T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/318 Esas
KARAR NO: 2022/872
DAVA: Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 26/05/2021
KARAR TARİHİ: 16/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil -----sıralarında -----üzerinde ana yolda seyahat halinde iken, ---- marka araç aniden ---- ana yola çıkarak müvekkilin aracına çarptığını ----- plakalı araç kazaya %100 kusuruyla sebebiyet vermiştir. Kaza sebebiyle müvekkile ait araçta ----- maddi hasarın yanı sıra değer kaybı da meydana geldiğini, kazaya sebep olan---- plakalı araç, -----poliçe nosu ile davalı ---- yaptırıldığını, ---- tarihinde davalı ------- sigorta poliçesinin ilgili hükümleri gereğince maddi hasar ve değer kaybı bedellerinin ödenmesi talep edildiğini, sigorta şirketi talebin yasal süresinde sonuçlandırılacağı mesajı göndermişse de tarafımıza herhangi bir dönüş olmadığını, davalı sigorta şirketinin başvuruya cevap vermemesi üzerine arabuluculuğa başvurduklarını ancak görüşmeler sonucunda anlaşma sağlamadığını, tüm bu nedenlerle açılan davanın kabulüne ---- plakalı ticari araçta meydana gelen ---- değer kaybının kaza tarihi olan -------- tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tazminine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinde aleyhe olan hususları kabul etmediklerini kazanın meydana gelmesinde müvekkil şirket nezdinde sigortalı ---- plakalı aracın herhangi bir kusuru bulunmadığını, ---- plakalı araç müvekkil şirket tarafından------ile sigortalı olduğunu. dava konusu kazaya ilişkin --- numaralı poliçenin teminat limiti --- kaldığını, davacı---- karşı araç ---------- Arasında imzalanan temlikname ekte sunulduğunu, maddi hasar talebi bakımından karşı aracın ----- -------rücu tediye ödemesi yapıldığını, bahse konu ödeme ile müvekkil sigorta şirketinin maddi hasar tazminatı talebi bakımından herhangi bir sorumluluğu kalmadığını, Dava konusu alacak zamanaşımına uğradığını, bahsi geçen kazaya ilişkin olarak davacı tarafından müvekkil şirkete herhangi bir başvuru yapılmamış ve dava şartı olan zorunlu başvuru şartı yerine getirilmediğini, . Sigortalı aracın poliçe başlangıç tarihi ----- tarihinden sonra olduğu için yapılacak hesaplamada ----- kriterler esas alınması gerektiğini, tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Dava hukuki niteliği itibariyle, meydana gelen trafik kazası nedeni ile araçta oluşan maddi zararın ve değer kaybının tazminine ilişkin olarak açılan tazminat davasıdır.
Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; ----- plakalı otomobilin dava dışı sürücüsü ---- meydana gelen kazada %75 (yüzde yetmiş beş) kusurlu olduğu, ---- sürücüsü ----- meydana gelen kaza da %25 (yüzde yirmi beş) kusurlu olduğu, davacıya ait ----- plakalı, aracın meydana gelen kazadan dolayı davacının talep edebileceği hasar, değer kaybı bedeli zarar miktarı toplamı, %25 kusur durumuna bağlı olarak ---- hesaplandığı, davalı ---- düzenleyen sigorta şirketinin ----- hasar ödemesi sonucu, poliçe limitleri dahilindeki hasar bakiyesi ---- olduğu, davacı Davalı sigortacı ---- bedeli ödenmesinden sorumlu olduğu, davalı sigortacı -----Şirketinin, ------- sorumlu olduğu kanaatine varılması, ile Davalı ----- sigorta şirketinin ----- hasar ödemesi sonucu, poliçe limitleri dahilindeki hasar bakiyesi ----- olduğu kanaatine varılması, Davacı----Dava konusu talep edilmesi gereken bedeli olduğu kanaatine varılan ---- bedelini dava tarihinden ----uyguladığı avans faizi ile birlikte davalı sigortacı -------, talep etme hakkının olduğu hususlarını beyan ve rapor etmiştir.
