T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/42 Esas
KARAR NO:2024/176
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 16/02/2022
KARAR TARİHİ: 29/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkil----- marka ve model sürücü ile ---- tarihinde davalı ------aracılığı ile kargoya verilmiş olup bu durum---- ile sabit olduğu, kargo taşıma ücretinin haricinde davalı ------ bedeli de ödediği, bu durum faturada ayrıca belirtildiği, davacı müvekkilime ait---- marka ve model sürücünün değeri ---- kartın değeri 8.021,12 TL olmak üzere toplam değer KDV dahil 26.028,53 TL olup ürünlere ait 31.07.2021 tarihli fatura dosyaya sunulduğu, işbu ürünlerin kargoya verilme tarihi 31.07.2021'den sonra ürünlerin ilgili adrese teslimi yapılmadığı, davalı şirket yetkilileri tarafından şirkete ait kargo taşıması yapan araç yandığı için araç içindeki ürünlerin de yanarak hasar gördüğü ve kullanılmaz hale geldiği bilgisi müvekkile verildiği, davalı ------ tarafından kargo taşıma işlemi sırasında hasar gören müvekkilime ait KDV dahil toplam 26.028,53 TL ürünlerin bedeli görüşmelerle tarafına ödenmediği için ------- yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edilmiş olup herhangi bir sonuç elde edilemediği, işbu uyuşmazlığın çözümlenmesi amacıyla 21.01.2022 tarihinde zorunlu arabuluculuğa başvurulmuş olup yapılan görüşmeler sonucunda başvuru konusu uyuşmazlık hakkında taraflar arasında uzlaşma sağlanamadığından süreç "görüşme sonucu anlaşamama" sonucu ile sonlandırılmıştır. Bu durum 01.02.2022 tarihli arabuluculuk son tutanağı ile sabit olduğu, müvekkilin uğradığı zararın taşıma konusu ürünlerin kargoya verildiği tarih olan 31.07.2021'den itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesi için işbu davayı açma zorunluluğu doğduğu, tüm bu nedenlerle yargılama sırasında ortaya koyacağı durumlar karşısında; müvekkile ait hasar gören ürünlerin değeri olan KDV dahil toplam 26.028,53 TL'nin 31.07.2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tazminine karar verilerek tüm yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalıya yükletilmesini karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu gönderi içerisinde davacının bulunduğunu iddia ettiği emtiaların olduğunun kabulünün mümkün olmadığını, gönderiye ilişkin irsaliye formu incelendiğinde içeriğinin '' belge '' olarak bildirildiğinin görüldüğünü, dava konusu gönderilere ilişkin, müvekkili şirket tarafından üzerine düşen edim gereği gibi yerine getirildiğini, dava konusu gönderinin müvekkili şirketin en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı nedenle zayi olduğunu, davada müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını belirterek haksız ve mesnetsiz olarak ikame edilen davanın ilk olarak usulden, herhalde esas yönünden reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE:Davacının dava dışı alıcısına göndermiş olduğu kargonun, davalı taşıyıcının sorumluluğu altındaki taşıma esnasında taşımanın yapıldığı aracın sebebi bilinmeyen yangın nedeniyle yanarak, içerisinde bulunan emtianın yanarak zayi olduğu, davacının kargo içeriğinin bedelinin tazmini ilişkin alacak davasıdır.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporu ile davacı tarafından taşınmak üzere davalıya teslim edilen emtianın, davalı taşıyıcının sorumluluğundaki taşıma esnasında yanarak zayi olduğunun taraflar arasında çekişmesiz olduğu, meydana gelen zayiden TTK 875’inci maddesi gereği davalı taşıyıcının sorumlu olacağı, zayi olan emtia için davacı tarafından taşıma öncesi, davalı taşıyıcıya içerik ve bedel beyanında bulunulmadığı, davacı tarafından dosyaya sunulan belgelerin, zayi olan ürünün içeriği ve bedelinin davacının iddiasını ispatlamada yeterli olamayacağı, TTK 886’ncı madde gereği davalı taşıyıcının sorumluluk sınırını kaybedebileceği bir durumun varlığına dair ispata yarar bir belgenin dosya kapsamında mevcut olmaması nedeniyle, davalı taşıyıcının meydana gelen - 6 hasardan TTK 882’nci maddesi gereği hesaplanan 1.002,22TL tutarındaki üst sınır kadar tazminle yükümlü tutulabileceği, davacının mahkemece hükmolunacak alacağına, zayi olan emtianın taşıyıcıya teslim (ve haksız fiil) tarihi olan 31.07.2021 tarihinden itibaren 3095 Sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunun 2/2 maddesi gereği avans faizi oranında faiz talep edebileceği sonuç ve kanaati bildirilmiştir. Dava konusu olayın tabi olduğu 6102 sayılı TTK’nın Eşya Taşıma Kitabında 875’inci madde 1.fıkra gereği ‘Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.’
