T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/868
KARAR NO: 2024/103
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/11/2019
KARAR TARİHİ: 09/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında konteyner yerleştirme ve taşıma organizasyonu hizmetinden kaynaklanan ticari iş çerçevesinde toplam 19 adet fatura düzenlendiğini, faturaların, ana para ve muacceliyet tarihinden takip tarihine kadar işlemiş faizinin 406.648,08 TL olduğunu, davalı şirket tarafından faturalara itirazda bulunulmadığını ve müvekkiline hiçbir ödeme yapılmadığını, borç konusu hizmete ilişkin konşimento ve taraflar arasında geçen mail yazışmaları ile borcun sabit olduğunu, davalı tarafın, müvekkili şirkete bahsi geçen faturalara ilişkin muacceliyet borçları yapılandırmak ve ödeme planı belirlemek için teminat olmak üzere taşınmazın devrine ve borcun taksitlendirilerek ödenmesine ilişkin protokol imzalamayı teklif ettiğini, davalı şirketin bahsi geçen protokol ile kararlaştırılan ödeme planına da uymadığını, borçların hiçbir şekilde ödenmemesi üzerine müvekkili tarafından ihtarname keşide edilerek borçların ödenmesinin talep edildiğini, ancak davalı tarafın ihtarnameye dahi cevap vermediğini, ihtarnameye rağmen borcu ödememesi üzerine -----İcra Müdürlüğünün----- Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının kötü niyetli itirazı üzerine tabin durduğunu, davalının daha sonra yapılan protokol kapsamında 12.02.2019 keşide tarihli -----seri numaralı çeki ilk taksit ödemesine istinaden müvekkili adına ciroladığını, ilgili çekin muhatap bankaya ibraz edildiğinde "ödemeden men kararı" gerekçesiyle çek bedelinin ödenmediğini, çünkü 12.02.2019 tarihinde düzenlenen çek hakkında -----Asliye Ticaret Mahkemesi'nde 15.02.2019 tarihli----- Esas sayılı dosya ile çekin kayıp olduğu iddiası ile ödemeden men kararı aldığını iddia ederek, davalı borçlunun icra dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, ----- Şti.'ne ait defter ve kayıtların incelenmesine ve davalı şirket ile bu şirketler arasındaki organik bağın tespitine, ---- ve ----- Şirketleri ile davalı şirket arasında organik bağın tespit edilmesi halinde işbu davaya----- dava konusu takipte borçlu olarak husumete dahil edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA
Davalı yan kendisine usulüne uygun yapılan tebliğe rağmen davacının dava dilekçesine cevap vermemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Mahkememizin ----- Esas -----sayılı kararı----Bölge Adliye Mahkemesi-----Hukuk Dairesinin ----- Esas ----- sayılı kararı ile mahkememizin yargı yeri belirlenmesine ilişkin kararı verilmekle dosya yukarıdaki esasına kaydedildiği görülmüştür.----- Şirketinin ünvan değişikliği yaptığı ve yeni ünvanın ------ Şirketi olduğu anlaşılmıştır.
Dava hukuki niteliği itibariyle, ----- İcra Müdürlüğü'nün -----sayılı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın İİK 67. maddesi gereğince iptali ile icra inkar tazminatı isteminden ibarettir.İİK. mad. 67/I -III, V‟de düzenlenmiş bulunan itirazın iptali davası, borçlunun itirazının hükümsüz kılınarak, itiraz ile duran ilâmsız takibe konu olan alacağın varlığının saptanarak, icra takibinin devam etmesini (ve bu suretle, takip konusu alacağın borçludan alınmasını) sağlamak amacı ile açılır.
İtirazın iptali davası açılabilmesi için; a) Yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir ilamsız icra takibi bulunmalıdır. İtirazın iptal davası, icra takibi ile bağlantılı olduğundan, davalı aleyhine yapılmış geçerli bir icra takibi bulunmadıkça, itirazın iptali davası dinlenmez. Yetkili icra dairesinde yapılmış usulüne uygun bir icra takibi bulunmadıkça, itirazın iptali davası açılamaz. Eğer, icra mahkemesince “ödeme emrinin iptaline” ya da “icra takibinin iptaline” karar verilmişse, iptal davası konusuz kalır.
b) Borçlu tarafından süresi içinde yapılmış -ve hakkındaki takibi durdurmuş olan- geçerli bir itiraz bulunmalıdır.
