T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/741 Esas
KARAR NO:2024/95
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 05/10/2022
KARAR TARİHİ: 06/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 10.03.2022 tarihinde davalılardan ----- %100 asli ve tam kusuruyla meydana gelen trafik kazası neticesinde müvekkiline ait ----- plakalı -------- hasarlar meydana geldiğini, tüm onarım ve tamir masrafları faturalarda görüleceği üzere toplamda 17.448,18 + 3.429,78+14.018,40+ 117.491,38=152.387,74 -TL tuttuğunu, anlaşılacağı üzere, alkollü bir şekilde araç kullanarak müvekkilimize ait araca arkadan çarpan davalı -------- kazanın meydana gelmesinde %100 asli ve tam kusurlu olduğunu, müvekkilinin meydana gelen kazada hiçbir kusurunun bulunmadığını, müvekkilinin aracının kaza öncesi değeriyle sonraki değeri arasındaki değer kaybının 200.000,00 -TL'nin üzerinde olduğunu beyanla, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 -TL tutarındaki araç değer kaybının kazanın meydana geldiği 10.03.2022 tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte davalılardan (davalı sigorta şirketleri yönünden poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsiline ve müvekkiline ödenmesine, müvekkilinin otomobilinin uzunca bir süre serviste ve bakımda kalması nedeniyle aracından mahrum olması ve aracını kullanamaması sebebiyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 -TL tutarındaki araç mahrumiyet bedelinin kazanın meydana geldiği 10.03.2022 tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte davalılardan (davalı sigorta şirketleri yönünden poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsiline ve müvekkiline ödenmesine, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı ------- vekili cevap dilekçesinde özetle; Değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli taleplerinin kasko teminatı dışında olduğunu,---------- incelendiğinde davacının talep ettiği değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin teminat altına alınmadığı açıkça görüldüğünü, davacı tarafın aracında meydana gelen hasar anlaşmalı servislerde aynen tazmin yoluyla giderildiğini, bu kapsamda ilgili servislere toplamda 118,246.01-TL onarım bedeli ödendiğini, davacının fazlaya ilişkin talepleri haksız olduğunu, müvekkili şirketçe ödenmesi gereken tüm tutarın ödendiğini beyanla, davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ---------- vekili cevap dilekçesinden özetle; İş bu poliçe sebebiyle dava konusu kaza neticesinde davacının kasko sigortacısı tarafından --------, vekili tarafından ----- tarihlerinde başvuruda bulunulmuş olup, müvekkili şirket nezdinde ------- numaralı hasar dosyalarının açıldığını, ------numaralı hasar dosyası ile ilgili davacının kasko sigortacısına 28.06.2022 tarihinde poliçe limitinin tamamının ödendiğini, --------- numaralı hasar dosyası ile ilgili poliçe limitinin tamamı ödendiğinden mağdura veya vekiline ödenen herhangi bir değer kaybı tazminatı ödemesinin bulunmadığını beyanla, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. Diğer davalılar ---- kendilerine yapılan tebliğe rağmen davacı yanın dava dilekçesine cevap vermemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:Dava hukuki niteliği itibariyle, meydana gelen trafik kazası nedeni ile davacının aracında meydana gelen değer kaybının ve araç mahrumiyet bedelinin davalılardan tazminine yönelik olarak açılan Sigorta davasıdır.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Bilirkişi heyeti tarafından verilen raporda özetle; ----- plakalı araç sürücüsü -------- kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 oranında kusurlu olduğu, ----- plakalı aracın sürücüsü --------herhangi bir kusurunun olmadığı, davaya konu aracın davaya konu kazadaki değer kaybının 60.000,00 TL olduğu, davaya konu aracın davaya konu kazadaki araç mahrumiyet bedelinin 8.791 TL olduğu, kazaya karışan ------------ plaka sayılı araç ------ tarihleri arasında -------- sigortalıdır. Maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 50.000,00 TL'dir. Hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin trafik sigortası teminatları içinde değerlendirildiği, sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında teminat limitleri dahilinde sorumlu olduğu, ancak ----- tarihinde davaya konu aracın kasko sigortacısı ------ ödemiş olduğu, sorumluluğu kalmadığı, davalı ----- plakalı aracın ---------- poliçesi ile ---------- olduğu, davaya konu kazada hasar bedelini ödemiş olduğu, değer kaybı ve araç mahrumiyet kaybının sigorta teminatları kapsamında olmadığı, bu durumda: değer kaybı bedelinden davalı araç işleteni/maliki ----- araç sürücüsü -------- kusur oranında (%100) 60.000,00 TL'den sorumlu olduğu, araç mahrumiyet kaybından davalı araç işleteni/maliki ----- araç sürücüsü --------kusur oranı(%100), 8.791,00 TL'den sorumlu olduğu, davalı araç işleteni/sürücüsünden temerrüt tarihinin kaza tarihi 10.03.2022 olduğu, davalı ------- davacı tarafın kasko sigortacısı bulunduğu ve davacı tarafa ait araçta oluşan değer kaybı ile araç mahrumiyet zararının --------- teminatı kapsamına girmediği, davalı ----- diğer davalı ------- plakalı aracın trafik sigortacısı bulunduğu ve poliçe teminatının tamamını davacı tarafın aracının hasarını ödeyen --------- şirketi olan ------ ödemiş bulunduğu, ödeyebileceği başkaca bir teminat kalmadığı, her iki davalı sigorta şirketinin sorumluluklarının bulunmadığı, faiz, yargılama gideri ve vekalet ücretinin Mahkeme'nin takdirine ait olduğu," şeklinde rapor sunulmuştur. