T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/794
KARAR NO: 2023/926
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/10/2022
KARAR TARİHİ: 21/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 03/02/2020 tarihinde meydana gelen kazada davalı şirkete ait müvekkili nezdinde sigortalı bulunan ---- plakalı aracın hasarlandığını, kaza tespit tutanağının olayın hemen ardından düzenlenmesi gerekirken kazaya karışan ----plakalı araç zilyeti ----savcılığa yaptığı şikayetin ardından---- isimli şahsın ----- kazayı kendisinin yaptığına ikna ederek otomobilleri bir araya getirip kazanın ardından düzenlenmiş gibi 03/02/2020 saat 02.30 tarihli anlaşmalı bir kaza tespit tutanağı tanzim ettiklerini, -----. İcra Dairesinin -----Esas sayılı dosyası üzerinden takip başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu bildirdiğinden bahisle icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin aynen devamına karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; şirkete ait araç sürücüsünün olay yerini terk etmesinin tek başına teminat dışı hal oluşturmadığını, dava dilekçesinde ileri sürülen hususları kabul etmediklerini, kaza sonrası oluşan hasar ile ilgili rapor tutulması için hasarlı araç sahibinin kendisine ulaşmasını beklediğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE:
Dava hukuki niteliği itibariyle, -----. İcra müdürlüğünün----- esas sayılı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın İİK 67. maddesi gereğince iptali ile icra inkar tazminatı isteminden ibarettir.İİK. mad. 67/I -III, V‟de düzenlenmiş bulunan itirazın iptali davası, borçlunun itirazının hükümsüz kılınarak, itiraz ile duran ilâmsız takibe konu olan alacağın varlığının saptanarak, icra takibinin devam etmesini (ve bu suretle, takip konusu alacağın borçludan alınmasını) sağlamak amacı ile açılır.
İtirazın iptali davası açılabilmesi için; a) Yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir ilamsız icra takibi bulunmalıdır. İtirazın iptal davası, icra takibi ile bağlantılı olduğundan, davalı aleyhine yapılmış geçerli bir icra takibi bulunmadıkça, itirazın iptali davası dinlenmez. Yetkili icra dairesinde yapılmış usulüne uygun bir icra takibi bulunmadıkça, itirazın iptali davası açılamaz. Eğer, icra mahkemesince “ödeme emrinin iptaline” ya da “icra takibinin iptaline” karar verilmişse, iptal davası konusuz kalır.
b) Borçlu tarafından süresi içinde yapılmış -ve hakkındaki takibi durdurmuş olan- geçerli bir itiraz bulunmalıdır.
Borçlu tarafından süresinden sonra ödeme emrine itiraz edilmiş olduğu için ya da süresi içinde olmakla beraber yanlış (yetkisiz/görevsiz) yere itiraz edildiği için takip kesinleşmisse veya takip, borçlunun itirazı nedeniyle değil de icra mahkemesinin kararıyla durdurulmuşsa bu gibi durumlarda itirazın iptali davası açmakta hukuki yarar bulunmayacaktır.
c) Alacaklı tarafından, borçlunun itirazının kendisine tebliğinden itibaren bir yıl içinde itirazın iptali davasının açılmış olması gerekir. Alacaklının, “itirazın kendisine tebliğinden itibaren” bir yıl içinde borçlunun itiraz ettiği alacağının tespiti ve itirazın iptali dileğiyle açtığı dava “itirazın iptali” davası niteliğini taşır. Bu davanın açılabildiği, “bir yıllık süre” hak düşürücü süredir. Bir yıllık dava açma süresinin başlangıcı, “itirazın alacaklıya tebliğ tarihi”dir. Bu halde; borçlunun itirazı, alacaklıya tebliğ edilmemişse, bir yıllık dava açma süresi işlemeye başlamayacaktır. Davacının, itirazı herhangi bir şekilde öğrenip öğrenmemesi de sürenin başlamasını gerektirmez. İtirazın iptali istemine konu-----İcra müdürlüğünün ------ esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklının, davalı borçlu aleyhine genel haciz yolu ile icra takibinde bulunduğu, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği; borçlu tarafından borca itiraz edildiği, itiraz dilekçesinin davacı tarafa tebliğ edilmediği huzurdaki davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporu ile kusur yönünden değerlendirmede ----- plakalı araç sürücüsü----- meydana gelen kazada asli ve % 100 kusurlu olduğu,-----plakalı araç sürücüsü -----kazanın oluĢumunda herhangi bir kusurunun olmadığı,
