T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/588
KARAR NO: 2024/202
DAVA: Alacak (Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/09/2023
KARAR TARİHİ: 08/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketin davaya konu olay sürecinde ofis olarak kullanmak amacıyla taşınmaz arayışına girdiğini, ----- mahallesi -----caddesi No:----- yer alan taşınmazla önce ilgilendiğini, daha sonrasında davalı emlakçı şirketin zorlamasıyla taşınmazı görmeden dava dışı taşınmaz sahibi olan şirkete kira ve depozito ödemesi yapmış ve işbu davanın davalısı olan şirkete de 01.06.2023 tarihinde 20.000,00-TL tutarında emlak komisyon bedeli ödemesi yaptığını, davalı emlakçı şirket yetkilisi şahıs; ancak bu şekilde dava dışı taşınmazın sahibiyle Davacı müvekkil şirket yetkilisini görüştüreceğini söyleyerek bu parayı tahsil ettiğini, ancak Davacı Müvekkil şirket ile kiralanması görüşülen taşınmazın sahibi dava dışı şirket; ofisin Davalı Şirket tarafından anlatıldığı gibi olmaması ve diğer çeşitli nedenler ile anlaşamayarak kira sözleşmesi imzalamadıklarını bu nedenle dava dışı 3. Şirket olan ------ tahsil ettiği kira ve depozito bedelini Davacı Müvekkil şirkete iade ettiğini, yazılı olarak kurulu bir kira sözleşmesi bulunmadığını, Davalı emlakçı şirketle Davacı Müvekkil şirket arasında da ne yer gösterme ne de başka bir imzalanmış belge dahi bulunmadığını, Davalı Şirketin bugüne kadar tahsil ettiği ve açıkça hukuken sebepsiz zenginleşme teşkil eden emlak komisyon bedelini; tüm sulh yoluyla çözme taleplerimize ve girişimlerimize rağmen Davacı müvekkil şirkete iade etmediğini, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını, tüm bu nedenlerle açılan davanın kabulü ile kurulmayan ve kimse tarafından imzalanmayan ve hukuken ortada olmayan ancak varmış gibi Davacı müvekkil şirketten 01.06.2023 tarihinde davalı şirket tarafından tahsil edilen 20.000,00-TL (yirmibintürklirası) tutarındaki emlak komisyon bedelinin; açıkça sebepsiz zenginleşme teşkil etmesi nedeniyle iadesi gerektiğinden dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte Davalı şirketten alınarak davacı şirkete iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalı yan kendisine usulüne uygun yapılan tebliğe rağmen davacının dava dilekçesine cevap vermemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle, Alacak (Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasıdır.
Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış dosya arasına alınmıştır.Dava, simsarlık sözleşmesinden kaynaklı olarak davalıya komisyon ücreti olarak yapılan ödemenin sebepsiz zenginleşme hükümleri doğrultusunda iadesi talebine ilişkindir.
Davacı taraf; ------ mahallesi ----- caddesi No:- -----yer alan taşınmazla önce ilgilenmiş, daha sonrasında davalı emlakçı şirketin zorlamasıyla taşınmazı görmeden dava dışı taşınmaz sahibi olan şirkete kira ve depozito ödemesi yapmış ve işbu davanın davalısı olan şirkete de 01.06.2023 tarihinde 20.000,00-TL tutarında emlak komisyon bedeli ödemesi yaptığını, davalı emlakçı şirket yetkilisi ancek ofisin Davalı Şirket tarafından anlatıldığı gibi olmaması ve diğer çeşitli nedenler ile anlaşamayarak kira sözleşmesi imzalamadıklarını bu nedenle yazılı olarak yapılan bir kira sözleşmesi bulunmadığını gönderilen bedelin iadesi istendiği halde herhangi bir ödeme yapılmadığını ileri sürerek davalı simsara komisyon ücreti olarak ödenen bedelin iadesi talep edilmiştir.TBK’nun 520/3. maddesinde “Taşınmazlar konusundaki simsarlık sözleşmesi, yazılı şekilde yapılmadıkça geçerli olmaz.” hükmü düzenlenmiştir. Geçerlilik koşuluna uyulmadan yapılan sözleşme geçersizdir. Hukuk düzeninde sonuç doğurmaz.
Geçersiz sözleşmenin varlığı durumunda; tarafların birbirlerinden sözleşmenin ifasını istemeleri mümkün değildir. Şayet; ifa edilmiş edim var ise ancak bunlar geri alınabilecektir. Somut davada taraflarca yazılı şekil şartına uyularak yapılan bir sözleşmenin dosyaya ibraz edilmediği gibi bu yönde bir iddianın da olmadığı anlaşılmıştır. Davacı tarafından davalı tarafa komisyon ücreti olarak yapılan 20.000 TL.lik ödemenin taraflar arasında ihtilaf konusu bulunmayan sözlü tellallık sözleşmesi kapsamında verildiği dosya kapsamı ile sabittir. Yargıtay------. Hukuk Dairesinin----- Esas----- Karar sayılı kararında da belirtildiği üzere taraflar arasındaki simsarlık sözleşmesi yazılı olarak düzenlenmediği için geçersiz olduğuna göre davalı tarafından alındığı sabit olan meblağın da iadesi gerekmektedir.Dava sebepsiz zenginleşme temeline dayalı istirdat davası niteliğinde olup TBK’nın 77 vd. maddeleri ile Yargıtay----- Hukuk Dairesinin -----Esas------ Karar sayılı kararında da belirtildiği üzere, Dairemizce hükmedilen tutara iade borcunun doğduğu, bir başka deyişle haksız alınan ücretin tahsil edildiği tarihten itibaren temerrüt faizi uygulanması gerekirken talebe bağlılık ilkesi uyarınca dava tarihinden itibaren avans faiz işletilmiştir. ( Emsal İlam T.C. ----- Bölge Adliye Mahkemesi ----- Hukuk Dairesi'nin -----Esas ----- Karar Sayılı İlamı)
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile 20.000 TL 'nin talep gibi dava tarihi olan 04/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar harcı 1.366,20 TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 341,55 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.024,65 TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL başvurma harcı, 341,55 TL peşin harç olmak üzere toplam 611,40 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine
4-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere gideri olmak üzere toplam 289,50 TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 17.9000,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair davacı vekiline (e-duruşma sistemi üzerinden) davalının yokluğunda, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.