T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/908 Esas
KARAR NO:2024/81
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/11/2022
KARAR TARİHİ:26/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ---- plaka sayılı araç müvekkil şirket tarafından --- tarihleri arasında------ teminatları kapsamında kalan rizikolara karşı poliçede yer alan teminat limitleriyle sınırlı olmak kaydı ile sigortalandığını, --- tarihinde sigortalı --- plaka sayılı araç ile davalı yana ait -- sayılı aracın çarpışması sonucu çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, gerçekleşen trafik kazası sonrası davalı yan müvekkil şirkete hiçbir başvuru yapmadan, aracın onarımını beklemeden kendi çalışmış olduğu sigorta eksperinden rapor alıp, aracını kendi servisinde yaptırdığını, Tüm bu süreç tamamlandıktan sonra davalı şirket kendi çalıştıkları eksperin tespiti doğrultusunda müvekkil şirketten -------ekspertiz ücreti talep ettiğini, 25.03.2020 tarihinde gerçekleşen trafik kazası sebebiyle davalı yana ait -------- plaka sayılı araçta meydana gelen hasara ilişkin atanan eksper tarafından tanzim edilen eskpertiz raporuna binaen müvekkil şirketçe davalı yana 12.213,72-TL hasar ödemesi yapıldığını, bakiye hasar ve ekspertiz ücreti için müvekkil şirket aleyhine ------ sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, icra takibine itiraz süresi geçtikten sonra haberdar olduğunu, dosya borcunu haciz tehdidi altında ödediğini, sözde borcun tahsili yasaya ve usule aykırı olduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını tüm bu nedenlerle açılan davanın kabulüne, müvekkil ------ borçlu bulunmadığının tespitine, Müvekkilin borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı 1.410,00-TL’nin ödeme tarihi olan 13.01.2022 tarihinden itibaren avans faizi ile istirdadına,yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafın açmış olduğu işbu istirdat davasında İİK md.72-7 de düzenlenen bir yıllık hak düşürücü sürenin geçip geçmediğinin dikkate alınması gerektiğini, meydana gelen trafik kaza sonrasında müvekkil şirkete ait araçta hasar meydana geldiğini, Müvekkil şirketin işletini olduğu aracın onarımı müvekkil şirket tarafından yapıldığını, onarıma ilişkin müvekkil şirkete ----- tutarında fatura tanzim edildiğini, davacı sigorta şirketinin sigortalısı K.T.K md.52/1-b ve 84/1-d ihlali sebebiyle asli ve %100 oranında kusurlu olduğunu, hasara maruz kalan araç üzerinde gerçekleştirilen onarımlar sonucunda davacı sigorta şirketine sigortalısının kusuru oranında,-----tutarında yansıtma fatura tanzim edildiğini, hasarın tespiti için ekspertiz yapılmış ve ekspertiz ücreti 238,89 TL tutarında olup müvekkil şirket tarafından ödendiğini, müvekkil şirketin çalışmış olduğu sigorta eksperinden rapor alması, ekspertiz raporunun tarafsız ya da bağımsız olmasına etki etmeyecek bir unsur olduğunu, Müvekkil şirketin davacı sigorta şirketine 19.10.2020 tarihinde hasar fotoğrafları, ekspertiz raporu, tramer sorgu sonucu, kaza tespit tutanağı ve diğer evraklarla birlikte başvuru yaptığını, davacı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeler sonrasında kalan bakiye bedeli olan 588,05 TL'nin tahsili için davacı sigorta şirketi aleyhine------dosya üzerinden icra takibi başlatıldığını, ödeme icra emri davacı sigorta şirketine tebliğ edilmiş ve davalı yanın ödeme icra emrine yasal süre içerisinde itiraz etmemesi üzerine icra takibi kesinleştiğini, tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle, İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasıdır. Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; ---- plakalı araç sürücüsü---- meydana gelen kazada asli ve yüzde yüz kusurlu olduğu, ---- plakalı araç sürücüsü ----- park yasağı olmayan bir bölgede park etmesi nedeni ile davaya konu kazaya karışmasında alabileceği bir tedbir olamayacağı, bu nedenle kusursuz olduğu,----- tarihleri arası davalı ----- adına tescilli olduğu, Davacı ---- plakalı aracın --- tarihleri arası ---------sigortacısı olduğu, araç başına maddi hasar tazminatının 39.000 TL olduğu, trafik sigortacı şirketin teminatlar dahilinde araç hasar bedelinden ve değer kaybından sorumlu olduğu, Araç hasar bedeli KDV dahil 12.562,16 TL olduğu, Davalının bakiye hasar bedeli alacak miktarının 348,45 TL olduğu, Davalının talep edebileceği ekspertiz hizmet bedelinin 238,89 TL olduğu, İcra takibine konu alacak miktarının 348,45 TL * 238,89 TL — 587,34 TL olduğu, icra takibinde talep edilen alacak miktarının 588,05 TL olduğu, bu nedenle takipte talep edilen alacak yönünden herhangi bir uyumsuzluk olmadığı hususlarını beyan ve rapor etmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir. Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, ------motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir -------
2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.
Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir ------- Davaya konu somut olayda ---- plakalı aracın--- tarihleri arası davalı ----- adına tescilli olduğu, Davacı ---- kazaya etken ---- tarihleri arası ---- sayılı trafik sigortası poliçesi ile --- olduğu, araç başına maddi hasar tazminatının 39.000 TL olduğu, meydana gelen kazada davacı yana sigortalı araç sürücüsünün yüzde yüz kusurlu olduğu davacı sigorta şirketinin teminatlar dahilinde araç hasar bedelinden ve değer kaybından sorumlu olduğu, Araç hasar bedeli KDV dahil 12.562,16 TL olduğu, Davalının bakiye hasar bedeli alacak miktarının 348,45 TL olduğu, Davalının talep edebileceği ekspertiz hizmet bedelinin 238,89 TL olduğu, İcra takibine konu alacak miktarının 348,45 TL * 238,89 TL — 587,34 TL olduğu, icra takibinde talep edilen alacak miktarının 588,05 TL olduğu, bu nedenle takipte talep edilen alacak yönünden herhangi bir uyumsuzluk olmadığı anlaşılmakla davacı sigorta şirketi , sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenmekle gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir. Tüm bu nedenlerle davacı sigorta şirketinin gerçek zarardan sorumlu olduğu kanaatine varılarak davalıya ödenen tazminatın istirdatına yönelik olarak yasal şartların oluşmadığı kanaatine varılarak açılan davanın reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar harcı 427,60 TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 1.410,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6- Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ----- bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 26/01/2024