şirketçe davacı firmaya vadesinde karşılıksız çıkan bu çeke ilişkin yapılmış herhangi bir ödeme bulunmadığı, ödeme belgelerinde bu yönde bir şerhe rastlanılmadığı, sunulan tüm ödeme belgelerinin davacı firmaya olan fatura borçlarına mahsup edildiği, buna rağmen yukarıda listelenen kendi ticari defter kayıtlarında karşılıksız çıkan çek bedeli hariç davacı firmaya 14.433,78 TL Açık hesap borçlusu durumunda bulunduğu, dolayısıyla Davanın dayandığı takibin konusu olan,-----Tutarlı çek bedelinin davalı firmaca ödenmemiş olduğu tespit edilmiştir.Tahsil harcının yatırıldığı 08.02.2018 tarihi itibarıyla Kapak Hesabı yapıldığında, dosya borcunun kapatılması için 78.164,07 TL Ödeme yapılması gerekeceği görülmüştür. Davacı lehdar tarafından ödendiği, davacı lehdarın çekten kaynaklı ödediği işbu bedeli davalı keşideci şirketten talep edebileceği gözetilerek; davacının haklı davasının kabulüne karar verilmiştir.Öte yandan davacı lehdar tarafından talep edilen, çekten kaynaklı ----- icra dosyası bedeli belirlenebilir (likid) olduğundan davacının icra inkar tazminatı talebi dikkate alınarak; İcra İflas Kanunu madde 67/2 uyarıca asıl alacak olan 76.932,29-TL üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davanın KABULÜNE,
2------------ Esas sayılı takip dosyasında takibe yapılan itirazın İPTALİNE, duran takibin yasal faiziyle DEVAMINA,
3-)Asıl alacak olan 76.932,29-TL üzerinden hesaplanacak %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-)Karar ve ilâm harcı olan 5.255,24-TL harçtan peşin alınan 929,16-TL harcın mahsubu ile bakiye 4.326,08-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
5-)Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Genel Hükümler madde 13/1 ve A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 10.801,20-TL vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-)Davacı tarafça yatırılan 950,86-TL harç ve 4.867,50 TL posta, tebligat, bilirkişi gideri olmak üzere toplam 5.818,36 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-)Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine,
8-Davalı tarafça sarfedilen yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ------ Adliye Mahkemesi’ne İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.30/09/2025