T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/699
KARAR NO : 2025/688
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 16/10/2023
KARAR TARİHİ : 12/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil ----plakalı aracın maliki olup 14.06.2022 tarihinde ------- plakalı araç tarafından arkadan çarpılarak hasar görmüş, 18 adet parça hasarlı olduğundan değişimle toplam 217.864,02TLtutarda masraf olacağı yetkili servis tarafından belirlenmiş, dolaysıyla değer kaybı meydana geldiğini, ----- plakalı araç -------. Şirketine ait olup kaza olayında 6100 oranda kusurlu olup ------- şirketine ZMM sigortalıdır. Oluşan zararın tahsili için sigorta şirketine başvurulsa da 06.09.2022 tarihinde sadece 40.458,00TL. ödeme yapıldığını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000TL maddi zarar, 1.000TL değer kaybının işleyecek faiz ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ----- vekili cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karışan araç müvekkil şirkete ZMM sigortalı olup teminat bedeli 50.000TL olduğunu, dava konusu olayla ilgili hasar dosyası açılmış ve davacıya ait kasko şirketine 9.542,00TL hasar ödemesi, davacı tarafa ise 40.458,00TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, değer kaybı hesabında alacağa konu aracın daha önce bir kaza geçirip, geçirmediğinin araştırılması, değer kaybı ödemesinin alınıp, alınmadığının tespitinin gerektiğini, hasar tazminatı yönünden ise onarım faturası vb. belgelerin ibrazı gereklidir. Müvekkil şirket KDV den sorumlu tutulmaz olup salt kazadan hasar gören parçaların dikkate alınması gerektiğini, açıklanan neddenlerle, davanın reddi ile yargılama ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir. Davalı -----. vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilin aracı Kasko poliçeli olup davanın ------ şirketine ihbarı ile davacıya 40.458TL ödeme yapıldığından alacağının kalmadığını, değer kaybı yönünden bilirkişi incelemesi gerekli olup davanın reddi ile yargılama ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Huzurdaki dava, Trafik kazasından dolayı davacının aracında meydana gelen hasar onarım bedeli ve değer kaybının tazmini davasıdır.Ticari davalarda zorunlu arabuluculuk son tutanağı dosyaya sunulmuştur.
Mahkememizce işbu dosyada, makine mühendisi bilirkişi raporu dosya arasına alınmıştır. Bilirkişi tarafından tanzim edilen bilirkişi raporunda özetle; Kaza olayı ile ilgili 14.06.2022 tarihli maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı düzenlenmiş olup, sürücü görüşlerinde; ----- plakalı araç sürücüsü ---- beyanında “----- kavşağında seyir halinde iken arkadan gelen ------- plakalı araç şiddetli şekilde bana çarptı, çok hızlı olduğu için | km ileride durdu” olarak, diğer ----- plakalı araç sürücüsü ----- beyanında “------ kavşağında seyir halinde iken orta şeritte seyir halinde olan -------plakalı araç bir anda sağ şeride geçince birden frenlemesi sebebi ile sol arka tarafından çarptım” olarak beyan etmiş olup kaza krokisi aşağıda görülmektedir. Dosya kapsamında kazanın ve kusurun anlaşılmasına katkıda bulunur nitelikte başkaca bir bilgi ve tespitin bulunmadığı görülmüş; Sigorta Bilgi Merkezi birimince yapılan inceleme sonucu kabay karışan her: iki Araç babam de Y.50 oranda, sait olarak ra oldukları belirlenmiş liraları Olmaksızın hasar ödemelerinin gerçekleştiği belirlenmiş ay SBM KAZA TESPİT TUTANAĞI aşağıda görülmektedir. SBM BELGELERİ: Dava dosyasına temin edilen Sigorta Bilgi Merkezi kurumunun 03.11.2023 tarih, ---- sayılı belge ve eklerinde; dava konusu alacağı oluşturan -----plakalı aracın, kaza tarihinde --------şirketine ZMM sigortalı olarak daha önce 09.10.2021 ve 23.01.2022 tarihinde kaza geçirdiği, kaza olayına karışan diğer ----plakalı aracın kaza tarihinde ------- şirketine ZMM sigortalı olduğu, anlaşılmıştır. Yazı ekinde, alacak konusu olan-------- plakalı aracın hasar ekspertiz ve değer kaybı raporları mevcut olup, aracın hasarlı görüntüleri dosya da bulunmaktadır. Dava konusu alacağı oluşturan ------- plakalı araçla ilgili düzenlenen hasar ekspertiz raporunda belirlenen parçalar aşağıda görülmektedir. Değer kaybı ekspertiz raporunda; ------ plakalı aracın ----- model, ----- marka,------ 167.516 km de, rayiç değeri 1.845.209,00TL, hasar tutarı 153.400TL, değer kaybına esas parçaların BAĞAJ KAPAĞI, ARKA PANEL VE SOL ŞASE olarak belirlenerek 80.916.00TL tutarda değer kaybı hesaplaması yapmış ise de bu hesaplamanın ZMM Sigorta Genel Şartları (04.12.2021tarihli) değer kaybı förmülasyonuna göre yapıldığı anlaşılmıştır. Hasar Onarım Bedeli Yönünden: Özellikle aracın onarıma ilişkin fatura veya görüntü dosyada mevcut olmayıp, onarımın niteliği yani orijinal, yan sanayi veya çıkma parçalarla mı yapıldığı, değişim veya düzeltme ile mi, yetkili serviste mi, Özel serviste mi yapıldığı belirsiz olup onarımın maliyetini hesaplamak olanaksızdır. Ancak aracın ------ model olması dikkate alındığında yeni orijinal parça tedarikinin olanaksız olduğu, dolaysıyla yanı sanayi veya çıkma parçalarla onarımın gerçekleştiği belirgindir. Bu durumda aracın onarımının eksper TU lirlenen 130, * KDV tutarında olacağı kanaatine varılmıştır. Değer Kaybı Yönünden: Trafik kazası ile araçlarda meydana gelen hasar, yetkili servis tarafından ve orijinal parça ile değişim yapılarak giderilmiş olsa dahi değer kaybı zararı ortaya çıkmaktadır. Sebebiyse, piyasada araç alınırken geçmişte kaza kaydı olmayan aracı satın edinmeyi tercih nedeni olup bu da geçmişte kazaya karışmış olan aracın piyasadaki değerini düşürmektedir. Araçlarda hasarlar sonucu oluşan piyasa değer kaybı tespitinde özellikle aracın modeli, kilometresi, orijinal parçalarla onarımının yapılıp-yapılmadığı, daha önce bir kazaya uğrayıp-uğramadığı vb. kriterler esas alınmakta olup piyasada genel olarak ağır hasar olarak nitelenen ve değer kaybına neden olan kaynaklı parçalardan orta direk, tavan sacı, havuz sacı, arka panel, şasi, kapı direkleri ve çamurluk hasarları ile boyanacak karoseri parça sayısı artıkça ağır hasarlık derecesi de artmaktadır. Değer kaybı hesaplamalarında esas alınan 14.05.2015 tarih ve ---- sayılı ----- gazetede yayınlanan Hazine Müsteşarlığı tebliği ile yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları dikkate alınmakta iken, Anayasa mahkemesi------- Sayılı 17.07.2020 tarihli ilamı ile 2918 sayılı kanun 90.maddesinde yer alan "genel şartlarda ..." ifadesinin anayasaya aykırılık teşkil etmesi sebebi ile iptaline karar vermiş olup, tazminat hesaplarında TBK”' nun haksız fiillere ilişkin hükümlerin uygulanması gerektiğini belirtmiştir. Araç değer kaybı hesaplamalarında; *Aracın marka ve modeli, * Aracın üretim tarihi, * Aracın trafiğe çıkış tarihi, * Aracın kaza anındaki kilometresi, * Aracın kaza tarihi itibariyle muadillerinin ikinci el piyasasındaki rayiç değeri, *Aracın hasar geçmişi ve niteliği, *Aracın boyanan/değişen parçaları, dikkate alınarak hesaplanmakta olup------plakalı aracın daha önce 09.10.2021 ve 23.01.2022 tarihinde uğradığı kazada sol yan ve tekerlek aksamları ile ilgili olup arka aksam parçaları ile ilgili olmadığı gerçeğiyle, aracın ---- MODEL (10 yıl kullanım), kaza anında km” sinin 167.516, rayiç değerinin1.845.000,00TL ve değer kaybına esas parçaların; BAĞAJ KAPAĞI, ARKA CAM, ARKA TAMPON DEMİRİ, ARKA PANEL VE SOL ŞASE olarak, onarımının kaporta değişim/düzeltme/boya ağırlıklı olarak dikkate alındığında; Onarım sonrası piyasa değerinin azami 1.755.000,00TL olarak (1.845.000 — 1.755.000) 90,000,00TL tutarda değer kaybı olacağı, kanaati oluşmuştur. Kaza olayında her iki taraf araç sürücüsüntün ”e50 oranda kusurlu olduğu gerçeğiyle; onarım ve değer kaybı bedeli olarak (153.400 * 90.000—>) 243.400,00TL den (243.400/2-) 121.700,00TL tutardan davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu sayın hâkimliğin takdirlerine bırakılmıştır. SONUÇ: Tarafların iddia ve savunmaları, HMK 222 mad. ve TIK. Hükümlerine göre, uyuşmazlığa konu üzerinde bilirkişi sıfatıyla, dava dosyasına mübrez belgeler ile "takdiri delil” niteliğini haiz davacı kayıtları ve dayanağı belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda; Dava konusu alacağı oluşturan ------ plakalı aracın hasar görmesi sonucu onarım bedelinin 153,400,00TL, değer kaybı bedelinin 90.000,00TL olacağı, kaza olayında her iki araç sürücüsünün %50 oranda kusuru nedeniyle 121.700,00TL bedelden davalıların sorumlu olacağı bildirilmiştir.Davacı