Borçlu tarafından süresinden sonra ödeme emrine itiraz edilmiş olduğu için ya da süresi içinde olmakla beraber yanlış (yetkisiz/görevsiz) yere itiraz edildiği için takip kesinleşmisse veya takip, borçlunun itirazı nedeniyle değil de icra mahkemesinin kararıyla durdurulmuşsa bu gibi durumlarda itirazın iptali davası açmakta hukuki yarar bulunmayacaktır.
c) Alacaklı tarafından, borçlunun itirazının kendisine tebliğinden itibaren bir yıl içinde itirazın iptali davasının açılmış olması gerekir. Alacaklının, “itirazın kendisine tebliğinden itibaren” bir yıl içinde borçlunun itiraz ettiği alacağının tespiti ve itirazın iptali dileğiyle açtığı dava “itirazın iptali” davası niteliğini taşır. Bu davanın açılabildiği, “bir yıllık süre” hak düşürücü süredir. Bir yıllık dava açma süresinin başlangıcı, “itirazın alacaklıya tebliğ tarihi”dir. Bu halde; borçlunun itirazı, alacaklıya tebliğ edilmemişse, bir yıllık dava açma süresi işlemeye başlamayacaktır. Davacının, itirazı herhangi bir şekilde öğrenip öğrenmemesi de sürenin başlamasını gerektirmez.
İtirazın iptali istemine konu, ----. İcra Müdürlüğü'nün ----- esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklının, davalı borçlu aleyhine genel haciz yolu ile icra takibinde bulunduğu, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği; borçlu tarafından borca itiraz edildiği, itiraz dilekçesinin davacı tarafa tebliğ edilmediği huzurdaki davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişi tarafından alınan kök ve ek raporda özetle; davacı şirketin ticari defterleri incelenmiş olup, 2017-2018 ve 2019 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin GİB onaylı beratlarının süresinde alındığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, 29.03.2019 takip tarihi itibariyle davacı şirketin kendi defterlerinde TL muavin dökümünde 328.939,18 TL, USD muavin dökümünde 70.616,57 USD alacaklı gözüktüğü davalı şirket tarafından inceleme günü defter ve belge ibrazında bulunulmadığından usul ve hesap incelemesi yapılamadığı, dava dosyasına gönderilen----- ve----- Vergi Dairesi Müdürlükleri yazı cevaplarının incelenmesinde, 2018 yılında davacı şirket tarafından, davalı şirkete ifa edilen hizmete karşılık 41 adet fatura karşılığı toplamda 556.829,00 TL (KDV Hariç) satış bildirimi yapılırken, davalı şirketin aynı adet ve tutarda alım bildirimi yaptığı, tarafların Ba-Bs bildirimlerinin birbiriyle uyumlu olduğu tespit edildiği davacı şirket tarafından davalı şirkete ifa edilen hizmete karşılık düzenlenen 20 adet faturalardan kaynaklanan alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine borçlu tarafından yapılan itirazın iptaline ilişkin davada, faturaların davacı şirketin defterlerinde kayıtlı olduğu, 29.03.2019 takip tarihi itibariyle davacı şirketin kendi defterlerinde 328.939,18 TL, ve ayrıca 70.616,57 USD alacaklı gözüktüğü, davacı taraf her ne kadar takip talebinde 20 adet ve toplam 373.363,80 TL üzerinden talepte bulunmuş olsa bile defterlerinde TL faturalar yönünden bakiye kalan alacağının 328.938,18 TL olduğundan davacının iş bu takipteki talebiyle 328.939,18 TL talepte bulunabileceği, Takip konusu alacağı oluşturan 20 adet KDV dahil toplam 373.363,80 TL tutarlı faturaların incelenmesinde, davacı şirket tarafından, davalı şirkete ifa edilen taşıma hizmetine ilişkin “----- KDV'li” açıklaması ile düzenlendiği, faturaların e-fatura sistemi üzerinden “Ticari Fatura” senaryosu ile düzenlendiği ve GİB portalı (elektronik sistem) üzerinden davalı tarafa teslim edildiği, ilgili faturaya alıcısının KABUL/RED işlemi uygulayabildiği, faturalar ile ilgili herhangi bir itirazı olması halinde; faturayı yasal süresi (faturanın alındığı tarihten itibaren sekiz gün içerisinde) içerisinde düzenleyene