T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/290
KARAR NO : 2025/640
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 25/04/2022
KARAR TARİHİ : 11/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davalılardan ----, müvekkilim ------ kendi adına kayıtlı---- plakalı aracını ----- Noterliği' nden 30.10.2017 tarihinde ------ adına vekaleten satın aldığını, her ne kadar satış sözleşmesinde alıcı ------ gözüküyorsa da müvekkilinin aracını asıl alan ------ adı altında iş yapan ,----- ve ------- olduğunu, müvekkilinin aracını 19.500,00 TL' ye sattığını, araç bedeli olarak müvekkiline 2.500,00 TL nakit ödendiğini, geriye kalan 17.000,00 TL' ye ise 01.12.2017 Tarihli alacaklısı müvekkili, borçlusu ise ------ olan senet verildiğini, 01.12.2017 Vade tarihli senet, vadesi geldiği halde ödenmediğini, bunun üzerine müvekkili, davalı------ ve oğluyla(-----) görüştüğünü, davalı ------, senedin ödeneceğinden bahisle müvekkilini sürekli oyalamış ancak senedi ödemediğini, müvekkili aracını alan ancak ödeme yapmayan bu kişiler hakkında ----- 18.02.2018 tarihinde ------ adlı form adresinde davalı ----- ilgili şikayetini dile getirdiğini, sonrasında ise davalı ----- boşandığı eşi -----eşi olduğunu müvekkiline söylemeden 3. Şahıs gibi müvekkili ile irtibata geçerek ve müvekkiline güven telkin ederek; müvekkilinin alacağını tahsile yardımcı olabilecek tanıdıkları olduğunu ve kendisine yardımcı olabileceklerini söylediğini, ---- ile bu yolla irtibat kuran müvekkile, ------, kendini yakın hissettirdiğini, inandırdığını, müvekkilinin güvenini kazandığını, -------, müvekkiline, alacaklı kısmı boş bırakılan, 20,000,00 TL bedelli 03/11/2017 tanzim, 05/12/2017 vade tarihli bonoyu imzalatıp; müvekkili borçlu gibi gösterilerek, bunu borcu tahsil edebilecek olan tanıdığına (----- isimli kişiye) verecegini, müvekkilde olan 17.000,00 TL'lik müvekkilin araç satışına karşılık aldığı bonoyu da kendisine vermesi gerektiğini, bu iki senedin alacağın temliki gibi------- ve diğerlerine karşı kullanacağını söylediğini, bu şekilde müvekkilinden hem elinde alacaklı olduğu 17.000,00 TL'lik bonosunu hem de müvekkile imzalattığı 20.000,00 TL, bedelli bonoyu alarak müvekkilin yanından ayrılan ----- isimli kişi, bu andan sonra müvekkili ile irtibatı kestiğini, müvekkilinin, ----- olan son konuşmasında, müvekkiline; ------- isimli kişinin boşandığı eşine ulaştığını, boşandığı eşinin her iki bonoyu da alarak ------götürdüğünü telefonda söylediğini, müvekkilin ----- ile aralarında geçen yazışmalardan da bu hususun anlaşılacağını, ancak; ------ isimli kişi, kendisine verilen rol icabı olsa gerek müvekkille olan yazışmalarda, delil olmasın diye tüm bu durumları inkar ettiğini, bu husus da ----- Cumhuriyet Başsavcılığı' nın -------Soruşturma No'lu dosyasında yer almadığını, müvekkili, kendisine kurulan tuzağı çok geç anladığını, müvekkilin hem elindeki 17.000,00 TL alacaklı olduğu bonosunu gerçekte borçlu olan ----- kaptırdığını, hem de ------ güvenip sırf 17.000,00 TL'lik bonoyu tahsil etmeye yardımcı olması için imzaladığı boş bonoyu yine --- kaptırdığını, bu hususu ikrar eder davalı----- beyanları müvekkille aralarında geçen yazışmalarda mevcut olup; ---- Cumhuriyet Başsavcılığı' nın ------ Soruşturma No'lu dosyasında yer aldığını-----İcra Müdürlüğü' nün ------ Esas sayılı dosyasında müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, takibin iptaline, % 20' den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, İcra dosyasına ödenen tutarlar yönünden istirdat taleplerinin kabulü ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, istirdat talebi mümkün olmadığı takdirde sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre İcra dosyasına ödenen tutarların davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, dava sonuçlanıncaya kadar takibin