T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/769
KARAR NO : 2025/406
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 13/10/2022
KARAR TARİHİ : 23/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 14/02/2020 tarihinde sürücü Davalı ----, sevk ve idaresinde bulunan --- plakalı ------ aracı ile objektif özen yükümlülüğüne aykırı davranarak kaldırımda yürümekte olan müvekkile çarptığını Çarpmanın etkisi ile müvekkil yere savrulmuş ve doktor raporunda belirtildiği üzere müvekkil, hafif düzeyde olmayan, basit tıbbi müdahale ile giderilemeyecek, kemik kırığı oluşacak şekilde yaralanmıştır. Anlatıldığı şekliyle yaralanmalı trafik kazası meydana gelmiştir. Bu kaza sonucu müvekkil ------ yaralanmış ve kendisinde kalıcı maluliyet oluştuğunu Olayla ilgili ------ Cumhuriyet Başsavcılığı Genel Soruşturma Bürosu tarafından alınan Bilirkişi Raporuna göre kazanın oluşumun---- plakalı araç sürücüsü ------ ASLİ KUSURLU olduğu görüş ve kanaatine varıldığını, Müvekkil, gerçekleşen kaza sonucunda yaralanmış ve vücut fonksiyonlarında büyük oranda kayıp meydana geldiğini, Davalı ----- kazaya sebebiyet veren araç sürücüsü olup taşıtın sahibi ------- Olduğunu, işbu kazadan sonra müvekkillimiz ağır şekilde yaralanmış ve mağdur olduğunu Bu kaybın kendilerine yakınlarına vereceği acının ve ruhsal çöküntünün maddi karşılığı olamayacağı açıksa da müvekkilimiz ve yakınlarının acısını kısmen de olsa giderilmesi gerektiğini Bu kazadan sonra malul olmanın kendilerine ve yakınlarına vereceği acının ve ruhsal çöküntünün yanında müvekkilimizin kendisinin ve ailesinin geçimini sağlaması ve hayatını idame ettirebilmesi için manevi tazminatın eksiksiz ödenmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle açılan davanın kabulü ile davacı müvekkil için 100.000,00 TL MANEVİ TAZMİNAT ’ın kaza tarihi olan 14/02/2020’den itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretini davalılara yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalı ----- vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, Müvekkil şirket davada taraf sıfatını haiz olmadığını, Müvekkil şirketin maliki olduğu ---- plakalı araç, dava konusu kaza tarihinde diğer davalı ----- yönetim ve nezaretinde olup söz konusu araç diğer davalı ------ait sigorta poliçesi ile sigortalısı olduğunu, sigorta şirketinin poliçe kapsamında karşılamakla yükümlü olduğu tazminat kalemleri içerisinde yer alan manevi tazminatının ödenmesinden asıl sorumlu olan diğer davalı sigorta şirketidir. Söz konusu kazaya herhangi bir dahli olmayan ve yalnızca araç maliki olan müvekkil şirketin kaza nedeniyle meydana gelen değer kaybından sorumlu tutulması hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunru, dosyanın Adli Tıp Kurumu ilgili dairesinden yönetmeliğe uygun olarak davacının maluliyet oranını gösteren kesin rapor alınması gerektiğini, Davacının iş bu dava kapsamında sunmuş olduğu deliller davacıda meydana gelen maddi hasara ilişkin olup söz konusu zararların tazmininden sorumlu sigorta şirketi olduğunu, Davacı anlaşıldığı üzere sigorta şirketinden maddi zararına ilişkin tüm tazminatını aldığını, İş bu davanın konusu davacının yaşamış olduğu psikolojik hasarı gerekçe göstererek manevi zarar talep etmesi olduğunu Ancak ne dilekçede ne de eklerinde bu psikolojik hasara ilişkin olarak herhangi bir somut delil veya rapor vb belge sunulmadığını, tüm bu nedenlerle açılan davanın usulden reddine, mahkeme aksi kanatte ise esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.Davalı ------ ŞİRKETİ vekili cevap dilekçesinde özetle; dava süresinde açılmadığını, . ktk 97 uyarınca sigorta şirketine kanunda belirtilen evraklar ile usulüne uygun olarak müracaat edilmediğini, dava dilekçesinde bahsi geçen 14.02.2020 tarihinde kazaya karıştığı belirtilen, -----plakalı araç, müvekkil şirkete 08.05.2019-08.05.2020 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ------ numaralı genişletilmiş filo kasko sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu müvekkil şirket manevi tazminattan söz konusu poliçede imm teminat limitinin azami %25 kadar sorumluluğu söz konusu olduğunu, talep edilen manevi tazminat miktarı fahiş olduğunu, kusur durumunun tespiti gerektiğini, müvekkil şirketinin sorumluluğu, sigortalının kusurlu olması halinde söz konusu olduğunu, davacı tarafından sunulan maluliyet raporu hükme esas alınamayacağını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla dava konusu haksız fiile dayalı tazminat talebi olduğundan avans faizi talep edilemeyeceğini, itirazları baki kalmak kaydıyla dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle açılan davanın usulden reddine, mahkeme aksi kanatte ise esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.
Dava----- yan kendisine usulüne uygun yapılan tebliğe rağmen davacının dava dilekçesine cevap vermemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle, Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasıdır.
Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. ------ Adli Tıp Kurumu Tarafından alınan 05.12.2023 tarihli rapor da özetle; Davalı sürücü ----- sevk ve idaresindeki kamyonet ile olay yerinden dönüşünü araçların ve yayaların durumlarını dikkate alarak yapması, gerisinden kaldırım üzerinden kendisi ile aynı yöne doğru yürüyen davacı yayayı dikkate alması gerekirken bu hususlara riayet etmeyerek olay yeri site girişine doğru dönüş yapıp kaldırım üzerinde yürüyen davacı yayaya çarptığı olayda kusurlu olduğu, ) Davacı yaya ----- kaldırım üzerinde yürüdüğü esnada, olay mahalli site girişi ile kaldırımın kesiştiği yerden dönüş yapan davalı sürücü idaresindeki kamyonetin çarpmasına maruz kaldığı olayda atfı kabil kusuru bulunmadığı Davalı sürücü ----%100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Davacı yaya ----- kusursuz olduğu hususlarını beyan ve rapor etmiştir ------Adli Tıp Kurumu Tarafından alınan 04 EKİM 2024 tarihli rapor da özetle; davacı ----- 14/02/2020 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının, 20/02/2019 tarih, ----- sayılı ------ yayımlanan Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildiğinde; I.Kas-İskelet Sistemi, Üst Ekstremiteye ait sorunlar, omuz eklemi hareket kısıtlılığı, Şekil 2.10, Şekil 2.11 ve Şekil 2.12’ye göre üst ekstremite özürlülük oranı %1, %1 olup Tablo 2.3’e göre %1, II.Kas-İskelet Sistemi, Alt ekstremiteye ait sorunlar, Pelvis ve femur kırığı ile kalça artroplastisi, Tablo 3.33a’ya göre %19, Balthazard formülüne göre;1.Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının %20 (yüzdeyirmi) olduğu, 2.İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 4 (dört) aya kadar uzayabileceği, Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde 1 (bir) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği hususlarını beyan ve rapor etmiştir.
Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; Manevi tazminat talepleri bu poliçede tayin edilen ihtiyari mali sorumluluk limitlerinin azami %25'i kadar ve maddi manevi tazminat yekününün ihtiyari mali sorumluluk şahıs başına ve kaza başına limitleri aşmaması kaydıyla hüküm ifade eder. Bu kloz gereğince, manevi tazminat teminatı 300.000 TL X %25 = 75.000 TL ile olup, davalı sigorta şirketinin sorumluluğu 75.000 TL teminat ile sınırlı olduğu Davadan önce davalı sigorta şirketine yazılı başvuru yapıldığına dair bir belge davacı tarafça ibraz edilmediğinden, sigorta şirketinin dava tarihi itibari ile,diğer davalıların kaza tarihi itibari ile temerrüte düşeceği ve kazaya sebebiyet veren aracın ticari olduğu dikkate alındığında avans faiz talep edilebileceği kanaatine varıldığı mahkememizce hüküm altına alınacak manevi tazminattan davalı sigorta şirketinin poliçe teminatı 75.000 TL ile sınırlı olarak diğer davalılar ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, Davalı sigorta şirketinin dava tarihi itibari ile,diğer davalıların kaza tarihi itibari ile temerrüte düşeceği, hususlarını beyan ve rapor etmiştir.Davanın dayanağı, TBK'nin 56. maddesidir.
TBK'nın "manevi tazminat" başlıklı 56/2.maddesinde "Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.” şeklinde düzenleme yer almaktadır.
Bu yasal hüküm gereğince, hükmedilecek para, zarara uğrayanda manevi huzur duygusunu doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. O halde, tazminatın miktarı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerektiği kadar olmalıdır. Hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Manevi tazminat takdir edilirken, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacının uğradığı zararın kapsamı, davalının sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmedilmesi gerekmektedir.
Somut olayda davanın mauliyet oranı doğrultusunda yaşadığı manevi acı göz önünde bulundurularak, tüm dosya kapsamı ile ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, olayın ağırlığı, olay tarihi ve kusur durumları göz önünde bulundurularak, davacıların manevi tazminat istemlerinin kabulü ile; 100.000 TL manevi tazminatın davalı ----- Şirketi yönünden poliçe limiti olan 75.000 TL sınırlı olmak kaydıyla davalı ----- Şirketi yönünden dava tarihi olan 13/10/2022 tarihinden itibaren davalı ----- Şirketi ve davalı ------- yönünden kaza tarihi olan 14/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının manevi tazminata ilişkin talebinin KABULÜ İLE; 100.000 TL manevi tazminatın davalı ----- Şirketi yönünden poliçe limitiyle 75.000 TL sınırlı olmak kaydıyla davalı ---- Şirketi yönünden dava tarihi olan 13/10/2022 tarihinden itibaren davalı ----- ŞİRKETİ ve davalı ----- yönünden kaza tarihi olan 14/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
2- Karar harcı 6.831,00 TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 341.55 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.489,45TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazine adına irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvurma harcı, 341,55 TL peşin harç olmak üzere toplam 422,25 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine
4-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 12.264,25 TL yargılama giderinin ( davalı ------ Şirketi 9.198,18 TL 'den sınırlı kalmak kaydıyla ) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa ödenmesine,
5-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 30.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin ( davalı ------Şirketi 1.200,00 TL 'den sınırlı kalmak kaydıyla ) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerine (e- duruşma sistemi üzerinden) kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.