KABUL ve RED uygulayabileceği gibi süresi içerisinde faturanın tamamına veya kısmen iade faturası düzenleyebileceği, ancak dosya kapsamında süresinde düzenlenmiş herhangi bir RED işleminin ve düzenlenen iade faturasının bulunmadığı, dava dosyasına gönderilen tarafların Ba-Bs formlarının incelenmesinde, davacı şirketin Bs (satış) bildirimi yaptığı adet ve tutar kadar, davalı şirketin de Ba (alış) bildiriminde bulunduğu, tüm bu hususlar doğrultusunda fatura içeriği hizmetlerin davalı şirkete ifa edildiğine ilişkin karinelerin oluşacağı, hizmet ifasının kabul edilmesi halinde, davalı şirketin fatura bedellerini ödediğini ispat etmesi gerektiği, bu hususta davalı şirket tarafından ödeme yapıldığına ilişkin somut herhangi bir belge sunmadığı, ayrıca verilen kesin süre ve usulüne uygun yapılan tebligata rağmen davalının defter / belge ibrazında bulunmadığı hususları topluca değerlendirildiğinde davacı şirketin takip konusu 20 adet faturalardan kaynaklı kendi defterlerinde alacaklı gözüktüğü ve davalıya gönderilen ihtarnamede de belirtilen 328.939,18 TL para birimi cinsinden ana para alacağını 29.03.2019 takip tarihi itibarıyla talep edebileceği, davacı şirketin takip öncesi faiz talebinin yerinde olduğunun kabul edilmesi halinde 15.113,18 TL faiz hesaplandığı, mahkememizin kısmen ya da tamamen Davacı lehine hüküm kurması halinde; tarafların tacir olması, işin ticari iş olması, temerrüt faiz oranının önceden kararlaştırılmamış olması münasebetiyle, takip sonrasında hükmolunacak davacı alacağı için 3095 s.k m.2/2 kapsamında avans faiz talebinde bulunabileceği, ancak taleple bağlılık gereği 3095 s.k m.1/I kapsamında yasal faiz talebinin yerinde olduğu, hususlarını beyan ve rapor etmiştir Somut olayda davalı tarafın usulüne uygun tebligata rağmen ticari defterlerini incelenmek üzere sunmadığı, davacı tarafın ticari defterlerini incelenmek üzere sunduğu ve davacı tarafın defterlerine göre davalıdan alacaklı olduğu, HMK 222/3. Maddesinde " İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi (Değişik 28.07.2020T. 7251 Sy. Kanun-23.madde)yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. (Değişik 28.07.2020T. 7251 Sy. Kanun-23.madde). Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz." hükmünün düzenlediği, hüküm doğrultusunda davalı tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi durumunda davacı yanın ticari defterlerinin lehine delil olacağı değerlendirilmiştir. Davacının kendi ticari defterlerine göre 29.03.2019 takip tarihi itibariyle davacı şirketin kendi defterlerinde 328.939,18 TL, ve ayrıca 70.616,57 USD alacaklı gözüktüğü, davacı taraf her ne kadar takip talebinde 20 adet ve toplam 373.363,80 TL üzerinden talepte bulunmuş olsa bile defterlerinde TL faturalar yönünden bakiye kalan alacağının 328.938,18 TL olduğun davacının iş bu takipteki talebiyle 328.939,18 TL talepte bulunabileceği, davaya konu faturaların e-fatura sistemi üzerinden “Ticari Fatura” senaryosu ile düzenlendiği ve GİB portalı (elektronik sistem) üzerinden davalı tarafa teslim edildiği, davalı tarafça düzenlenen iade faturasının bulunmadığı, dava dosyasına gönderilen tarafların Ba-Bs formlarının incelenmesinde, davacı şirketin Bs (satış) bildirimi yaptığı adet ve tutar kadar, davalı şirketin de Ba (alış) bildiriminde bulunduğu, tüm bu hususlar doğrultusunda fatura içeriği hizmetlerin davalı şirkete ifa edildiğine ilişkin karinelerin oluşacağı, ayrıca işlemiş faiz yönünden ise
dava konusu fatura alacağının tahsili amacıyla davacı şirket tarafından, davalı şirket adına ----. Noterliğinin 26.12.2018 tarih ve -----yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderilerek faturalardan kaynaklanan 70.616,57 USD ve 328.939,18 TL’nin en geç 02.01.2019 tarihinde ödenmesi