teminatsız olarak tedbiren durdurulmasına, ayrıca icra dosyasındaki tüm hacizlerin (özellikle de müvekkilinin maaşı üzerindeki hacizlerin) kaldırılmasına karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı yanın dava dilekçesinde iddia ettiği hususların hayatın olağan akışına aykırı ve borçtan kurtulmaya yönelik olup davanın reddi gerektiğini, kaldı ki davacı yanca beyan edilen tüm hususlar davacı yan ile diğer davalı ----- arasında gerçekleştiği iddia edilen olaylar olup bu iddialar gerçek olsa dahi davacı müvekkilinin bu konuda hiçbir bilgi ve ilgisinin bulunmadığını, kaldı ki davacı yanca senedin tahrif edildiğine dair ----- Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, senette tahrifat yapılmadığının ortaya çıktığını, yine davacı yanın dava konusu senede dayalı aracın davalı müvekkilin galerisinde satıldığı iddiasının da gerçeği yansıtmadığını, davalı müvekkilinin diğer davalı----- araç satışı nedeni ile alacağı bulunmaktayken diğer davalı ------ dava konusu alacağını yazılı ve geçerli bir şekilde davalı müvekkile devretmiş ve hukuka ve usule uygun bir şekilde davalı müvekkilce davacı yana karşı icra takibine devam edildiğini, davacı müvekkil alacağı alacağın temliki kurumu ile devralmış olup, alacağın temliki ile birlikte asıl borcun yanında tüm yan haklarda temlik alana geçer ve borcu ödemeye zorlama hakkı da temlik alana geçtiğini, davalı müvekkilinin de temlik ile kendisine kanunen tanınan hak ve yetkiyi kullanmaktan başka bir işlem ya da eylemde bulunmadığını, yine alacağın temlikinde temlik eden ile borçlu arasındaki borcun kaynağının da bir önemi bulunmadığını, bununla beraber temlik edenin şahsından kaynaklı sorumluluklar temlik sözleşmesi ile birlikte temlik alana geçmeyeceğini, davacı yanın hayatın olağan akışına aykırı iddialarında senet metninde yapıldığı iddia edilen tahrifat ceza kanununca da suç olarak sayılan ve diğer davalı ------- şahsi sorumluluğunda olan bir eylem olduğunu, davacı yanın iddialarını bir an için doğru kabul edecek olursak dahi davalı müvekkil burada ancak iyi niyetli üçüncü kişi konumunda olduğunu, davacı yanca dava dilekçesinde beyan edilen ve davacı ile diğer davalı ------ arasında gerçekleşen araç satışı, bu konudaki yazışmalar ve diğer davalı ------ borçlu olduğu iddia edilen 17.000,00 TL lik senet huzurdaki davanın konusu olmayıp taraflar arasındaki başka bir hukuki ilişkiye dayalı olup delil değeri taşımadığını, davacı yanca menfi tespit ve istirdat davası aynı davada açılmış olup, her iki davanın aynı anda açılması da hukuken mümkün olmadığını, yine istirdat davası için İcra İflas Kanunu 72. Madde uyarınca 1 yıllık Hak düşürücü süre belirlenmiş olup dava açılış tarihinden geriye dönük son 1 yıl içerisinde kalamayan ödemeler bakımından da hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, yine menfi tespit davalarında her ne kadar zaman aşımı süresi belirlenmemişse de menfi tespit dava konusu alacağın türüne göre genel zamanaşımı hükümleri uygulama alanı bulmakta olup, somut dava kambiyo senetlerinden olan bonoya dayalı bir alacağı konu edindiğini, ve bono da zamanaşımı Poliçede zamanaşımını düzenleyen TTK 749. Maddesi uyarınca 3 yıl olduğunu, davanın öncelikle zamanaşımı ve menfi tespit ve istirdat davalarının aynı anda açılamaması ve dahi istirdat istemi için 1 yıllık hak düşürücü süre nedeni ile usulden reddine, mahkemeniz aksi kanaatte ise haksız ve hukuka aykırı davanın esastan reddine , yargılama giderleri ve avukatlık vekalet ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Huzurdaki dava, davacının icra takibine konu bono dolayısıyla borçlu olmadığınına ilişkin menfi tespit, ödenen miktarların istirdadı istemine ilişkindir.Ticari davalarda zorunlu arabuluculuk son tutanağı dosyaya sunulmuştur.----- İcra Müdürlüğü'nün ----- esas sayılı dosyası celp edilmiştir.