vekili dava değeri artırım dilekçesi ile ''HMK. 107. Maddesinde istinaden toplam 1.000,00 TL maddi hasar ve 1.000,00 TL değer kaybının tahsili talepli olarak açtığımız belirsiz alacak davamızın değerini mahkemenize sunulmuş olan bilirkişi raporu doğrultusunda; değer kaybı talebimizi davalı sigorta şirketi tarafından 06.09.2022 tarihinde yapılan 40.458,00 TL ödeme düşüldükten sonra kalan miktar olan 4.542,00 TL'ye, hasar onarım talebimizi ise 76.700,00 TL'ye arttırıyoruz. '' şeklinde beyanda bulunmuştur.Mahkememiz tarafından dosyada bulunan bilgi ve belgeler incelenmiş olup; davanın davacıya ait----- plakalı araç ile ------ plakalı aracın 14.06.2022 tarihinde gerçekleştirmiş oldukları trafik kazasından kaynaklandığı, her iki araç sürücüsünün %50 oranda kusurlu oldukları, meydana gelen kazadan kaynaklı davacının aracında 90.000,00-TL değer kaybı oluştuğu-------plakalı araç sürücüsünün kusuru olan %50 oranında 45.000,00-TL değer kaybı zararının tazmini talep edilebileceği, dava dilekçesindeki beyan ve dosya kapsamı itibariyle 40.458.00-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı hususunda ihtilaf olmadığı, davacının talep edebileceği kalan değer kaybı zararının 4.542,00-TL olduğu, davacıya ait---- plakalı aracın kasko sigortacısı ------- tarafından davacıya 130.000,00-TL hasar ödemesi yapılmış olduğu, davacının aracında oluşan hasarının kendi kasko şirketi tarafından giderilmiş olması sebebiyle hasar bedelinin tekrar talep edilemeyeceği, davalı sigortanın ZMMS sigortacısı olarak kaza tarihinde geçerli 50.000,00-TL sigorta poliçesi ile sorumlu olduğu, davalı sigortanın davaya konu kaza sebebiyle davacı aracına ilişkin dava dışı davacı kasko şirketine 9.542,00-TL ödeme yaptığı, davacıya yapılan 40.458.00-TL değer kaybı ödemesi ile davalı sigortanın poliçe limitinin tükendiği, davalı sigortanın sorumluluğunun kalmadığı, diğer davalıların sürücü ve işleten olarak 4.542.00-TL değer kaybı bedelinden sorumlu oldukları, kaza tarihinden itibaren faiz talep edilebileceği, dava dilekçesinde faiz türü belirtilmediğinden yasal faiz uygulanması gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİNE,
1-Değer kaybı yönünden davanın kabulü ile, 4.542,00 TL'nin kaza tarihi olan 14/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalılar ------Şirketi ve -------- müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
2-Hasar bedeline ilişkin istemin reddine,
3-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) Maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 Maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenecek 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinden davanın kabul ve red oranına göre 178,90-TL'nin davalılar ------ ve ------- müştereken ve müteselsilen, 3.021,10-TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan 4.088,25 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre 228,56 TL'sinin davalılar -------müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, davalılar tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK Madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine,
6-Karar ve ilâm harcı olan 615,40-TL harçtan alınan 269,85 TL peşin, 1.276,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile fazla yatırılan 930,45 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
7-Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 4.542,00 TL vekalet ücretinin davalılar -----Şirketi ve ------- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-Davacı tarafça yatırılan 269,85 TL peşin harç ve 1.276,00 TL ıslah harç giderinin toplamı 1.545,85-TL'nin davacıya iade edilen kısmından mahsubu ile kalan 615,40 TL'nin davalılar -----Şirketi ve -------- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
9-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13/3. maddedeki esaslara göre belirlenen 4.542,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara eşit şekilde verilmesine,
Dair, davacı vekilinin (e-duruşma), davalı ------ vekilinin ve davalı -------- vekilinin (e-duruşma) yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ----- Bölge Adliye Mahkemesi’ne İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usûlen anlatıldı.