Taşıyıcı ancak 876’ncı maddede düzenlenen ‘Zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur.’ Şeklindeki özen borcunu yerine getirdiğini ispat etmek suretiyle sorumluktan kurtulabilecektir. Ayrıca 879’uncu maddeye göre de taşıyıcı kendi adamlarının, taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin, görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fiil ve ihmallerinden, kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur. Hasarın ihbarını düzenleyen TTK 889’uncu maddenin 1.ve 2.fıkrası; ‘(1)
Eşyanın zıyaı veya hasara uğramış olduğu açıkça görülüyorsa, gönderen veya gönderilen en geç teslim anına kadar zıyaı veya hasarı bildirmezlerse, eşyanın sözleşmeye uygun olarak teslim edildiği varsayılır. Bildirimde, zararın gerekli açıklıkla belirtilmesi ve nitelendirilmesi şarttır. (2) Birinci fıkradaki karine, zıya veya hasarın açıkça görünmemesi ve eşyanın tesliminden sonra yedi gün içinde bildirilmemesi hâlinde de geçerlidir.’ Şeklinde olduğundan, somut olayda meydana gelen zayiden davalı taşıyıcının haberdar olduğu, yangın raporu ve diğer verilerle sabit olup, hasar bildirimi yükümlülüğünün söz konusu
olamayacağı açıktır. Davacının 24.12.2021 tarihinde noter kanalıyla ihtarname göndererek zararın tazmini talep ettiği görülmekle, davacının yasaca öngörülen 1 yıllık hak düşürücü içerisinde talepte bulunduğu açık olup, davalının zaman aşımı itirazının yerinde olamayacağı görüşüne ulaşılmıştır. Dava konusu kargo içeriğinin eşyanın taşıma sırasında yanarak zayi olduğu ve bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde davalı taşıyıcıdan tazmin talebinde bulunulduğu gözetildiğinde, davalı taşıyıcının, ağır kusur durumu söz konusu olmadan meydana gelen
hasarı tazmin etmesi gerekecektir. Tazminatta esas alınacak değeri belirleyen 880’inci madde 1. Fıkraya göre; Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır. 3.fıkra ise ‘Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilir. Eşya, taşımak üzere teslimden hemen önce satılmışsa, satıcının faturasında taşıma giderleri mahsup edilerek
gösterilen satış bedelinin piyasa fiyatı olduğu varsayılır’ şeklindedir. Emtianın sevk esnasında satılmadığı, davacı firma tarafından alıcısına gönderildiği, fatura düzenlenmediği dosya kapsamında sabittir. Davacı tarafından kargo içeriği ürüne ait her ne kadar inceleme kısmında da değindiğimiz gibi bir satış faturası olduğu iddia edilen bir belge sunulmuş olsa da bu belge okunaklı olmadığı gibi, bu belgenin orijinali veya okunaklı bir kopyası da sunulmamıştır.Dosya kapsamındaki belgelerden, davacı tarafından, taşınacak olan eşyaya ait içerik
ve içeriğin bedeli hakkında davalı taşıyıcıya bildirimde bulunulmadığı tespit olunmuştur. Bu durumda davalının taşıdığı eşyanın içeriği ve bedeli hakkında bilgi sahibi olmadığı açıktır.-----belirtildiği üzere, kargonun taşınmak üzere teslimi sırasında taşınan ürün ilgili bedelin taşıma öncesi belirtilmesi durumunda taşıyıcının sorumluluğun sınırlı olamayacağı, taşıma öncesi beyan edilen bedel kadar sorumlu olacağı, aksi durumda ise, ancak 886’ncı maddede de belirtildiği gibi (‘Zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın
meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı veya 879 uncu maddede belirtilen kişiler, bu Kısımda öngörülen sorumluluktan kurtulma hâllerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamaz’) zararın meydana gelmesinde kasıt veya zararla sonuçlanacağı ihtimal dahilinde olan bir fiilin veya ihmalin ispatı durumunda taşıyıcının sorumluluk sınırı ortadan kalkacaktır. Dosya kapsamında, 886’ncı madde gereği taşıyıcının sorumluluk sınırını ortadan kaldıran bir durum tespit edilemediğinden, taşıyıcı meydana gelen zarardan dolayı sınırlı sorumluluğa