araç hasar bedelinin KDV dahil 6.844,00 TL olduğu, araç değer kaybı bedelinin 2.000,00 TL olduğu,---- plakalı araç -----sayılı ZMMS poliçesi 17.07.2019-17.07.2020 tarihleri arası 365 gün süre ile -----teminatı altında olduğu, araç başına maddi sigorta tazminat limitinin 39.000 TL olduğu, araç hasar bedelinin ve değer kaybının ZMMS kapsamı içinde
olduğu, bu teminat dahilinde -----2.000 TL değer kaybına istinaden mağdur tarafından başlatılan takip dosyasına 2.873,22 TL ödediği, araç hasarı için 6.844 TL ödediği, ödeme dekontlarının dosyada olduğu, davacı sigorta şirketinin olay yeri terke dayalı olarak davalı sigortalısına rücu edebileceği,------ İcra Müdürlüğünün-----Esas sayılı dosyasına ilişkin davalı sigortalının davacı şirkete karşı sorumluluğunun oluştuğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizce aldırılan ek rapor ile davacı sigorta şirketinin olay yeri terke dayalı olarak davalı sigortalısına rücu edebileceği-----İcra Müdürlüğünün----- Sayılı dosyası ile 9.717,22TL asıl alacak ile takip tarihine kadar işleyen 2.034,04TL avans faizi talep edilebileceği sonuç ve kanaati bildirilmiştir.Dava, ödeme yapan davacı ZMMS poliçesini düzenleyen sigorta şirketi tarafından, ödediği tazminatın rücuen tahsili için sigortalısı davalı hakkında başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.2918 sayılı Karayolları Trafik Yasası'nın 95/2. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B-4 .maddesi gereğince tazminat yükümlülüğünün azaltılması veya kaldırılmasına ilişkin halleri üçüncü kişilere karşı ileri süremeyeceğinden zarar görene ödeme yaptıktan sonra sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre kendi sigorta ettirenine rücu edebilir.Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları'nın rücuya ilişkin B-4. maddesinin (f) bendinde "Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması" hali rücu sebebi olarak düzenlenmiştir.Somut olayda; bilirkişi kök ve ek raporu uyarınca sigorta şirketinin olay yeri terke dayalı olarak davalı sigortalısına rücu edebileceği, anlaşılan araç sürücüsünün, olay yerini terk ettiği, hal böyle olunca da davacı yararına rücu koşullarının gerçekleştiği hususunda tereddüt bulunmamakla bilirkişi raporu hükme esas alınarak davanın kabulüne karar verilmiştir.İcra ve İflas Kanununun 67.maddesinin 2.fıkrası gereğince, icra tazminatına hükmedilebilmesi için, borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi ve alacaklının alacağını mahkemede dava ederek haklı çıkması yasal koşullardandır. Borçlunun itirazının kötüniyetli olması ise yasal koşul değildir. İcra inkar tazminatı, aleyhindeki icra takibine itiraz eden ve işin çabuk bitirilmesine engel olan borçluya karşı konulmuş bir yaptırımdır. Alacağın likit ve belli olması da gerekir. Alacağın gerçek miktarı belli, sabit veya borçlu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurlar bilinmekte ya da bilinmesi gerekmekte, böylece borçlu tarafından borcun tutarının tahkik ve tayini mümkün ise; başka bir ifadeyle borçlu yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda ise, alacağın likit ve muayyen olduğunun kabulü zorunludur. Alacak haksız fiilden kaynaklanmakla varlığı ve miktarının hesabı yargılamayı gerektirdiğinden, mahkemece koşulları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulü ile; davalının----. İcra müdürlüğünün-----esas dosyasına yaptığı itirazın; 9.717,22 TL asıl alacak 2.034,04 TL işlemiş faiz yönünden iptali ile takibin devamına,
2-Takip tarihinden itibaren asıl alacağa avans faizi yürütülmesine,
3-Alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
4-Karar harcı 802,72-TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 151,31-TL harcın mahsubu ile bakiye 651,41-TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 80,70-TL başvurma harcı, 151,31-TL peşin nispi harc olmak üzere toplam 232,01-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine
6-Davacı tarafından yapılan 170,00-TL tebligat ve müzekkere gideri, 4.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.170,00-TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 11.751,26-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davacı tarafından dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
10-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,Dair davacı vekilinin e-duruşma vasıtası ile yüzüne karşı davalı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.