T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/102 Esas
KARAR NO: 2021/991
DAVA: Sözleşmenin Uyarlanması
DAVA TARİHİ: 23/12/2020
KARAR TARİHİ: 16/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Sözleşmenin Uyarlanması davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı bankanın -----olduğu, bu Şubeden kullandığı kredilere teminat olması adına ipotek olarak evini gösterdiği, -------nedeniyle durma noktasına gelen iş hayatı sebebiyle müvekkilin borcunu ödemekte zorlandığı, ancak davalı bankanın---- Esas sayılı dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip
başlatıldığı, talep üzerine 14.11.2018 tarihinde kıymet takdiri raporu hazırlandığı, rapora-----. sayılı dosya ile itiraz edildiği, ödeme güçlüğü çeken müvekkilinin borcuna sadık davranarak davalı bankayla anlaşma yoluna gittiği, müvekkil lehine vefa sözleşmesi imzalandığı, 05.07.2019 tarihli bu vefa sözleşmesinde ödeme
planına taksitler halinde yer verildiği, müvekkilin borçlarını taksitle eksiksiz olarak ödediği, sözleşme ile müvekkilin geri alım hakkının korunduğu, ancak satış için bankanın belirlediği tutarın hakkaniyetli olmadığı, ipotek bedeli ve vefa sözleşme bedelinin -----masraflar olarak belirlenmiş olduğu, durumun sözleşmenin IV. kısmı 1. maddesinde açıkça izah edildiği, geri alma hakkının kullanılması için bankaya başvuru yapıldığı, ancak bankanın 322.000,00 TL olarak belirlenen bedele karşın geri satın alma bedeli olarak 449.000,00 TL talep
ettiği, mevcut koşullarda ödeme güçlüğünde olan müvekkilin TBK m. 138 kapsamında
sözleşmenin uyarlanmasını istediği, bu madde kapsamında sayılan şartların mevcut olduğu, müvekkilin evinin 24.12.2020 tarihinde satışa çıkarılacağı, satışın ertelenmesini talep ettikleri,
davalı bankanın müvekkilden talep ettiği ilave 100.000,00 TL sözleşmeye aykırı olması sebebiyle ödeme bedelinin 322.000,00 TL + masraflar olarak belirlenmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil bankanın----- davacının müvekkil banka ile Kredi Genel Sözleşmesine istinaden ticari kredi kullandığı, kredi teminatı olarak davacıdan 600.000,00 TL
bedelle birinci dereceden ipotek alındığı, kredi borcunun ödenmemesi sebebiyle 18.09.2018 tarihinde davacıya ihtarname keşide edildiği, ancak buna rağmen borcun ödenmemesi üzerine----- nezdinde ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takibe
başlandığı, 10.06.2019 tarihinde yapılan cebir icra satışı neticesinde 322.000,00 TL bedelle bankaya alacağa mahsuben ihale edildiği,------ adına taşınmazın devrinin gerçekleştirildiği, bedelin ------- mahsup edilmiş olduğu, davacı ile yapılan--------
sözleşmesi gereği borçlunun taşınmazı ---- alabilmesi için-----itibaren 18 aylık süre tanındığı, protokolün IV. maddesi gereği müvekkil bankanın taşınmaz için
geri satın alma bedeli belirlediği, davacının 18 ay sonunda taşınmazı geri satın almayı istediğinde IV. maddede belirtilen ---- bedele yıllık % 25 faiz oran ve ------ işleterek geri alma bedelini protokole uygun olarak bildirdiği, davacının huzurdaki davayı açmasının anlaşılamadığı,
zira protokol yapılmamış olsa müvekkil bankanın alacağına mahsuben aldığı taşınmazı ihale ile satacağı, bankanın davacının iyi niyetine ve mağduriyetine inanarak davacıya 18 ay süre tanımış
olduğu belirterek davanın reddini talep etmektedir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan Protokol’e göre, davalı banka alacağı-------ödenecek
şekilde 103.152,68 TL olacağının kararlaştırıldığı, Protokol’e konu taşınmazın devir bedeli olarak belirlenen ve üzerinde taraflarca mutabık-----taşınmazın --- devir tarihinden başlamak üzere geri satım tarihine kadar yıllık --------ve defaten
ödenmesinin kararlaştırıldığı, taraflar arasında akdedilen---- olarak
tayin olunan geri satın bedeli için, Protokol’e konu taşınmazın davalı alacaklı bankaya devrinin gerçekleştiği 10.06.2019 tarihinden geri satın alma hakkının kullanılabileceği 08.12.2020 tarihine kadar geçen 548 gün için % 25 yıllık faiz oranı üzerinden (satış masrafları konusunda herhangi bir bilgi/ belge dosya kapsamında bulunmamaktadır) ----- işletilebileceği
ve -----geri satın alma bedeline ulaşabileceği, taraflar arasındaki
sözleşmenin değişen koşullara uyarlanıp uyarlanamayacağının ise tamamen taktire bırakılacağı sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME ve GEREKÇE:
Dava, vefa sözleşmesine müdahale edilerek taşınmazın geri alım bedelinin uyarlanması istemine ilişkindir.
