T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/416 Esas
KARAR NO: 2023/393
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/07/2021
KARAR TARİHİ: 08/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirket arasında 01.01.2019 tarihli bayilik sözleşmesi imzalandığını, ----- Noterliği 11.09.2020 tarih ---- yevmiye numaralı ihtarname ile akdedilen ----- sözleşmesi davalı tarafça fesih edildiğini, ----- Noterliği 27.10.2020 tarih ----- yevmiye numaralı ihtarname ile 21.10.2020 tarihli ------ nolu KDV dahil 88.44,012 TL tutarlı fatura gönderilmiş ve faturanın deftere işlenmesi talep edildiğini, davacı müvekkile düzenlenen faturaya karşılık davacı tarafından 21.10.2020 tarihli ------ numaralı iadeli fatura kesildiğini, davalı taraf iadeyi kabul etmediğini, davalı şirket tarafından aynı konuda aynı bedel i le 31.10.2020 tarihli ----- nolu fatura kesildiğini, 31.10.2020 tarihli fatura yasal süresi içerisinde ----- Noterliği 06.11.2020 tarih ----- yevmiye nolu ihtarname ile iade edildiğini, davacı müvekkil bayilik sözleşmesi kurulması amacıyla nakit ve banka teminat mektupları olmak üzere yaklaşık 5.000.000,00 TL teminat mektuplarını nakde çevirmesi endişesiyle, fatura bedelini ödemek zorunda kaldığını, ödemek zorunda kalınan 88.440,12 TL’nin istirdatı gerektiğini beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekilince sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirket ile müvekkili şirket aralarında imzalanan ----- Sözleşmesi ile üstelenmiş olan yükümlülükler usul, yasa ve ticari örfe aykırı olması nedeniyle sözleşme müvekkili tarafından fesih edildiğini, müvekkili şirket gazsız ürünlerin satış, dağıtım ve pazarlamasını yaptığını, her zaman direkt olarak ürün satışı ve tedariki yapamadığı nedeniyle, bazı bölgelere bayiler aracılığı ile ürünlerin tedarikini sağladığını ve davacı şirket i le bayil ik sözleşmesi imzalandığını, taraflar aralarında imzalanan sözleşmeye göre ; "Bayi, ticari defter ve kayıt hesaplarında; şirketin yetkilendireceği elemanı ve/veya bağımsız denetim firması eliyle dilediği zaman inceleyebilmesini; gerek görüyorsa bunlardan bilgi notunun alınmsını bu hususlarda itiraz ya da kaç ınmayı bulunmamayı kabul ettiğini, 05.08.2020 tarihinde davacı şirkete bayi ziyareti yapıldığını, davacı şirketin denetim raporu hazırladığını davacı şirketin 11.02.2020 tarihinde müvekkil şirket tarafından yapılan ürünlerin bedelinin artışından önce haksız kazanç elde etmesi bölgede bulunan satış noktalarında mevcut noktaların bilgi talepleri dışında faturalar düzenlendiğini, fatura konusu olan ürünleri ise satış noktalarına sevk edilmediğini, bu faturaların mevcut muhasebe sistemden iptal edildiğinin tesp it edildiği, davacı şirket yetkilisi olan ----- aynı zamanda ----- unvanlı şirketin de sahibi ve yetkilisi olduğunu, davacı bu şirket üzerinde satışlar üzerinde de iskontolar uygulandığını, ----- şirketi tarafından düzenlenen ürün iade faturaların davacı şirket tarafından ----- sistemine girilmediği görüldüğünü, 21 Şubat 2020 tarihide ----- Noterliğinin ----- yevmiye nolu ihtarnamesi ile davacı şirkete uyarıda bulunduğunu beyan ettiğini, davacı müvekkili şirketin yapacağı zam geçişinden önce müvekkilden iskontolu ürün alabilmek için, ürün satışı yapıyormuş gibi fiktif fatura düzenlediğini, müşterilere ürün sevkiyatı yapmaması ticari örf ve adete aykırı davranış olduğunu, müvekkili açısından maddi ve manevi zarara uğramasını, beyan ederek davacı şirketin istirdat talebinin ve ödemiş olduğu 88.440,12 TL’nin