T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/124 Esas
KARAR NO: 2020/717
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 13/09/2019
KARAR TARİHİ: 17/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ve dava dışı sigortalı ----başlangıç, --- poliçe numaralı emtia abonman sigorta poliçesi tanzim edildiğini, uyuşmazlığa konu taşıma için ise işbu abonman poliçesine bağlı olarak --- günlü zeyil tanzim edildiğini, ---deposunda yapılan -- günlü eksper incelemesinde çilek emtiasının %48' ini oluşturan -- kilogramlık kısmının bozulduğunun tespit edildiğini, emtia sigorta poliçesine dayalı, hasar ödemesi yapan davacı sigortacının TTK' nun 1472 ve TBK' nun 183. Maddelerine göre kanuni ve akdi halef sıfatı ile hasardan sorumlu olan davalı nakliyeciden -----ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet itirazında bulunduklarını, davacı tarafın halefiyetini ispat etmesi gerektiğini, hasar miktarının yüksek belirtildiğini ve ispata muhtaç olduğunu, malın nakliyesinin yapılabilmesi için ön soğutmanın yapılmış olması gerektiğini, taşımayı yapan aracın yola çıkmadan bakımının yapıldığını, herhangi bir arızasının olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME ve GEREKÇE:
Taşıma sözleşmesi (CMR) kapsamında zarar gören ürün bedelinin taşımacıdan tahsiline yönelik alacak davasıdır.
Yapılan yargılama, toplanan deliler, mahkememizce itibar edilen bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre;
Davacıya ait meyve emtiasının davalı tarafından ----- kentine taşındığı, taşımanın uluslararası kara taşımacılığı (CMR) kapsamında yapıldığı, bilirkişilerin hazırladığı kök ve ek rapora göre; davalı tarafından araç iç sıcaklığının --- arası nem olması gerektiği ancak araçların içlerinde alınan ölçümlerde sıcaklıkların ----- kadar çeşitlilik gösterdiği, ürünün %48,1'inin tamamen bozulduğu, bunun yanında CMR'nin 17/1 maddesi uyarınca kural olarak taşıyıcı malları teslim aldığı andan, teslim edinceye kadar, bunların tamamen veya kısmen kaybından ve vuku bulacak hasardan sorumlu olup taşıyıcının dava konusu ürünün varma yerinde tam ve sağlam bir şekilde teslim etmesi için gerekli bütün tedbirleri alması gerektiği, dava konusu emtia olan çilek meyvesi özellikle ısıdan etkilenen bir emtia olduğundan ve ülkeler arasında taşıma yapıldığı, uzun bir yol kat edeceği dikkate alınarak her türlü tedbirin alınması gerekirken, alınmadığının anlaşıldığı, bozulma nedeninin taşıma şartlarından kaynaklandığı anlaşılmakla bu bozulmadan ürün kaybından taşıyıcının sorumlu olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
Dosya içerisinde yer alan hasar dosyasının içinde emtianın alıcıya teslimi sırasında sağlam teslim alındığına ilişkin evrakın alıcı tarafından imzalanmadığı görülmüş olup her ne kadar davalı taraf imza olduğuna ilişkin beyanda bulunmuş ise de davalı tarafça sunulan evrak fotokopisinin de okunaklı olmadığı, imzalı olmadığı yalnızca kaşenin mevcut olduğu anlaşılmakla sağlam teslim edildiği hususunun ispat edilemediği anlaşılmakla emtianın sağlam olarak teslim edildiği hususu ispatlanamamıştır.
Davalı tarafça hasarın ambalajlama hatasından kaynaklandığı iddia edilmiş ise de davalının emtiayı teslim alırken ambalajlamaya ilişkin herhangi bir çekince koymadığı anlaşılmakla davalının ambalaj kötü olması nedeniyle hasarın meydana geldiği yönündeki savunmasına CMR 9/2 maddesinde, taşıyıcının taşıma senedine çekince koymaması halinde yükün ve ambalajın iyi durumda olacağını kabul edileceğinin yer alması nedeniyle itibar edilmemiştir.