sahip olacağı bilirkişi raporunda tespit edilmiştir.Taşıyıcının sorumluluğunun sınırı ise 882’nci maddede belirlenmiş olup, zayi olan eşyanın brüt ağırlığının her bir kilogramı başına 8.33SDR ile sınırlandığı, aynı maddenin 4.fıkrası gereği olarak da sınırlı sorumluluk tutarının eşyanın taşınmak üzere taşıyıcıya
teslim ettiği tarihte geçerli olan--- kurları olacağı belirtildiği, dosyada mübrez olan belge ve bilgilere göre taşıma sırasında hasar gören emtianın ağırlığı 10,0kg olarak verilmiştir. Bu durumda taşıyıcının sorumluluk sınırı (10,0kg X 8,33SDR=) 83,3SDR olarak tespit edilecektir. Zayi olan ürünün taşıyıcıya taşınmak üzere teslim edildiği 31.07.2021 tarihinde geçerli olan -------. Bu durumda davalı---- meydana gelen zayiden dolayı sorumlu olacağı tutar; (83,3SDR X 12,0314TL=) 1.002,22TL olarak bilirkişi raporunda hesaplanmakla, Davacı tarafından taşınmak üzere davalıya teslim edilen emtianın, davalı taşıyıcının sorumluluğundaki taşıma esnasında yanarak zayi olduğunun taraflar arasında çekişmesiz olduğu, zayiden TTK 875’inci maddesi gereği davalı taşıyıcının sorumlu olacağı, Zayi olan emtia için davacı tarafından taşıma öncesi, davalı taşıyıcıya içerik ve bedel beyanında bulunulmadığı, davacı tarafından dosyaya sunulan belgelerin, zayi olan ürünün içeriği ve bedelinin davacının iddiasını ispatlamada yeterli olamayacağı, TTK 886’ncı madde gereği davalı taşıyıcının sorumluluk sınırını kaybedebileceği bir durumun varlığına dair ispata yarar bir belgenin dosya kapsamında mevcut olmaması nedeniyle, davalı taşıyıcının meydana gelen hasardan TTK 882’nci maddesi gereği hesaplanan 1.002,22TL tutarındaki üst sınır kadar tazminle yükümlü tutulabileceği anlaşılmakla, zayi olan emtianın taşıyıcıya teslim (ve haksız fiil) tarihi olan 31.07.2021 tarihinden itibaren avans faizi talep edebileceği nazara alınarak, dosya kapsamına usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu da hükme esas alınarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ ile
1-1.002,22 TL' nin haksız fiil tarihi olan 31/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
3-Alınması gerekli karar ve ilam harcı olan 427,60 TL'nin dava açılırken davacı tarafça peşin olarak yatırılan 444,51 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 16,91 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvurma harcı, 444,51 TL peşin harç olmak üzere toplam 525,21 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 3.000,00 TL bilirkişi ücreti, 151,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 3.151,50 TL yargılama giderinin davada haklı çıktığı %3,85 oranında olmak üzere 121,33 TL sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen kısım için karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' ye göre belirlenen 1.002,22 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen kısım için karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' ye göre belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
9-Suçüstü ödeneğinden karşılanan 800,00 TL arabuluculuk ücretinin haklılık oranına göre 30,80 TL tutarlı kısmının davalıdan, 769,20 TL tutarlı kısmının davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
10-Kararın kesinleşmesi halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.29/02/2024