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir.Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, --------- motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir ---------2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.Bir zarar sigortası türü olan ----- sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir ----------Somut olayda 10/03/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalılardan -----davalı ---- plakalı aracın ---- sigortacısı, davalı----- davalıya ait aracın sürücüsü, davalı ----- de davacının aracanın ---------- sigortacısıdır. Davacının davalı -----nezdindeki ------ tarihlerini kapsayan genişletilmiş artı kasko poliçesi incelendiğinde değer kaybı, kazanç kayıplarının açıkça teminat kapsamı dışındı tutulduğu anlaşıldığından davalı ----- meydana gelen zararlardan sorumlu tutulması mümkün değildir.Davalıya ait ----- plakalı aracın ---- davalı ------ numaralı poliçe kapsamında sorumlu olduğu teminat limitinin 43.000 TL olduğu, araç onarım sebebiyle de davacının kasko sigortacısına poliçe teminat limiti kadar yaptığı anlaşıldığından davalı ------- değer kaybı tazminatından sorumluluğu kalmamıştır. ZMSS genel şartlarda " Gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi zarar verici olguya bağlı olarak oluşan yansıma veya dolaylı zararlar nedeniyle yöneltilecek tazminat talepleri," teminat dışı haller olarak düzenlenmiştir. Davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasarın onarımı için gerekli makul sürede, davacının ikame araç temin etmek ve suretle masraf yapmak zorunda kalacağı, bu zararının da tazmininin gerektiği açık olmakla birlikte; araç mahrumiyetine ilişkin zararın, kazadan kaynaklanan dolaylı zarar mahiyetinde olduğu ve davalı trafik sigortacısının sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğu, bu zararın ------- poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığı anlaşıldığından davalı ------ araç mahrumiyet bedeline ilişkin tazminat bedelinden teminat limiti dolmamış olsaydı dahi sorumluluğu bulunmamaktadır. Tüm bu açıklamalar doğrultusunda davalı sigorta şirketlerinin talep edilen miktarlar yönünden yukarıda açıklanan gerekçelerle sorumluluğu bulunmadığından davalı sigorta şirketleri yönünden davanın reddine karar verilmiştir. Davacı taraf ıslah dilekçesini sunarken davalı sigorta şirketleri yönünden talebini artırmadığından davalı sigorta şirketleri için ret sebepleri farklı olması sebebiyle dava dilekçesinde belirtilen dava değeri olan 2000 TL yönünden ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmiştir.Usul ve yasaya uygun bilirkişi raporunda meydana gelen kazada davalının sigortalısının 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca %100 kusurlu olduğu, davacıya ait aracın sürücüsünün kusursuz olduğu, davacıya ait araçta kaza sebebiyle 60.000 TL değer kaybının ve 8.791,00 TL araç mahrumiyet bedelinin olduğu tespit edilmiştir. Hal böyle olunca 60.000 TL değer kaybı ve 8.791,00 TL araç mahrumiyet bedeli yönünden davanın davalılar --------- yönünden kabulüne karar verilmiştir. Kabulüne karar verilen tazminata haksız fiil tarihi olan kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın ------- yönünden REDDİNE,
2-Davanın davalılar ------- yönünden KABULÜ İLE; 60.000 TL değer kaybı bedeli ve 8.791,00 TL araç mahrumiyet bedeli olmak üzere toplam 68.791,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kabulüne karar verilen miktara kaza tarihi olan 10.03.2022 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine,
3-Karar harcı 4.699,11-TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 80,70-TL peşin harç ile, 1.094,08 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 3.524,33 -TL harcın davalılar ------ müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazine adına irad kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 80,70-TL başvurma harcı, 80,70-TL peşin nispi harç ve 1.094,08 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.255,48 TL harcın davalılar ------müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine
5-Davacı tarafından yapılan 619,50 -TL tebligat ve müzekkere gideri, 5.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.619,50-TL yargılama giderinin davalılar ------- müştereken ve müteselsilen tahsili ile tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 17.900,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılar------- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
8-Davalı ------ davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 2.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalı ------ --------- verilmesine,
9-Davalı ------ davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 2.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalı ------ verilmesine,
10-Davacı tarafından dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
11-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ------ bütçesinden ödenen 1.600-TL arabuluculuk ücretinin davalılar ----------- müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı diğer davalıların yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde -------- Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/02/2024