----- ilgili anlaşma CMR' nin 1.maddesi uyarınca sözleşme hükümlerinin karayolu ile ülkelerarası taşınmasına ilişkin hükümlerinin uygulanacağı, CMR' nin 23.maddessine göre, bu sözleşmenin hükümleri gereğince taşıyıcı yükün kısmen veya tamamen kaybından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda bu tazminat yükün taşınmak üzere kabul edildiği yer ve zamandaki kıymetine göre hesaplanır. Malın kıymeti ticaret borsası fiyatına göre hesaplanır ,eğer böyle bir fiyat yoksa geçerli piyasa fiyatlarına göre tespit yapılır. Ne ticaret borsası fiyatı, ne de geçerli piyasa fiyatı mevcutsa tespit aynı cins ve kalitedeki malların kıymetine göre yapılır. Bununla beraber tazminat eksik brüt ağırlığın kg. başına ------ hesap birimini aşmayacaktır. Yükün taşınması dolayısıyla ödenen taşıma ücretinin gümrük resimleri ve diğer ödemelerde malın tamamen kaybedilmesi halinde tamamen ödenir. Kısmen kaybolma halinde ise karşılaşılan zarar oranında ödeme yapılır, bunun dışında başka bir tazminat ödenmez.
CMR' nin 27.maddesinde de hak sahibine ödenecek tazminat için faiz istenebileceği, yıllık %5 üzerinden hesap edilecek faizin ödeme isteğinin yazılı olarak taşımacıya gönderildiği tarihten başlayacağı, böyle bir istekte bulunulmamış ise tahakkukun dava tarihinden itibaren başlayacağı, tazminatın hesabında ödemenin istendiği ülke ve parası ile ifade edilmediği zaman tazminatın o ülke parasına çevrilmesi ödemenin yapılacağı gün ve yerde uygulanan kura göre hesaplanacağı düzenlenmiştir.
Davalının taşıdığı ve zarar gördüğü anlaşılan toplam --- ürünü yönünden davalı taşıyıcının sorumlu olduğu miktar, taraflarca aksi kararlaştırılmadığı için yükün davalı taşıyıcıya teslim edildiği ---- tarihi itibariyle --- tekabül etmekte olup buna göre ---- olmak üzere toplam -- olup davacının talebini dava dilekçesinde----- sınırlandırdığı anlaşılmıştır.
Alınan bilirkişi heyet raporundaki hesaplamaların dosya kapsamına uygun olması nedeniyle hükme esas alınmıştır.
Anılan nedenlerle; davalının meydana gelen zarardan sorulumlu olduğu ve hasar gören mal bedelinin ---- olduğu anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Öte yandan CMR Konvansiyonu 27. Maddesi hükmü gereğince "Hak sahibi ödenecek miktar için faiz isteyebilir. Yılda %5 üzerinden hesap edilecek bu faiz ödeme isteğinin yazılı olarak taşımacıya gönderildiği tarihten başlar. Böyle bir istekte bulunulmamış ise tahakkuk dava açıldığı tarihten itibaren yapılır. Tazminatın hesaplanmasında asıl olan unsurlar ödemin istendiği ülke ve parası ile ifade edilmediği zaman, söz konusu tazminatın o ülke parasına çevrilmesi ödemenin yapılacağı gün ve yerde uygulanan kura göre hesaplanır''. Ancak, davacı alacağını Türk Lirası olarak talep etmiş olup, tarafların tacir oldukları göz önünde bulundurulmak suretiyle hükmedilen--- alacağa ticari faiz işletilmesi gerekmiş, davacının mal varlığındaki eksilme ödeme tarihinde gerçekleştiğinden, tespit edilen alacak ve faize ödeme günü olan --tarihinden itibaren hükmedilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.----
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ İLE;
2----tazminatın ödeme tarihi olan --- tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli karar ve ilam harcı olan 4.951,73 TL'den dava açılırken yatırılan 1.237,94 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 3.713,79 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 1.237,94 TL peşin harç, 44,40 başvurma harcı, 6,40 TL vekaletname harcı olmak üzere toplam 1.288,74 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 2.000,00 TL bilirkişi ücreti, 75,10 TL posta gideri olmak üzere toplam 2.075,10 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenecek 10.223,57 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-Suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
9-Kararın kesinleşmesi ve talep halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde -----Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.17/12/2020