ticari faizi ile geri iadesine yönelik talebin hukuk veya ticari gerekçesinin bulunmadığını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE:Mahkememizce aldırılan 14/02/2022 tarihli bilirkişi kök raporu ile davacı ve davalı tarafça ibraz edilen yasal defterlerin (HMK md. 222) uyarınca davacı lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacı ve davalı defterlerinde cari hesap açısından herhangi bir mutabakatsızlığın bulunmadığı, dava dışı ----- tarafından fatura tanzim edilen ----- iş bu davada davacı vekiline verilen vekaletname ekindeki imza sirkülerine göre davacı şirkette yetkili olduğu, dava dışı ------ şirketinin davacı şirketle organik bağı olup olmadığının dosya kapsamı ve UYAP nezdindeki vesaiklere göre belirlenemediği, davalı tarafın tanzim ettiği faturanın davalının kendi personeli tarafından hazırlanan müşteri ziyareti raporu ve eklerine dayandırıldığı , işbu davadaki taraflar arasında herhangi bir cari hesap mutabakatsızlığının bulunmadığı, burada uyuşmazlığın davacı tarafça dava dışı ----- firmasına yapılan satışlarda iskonto uyugulanmakla birlikte söz konusu faturaların bir bölümünün dava dışı ----- ve Dava dışı ------ şirketine yapılan satışlar ile iade edildiği kanaatine ulaşılmış olduğu, işbu dava dışı firma tarafından yapılan satışların dava dışı ----- firması tarafından yapı lan iadeler olarak kabul edilmesi durumunda davacının iş bu davada ki menfi tespit talebinin reddinin gerekeceği, mahkemenin dava dışı ----- firması tarafından tanzim edilen satış faturalarını dava dışı firmanın satışları olarak değerlendirmesi ve/veya söz konusu satışların davacının dava dışı firmaya yaptığı satışlardan ayrı düşünülmek sureti ile iade olarak değerlendirilmemesi durumunda ise davacının davalı taraftan 88.440,12 TL’si alacaklı olacağı, davacının iş bu alacağına talepteki gibi dava tarihinden itibaren tarafların tacir olduğu nazara alınmak sureti i le 3095 Sy.K.nun 4489 Sy.K.nun ile değişik 2.Maddesi gereğince ------ tarafından dönemde ----- Kredilerine uygulanan faiz oranları (01.01.2021-.31.12.2021 tarihleri arası %16,75; 01.01.2022 sonrası %15,75) üzerinden basit usulde(3095 Sy.K.m3)----- faizi tahakkukunun uygun olacağı sonuç ve kanaati bildirilmiştir.Taraf vekillerinin itirazları doğrultusunda dosya ek rapor aldırılmak üzere kök raporu düzenleyen bilirkişiye tevdi edilmiş bilirkişi tarafından sunulan 04/05/2023 tarihli ek rapor ile rapora itirazlar tek tek değerlendirilmiş, davacı ve davalı tarafça ibraz edilen yasal defterlerin (HMK md. 222) uyarınca davacı lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacı ile davalının savunmalarında adı geçen ----- arasında organik bağ bulunduğu, dava dışı ------ ( Şahıs Şirketi ) ile ------- şirketi arasındaki ürün alımının ticari hayatın işleyişine aykırı olabileceğinden ve haksız kazanç ede etmeye yönelik faturalandırma işlemi yapılmış olabileceğinden davacının istirdat talebinin yerinde olamayacağı sonuç ve kanaati bildirilmiştir. Usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu hükme esas alınarak davanın reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 179,90 TL harcın 1.510,34 TL harçtan mahsup edilerek bakiye 1.330,44 TL harcın davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenecek 14.150,42 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
6-Kararın kesinleşmesi halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin e-duruşma vasıtası ile yüzüne karşı davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.08/06/2023