Davacı taraf iş bu davada, davacının kullandığı ticari krediyi ödeyememsi nedniyle kredinin teminatı olan taşınmazının bankaya icra yoluyla devredildiğini------- sözleşmesi imzalandığını bu sözleşme uyarınca hesaplanan bedelin, pandemi---- içerisinde bulunduğunu sözleşmenin bu kapsamda uyarlanmasını talep etmiştir.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda taraflar arasında imzalanan Protokol’e göre, davalı banka alacağı 18 eşit taksitte ödenecek
şekilde ----- olacağının kararlaştırıldığı, Protokol’e konu taşınmazın devir bedeli olarak belirlenen ve üzerinde taraflarca mutabık kalınan, 322.000,00 TL + satış masrafları tutarına, taşınmazın ---- devir tarihinden başlamak üzere geri satım tarihine kadar yıllık % 25 faiz +
------uygulanmasını ve işleyecek faizleri ile birlikte oluşan tutarın nakden ve defaten
ödenmesinin kararlaştırıldığı, taraflar arasında akdedilen --- olarak
tayin olunan geri satın bedeli için,---- konu taşınmazın davalı alacaklı bankaya devrinin gerçekleştiği 10.06.2019 tarihinden geri satın alma hakkının kullanılabileceği 08.12.2020 tarihine kadar geçen ---- için % 25 yıllık faiz oranı üzerinden (satış masrafları konusunda herhangi bir bilgi/ belge dosya kapsamında bulunmamaktadır) 120.860,27 TL faiz işletilebileceği
ve----toplam ---- geri satın alma bedeline ulaşabileceğini yönünde görüş beyan etmiştir.
Taraflar arasında imzalanan protokol ve eklerinin incelenmesinde; ---- geri satın alma bedeli , satış masrafları ve taşınmazın bankaya devir tarihinden itibaren geri satım tarihine kadar yıllık %25 faiz ile----- kararlaştırılmıştır
Borçlar hukukuna hakim olan ilkeler şunlardır: ------- ( sözleşme ----- nisbilik ilkesi, dürüstlük ilkesi, -------- kişi aleyhine borç kurulamaması ilkesi,---- karşılıklılık ilkesi, borçlunun ikametgahında ifa ilkesidir. Sözleşme öneri ve kabul ile karşılıklı olarak sözleşme serbestisi çerçevesinde kurulmuştur. İş bu davada da vefa sözleşmesi karşılıklı rızalar ile kurulmuş ve sözleşmenin tüm içeriğinde karşılıklı olarak taraflarca anlaşılmıştır. Ancak sözleşme tarafı olan vefa sözleşmesi gereğince davalı banka tarafından hesaplanan bedeli pandemi sebebiyle ekonomik güçlük içerisinde bulunduğunu sözleşmenin uyarlanmasını davalı bankaya teklifte bulunmuş, davalı bu hususu sözleşme ------gereği kabul etmek zorunda olmadığından kabul etmemiştir. Tek taraflı olarak sözleşme şartları davacı tarafından değiştirilmek istenilmektedir. İş bu sözleşme serbestisi ilkesine rağmen davacı mahkemenin sözleşmenin unsurlarına müdahale etmesini istemiştir. İş bu durumda--- hukukun re'sen uygulanması ve taleple bağlılık ilkeleri gereği değerlendirme ile, ifada aşırı ifa güçlük bulunup bulunmadığı değerlendirilmiş ve sözleşmenin yapıldığı sırada taraflarca öngörülmeyen ve öngörülmesi de beklenmeyen olağan üstü bir durumun olmadığı, bankadan kaynaklanmayan bir sebebin ortaya çıktığı, sözleşmenin yapıldığı sıradaki mevcut olgular, kendisinden ifanın istenilmesinin dürüstlük kuralına aykırı düşecek derecede borçlu aleyhine değişmediği ve borçlunun asıl borcunu değil borcun fer'isi olan faiz oranını sözleşme serbestisi kapsamında kalan durumda mahkeme müdahalesi ile değiştirmek istediği, işlemin temelinden çökmediği veya sarsılmadığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DD
1-Davanın REDDİNE
2-Alınması gerekli 59,30 TL harcın davacı tarafça dava açılırken peşin olarak yatırılan 1.707,75 TL harçtan karşılanarak bakiye 1.648,45 TL harcın davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan---- uyarınca belirlenen 13.450,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Kararın kesinleşmesi ve talep halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair; davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.