T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/560
KARAR NO: 2025/369
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/08/2024
KARAR TARİHİ: 15/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybı zararının HMK md 107 uyarınca KASKO-İMM
poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketi tarafından karşılanması hakkında olduğu, 24/03/2023 tarihinde -----nolu İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta
poliçesi ile sigortalı ----- plaka sayılı aracın %100 kusurlu şekilde müvekkile ait------ plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkiline ait araç ----- marka, ---- yılı, ----- modeli olup kaza anında 178.757
kilometli olduğunu, meydana gelen kaza sebebiyle müvekkilin aracında piyasa değerine göre ciddi düşüş
meydana geldiğini, müvekkilinin değer kaybı zararının karşılanması için davalı sigorta şirketine
Kasko-İMM poliçesi kapsamında sigortalı olan ---- plakalı aracın kaza tarihindeki--------- müracaat edilmiş olup müracaat sonrasında -----. tarafından tarafımıza değer kaybı bedeli yönünden ödeme yapılmadığını, müvekkilinin değer kaybına ilişkin zararını karşılanması için Sigorta Tahkim Komisyonluğu'na başvuruda
bulunulduğunu, Sigorta Tahkim Komistyonluğu'nun------ sayılı dosyasında yapılan
inceleme neticesinde ------ Tarafından kaza tarihinde 120.000,00 TL olan poliçe
limitlerinin hasar bedeli ile tükendiği anlaşılarak------sayılı karar ile başvurularının
reddedildiğini, (Sigorta Tahkim Komisyonluğu'nun 13/12/2023 tarihli----- sayılı kararı ekte yer almaktadır.)
Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası (İMSS) Genel Şartlarının “Teminatın
Kapsamı” başlıklı 1’nci maddesinde; “Sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından
doğan ve Karayolları Trafik Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp
eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali
Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin
eder.” denilerek İMMS sözleşmesinin kapsamı saptanarak sınırlandırıldığını, görüldüğü üzere, ZMMS poliçesi kapsamında limitler tükenmiş olduğundan müvekkilinin aracında
meydana gelen değer kaybının İMM sigorta poliçesinden karşılanması gerektiğini bildirdiğinden bahisle şimdilik 1.000,00 TL alacağın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ZMMMS sigortası tarafından hasarın tamamının karşılandığını, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun ortadan kalktığını, herhangi bir onarım faturasının sunulmaması halinde KDV taleplerinin reddinin gerektiğini, talep edilen değer kaybı hesaplamasının genel şartlar uyarınca yapılması gerektiğini, temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiz talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin temerrüte düşmediğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE:
Dava hukuki niteliği itibariyle, meydana gelen trafik kazası nedeni ile oluşan değer kaybının tazminine yönelik olarak açılan tazminat davasıdır.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporu ile davacı ---- plakalı maliki olduğu araçta oluştuğunu belirttiği değer kaybının ---- plakalı vasıtanın trafik sigortacısı dava dışı -----
tahsili amacı ile Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuruda bulunmuş ve Sigorta Tahkim Komisyonu
----- karar sayılı kararında, -----plakalı
aracın kasko sigortacısı bulunan ------23.06.2022 tarihinde 120.000 TL trafik
poliçe teminatını ödediğini, ödenebilecek bir teminat kalmadığını belirterek değer kaybı talebinin
reddine karar verdiğini, Trafik Sigorta teminatı kalmamış olduğundan, ihtiyari mali mesuliyet sigortası devreye
girebileceğini, ancak heyetimizde yer alan teknik bilirkişi aynı bölgeden aracın hasar alması ile
değer kaybının kadri maruf olmadığını belirlemiş olmakla, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun
başlamayacağını, dosya üzerinde yapılan tüm bilgi ve belgelerin tetkiki ve değerlendirmeleri sonucu, 24.03.2023
tarihli meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında davaya konu aracın delil eksikliği gerekçesiyle
kusur yönünden değerlendirmenin yerinde görülmediği, aynı bölgeden aracın hasar alması ile
değer kaybının kadri maruf olmadığı, değer kaybı oluşmayacağı sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir.
Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir----- 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir. Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.
Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir (Yargıtay----. HD'nin 23.09.2019 t----- sayılı kararı).
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesi gereğince trafik sigortası işletene
düşen hukuki sorumluluğu poliçe limitleri dahilinde teminat altına alır ve zarar gören üçüncü
şahsın gerçek zararından sorumludur.
Motorlu Kara Taşıtları ihtiyari mali sorumluluk sigortası genel şartlarının “... teminatın kapsamı
başlıklı 1.maddesine göre sigortacı aracın işletenine yükletilebilecek hukuki sorumluluğu poliçe
teminatı kapsamında olmak şartıyla zorunlu mali sorumluluk sigortası haddi üstünde kalan kısmını
poliçede yazılı azami miktara kadar temin eder. İhtiyari mali mesuliyet sigortası kapsamının
başlangıç noktası, zorunlu trafik limitinin üzerinde kalan kısımdır. Kapsamın sonu ise ihtiyari mali
mesuliyet sigortası limitidir.
Başka bir ifadeyle gerçek zarar miktarı zorunlu trafik limitini geçtiği anda ihtiyari mali mesuliyet
sigortası güvencesi başlamaktadır.
Davacı ------ plakalı maliki olduğu araçta oluştuğunu belirttiği
değer kaybının--- plakalı vasıtanın trafik sigortacısı dava dışı ------ tahsili amacı ile Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuruda bulunmuş ve Sigorta Tahkim Komisyonu
----- karar sayılı kararında, ---- plakalı
aracın kasko sigortacısı bulunan ----- 23.06.2022 tarihinde 120.000 TL trafik
poliçe teminatını ödediğini, ödenebilecek bir teminat kalmadığını belirterek değer kaybı talebinin
reddine karar vermiştir.
Trafik Sigorta teminatı kalmamış olduğundan, ihtiyari mali mesuliyet sigortası sorumlu olacaktır. Ancak bilirkişi raporun da aynı bölgeden aracın hasar alması ile
değer kaybının kadri maruf olmadığını belirlemiş olmakla, usul ve yasaya dosya kapsamına uygun bilirkişi raporu hükme esas alınarak davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun
başlamayacağı kanaatine varılarak davanın reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 615,40 TL harcın 427,60 TL tutarlı kısmı peşin olarak yatırıldığından bakiye 187,80 TL tutarlı harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' ye göre belirlenen 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-Suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
7-Kararın kesinleşmesi halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine,Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.