gerektiğinin ihtar edilmiş olduğundan, alacağın, tebliğ şerhi dosyada bulunmamış olsa dava dilekçesi ekindeki protokol dikkate alınarak 02.01.2019 tarihinden itibaren 15.113,18 TL faiz talep edilebileceği kanaatine varılmıştır. Yargıtay----- HD 'nin ---- Esas,-----Karar sayılı 04.11.2019 tarihli ilamında da açıklandığı üzere davalı, davaya dayanak faturalara ilişkin beyanname vermekle malları teslim almış sayılacağı hususu da dikkate alınarak davalı yanın soyut itirazları mahkememizce yerinde görülmeyerek açılan davanın usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu hükme esas alınarak açılan davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmesi gerekmiştir.
Ayrıca davacının dava dışı -----. ve dava dışı ------ ait defter ve kayıtların incelenmesine ve davalı şirket ile bu şirketler arasındaki organik bağın tespitine,-----, ----- ve----- Şirketleri ile davalı şirket arasında organik bağın tespit edilmesi halinde işbu davaya ------dava konusu takipte borçlu olarak husumete dahil edilmesi talebinde husumete dahil edilmesi istenen dava dışı şirketlere yönelik açılmış ve harçlandırılmış bir dava bulunmadığından iş bu dosya yönünden usul ve esasa yönelik herhangi bir değerlendirilme yapılmamıştır.İcra ve İflas Kanununun 67.maddesinin 2.fıkrası gereğince, icra tazminatına hükmedilebilmesi için, borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi ve alacaklının alacağını mahkemede dava ederek haklı çıkması yasal koşullardandır. Borçlunun itirazının kötüniyetli olması ise yasal koşul değildir. İcra inkar tazminatı, aleyhindeki icra takibine itiraz eden ve işin çabuk bitirilmesine engel olan borçluya karşı konulmuş bir yaptırımdır. Alacağın likit ve belli olması da gerekir. Alacağın gerçek miktarı belli, sabit veya borçlu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurlar bilinmekte ya da bilinmesi gerekmekte, böylece borçlu tarafından borcun tutarının tahkik ve tayini mümkün ise; başka bir ifadeyle borçlu yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda ise, alacağın likit ve muayyen olduğunun kabulü zorunludur. Takip talebi ve bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde alacak likit olduğu anlaşılmakla asıl alacağın %20 si oranında icra inkar tazminatının davalının tahsiline ilişkin talebin kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulü ile -----. İcra Müdürlüğü'nün------esas sayılı icra takip dosyasında davalının yaptığı itirazın 328.939,18 TL asıl alacak ve 15.113,18 TL İşlemiş faiz yönünden iptali ile takibin bu hali ile aynen devamına,
2-Alacak likit olduğundan kabulüne karar verilen asıl alacak miktarının %20'si oranında hesaplanacak icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Karar harcı 23.502,22 TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 4.911,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 18.590,92 TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 44,40 TL başvurma harcı, 4.911,30 TL peşin harç olmak üzere toplam 4.955,7 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.831,00 TL yargılama giderinin haklılık oranına göre 2.395,22 TL sinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, kalan tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davanın kabul edilen kısmı için davacı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 53.607,85 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davanın reddedilen kısmı için davalı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin haklılık oranına göre 1.116,81 TL'nin davalıdan, 203,19 TL'nin ise davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
10-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde----- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.