Bilirkişi tarafından alınan ek raporda özetle; Davacının talep edebileceği hasar ve değer kaybı zarar miktarı toplamı, %25 kusur durumuna bağlı olarak ---- ---- olduğu, Davalı ---- düzenleyen sigorta şirketinin ---- hasar ödemesi sonucu, poliçe limitleri dahilindeki hasar bakiyesi -----olduğu Bilirkişi tarafından alınan ek raporda özetle; davacının talep edebileceği, %25 kusur durumuna bağlı olarak, hasar --------- olarak ayrı ayrı hesaplandığı hususlarını beyan ve rapor etmiştir
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir.
Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden,-------- karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir -----------
2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.
Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.
Bir zarar sigortası türü olan --------- sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir------
Davalı sigorta şirketi, --- plakalı aracın-------tarihleri arasını kapsamaktadır. Kaza ------- tarihinde gerçekleşmiştir.
Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; -----dava dışı sürücüsü --- meydana gelen kazada %75 kusurlu olduğu, ------ plakalı kamyonetin sürücüsü ------- meydana gelen kaza da %25yüzde yirmi beş kusurlu olduğu tespit edilmekle her bir tazminat talebi yönünden ayrı ayrı kusur durumu gözetilerek teknik hesap yapılması istenilmiş ve davacının talep edebileceği hasar ve değer kaybı zarar miktarı toplamı, %25 kusur durumuna bağlı olarak----- olduğu, Davalı ---- düzenleyen sigorta şirketinin ---- hasar ödemesi sonucu, poliçe limitleri dahilindeki hasar bakiyesi ----- olduğu Bilirkişi tarafından alınan ek raporda özetle; davacının talep edebileceği, %25 kusur durumuna bağlı olarak, hasar ---- olarak ayrı ayrı belirlendiği davalı tarafından davacının kazaya konu aracının ----------- hasar ödemesi yapıldığı anlaşılmakla davalı tarafça dava dışı ------- yapılan hasar ödemesinin, davacının değer kaybı tazminatından düşülemeyeceği gözetildiğinde ----- tarihli ek rapordaki hesap verileri hükme esas alınmakla davacı yanın bakiye hasar bedeli alacağı oluşmadığı tespit edilmekle bu talebin reddine, ------ olarak belirlenen değer kaybı tazminatı usul ve yasaya uygun bulunmakla, davalı sigorta şirketinin değer kaybı tazminatından dolaylı sorumlu olacağı değerlendirilerek değer kaybı tazminatı talebinin kısmen kabulü fazlaya yönelik talebin izah edilen nedenlerle reddi yolunda davalının temerrüt tarihinden itibaren kazaya uğrayan aracın ticari nitelikte olması nedeniyle avans faiz uygulanması gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen KABULÜNE kısmen REDDİNE
-Hasar bedeli tazminatı talebinin reddine
-Değer kaybı tazminatı talebinin kısmen kabulü ile --- tazminatın ------- tarihinden itibaren işleyecek avans faizi birlikte ve davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktar kaza tarihinde geçerli olan poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydı ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya yönelik talebin Reddine,
2- Karar harcı 256,16 TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 87,10 TL harcın mahsubu ile bakiye 169,06 TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 59,30 TL başvurma harcı, 87,10 TL peşin harç olmak üzere toplam 146,40 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1298,05 TL yargılama giderinin haklılık oranına göre 954,45 TL sinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, kalan tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davanın kabul edilen kısmı için davacı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 3.750,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davanın reddedilen kısmı için davalı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 1.350,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca -------- bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin haklılık oranına göre 970,59 TL'nin davalıdan, 349,41 TL'nin ise davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalının vekilinin yokluğunda, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 16/12/2022