İmza incelemesi için ------ Adli Tıp Kurumundan alınan raporda özetle; Tahrifat açısından iddia doğrultusunda yapılan incelemede; İnceleme konusu senette rakamla miktar belirtir bölümde sol başta bulunan "1" rakamı ve yazıyla miktar belirtir bölümde sol başta bulunan "yüz" ibaresi kendilerinden sonra gelen yazı ve rakamlardan konum, ebat, satır hizası, mürekkep renk tonu, baskı derecesi ve kalem ucu kalibresi bakımından farklılıklar gösterdiğinden bulundukların konumlara sonradan ilave edilmiş oldukları, İnceleme konusu senetteki "yüz" ve "yirmibin" ibareleri ile ------ mukayese yazıları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından, söz konusu yazıların mevcut mukayese yazılarına kıyasla ------ eli ürünü olmadığı, inceleme konusu senette rakamla miktar belirtir bölümde sol baştaki "1" rakamının basit tersimli tek bir rakamdan ibaret olması, devamındaki "20000" ibaresinin sınırlı sayıda ve birbirini tekrar eden rakamlardan oluşması nedeniyle söz konusu ibarelerin sorulduğu üzere -----eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediği bildirilmiştir.Mahkememiz tarafından dosyada bulunan bilgi ve belgeler, alınan rapor incelenmiş olup; dava, davacının icra takibine konu bono dolayısıyla borçlu olmadığınına ilişkin menfi tespit, ödenen miktarların istirdadı istemine ilişkin olduğu, dava konusu senette rakamla miktar belirtir bölümde sol başta bulunan "1" rakamı ve yazıyla miktar belirtir bölümde sol başta bulunan "yüz" ibaresi kendilerinden sonra gelen yazı ve rakamlardan konum, ebat, satır hizası, mürekkep renk tonu, baskı derecesi ve kalem ucu kalibresi bakımından farklılıklar gösterdiğinden bulundukların konumlara sonradan ilave edilmiş oldukları, İnceleme konusu senetteki "yüz" ve "yirmibin" ibareleri ile ------ mukayese yazıları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığı belirlenmiştir. ATK raporundan anlaşıldığı üzere dava konusu senet üzerinde tahrifat yapılmıştır. Tahrifat olması sebebiyle davaya konu senedin geçersiz olduğu ve davacının senetten kaynaklı borçlu olmayacağı görülmektedir. Belirtilen gerekçelerle davacının icra takibi ve takibe konu bonodan kaynaklı borçlu olmayacağı ve takibin iptali gerektiği sonucuna varılmıştır.
İcra Dairesinin vermiş olduğu yanıtlardan, davacıdan icra dosyasında 171.665,02-TL tahsilat yapıldığı, İcra Veznesinde 63.543,87-TL olduğu, 171.665,02 TL - 63.543,87 TL = 108.121,15 TL davalılara yapılan ödemeler olduğu, icra dosyasında 06/05/2020 tarihli ödeme olan 1.564,27-TL'nin davalı ----- ödendiği, geri kalan 106.556,88 TL'nin davalı ------ ödendiği, davacıdan haksız olarak tahsil edilerek davalılara ödenen miktarların davacıya iadesini talep eden davacının talebinin yerinde olduğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
İİK 72/5 gereğince borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu, borçlunun dava sebebiyle uğradığı zararlarınında davalılardan tahsilinin gerektiği, davaya konu senedin tahrifat yapılarak icraya konulması hususu dikkate alınarak asıl alacağın %40 oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
-Davanın KABULÜNE,
1-----. İcra Dairesi'nin ------ Esas sayılı icra dosyasında davacının borçlu olmadığının TESPİTİNE, icra takibinin İPTALİNE,
2-Asıl alacak olan 120.000,00 TL üzerinden hesaplanacak %40 kötü niyet tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Davacıdan tahsil edilen icra veznesindeki paranın davacıya iadesine,
4-Davacıdan tahsil edilen ve davalı ----- ödenen 106.556,88 TL'nin ------ alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacıdan tahsil edilen ve davalı------ ödenen 1.564,27 TL'nin ------ alınarak davacıya ödenmesine,
4-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) Maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 Maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
5-Karar ve ilâm harcı olan 8.504,81-TL harçtan peşin alınan 2.422,61-TL harcın mahsubu ile bakiye 6.082,20-TL harcın davalılardan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
6-Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Davacı tarafça yapılan 539,50 TL yargılama gideri ve 2.422,61 TL peşin harç toplamı 2.962,11-TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK Madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine,
9-Karar kesinleştiğinde dosyada bulunan Adli Tıp Kurumu fatura bedeli 8.775,00 TL ücretin ödenmesine ilişkin davalılara gider avansı yatırmak üzere 2 haftalık kesin süre verilmesine, bu hususta davalılara muhtıra gönderilmesine, 2 hafta içerisinde gider avansı yatırıldığında ATK'ya ödeme yapılmasına, 2 hafta içerisinde gider avansı yatırılmadığında ATK tarafından bedelin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ve bu hususta ATK'ya müzekkere yazılmasına,Dair, davacı asil ve vekilinin (e-duruşma) ve davalı ----- vekilinin (e-duruşma) yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ----- Bölge Adliye Mahkemesi’ne İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usûlen anlatıldı.